“Οι ευάλωτες σχέσεις Ελλάδας-Λιβάνου και οι επικοινωνιακές «παγίδες» της Τουρκίας”

Οι σχέ­σεις του Λι­βά­νου με τις γει­το­νι­κές του χώρες, και ιδιαί­τε­ρα σε ό,τι αφορά τη θέση του στην ενερ­γεια­κή σκα­κιέ­ρα της Ανα­το­λι­κής Με­σο­γεί­ου, ει­σέρ­χο­νται σε μία εξαι­ρε­τι­κά ευαί­σθη­τη φάση.

Του Γα­βρι­ήλ Χα­ρί­του

Στις 27 Νο­εμ­βρί­ου 2019 και περί ώρα 1 μετά τα με­σά­νυ­χτα, το ωκε­α­νο­γρα­φι­κό σκά­φος Med Surveyor ει­σήλ­θε στα χω­ρι­κά ύδατα του Λι­βά­νου.

Το σκά­φος φέ­ρε­ται να ξε­κί­νη­σε από τις ακτές του Βο­ρεί­ου Ισ­ρα­ήλ προ­κει­μέ­νου να πραγ­μα­το­ποι­ή­σει υπο­θα­λάσ­σιες έρευ­νες εντός του Οι­κο­πέ­δου 9 της Λι­βα­νι­κής ΑΟΖ, χωρίς όμως προη­γου­μέ­νως να λάβει την άδεια των λι­βα­νι­κών Αρχών.

Σύμ­φω­να πάντα με τις λι­βα­νι­κές δη­μο­σιο­γρα­φι­κές πηγές, το σκά­φος πραγ­μα­το­ποί­η­σε ωκε­α­νο­γρα­φι­κές έρευ­νες σε από­στα­ση 5,6 ναυ­τι­κών μι­λί­ων πέραν του ορίου της ισ­ραη­λι­νής ΑΟΖ και εντός του λι­βα­νι­κού Οι­κο­πέ­δου 9 στα λι­βα­νι­κά χω­ρι­κά ύδατα, κι­νού­με­νο στην θα­λάσ­σια πε­ριο­χή ανοι­κτά της πόλης Αλ-Να­κού­ρα του Νο­τί­ου Λι­βά­νου, όπου και εδρεύ­ει η ει­ρη­νευ­τι­κή δύ­να­μη του ΟΗΕ , UNIFIL.

Η πα­ρου­σία του σκά­φους στα ανοι­κτά των ακτών του Νο­τί­ου Λι­βά­νου (με­τα­ξύ της Αλ-Να­κού­ρα και της Τύρου) δι­ήρ­κη­σε πε­ρί­που επτά ώρες, από τη 1 μετά τα με­σά­νυ­χτα της 27^ης Νο­εμ­βρί­ου μέχρι τις 8 το πρωί της ίδιας μέρας, οπότε και επέ­στρε­ψε στα ισ­ραη­λι­νά χω­ρι­κά ύδατα.

Με αυτόν ακρι­βώς τον τρόπο κα­τέ­γρα­ψε το συμ­βάν ένα δε­κα­ή­με­ρο αρ­γό­τε­ρα η έγκυ­ρη λι­βα­νι­κή εφη­με­ρί­δα Αλ-Αχ­μπάρ στο φύλλο της 9^ης Δε­κεμ­βρί­ου 2019, απει­κο­νί­ζο­ντας τον διά­πλου του Med Surveyor στον χάρτη που ακο­λου­θεί:

Την ίδια μέρα, η εί­δη­ση ανα­δη­μο­σιεύ­θη­κε από την ιστο­σε­λί­δα του λι­βα­νι­κού ρα­διο­τη­λε­ο­πτι­κού δι­κτύ­ου Αλ-Μανάρ, που εκ­φρά­ζει τις επί­ση­μες θέ­σεις της Χεζ­μπο­λάχ. Το Αλ-Μανάρ σχο­λί­α­σε το συμ­βάν το­νί­ζο­ντας ότι το σκά­φος Med Surveyor στάλ­θη­κε από «την πα­ρά­νο­μη σιω­νι­στι­κή οντό­τη­τα» – όπως χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά απο­κα­λεί­ται το Ισ­ρα­ήλ – και ανή­κει «στους Έλ­λη­νες».

Πρό­σθε­σε ότι η πα­ρου­σία του πλοί­ου απο­τέ­λε­σε ακόμα μία κα­τά­φω­ρη πα­ρα­βί­α­ση της λι­βα­νι­κής κυ­ριαρ­χί­ας εκ μέ­ρους των Ισ­ραη­λι­νών και επα­νέ­λα­βε όσα συχνά ανα­φέ­ρο­νται για την δια­φι­λο­νι­κού­με­νη πε­ριο­χή που διεκ­δι­κούν ο Λί­βα­νος και το Ισ­ρα­ήλ επί τμη­μά­των των Οι­κο­πέ­δων 8, 9 και 10 της Λι­βα­νι­κής ΑΟΖ , συ­νο­λι­κής επι­φα­νεί­ας 860 τε­τρα­γω­νι­κών μέ­τρων και η οποία εκτεί­νε­ται στα συ­μπε­φω­νη­μέ­να όρια που δια­χω­ρί­ζουν τις ΑΟΖ του Λι­βά­νου και του Ισ­ρα­ήλ με την γειτ­νιά­ζου­σα ΑΟΖ της Κυ­πρια­κής Δη­μο­κρα­τί­ας.

Όπως ήταν ανα­με­νό­με­νο, η εί­δη­ση δη­μιούρ­γη­σε ποι­κί­λες αντι­δρά­σεις σε πο­λι­τι­κό επί­πε­δο στον Λί­βα­νο. Στις 17 Δε­κεμ­βρί­ου, ο Πρό­ε­δρος της χώρας Μισέλ Αούν δια­μαρ­τυ­ρή­θη­κε έντο­να στον επι­κε­φα­λής της UNIFIL, Ιταλό στρα­τη­γό Στέ­φα­νο Ντελ Κολ, ζη­τώ­ντας του να δια­τά­ξει έρευ­να για τις συν­θή­κες υπό τις οποί­ες το σκά­φος «ελ­λη­νι­κών συμ­φε­ρό­ντων», πα­ρα­βί­α­σε τα λι­βα­νι­κά χω­ρι­κά ύδατα «ενερ­γώ­ντας για λο­γα­ρια­σμό του Ισ­ρα­ήλ».

Το γε­γο­νός ότι από το συμ­βάν της 27^ης Νο­εμ­βρί­ου μέχρι το έντο­νο διά­βη­μα του Λι­βα­νέ­ζου Προ­έ­δρου προς τον ΟΗΕ είχαν ήδη με­σο­λα­βή­σει δύο εβδο­μά­δες, κα­τα­δει­κνύ­ει με πόση προ­σο­χή η λι­βα­νι­κή πο­λι­τεια­κή ηγε­σία επι­θυ­μεί να  δια­χει­ρι­στεί την όλη κα­τά­στα­ση – προ­φα­νώς λόγω της συ­νε­χι­ζό­με­νης κυ­βερ­νη­τι­κής κρί­σης στη χώρα, αλλά και εξ αι­τί­ας της συ­νε­χι­ζό­με­νης πα­ρα­σκη­νια­κής δια­με­σο­λά­βη­σης με το Ισ­ρα­ήλ, επί τω τέλει συμ­φω­νί­ας κα­θο­ρι­σμού των θα­λάσ­σιων και χερ­σαί­ων ισ­ραη­λι­νο­λι­βα­νι­κών συ­νό­ρων.

Η δια­μαρ­τυ­ρία του Μισέλ Αούν στρά­φη­κε πρω­τί­στως ενα­ντί­ον των με­θο­δεύ­σε­ων του Ισ­ρα­ήλ. Αντι­θέ­τως, το γε­γο­νός ότι το σκά­φος ήταν «ελ­λη­νι­κό», ανα­φέρ­θη­κε μεν, πλην όμως για να πε­ρι­γρά­ψει κα­θαυ­τό το γε­γο­νός και σε καμία πε­ρί­πτω­ση δεν το­νί­σθη­κε, ούτε καν υπο­νο­ή­θη­κε ότι πίσω από το σκά­φος βρι­σκό­ταν η Ελ­λά­δα ή η πο­λι­τι­κή που ακο­λου­θεί η χώρα μας στην πε­ριο­χή.

Το απο­τέ­λε­σμα του δια­βή­μα­τος που απηύ­θυ­νε ο Λι­βα­νέ­ζος Πρό­ε­δρος προς την UNIFIL στις 17 Δε­κεμ­βρί­ου 2019 ανα­μέ­νε­ται να δια­φα­νεί στο προ­σε­χές μέλ­λον. Ωστό­σο, αυτό που έχει εν­δια­φέ­ρον είναι ο τρό­πος με τον οποί­ον έγινε η δια­χεί­ρι­ση της συ­γκε­κρι­μέ­νης εί­δη­σης σε επι­κοι­νω­νια­κό επί­πε­δο.

Στις 7 το από­γευ­μα της ίδιας μέρας,  το τουρ­κι­κό ημιε­πί­ση­μο πρα­κτο­ρείο ει­δή­σε­ων Anadolu με τη­λε­γρά­φη­μά του από την Βη­ρυ­τό, όπως ήταν ανα­με­νό­με­νο, τό­νι­σε το γε­γο­νός ότι το σκά­φος που ει­σήλ­θε πα­ρά­νο­μα στα λι­βα­νι­κά ύδατα ήταν ελ­λη­νι­κό. Στις 11 το βράδυ της ίδιας μέρας, το Κι­νε­ζι­κό πρα­κτο­ρείο ει­δή­σε­ων «Νέα Κίνα», βα­σι­ζό­με­νο στα όσα είχε με­τα­δώ­σει προη­γου­μέ­νως το τουρ­κι­κό πρα­κτο­ρείο δεν αρ­κέ­στη­κε μόνο να το­νί­σει την ελ­λη­νι­κό­τη­τα του σκά­φους, αλλά πρό­σθε­σε ότι πραγ­μα­το­ποιού­σε έρευ­νες εντός της Λι­βα­νι­κής ΑΟΖ για λο­γα­ρια­σμό των ισ­ραη­λι­νών ενό­πλων δυ­νά­με­ων (!). Στη συ­νέ­χεια, τα εγ­χώ­ρια τουρ­κι­κά ΜΜΕ προ­σέ­θε­σαν και άλλα δικά τους στοι­χεία στην εί­δη­ση. Εν τέλει, ελ­λη­νι­κά μέσα ανα­πα­ρή­γα­γαν ό,τι είχε προη­γου­μέ­νως με­τα­δο­θεί, φέ­ρο­ντας τον Πρό­ε­δρο του Λι­βά­νου να κα­ταγ­γέλ­λει την Ελ­λά­δα ότι πα­ρα­βιά­ζει την λι­βα­νι­κή εθνι­κή κυ­ριαρ­χία και ότι η χώρα του δεν θα ανε­χθεί πα­ρό­μοια ελ­λη­νι­κή πρό­κλη­ση(!).

Όλο αυτό θα μπο­ρού­σε να απο­τε­λέ­σει ακόμα ένα ανώ­δυ­νο επει­σό­διο της πραγ­μα­τι­κό­τη­τας των fake news, που βιώ­νει τα τε­λευ­ταία χρό­νια η ει­δη­σε­ο­γρα­φία όχι μόνο στην Ελ­λά­δα, αλλά και διε­θνώς. Δυ­στυ­χώς όμως, σε ό,τι αφορά τις ει­δι­κές σχέ­σεις Ελ­λά­δας-Λι­βά­νου, αυτό το πε­ρι­στα­τι­κό δια­στρέ­βλω­σης μίας εί­δη­σης, απο­τε­λεί την κο­ρυ­φή ενός με­γά­λου πα­γό­βου­νου – που αξί­ζει να το εξε­τά­σου­με με προ­σο­χή.

Το σκά­φος Med Surveyor και η διέ­νε­ξη Ισ­ρα­ήλ – Λι­βά­νου επί των θα­λασ­σί­ων ζωνών

Το ερευ­νη­τι­κό σκά­φος Med Surveyor για το οποίο πολύς λόγος έγινε τις τε­λευ­ταί­ες μέρες φέρει ση­μαία Πα­να­μά, και όχι Ελ­λά­δος. Όπως επι­βε­βαιώ­νουν έγκυ­ρες πλη­ρο­φο­ρί­ες από τη Λευ­κω­σία, το Med Surveyor είναι πράγ­μα­τι ελ­λη­νι­κών συμ­φε­ρό­ντων, κα­θό­τι, κατά το πα­ρελ­θόν, είχε συμ­με­τά­σχει σε ανά­λο­γες έρευ­νες για λο­γα­ρια­σμό ελ­λη­νι­κής εται­ρεί­ας υδρο­γο­ναν­θρά­κων, που δρα­στη­ριο­ποιεί­ται τα τε­λευ­ταία χρό­νια στο Ισ­ρα­ήλ. Επι­πλέ­ον, όπως προ­κύ­πτει από επί­ση­μη ανα­κοί­νω­ση, προ διε­τί­ας πραγ­μα­το­ποί­η­σε υπο­θα­λάσ­σιες έρευ­νες για λο­γα­ρια­σμό του Ισ­ραη­λι­νού Υπουρ­γεί­ου Με­τα­φο­ρών σε άλλα ση­μεία της ισ­ραη­λι­νής ΑΟΖ.

Παρ’ όλα αυτά, για τη συ­γκε­κρι­μέ­νη φε­ρό­με­νη πα­ρου­σία του εντός των λι­βα­νι­κών χω­ρι­κών υδά­των στις 27 Νο­εμ­βρί­ου 2019, πέραν των λι­βα­νι­κών κα­ταγ­γε­λιών – πε­ραι­τέ­ρω απο­δεί­ξεις για την δρα­στη­ριό­τη­τά του δεν υπάρ­χουν.

Τόσο τα λι­βα­νι­κά δη­μο­σιεύ­μα­τα, όσο και η ανα­κοί­νω­ση που εξέ­δω­σε ο Πρό­ε­δρος της χώρας, Μισέλ Αούν, δεν το­νί­ζουν ιδιαί­τε­ρα την ‘ελ­λη­νι­κό­τη­τα’ του συ­γκε­κρι­μέ­νου (πα­να­μαϊ­κού) σκά­φους, όσο το γε­γο­νός ότι εξυ­πη­ρε­τού­σε ισ­ραη­λι­νές σκο­πι­μό­τη­τες αμ­φι­σβή­τη­σης της λι­βα­νι­κής κρα­τι­κής κυ­ριαρ­χί­ας σε συ­γκε­κρι­μέ­να τμή­μα­τα των Οι­κο­πέ­δων 8, 9 και 10 της Λι­βα­νι­κής ΑΟΖ. Με άλλα λόγια, οι λι­βα­νι­κές δια­μαρ­τυ­ρί­ες έχουν ως στόχο τους το Ισ­ρα­ήλ και όχι την Ελ­λά­δα, ούτε την εν γένει πε­ρι­φε­ρεια­κή της συ­νερ­γα­σία με το Ισ­ρα­ήλ. Εξάλ­λου, εάν οι Λι­βα­νέ­ζοι είχαν σκοπό να επι­κρί­νουν την ελ­λη­νι­κή πε­ρι­φε­ρεια­κή πο­λι­τι­κή στην Ανα­το­λι­κή Με­σό­γειο , είχαν πλεί­στες ευ­και­ρί­ες να το πρά­ξουν ήδη από το κα­λο­καί­ρι του 2010 και εντεύ­θεν. Ωστό­σο, η ει­δη­σε­ο­γρα­φία των πε­ρα­σμέ­νων ετών απο­δει­κνύ­ει, ότι οι σχέ­σεις Ελ­λά­δας, Κύ­πρου και Λι­βά­νου ου­δέ­πο­τε δια­τα­ρά­χθη­καν.

Από την άλλη, είναι αλή­θεια ότι στον τομέα της ενέρ­γειας, το επί­πε­δο αμοι­βαί­ας συ­νερ­γα­σί­ας Ελ­λά­δας – Κύ­πρου – Λι­βά­νου είναι χα­μη­λό. Αυτό όμως οφεί­λε­ται εξ ολο­κλή­ρου στην συ­νε­χι­ζό­με­νη πο­λι­τι­κή αστά­θεια που βιώ­νει ο Λί­βα­νος τα τε­λευ­ταία χρό­νια, μία πραγ­μα­τι­κό­τη­τα που ου­σια­στι­κά εμπο­δί­ζει την κυ­βέρ­νη­ση της Βη­ρυ­τού να λάβει μα­κρο­χρό­νιες απο­φά­σεις. Πα­ράλ­λη­λα όμως, η Βη­ρυ­τός αντι­λαμ­βά­νε­ται ότι η σχέση της με Αθήνα και Λευ­κω­σία αφ’ ενός την φέρ­νει πιο κοντά στα ευ­ρω­παϊ­κά κέ­ντρα λή­ψε­ως απο­φά­σε­ων, αφ’ ετέ­ρου έχει την δυ­να­μι­κή να την εντά­ξει στους γε­νι­κό­τε­ρους δυ­τι­κούς ενερ­γεια­κούς σχε­δια­σμούς της Ανα­το­λι­κής Με­σο­γεί­ου.

Ωστό­σο, υπάρ­χει ένα ακαν­θώ­δες θέμα που ο Λί­βα­νος εκ των πραγ­μά­των είναι αδύ­να­τον να αγνο­ή­σει: Μία θα­λάσ­σια ζώνη 860 τετρ. χι­λιό­με­τρα την οποία διεκ­δι­κούν το Ισ­ρα­ήλ και ο Λί­βα­νος. Η διέ­νε­ξη αυτή εμπο­δί­ζει τον Λί­βα­νο να εντα­χθεί στους γε­νι­κό­τε­ρους ενερ­γεια­κούς σχε­δια­σμούς της Ανα­το­λι­κής Με­σο­γεί­ου. Την τε­λευ­ταία τριε­τία βρί­σκε­ται σε εξέ­λι­ξη μία πα­ρα­τε­τα­μέ­νη πα­ρα­σκη­νια­κή δια­με­σο­λα­βη­τι­κή προ­σπά­θεια, προ­κει­μέ­νου Λί­βα­νος και Ισ­ρα­ήλ να οριο­θε­τή­σουν τα κοινά θα­λάσ­σια και χερ­σαία σύ­νο­ρά τους.

Στην δια­δι­κα­σία αυτή αρ­χι­κά ενε­πλά­κη­σαν ενερ­γά η ΕΕ, ως επί­σης και η Κύ­προς κατά το μέτρο του δυ­να­τού. Κομ­βι­κής ση­μα­σί­ας ήταν η συμ­με­το­χή των ΗΠΑ στην Τρι­με­ρή Ελ­λά­δας-Κύ­πρου-Ισ­ρα­ήλ στην Μπεέρ Σέβα τον Δε­κέμ­βριο του 2018, δε­δο­μέ­νου ότι βρί­σκο­νταν σε εξέ­λι­ξη ήδη από τον Φε­βρουά­ριο του 2018 οι αμε­ρι­κα­νι­κές δια­με­σο­λα­βη­τι­κές προ­σπά­θειες για να δοθεί νέα ώθηση στις δια­πραγ­μα­τεύ­σεις Ισ­ρα­ήλ-Λι­βά­νου για τον κα­θο­ρι­σμών των κοι­νών τους συ­νό­ρων.

Όμως, οι αμε­ρι­κα­νι­κές ελ­πί­δες απο­δεί­χθη­καν φρού­δες : Από τη μια, στις 24 Δε­κεμ­βρί­ου 2018 προ­κη­ρύ­χθη­καν πρό­ω­ρες εκλο­γές στο Ισ­ρα­ήλ, και έκτο­τε η χώρα συ­νε­χί­ζει να βρί­σκε­ται αντι­μέ­τω­πη με ένα άνευ προη­γου­μέ­νου πο­λι­τι­κό αδιέ­ξο­δο με αλ­λε­πάλ­λη­λες εκλο­γι­κές ανα­με­τρή­σεις. Από την άλλη, πα­νο­μοιό­τυ­πα προ­βλή­μα­τα αντι­με­τω­πί­ζει και ο Λί­βα­νος από τότε και μέχρι αυτή τη στιγ­μή που γρά­φο­νται αυτές οι γραμ­μές. Πα­ράλ­λη­λα, η φι­λοϊ­ρα­νι­κή ορ­γά­νω­ση Χεζ­μπο­λάχ που ελέγ­χει τις νό­τιες ακτές του Λι­βά­νου, πράτ­τει ό,τι μπο­ρεί προ­κει­μέ­νου να εμπο­δί­σει την κυ­βέρ­νη­ση της Βη­ρυ­τού να επι­δεί­ξει διαλ­λα­κτι­κό­τη­τα στις αμε­ρι­κα­νι­κές και ισ­ραη­λι­νές επι­διώ­ξεις.

Οι αντιρ­ρή­σεις της Χεζ­μπο­λάχ πλήτ­τουν πα­ρα­πλεύ­ρως, όπως είναι επό­με­νο, τις επι­διώ­ξεις της Κυ­πρια­κής Δη­μο­κρα­τί­ας και κατ’ επέ­κτα­ση της Ελ­λά­δας – κα­θό­τι τόσο η Κύ­προς, η Ελ­λά­δα, αλλά και η ΕΕ έχουν κάθε συμ­φέ­ρον να επι­θυ­μούν την πλήρη έντα­ξη του Λι­βά­νου στον σχε­δια­ζό­με­νο ενερ­γεια­κό χάρτη της Ανα­το­λι­κής Με­σο­γεί­ου.

Οι επι­διώ­ξεις της Άγκυ­ρας

Η πα­ρα­τε­τα­μέ­νη ανα­πο­φα­σι­στι­κό­τη­τα του Λι­βά­νου εξυ­πη­ρε­τεί τους σχε­δια­σμούς της Τουρ­κί­ας, η οποία βρί­σκει την ευ­και­ρία να διεισ­δύ­σει απο­τε­λε­σμα­τι­κά στα κέ­ντρα λή­ψε­ως απο­φά­σε­ων της Βη­ρυ­τού. Αφορ­μές γι’ αυτό υπάρ­χουν πολ­λές: Η πα­ρα­παί­ου­σα λι­βα­νι­κή οι­κο­νο­μία, η εξαι­ρε­τι­κά δύ­σκο­λη θέση όλων ανε­ξαι­ρέ­τως των πο­λι­τι­κών κομ­μά­των ένα­ντι των Λι­βα­νέ­ζων πο­λι­τών, ως επί­σης και η εν­δυ­νά­μω­ση του ρόλου της φι­λοϊ­ρα­νι­κής Χεζ­μπο­λάχ που απο­τε­λεί ου­σια­στι­κά τον από­λυ­το de facto ρυθ­μι­στή της πε­ρι­φε­ρεια­κής πο­λι­τι­κής της χώρας, και τον κυ­ριό­τε­ρο υπο­λο­γί­σι­μο πα­ρά­γο­ντα αντί­στα­σης ενά­ντια στις δυ­τι­κές (και κατ’ επέ­κτα­ση, ισ­ραη­λι­νές) ενερ­γεια­κές επι­διώ­ξεις.

Καθ’ όλη τη διάρ­κεια του 2019, η Τουρ­κία κα­τά­φε­ρε να καλ­λιερ­γή­σει ση­μα­ντι­κές σχέ­σεις με το πο­λι­τι­κό κα­τε­στη­μέ­νο του Λι­βά­νου. Σαφής έν­δει­ξη είναι η ακό­λου­θη: Μία από τις ση­μα­ντι­κό­τε­ρες επι­κρί­σεις που ακού­γο­νταν στις πλα­τεί­ες των λι­βα­νι­κών πό­λε­ων αφο­ρού­σαν στους όρους μίας συμ­φω­νί­ας, που σύ­να­ψαν τουρ­κι­κές εται­ρεί­ες πα­ρο­χής ρεύ­μα­τος με το λι­βα­νι­κό Δη­μό­σιο.

Η συμ­φω­νία αυτή προ­έ­βλε­πε την πα­ρο­χή ηλε­κτρι­κού ρεύ­μα­τος από γεν­νή­τριες που θα βρί­σκο­νταν σε τουρ­κι­κά πλοία, αγκυ­ρο­βο­λη­μέ­να στα ανοι­κτά των λι­βα­νι­κών ακτών. Αυτός όμως ο δια­κα­νο­νι­σμός είχε απο­τέ­λε­σμα να αυ­ξη­θεί υπέρ­με­τρα η τιμή του ρεύ­μα­τος για τον μέσο ντό­πιο κα­τα­να­λω­τή.

Οι επι­κρί­σεις όμως δεν στα­μά­τη­σαν εκεί. Η κοινή γνώμη θε­ώ­ρη­σε ότι υπεύ­θυ­νος για την σύ­να­ψη αυτής της υπέρ­με­τρα επα­χθούς συμ­φω­νί­ας ήταν ο τότε Υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών του Λι­βά­νου, Τζι­μπράν Μπα­σίλ (και γα­μπρός του Προ­έ­δρου Μισέλ Αούν), ο οποί­ος φέ­ρε­ται να είχε ιδιαί­τε­ρους οι­κο­νο­μι­κούς δε­σμούς με συ­γκε­κρι­μέ­να τουρ­κι­κά επι­χει­ρη­μα­τι­κά συμ­φέ­ρο­ντα.

Η Τουρ­κία, προ­κει­μέ­νου να δια­φύ­γει τον κίν­δυ­νο να απο­μο­νω­θεί από τον σχε­δια­ζό­με­νο ενερ­γεια­κό χάρτη, στο­χεύ­ει να θέσει υπό τον έλεγ­χό της κα­τάλ­λη­λες με­σο­γεια­κές θέ­σεις-κλει­διά. Η Λιβύη ήταν μία από αυτές και ο Λί­βα­νος κα­τα­τάσ­σε­ται στην ίδια ακρι­βώς κα­τη­γο­ρία. Διεισ­δύ­ο­ντας στον Λί­βα­νο, η Τουρ­κία προ­σπα­θεί στα­δια­κά να συν­δέ­σει την Λι­βα­νι­κή ΑΟΖ με την λε­γό­με­νη «ΑΟΖ» της «ΤΔΒΚ». Με αυτήν την με­θό­δευ­ση, δεν είναι τυ­χαίο ότι πριν από λίγες μέρες απευ­θύν­θη­κε στο Ισ­ρα­ήλ, θέ­το­ντας εκ νέου στο τρα­πέ­ζι την προ­ο­πτι­κή κα­τα­σκευ­ής υπο­θα­λάσ­σιου αγω­γού που θα με­τα­φέ­ρει το ισ­ραη­λι­νό φυ­σι­κό αέριο στις τουρ­κι­κές ακτές, και στη συ­νέ­χεια προς την Ευ­ρώ­πη.

Μία πρό­σθε­τη θέση-κλει­δί στον σχε­δια­ζό­με­νο τουρ­κι­κό ενερ­γεια­κό χάρτη είναι οι με­σο­γεια­κές ακτές της Συ­ρί­ας και απο­τε­λεί ζή­τη­μα χρό­νου να προ­βεί σε ανά­λο­γες κι­νή­σεις προ­σε­ται­ρι­σμού προς το κα­θε­στώς που θα τις ελέγ­χει.

Η Τουρ­κία δεν έχει κα­τα­φέ­ρει να θέσει πλή­ρως υπό τον έλεγ­χό της τον Λί­βα­νο. Ωστό­σο, οι πρό­σφα­τες πο­λι­τι­κές εξε­λί­ξεις στη χώρα, φαί­νε­ται να την εξυ­πη­ρε­τούν. Υπό το βάρος των μα­ζι­κών δια­μαρ­τυ­ριών, ο πρω­θυ­πουρ­γός Σάαντ Χα­ρί­ρι πα­ραι­τή­θη­κε στις 29 Οκτω­βρί­ου και ύστε­ρα από πα­ρα­τε­τα­μέ­νες δια­βου­λεύ­σεις, στις 19 Δε­κεμ­βρί­ου ο Πρό­ε­δρος της χώρας Μισέλ Αούν ανέ­θε­σε στον μέχρι πρό­τι­νος Υπουρ­γό Παι­δεί­ας και στη­ρι­ζό­με­νο από την Χεζ­μπο­λάχ, Χασάν Ντιάμπ, να σχη­μα­τί­σει κυ­βέρ­νη­ση μέσα σε ενά­μι­σι μήνα.

Η ανά­λη­ψη της εντο­λής σχη­μα­τι­σμού κυ­βέρ­νη­σης από τον συ­γκε­κρι­μέ­νο πο­λι­τι­κό έχει προ­κα­λέ­σει ήδη αντι­δρά­σεις στις τά­ξεις της Χρι­στια­νι­κής κοι­νό­τη­τας του Λι­βά­νου, που βα­σί­μως θε­ω­ρεί ότι μία κυ­βέρ­νη­ση που θα ελέγ­χε­ται από την Χεζ­μπο­λάχ δεν θα σε­βα­στεί τις υπάρ­χου­σες εθνο­τι­κές ισορ­ρο­πί­ες. Πέραν αυτών όμως, σε πε­ρί­πτω­ση που τε­λι­κά θα σχη­μα­τι­σθεί νέα κυ­βέρ­νη­ση υπό τον Ντιάμπ, θε­ω­ρεί­ται βέ­βαιο ότι οι δια­πραγ­μα­τεύ­σεις με το Ισ­ρα­ήλ δεν θα κα­τα­λή­ξουν που­θε­νά. Μία τέ­τοια εξέ­λι­ξη εκτι­μά­ται ότι θα πα­ρα­τεί­νει την απο­μό­νω­ση του Λι­βά­νου από τους ενερ­γεια­κούς σχε­δια­σμούς των υπο­λοί­πων χωρών της πε­ριο­χής. Υπό την πα­ρού­σα συ­γκυ­ρία, αυτό το εν­δε­χό­με­νο θα εξυ­πη­ρε­τή­σει από­λυ­τα τις επι­διώ­ξεις της Τουρ­κί­ας.

Τι ση­μαί­νουν όλα αυτά;

Από την κα­τα­γρα­φή των ως άνω γε­γο­νό­των, κα­θί­στα­ται σαφές ότι οι σχέ­σεις του Λι­βά­νου με τις γει­το­νι­κές του χώρες, και ιδιαί­τε­ρα σε ό,τι αφορά τη θέση του στην ενερ­γεια­κή σκα­κιέ­ρα της Ανα­το­λι­κής Με­σο­γεί­ου, ει­σέρ­χο­νται σε μία εξαι­ρε­τι­κά ευαί­σθη­τη φάση. Εν μέσω πο­λι­τι­κής αστά­θειας και ενόσω η αντι­δυ­τι­κή Χεζ­μπο­λάχ επι­διώ­κει να ανα­λά­βει τα ηνία της χώρας, κάθε εί­δη­ση που δη­μιουρ­γεί στην λι­βα­νι­κή κοινή γνώμη την αί­σθη­ση ότι ξένες χώρες συ­νω­μο­τούν εις βάρος των εθνι­κών συμ­φε­ρό­ντων του Λι­βά­νου, εξυ­πη­ρε­τεί από­λυ­τα τις σκο­πι­μό­τη­τες της Τουρ­κί­ας.

Δεν ήταν κα­θό­λου τυ­χαίο ότι το συμ­βάν του Med Surveyor προ­βλή­θη­κε με έντο­νο τρόπο από τα ΜΜΕ που ελέγ­χει η Χεζ­μπο­λάχ. Δεν είναι τυ­χαία η χα­ρα­κτη­ρι­στι­κή κα­θυ­στέ­ρη­ση του μα­ρω­νι­τι­κής κα­τα­γω­γής Προ­έ­δρου της χώρας, Μισέλ Αούν, να αντι­δρά­σει. Δεν είναι τυ­χαίο ότι η «ελ­λη­νι­κό­τη­τα» του ερευ­νη­τι­κού σκά­φους το­νί­σθη­κε έντο­να από το τουρ­κι­κό πρα­κτο­ρείο Anadolu. Ήταν απο­λύ­τως ανα­με­νό­με­νο η εί­δη­ση αυτή να αλ­λοιω­θεί από τα τουρ­κι­κά εγ­χώ­ρια ΜΜΕ, πα­ραλ­λάσ­σο­ντάς την ως τε­λε­σί­γρα­φο του Λι­βα­νέ­ζου Προ­έ­δρου προς την Ελ­λά­δα, επει­δή δήθεν η ελ­λη­νι­κή κυ­βέρ­νη­ση πα­ρα­βιά­ζει την λι­βα­νι­κή εθνι­κή κυ­ριαρ­χία (!). Και με αυτό το πε­ριε­χό­με­νο, τα τε­λευ­ταία ει­κο­σι­τε­τρά­ω­ρα, η «εί­δη­ση» αυτή έχει ήδη κάνει τον γύρο του δια­δι­κτύ­ου ανά τον κόσμο, στην αγ­γλι­κή γλώσ­σα.

.

Το μόνο μη ανα­με­νό­με­νο ήταν το εξής: Η ανα­πα­ρα­γω­γή της τουρ­κι­κής εκ­δο­χής της συ­γκε­κρι­μέ­νης εί­δη­σης από τα ελ­λη­νι­κά ΜΜΕ. Μίας εί­δη­σης, που όπως ανα­λυ­τι­κά επε­ξη­γή­θη­κε ανω­τέ­ρω, αλ­λοιώ­θη­κε σκό­πι­μα, με στόχο αφ’ενός να δη­μιουρ­γή­σει κλίμα κα­χυ­πο­ψί­ας στην λι­βα­νι­κή κοινή γνώμη ένα­ντι της Ελ­λά­δας, της Κύ­πρου και της Δύσης γε­νι­κό­τε­ρα – αφ’ ετέ­ρου να ενι­σχυ­θούν οι θέ­σεις του Χασάν Ντιάμπ που στη­ρί­ζε­ται από την Τουρ­κία, την Χεζ­μπο­λάχ και το Ιράν, ενό­ψει μά­λι­στα των προ­σπα­θειών του να σχη­μα­τί­σει την νέα λι­βα­νι­κή κυ­βέρ­νη­ση, που όλα δεί­χνουν ότι θα πα­ρα­τεί­νει τον λι­βα­νι­κό απο­μο­νω­τι­σμό και την απο­μά­κρυν­ση της χώρας από τον ενερ­γεια­κό χάρτη της Ανα­το­λι­κής Με­σο­γεί­ου.

*Ο κ. Γα­βρι­ήλ Χα­ρί­τος είναι δι­κη­γό­ρος – Δρ. διε­θνών σχέ­σε­ων, Ερευ­νη­τής του Ιν­στι­τού­του Μπεν-Γκου­ριόν – Πα­νε­πι­στή­μιο Μπεν-Γκου­ριόν (Ισ­ρα­ήλ) και Senior Fellow, Κυ­πρια­κό Κέ­ντρο Ευ­ρω­παϊ­κών και Διε­θνών Υπο­θέ­σε­ων – Πα­νε­πι­στή­μιο Λευ­κω­σί­ας.

Πηγή tovima.gr