Βάνα Αγγελόπουλου Μανωλάκη: “Δύση, Ελλάδα Τουρκία στο νέο Γεωπολιτικό Τοπίο”

Τα τε­λευ­ταία χρό­νια πα­ρα­τη­ρού­με μία Τουρ­κι­κή με­τε­ξέ­λι­ξη και γε­ω­πο­λι­τι­κή αυ­το­νό­μη­ση.

Δεν είναι μόνο ο δη­μο­γρα­φι­κός δυ­να­μι­σμός, η ανα­διάρ­θρω­ση των πα­ρα­γω­γι­κών της δομών, η ανερ­χό­με­νη εξο­πλι­στι­κή βιο­μη­χα­νία και η εγκα­τά­στα­ση υπο­δο­μών με πυ­ρη­νι­κή στό­χευ­ση, αλλά κυ­ρί­ως είναι ο πο­λι­τι­σμι­κός και ιδε­ο­λο­γι­κός μαν­δύ­ας με τα οποία όλα αυτά πε­ρι­βάλ­λο­νται και ορί­ζουν ένα κε­ντρι­κό στοι­χείο ταυ­τό­τη­τας της σύγ­χρο­νης Τουρ­κί­ας.

Η Τουρ­κία προ­ω­θεί όραμα επι­στρο­φής της χώρας στο αυ­το­κρα­το­ρι­κό της πα­ρελ­θόν με σαφή στό­χευ­ση πε­ρι­φε­ρεια­κής επέ­κτα­σης και ηγε­μό­νευ­σης και με συ­στη­μα­τι­κή ανα­θε­ω­ρη­τι­κή τα­κτι­κή προς κάθε κα­τεύ­θυν­ση.

Ση­μείο κλει­δί της νε­ο­θω­μα­νι­κής αυτής ταυ­τό­τη­τας είναι η αυ­το­νό­μη­ση από τη Δύση. Όχι από­λυ­τα απο­μά­κρυν­ση αλλά συ­ναλ­λα­κτι­κή σχέση εκ­με­τάλ­λευ­σης με τη Δύση σε από­στα­ση από τον κε­μα­λι­κό εκ­δυ­τι­κι­σμό.

Ο Ερ­ντο­γα­νι­κός οθω­μα­νι­κός εκ­συγ­χρο­νι­σμός έρ­χε­ται να δια­φο­ρο­ποι­η­θεί, να εν­σω­μα­τώ­σει και εντέ­λει να υπερ­βεί, να ξε­πε­ρά­σει τον προη­γού­με­νο κυ­ρί­αρ­χο κε­μα­λι­κό προ­σα­να­το­λι­σμό, αντι­στρέ­φο­ντας την φορά των πραγ­μά­των και ο πα­λαιό­τε­ρα επι­διω­κό­με­νος εκ­δυ­τι­κι­σμός της Τουρ­κί­ας να με­τα­τρα­πεί σε επι­δί­ω­ξη εκτουρ­κι­σμού της Δύσης, με προ­τε­ραιό­τη­τα την Ευ­ρώ­πη.

Εκεί­νο λοι­πόν που δια­φο­ρο­ποιεί και επι­τεί­νει τον ση­με­ρι­νό τουρ­κι­κό επε­κτα­τι­σμό από αυτόν της δε­κα­ε­τί­ας του 1970 είναι :

*Η ρευ­στή πα­γκό­σμια Γε­ω­πο­λι­τι­κή συ­γκυ­ρία

*Ο ανερ­χό­με­νος δυ­να­μι­σμός του τουρ­κι­κού υπο­κει­μέ­νου

*Η σαφής επι­λο­γή της δια­κρι­τής και επι­τα­χυ­νό­με­νης αυ­το­νό­μη­σης του, από τη Δύση.

Στην Δύση πα­ρα­τη­ρεί­ται γε­ω­πο­λι­τι­κή και πα­ρα­γω­γι­κή κρίση η οποία απο­τέ­λε­σε τον κα­τα­λύ­τη για την αλ­λα­γή δε­δο­μέ­νων σε πα­γκό­σμια κλί­μα­κα και στην πε­ριο­χή μας.

Η έκ­βα­ση της πα­γκο­σμιο­ποί­η­σης σε ότι αφορά τις πα­ρα­γω­γι­κές ανα­τρο­πές υπο­βάθ­μι­σης της Δύσης και της ατλα­ντι­κής συ­νι­στώ­σας κα­θό­ρι­σε σε με­γά­λο

βαθμό και τις γε­ω­πο­λι­τι­κές ανα­τρο­πές που εξε­λίσ­σο­νται στα­δια­κά αλλά στα­θε­ρά: εκ­με­ταλ­λευό­με­νες την πα­ρε­πό­με­νη δυ­τι­κή γε­ω­πο­λι­τι­κή υπο­χώ­ρη­ση έδρα­σαν και δρουν αυ­τό­νο­μα, “απε­λευ­θε­ρω­μέ­να” στο πα­γκό­σμιο γί­γνε­σθαι.

Η Τουρ­κία ανέ­πτυ­ξε μια ευ­ρεία πα­ρέμ­βα­ση, με την γνω­στή επι­θε­τι­κή ανα­θε­ω­ρη­τι­κή αντί­λη­ψη “του αδι­κη­μέ­νου και πλη­γω­μέ­νου θύ­μα­τος” από την ισχύ­ου­σα τάξη πραγ­μά­των και με πρα­κτι­κή στρα­τιω­τι­κού εξα­να­γκα­σμού (δύ­να­μη ισχύ­ος), στο χώρο των Βαλ­κα­νί­ων, του Καυ­κά­σου, της Μέσης Ανα­το­λής και της Ανα­το­λι­κής Με­σο­γεί­ου με βα­σι­κή αιχμή το χώρο του Αι­γαί­ου.

Στην Ελ­λά­δα την στιγ­μή που συ­νέ­βαι­ναν με­γά­λες γε­ω­πο­λι­τι­κές και ανα­δια­νε­μη­τι­κές αλ­λα­γές στον πλα­νή­τη προς αξιο­ποί­η­ση από αυ­τούς που ήταν προ­ε­τοι­μα­σμέ­νοι, εμείς πα­λεύ­α­με και συ­νε­χί­ζου­με, με τις εσω­τε­ρι­κές δυ­σκο­λί­ες, κοι­νω­νι­κές, οι­κο­νο­μι­κές και πο­λι­τι­κές που δεν μας επέ­τρε­ψαν να ανα­πτύ­ξου­με μια ενερ­γη­τι­κή στάση στα ανα­δυό­με­να γε­ω­πο­λι­τι­κά φαι­νό­με­να.

Η Ελ­λά­δα δεν έχει πρό­βλη­μα γε­ω­πο­λι­τι­κού προ­σα­να­το­λι­σμού διότι είναι στα­θε­ρά προ­σα­να­το­λι­σμέ­νη στη Δύση και στη­ρί­ζει το Διε­θνές Δί­καιο. Κα­θυ­στέ­ρη­σε ση­μα­ντι­κά σε δύο επί­πε­δα.

Πρώ­τον να ανα­λά­βει τις απαι­τού­με­νες δι­πλω­μα­τι­κές πρω­το­βου­λί­ες για την δια­σφά­λι­ση των θα­λάσ­σιων συ­νό­ρων της με τους γεί­το­νες της, όπου ήταν δυ­να­τόν και

Δεύ­τε­ρον έμει­νε πίσω στην συ­στη­μα­τι­κή ενί­σχυ­ση της απο­τρε­πτι­κό­τη­τας της χώρας. Αυτό που η Ελ­λά­δα μέσω της δι­πλω­μα­τι­κής οδού, επι­χει­ρεί ορθά το τε­λευ­ταίο διά­στη­μα είναι :

*Η συ­νει­δη­το­ποί­η­ση των ρηγ­μά­των ασφα­λεί­ας του δυ­τι­κού κό­σμου που θέτει σε κίν­δυ­νο η τουρ­κι­κή εμπό­λε­μη επι­θε­τι­κό­τη­τα

*Την ανά­δει­ξη της όξυν­σης των αντι­θέ­σε­ων των δυ­τι­κών χωρών που προ­σφυώς επι­χει­ρεί ως βα­σι­κή τα­κτι­κή η Τουρ­κία.

Ρήγ­μα­τα, που μπο­ρούν να οδη­γή­σουν ακόμα και στην υπο­νό­μευ­ση της ευ­ρω­παϊ­κής ενο­ποί­η­σης (βλέπε την επι­διω­κό­με­νη όξυν­ση σχέ­σε­ων του γαλ­λο­γερ­μα­νι­κού άξονα).

Η Ευ­ρω­παϊ­κή ενο­ποί­η­ση, γε­ω­πο­λι­τι­κή, οι­κο­νο­μι­κή, στρα­τη­γι­κή αυ­το­νο­μία, και η σύ­σφι­ξη των σχέ­σε­ων της Ευ­ρω­α­τλα­ντι­κής συμ­μα­χί­ας, απο­τε­λεί την ελ­πί­δα ανα­συ­γκρό­τη­σης του δυ­τι­κού κό­σμου αλλά και της ευ­ρύ­τε­ρης πλα­νη­τι­κής ισορ­ρο­πί­ας, στα­θε­ρό­τη­τας, συ­νερ­γα­σί­ας.

Η Τουρ­κία προ­χω­ρά με την στρα­τη­γι­κή των δυ­τι­κών χα­σμά­των και ρηγ­μά­των και θα συ­νε­χί­σει με εναλ­λασ­σό­με­νες τις μορ­φές της στρα­τιω­τι­κο­ποί­η­σης και των δια­πραγ­μα­τεύ­σε­ων, του “πε­δί­ου” και του δια­λό­γου.

Η ανα­θε­ω­ρη­τι­κή – επε­κτα­τι­κή στό­χευ­ση της, θα πα­ρα­μεί­νει πάντα ίδια.

Το ρε­α­λι­στι­κό δί­λημ­μα της Ελ­λη­νο­Τουρ­κι­κής αντι­πα­ρά­θε­σης είναι Διαι­τη­σία ή Αδιέ­ξο­δο :

Η μόνη ρε­α­λι­στι­κή δυ­να­τό­τη­τα διε­ξό­δου είναι η διε­θνής διαι­τη­σία.

Χρειά­ζε­ται μάκρο – εθνι­κή στρα­τη­γι­κή στη συ­νει­δη­το­ποί­η­ση των κιν­δύ­νων της νέας με­τα­βα­τι­κής επο­χής των με­γά­λων γε­ω­πο­λι­τι­κών ανα­τρο­πών και απα­ραί­τη­τα η Ελ­λά­δα θα χρεια­στεί χρόνο, το ερώ­τη­μα που τί­θε­ται εδώ είναι αν και κατά πόσο θα έχει την πο­λυ­τέ­λεια αυτή του χρό­νου.

Βάνα Αγ­γε­λό­που­λου Μα­νω­λά­κη , Πο­λι­τι­κός Επι­στή­μων – Διε­θνο­λό­γος MSc Πο­λι­τι­κών, Οι­κο­νο­μι­κών και Διε­θνών σχέ­σε­ων.