Ακυρώθηκε η κατακύρωση για τις επεμβάσεις στα σχολεία της Δημοτικής Ενότητας Πεταλούδων με αιχμή την ανεπάρκεια του κατεπείγοντος

• Η γραμ­μα­τέας της Απο­κε­ντρω­μέ­νης Διοί­κη­σης Αιγαίου Μαριάννα Νικο­λα­ΐ­δου ακύρωσε την απόφαση της Δημο­τι­κής Επι­τρο­πής Ρόδου κρί­νο­ντας ότι δεν τεκ­μη­ριώ­θη­καν οι προ­ϋ­πο­θέ­σεις δια­πραγ­μά­τευ­σης χωρίς δημο­σί­ευση και ότι υπήρξε έλλειμμα προ­γραμ­μα­τι­σμού

Μια κρίσιμη διοι­κη­τική πράξη με έντονο απο­τύ­πωμα στη λει­τουρ­γία των σχο­λι­κών μονάδων της Ρόδου εκδό­θηκε στις 21 Νοεμ­βρίου 2025.

Η γραμ­μα­τέας της Απο­κε­ντρω­μέ­νης Διοί­κη­σης Αιγαίου Μαριάννα Νικο­λα­ΐ­δου ακύρωσε την υπ’ αριθμόν 712 απόφαση της Δημο­τι­κής Επι­τρο­πής του Δήμου Ρόδου που είχε λάβει χώρα στις 6 Οκτω­βρίου 2025 και αφο­ρούσε την κατα­κύ­ρωση δια­πραγ­μά­τευ­σης χωρίς προη­γού­μενη δημο­σί­ευση για έργο ανα­βάθ­μι­σης σχο­λι­κών κτηρίων στη Δημο­τική Ενότητα Πετα­λού­δων.

Στο σκε­πτικό της επι­ση­μαί­νε­ται ότι το επι­χεί­ρημα του κατε­πεί­γο­ντος δεν ευστα­θεί και ότι οι ανάγκες που επι­κα­λεί­ται ο Δήμος είναι πάγιες και προ­βλέ­ψι­μες.

Το έγγραφο και το δια­κύ­βευμα

Η ακύρωση αφορά απόφαση που κατα­κύ­ρωνε τα πρα­κτικά δια­πραγ­μά­τευ­σης για το έργο με τίτλο “Επεμ­βά­σεις για την ανα­βάθ­μιση σχο­λι­κών κτηρίων ΔΕ Πετα­λού­δων”. Το ποσό προ­σφο­ράς του ανα­δό­χου είχε απο­τυ­πω­θεί σε 151.612,89 ευρώ χωρίς ΦΠΑ και 188.000 ευρώ με ΦΠΑ, με μέση έκπτωση έξι τοις εκατό επί του τιμο­λο­γίου μελέτης. Η Δημο­τική Επι­τροπή είχε προη­γου­μέ­νως εγκρί­νει με άλλη απόφαση στις 11 Αυγού­στου 2025 τη μελέτη και την προ­σφυγή στη δια­δι­κα­σία δια­πραγ­μά­τευ­σης χωρίς δημο­σί­ευση. Η Απο­κε­ντρω­μένη Διοί­κηση έκρινε ότι η επιλογή της εξαι­ρε­τι­κής δια­δι­κα­σίας δεν στη­ρί­χθηκε σε πλήρη και ειδική αιτιο­λο­γία.

Το νομικό πλαίσιο

Στην απόφαση μνη­μο­νεύ­ο­νται οι καίριες δια­τά­ξεις του νόμου 3852 του 2010 για τον έλεγχο νομι­μό­τη­τας και του νόμου 4412 του 2016 για τις δημό­σιες συμ­βά­σεις. Κεντρι­κός κόμβος είναι το άρθρο 32 του νόμου 4412 που επι­τρέ­πει δια­πραγ­μά­τευση χωρίς προη­γού­μενη δημο­σί­ευση μόνο στο απο­λύ­τως απα­ραί­τητο μέτρο και μόνο εφόσον υπάρχει κατε­πεί­γουσα ανάγκη οφει­λό­μενη σε απρό­βλε­πτα γεγο­νότα που δεν συν­δέ­ο­νται με ευθύνη της ανα­θέ­του­σας αρχής. Γίνεται αναφορά σε νομο­λο­γία του Συμ­βου­λίου της Επι­κρα­τείας και του Ελεγ­κτι­κού Συνε­δρίου που απαιτεί αυστηρή αιτιο­λό­γηση και περιο­ρι­σμό της εξαί­ρε­σης, ενώ επι­ση­μαί­νε­ται ρητά ότι η παρα­τε­τα­μένη κατά­σταση έκτα­κτης ανάγκης δεν τεκ­μαί­ρει αυτό­ματα κατε­πεί­γον.

Η επί­κληση του κατε­πεί­γο­ντος και η κακο­και­ρία Bora

Ο Δήμος Ρόδου στήριξε την επιλογή της δια­πραγ­μά­τευ­σης απο­κλει­στικά στην παρά­ταση της κήρυξης έκτα­κτης ανάγκης πολι­τι­κής προ­στα­σίας λόγω των πλημ­μυ­ρι­κών φαι­νο­μέ­νων της κακο­και­ρίας Bora που εκδη­λώ­θη­καν στις 30 Νοεμ­βρίου 2024. Η παρά­ταση είχε ισχύ έως και τις 28 Ιανουα­ρίου 2026. Η γραμ­μα­τέας επι­ση­μαί­νει ότι η χρονική από­σταση μεταξύ του φυσικού φαι­νο­μέ­νου και της δια­δι­κα­σίας δια­πραγ­μά­τευ­σης είναι μεγάλη και ότι το κατε­πεί­γον έχει απο­δυ­να­μω­θεί. Κατά συνέ­πεια δεν υφί­στα­ται η απαι­τού­μενη χρονική εγγύ­τητα που θα δικαιο­λο­γούσε την παρά­καμψη ανοι­κτής ή κλει­στής δια­δι­κα­σίας.

Το ιστο­ρικό της υπό­θε­σης

Στις 3 Νοεμ­βρίου 2025 η απόφαση της Δημο­τι­κής Επι­τρο­πής περι­ήλθε στην Απο­κε­ντρω­μένη Διοί­κηση για τον υπο­χρε­ω­τικό έλεγχο νομι­μό­τη­τας. Ο φάκελος περιε­λάμ­βανε την προη­γού­μενη απόφαση του Αυγού­στου με την οποία εγκρί­θηκε η μελέτη και η προ­σφυγή στη δια­πραγ­μά­τευση, καθώς και την τεχνική έκθεση Ιουνίου 2025 της Διεύ­θυν­σης Τεχνι­κών Έργων και Υπο­δο­μών του Δήμου Ρόδου. Μετά την εξέταση των στοι­χείων, η υπη­ρε­σία κατέ­ληξε ότι ο Δήμος είχε επαρκή χρόνο να ακο­λου­θή­σει τακτική δια­γω­νι­στική δια­δι­κα­σία και ότι η επιλογή της εξαί­ρε­σης δεν ήταν επι­βε­βλη­μένη.

Τα σχολεία και το αντι­κεί­μενο του έργου

Το έργο αφο­ρούσε ένα πλέγμα παρεμ­βά­σεων συντή­ρη­σης και μικρών ανα­βαθ­μί­σεων σε σχολεία της Δ.Ε. Πετα­λού­δων. Η τεχνική περι­γραφή μιλούσε για φθορές σε μονώ­σεις και χρω­μα­τι­σμούς, αντι­κα­τα­στά­σεις δαπέδων και εργα­σίες σε αύλειους χώρους. Μεταξύ άλλων περιε­λάμ­βανε εργα­σίες στο Δημο­τικό Σχολείο και Νηπια­γω­γείο Θεο­λό­γου με πλήρη αντι­κα­τά­σταση δαπέδων, στο Νηπια­γω­γείο Παρα­δει­σίου με εργα­σίες μόνωσης στο δώμα και αλλαγές δαπέδων, στο Γυμνά­σιο Κρε­μα­στής με τοπο­θέ­τηση νέων πορτών στις τουα­λέ­τες και αλλαγές δαπέδων, στο Γενικό Λύκειο Κρε­μα­στής με νέες πέρ­γκο­λες σκίασης, καθώς και σε άλλα νηπια­γω­γεία και δημο­τικά όπως της Παστί­δας, των Μαρι­τσών και της Δαμα­τριάς. Η Απο­κε­ντρω­μένη Διοί­κηση τόνισε ότι αυτές οι παρεμ­βά­σεις εντάσ­σο­νται στον σταθερό κύκλο συντή­ρη­σης που απο­τε­λεί διαρκή ευθύνη του Δήμου και άρα είναι προ­βλέ­ψι­μες.

Τα κεντρικά νομικά επι­χει­ρή­ματα

Η απόφαση εστιά­ζει στη σωρευ­τική μη συν­δρομή των προ­ϋ­πο­θέ­σεων του άρθρου 32. Πρώτον κρί­νε­ται ότι το αντι­κεί­μενο του έργου δεν περιο­ρί­ζε­ται στο απο­λύ­τως απα­ραί­τητο για την αντι­με­τώ­πιση άμεσης και επι­τα­κτι­κής ανάγκης αλλά αφορά πάγιες ανάγκες συντή­ρη­σης που οφεί­λουν να προ­γραμ­μα­τί­ζο­νται. Δεύ­τε­ρον επι­ση­μαί­νε­ται ότι η ανα­θέ­τουσα αρχή γνώριζε ήδη από τον Δεκέμ­βριο του 2024 τις επι­πτώ­σεις των πλημ­μυ­ρών και διέθετε χρόνο για τακτικό δια­γω­νι­σμό με σύντμηση προ­θε­σμιών εφόσον το επέλεγε. Τρίτον υπο­γραμ­μί­ζε­ται ότι η επί­κληση της γενικής κατά­στα­σης έκτα­κτης ανάγκης δεν συνιστά από μόνη της νομική βάση για δια­πραγ­μά­τευση χωρίς δημο­σί­ευση, ειδικά όταν παρεμ­βάλ­λε­ται τόσο μεγάλο χρονικό διά­στημα από το απρό­βλε­πτο γεγονός.

Τι σημαί­νει για τη Ρόδο

Η άμεση συνέ­πεια είναι ότι η κατα­κύ­ρωση που είχε απο­φα­σι­στεί από τη Δημο­τική Επι­τροπή δεν μπορεί να παρα­γά­γει έννομα απο­τε­λέ­σματα. Η δημο­τική αρχή οφείλει να επι­λέ­ξει πλέον δια­δι­κα­σία που να ευθυ­γραμ­μί­ζε­ται με το τυπικό πλαίσιο των ανοι­κτών ή κλει­στών δια­γω­νι­σμών. Σε πρα­κτικό επίπεδο αυτό μετα­φρά­ζε­ται σε καθυ­στέ­ρηση εκτέ­λε­σης των εργα­σιών, αλλά ταυ­τό­χρονα λει­τουρ­γεί ως υπεν­θύ­μιση ότι οι συντη­ρή­σεις των σχο­λι­κών εγκα­τα­στά­σεων πρέπει να εντάσ­σο­νται σε ετήσιο προ­γραμ­μα­τι­σμό με ώριμες μελέτες, ώστε να εξα­σφα­λί­ζε­ται δια­φά­νεια και αντα­γω­νι­σμός που ενδέ­χε­ται να απο­φέ­ρουν μεγα­λύ­τερα οφέλη για το ταμείο του Δήμου.

Η απόφαση ανα­φέ­ρει ρητά ότι κατά αυτής μπορεί να ασκηθεί προ­σφυγή στην Ειδική Επι­τροπή του άρθρου 152 του Κώδικα Δήμων και Κοι­νο­τή­των εντός ενός μηνός από την κοι­νο­ποί­ηση.