Ενοίκια: Από την 1η Οκτωβρίου θα πληρώνονται μέσω τράπεζας

Σε νέα εποχή εισέρχεται η αγορά των ενοικίων, καθώς από την 1η Οκτωβρίου 2026 ενεργοποιείται υποχρεωτικά το πλαίσιο που συνδέει την πληρωμή των μισθωμάτων με το τραπεζικό σύστημα. Για ενοικιαστές και ιδιοκτήτες, η αλλαγή δεν αφορά απλώς τον τρόπο με τον οποίο θα καταβάλλεται ένα μηνιαίο μίσθωμα. Συνδέεται άμεσα με την πρόσβαση σε κρατικές ενισχύσεις, την επιστροφή ενός ενοικίου αλλά και με τη φορολογική μεταχείριση των εισοδημάτων από ακίνητα. Οποιος επιλέξει να συνεχίσει τις πληρωμές με μετρητά κινδυνεύει να βρεθεί εκτός μιας σειράς φορολογικών και στεγαστικών ωφελημάτων, ενώ ο ιδιοκτήτης μπορεί να χάσει τις απαλλαγές που ισχύουν σήμερα.

Η υποχρεωτική τραπεζική καταβολή είχε προγραμματιστεί να τεθεί σε εφαρμογή νωρίτερα, όμως η έναρξη μετατέθηκε για την 1η Οκτωβρίου 2026. Σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο, το μίσθωμα θα πρέπει να καταβάλλεται σε τραπεζικό λογαριασμό του εκμισθωτή, ώστε να υπάρχει ηλεκτρονικά καταγεγραμμένη συναλλαγή. Η εξόφληση μπορεί να γίνεται με μεταφορά χρημάτων μέσω e-banking ή με άλλο τραπεζικό μέσο προς τον δηλωμένο λογαριασμό του ιδιοκτήτη. Το υπουργείο Οικονομικών έχει συνδέσει την υποχρεωτική τραπεζική πληρωμή με την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής στην αγορά ακινήτων, καθώς η ηλεκτρονική καταγραφή των μισθωμάτων διευκολύνει τον εντοπισμό περιπτώσεων αδήλωτων ή υποδηλωμένων εισοδημάτων. Βέβαια, αυτό δεν σημαίνει ότι θα εξαλειφθεί η φοροδιαφυγή. Αλλά ένα μεγάλο τμήμα ενοικιαστών και ιδιοκτητών εκτιμάται ότι θα σταματήσει τις προηγούμενες πρακτικές.

Τι χάνει ο ενοικιαστής
Η μη τραπεζική εξόφληση του μισθώματος μπορεί να οδηγήσει σε αποκλεισμό από τα ευεργετήματα που συνδέονται με τη συγκεκριμένη μίσθωση, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται η επιστροφή ενός ενοικίου και στεγαστικές ενισχύσεις. Συγκεκριμένα, για ενοικιαστή που δικαιούται το ανώτατο ποσό επιστροφής, η μη τήρηση της προβλεπόμενης διαδικασίας σημαίνει ότι μπορεί να χάσει έως και 800 ευρώ ετησίως. Επομένως, ακόμη και ένας ενοικιαστής που πληροί τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια δεν αρκεί να είναι απλώς «δικαιούχος». Θα πρέπει να τηρεί και τους κανόνες που αφορούν την καταβολή του μισθώματος.

Τι χάνει ο ιδιοκτήτης
Το νέο σύστημα δεν επιβαρύνει μόνο τον ενοικιαστή. Ο ιδιοκτήτης που δεν εισπράττει το μίσθωμα μέσω του τραπεζικού συστήματος κινδυνεύει να χάσει τη φορολογική έκπτωση του 5% επί του εισοδήματος από ακίνητα, η οποία συνδέεται με δαπάνες επισκευής, συντήρησης και άλλες λειτουργικές ανάγκες του ακινήτου. Η απώλεια της έκπτωσης δεν σημαίνει ότι ο ιδιοκτήτης πληρώνει έναν επιπλέον φόρο 5%. Σημαίνει ότι δεν αφαιρείται το συγκεκριμένο ποσοστό από το ακαθάριστο εισόδημα πριν από τον υπολογισμό του φόρου, με αποτέλεσμα να αυξάνεται το φορολογητέο ποσό.

Την ίδια στιγμή που αυστηροποιείται ο τρόπος πληρωμής των ενοικίων, μειώνεται η φορολογική επιβάρυνση για σημαντικό αριθμό ιδιοκτητών. Η νέα φορολογική κλίμακα για τα εισοδήματα από ακίνητη περιουσία εφαρμόζεται για εισοδήματα που αποκτώνται από το φορολογικό έτος 2026. Επομένως, οι αλλαγές θα αποτυπωθούν στις φορολογικές δηλώσεις που θα υποβληθούν το 2027. Η νέα κλίμακα διαμορφώνεται ως εξής: έως 12.000 ευρώ συντελεστής 15%, από 12.001 έως 24.000 ευρώ συντελεστής 25%, από 24.001 έως 36.000 ευρώ συντελεστής 35% και πάνω από 36.000 ευρώ συντελεστής 45%.

Η μεγάλη αλλαγή βρίσκεται στο δεύτερο κλιμάκιο. Μέχρι και το φορολογικό έτος 2025, το εισόδημα από ακίνητα πάνω από τις 12.000 ευρώ περνούσε απευθείας στον συντελεστή 35%. Από το 2026 εισάγεται ενδιάμεσος συντελεστής 25% για το τμήμα του εισοδήματος από 12.001 έως 24.000 ευρώ. Ετσι, ιδιοκτήτης που αποκτάει ετήσιο εισόδημα 15.000 ευρώ από ενοίκια θα φορολογείτο με την προηγούμενη κλίμακα με φόρο 2.850 ευρώ, ενώ με τη νέα κλίμακα ο φόρος περιορίζεται στα 2.550 ευρώ. Ετήσιο όφελος: 300 ευρώ. Η μείωση προκύπτει επειδή τα πρώτα 12.000 ευρώ εξακολουθούν να φορολογούνται με 15%, ενώ τα επόμενα 3.000 ευρώ φορολογούνται πλέον με 25% αντί για 35%.

Για ετήσιο εισόδημα 25.000 ευρώ, η διαφορά γίνεται ακόμη μεγαλύτερη. Με την προηγούμενη κλίμακα ο φόρος ανερχόταν σε 6.350 ευρώ, ενώ με τη νέα κλίμακα μειώνεται στα 5.150 ευρώ. Ετήσιο όφελος: 1.200 ευρώ. Ο ιδιοκτήτης επωφελείται κυρίως από τη μείωση του συντελεστή στο τμήμα του εισοδήματος μεταξύ 12.001 και 24.000 ευρώ, το οποίο πλέον φορολογείται με 25% αντί για 35%.

Για έναν ιδιοκτήτη με ετήσιο εισόδημα από ακίνητα 40.000 ευρώ, ο φόρος με το προηγούμενο σύστημα ανερχόταν σε 12.100 ευρώ. Με τη νέα κλίμακα, ο φόρος περιορίζεται στα 10.800 ευρώ. Ετήσιο όφελος: 1.300 ευρώ. Πρόκειται για το ανώτατο όφελος μεταξύ των συγκεκριμένων παραδειγμάτων και δείχνει ότι η φορολογική ελάφρυνση δεν περιορίζεται στους μικρούς ιδιοκτήτες, αλλά επεκτείνεται και σε υψηλότερα εισοδήματα από ακίνητα.

Πηγή: moneyreview.gr