Τουριστικό «Βατερλώ» – Κατά 750 εκατ. μειώθηκαν τα έσοδα στο οκτάμηνο του 2016

Με­γά­λη πτώση εμ­φα­νί­ζουν τα του­ρι­στι­κά έσοδα της χώρας, καθώς τον Αύ­γου­στο υπο­χώ­ρη­σαν κατά 9,2% σε σχέση με τον αντί­στοι­χο μήνα του 2015, με απο­τέ­λε­σμα σε επί­πε­δο οκτα­μή­νου οι απώ­λειες για την εθνι­κή οι­κο­νο­μία να ξε­περ­νούν πλέον τα 750 εκατ. ευρώ.

Η πο­σο­στιαία πτώση τον φε­τι­νό Αύ­γου­στο απο­τε­λεί αρ­νη­τι­κό ρεκόρ για τη δε­κα­ε­τία που δια­νύ­ου­με, καθώς με εξαί­ρε­ση το 2010 που ση­μειώ­θη­κε πτώση 5,5% όλα τα προη­γού­με­να χρό­νια τον μήνα αιχ­μής της τα­ξι­διω­τι­κής κί­νη­σης τα του­ρι­στι­κά έσοδα κι­νού­νταν με θε­τι­κό πρό­ση­μο σε ετή­σια βάση. Πτω­τι­κά κι­νή­θη­καν, με εξαί­ρε­ση τον Μάρ­τιο, όλους τους μήνες τα του­ρι­στι­κά έσοδα κατά τη φε­τι­νή σεζόν. Τα δύο υψη­λό­τε­ρα πο­σο­στά πτώ­σης ση­μειώ­θη­καν τον Μάιο και τον Αύ­γου­στο.

Οι του­ρι­στι­κοί φο­ρείς της χώρας είχαν προει­δο­ποι­ή­σει για την κάμψη των εσό­δων, το­νί­ζο­ντας ότι ο «φθη­νός του­ρι­σμός» που ήρθε στην Ελ­λά­δα το τε­λευ­ταίο τρί­μη­νο οφεί­λε­ται κυ­ρί­ως στα προ­βλή­μα­τα που είχε η Τουρ­κία από τις δια­δο­χι­κές τρο­μο­κρα­τι­κές επι­θέ­σεις και την από­πει­ρα πρα­ξι­κο­πή­μα­τος. Η προ­σφυ­γι­κή κρίση αλλά και οι γε­ω­πο­λι­τι­κές εξε­λί­ξεις στην ευ­ρύ­τε­ρη γε­ω­γρα­φι­κή πε­ριο­χή μας επη­ρέ­α­σαν φέτος τον ελ­λη­νι­κό του­ρι­σμό. Πα­ράλ­λη­λα, η από­φα­ση του Ηνω­μέ­νου Βα­σι­λεί­ου να απο­χω­ρή­σει από την Ευ­ρω­παϊ­κή Ενωση απο­τέ­λε­σε ένα επι­πλέ­ον αρ­νη­τι­κό στοι­χείο. Εν­δει­κτι­κό είναι το γε­γο­νός ότι τον Ιού­λιο, πρώτο μήνα μετά το βρε­τα­νι­κό δη­μο­ψή­φι­σμα, η μεί­ω­ση των δα­πα­νών Βρε­τα­νών επι­σκε­πτών στη χώρα μας υπε­ρέ­βη το 35%, ενώ μέχρι τότε οι Βρε­τα­νοί απο­τε­λού­σαν μία από τις πιο δυ­να­μι­κές κα­τη­γο­ρί­ες του­ρι­στών. Επι­πλέ­ον, η αύ­ξη­ση των διε­θνών αφί­ξε­ων από το δεύ­τε­ρο μισό του έτους και μετά οφεί­λε­ται σε ση­μα­ντι­κό βαθμό στις μειω­μέ­νες τιμές που ανα­γκά­στη­καν να προ­σφέ­ρουν στις ξένες αγο­ρές οι Ελ­λη­νες ξε­νο­δό­χοι, προ­κει­μέ­νου να το­νώ­σουν την του­ρι­στι­κή ζή­τη­ση.

Σύμ­φω­να με στοι­χεία που δη­μο­σιο­ποί­η­σε η Τρά­πε­ζα της Ελ­λά­δος, οι τα­ξι­διω­τι­κές ει­σπρά­ξεις για το οκτά­μη­νο μειώ­θη­καν κατά 7,1% σε σχέση με το ίδιο διά­στη­μα πέ­ρυ­σι και δια­μορ­φώ­θη­καν στα 9,85 δισ. ευρώ. Το μέ­γε­θος της πτώ­σης συ­νι­στά αρ­νη­τι­κό ρεκόρ για το διά­στη­μα Ια­νουα­ρί­ου – Αυ­γού­στου. Σε ό,τι αφορά τον Αύ­γου­στο η πτώση σε πο­σο­στό 9,2% πε­ριό­ρι­σε τις ει­σπρά­ξεις στα 3,16 δισ. ευρώ. Σε επί­πε­δο διε­θνών αφί­ξε­ων τόσο στο οκτά­μη­νο όσο και τον Αύ­γου­στο κα­τα­γρά­φε­ται μικρή αύ­ξη­ση. Ση­μειώ­νε­ται ότι οι κα­λύ­τε­ρες χρο­νιές σε επί­πε­δο πο­σο­στιαί­ων αυ­ξή­σε­ων στα του­ρι­στι­κά έσοδα για τη χώρα σε σχέση με το οκτά­μη­νο και τον Αύ­γου­στο ήταν το 2013 και το 2014.

Αλλά και σε πα­γκό­σμιο επί­πε­δο η Ελ­λά­δα φέτος κα­τα­γρά­φει μία από τις χει­ρό­τε­ρες επι­δό­σεις όσον αφορά τα του­ρι­στι­κά έσοδα, γε­γο­νός το οποίο απο­τυ­πώ­νε­ται στην τε­λευ­ταία ενη­με­ρω­τι­κή έκ­θε­ση που δη­μο­σιο­ποί­η­σε το Πα­γκό­σμιο Συμ­βού­λιο Τα­ξι­δί­ων και Του­ρι­σμού (World Travel and Tourism Council). Το Πα­γκό­σμιο Συμ­βού­λιο βάζει την Ελ­λά­δα όπως και την Τουρ­κία στο «κάδρο» των χωρών με απώ­λειες στα του­ρι­στι­κά τους έσοδα τους πρώ­τους μήνες του έτους. Ετσι, με­τα­ξύ των 23 χωρών που είχε στην τε­λευ­ταία του έκ­θε­ση δια­θέ­σι­μα στοι­χεία, η Ελ­λά­δα πα­ρου­σί­α­ζε την τρίτη υψη­λό­τε­ρη πο­σο­στιαία πτώση στα του­ρι­στι­κά έσοδα μετά την Τουρ­κία και τη Ρωσία. Την ίδια στιγ­μή άλλες αντα­γω­νί­στριες χώρες όπως η Κύ­προς και η Ισπα­νία κα­τα­γρά­φουν ση­μα­ντι­κές αυ­ξή­σεις στα του­ρι­στι­κά έσοδα ενι­σχύ­ο­ντας την εθνι­κή τους οι­κο­νο­μία.

Σχο­λιά­ζο­ντας τα στοι­χεία της Τρά­πε­ζας της Ελ­λά­δος, ο πρό­ε­δρος του Συν­δέ­σμου Ελ­λη­νι­κών Του­ρι­στι­κών Επι­χει­ρή­σε­ων Αν­δρέ­ας Αν­δρε­ά­δης ανέ­φε­ρε ότι η υπερ­φο­ρο­λό­γη­ση, το προ­σφυ­γι­κό ζή­τη­μα και το Brexit επη­ρέ­α­σαν πολύ αρ­νη­τι­κά τα του­ρι­στι­κά έσοδα παρά την άνοδο των αφί­ξε­ων. Από την πλευ­ρά του ο πρό­ε­δρος της Πα­νελ­λή­νιας Ομο­σπον­δί­ας Ξε­νο­δό­χων και αντι­πρό­ε­δρος του ΣΕΤΕ Γιάν­νης Ρέ­τσος επι­σή­μα­νε ότι ο προ­βλη­μα­τι­σμός αυ­ξά­νε­ται για την του­ρι­στι­κή αγορά, υπο­γραμ­μί­ζο­ντας ότι πιο πολ­λές αφί­ξεις δεν φέρ­νουν απα­ραί­τη­τα και πε­ρισ­σό­τε­ρα έσοδα. H μέχρι στιγ­μής εξέ­λι­ξη των στοι­χεί­ων έρ­χε­ται να επι­βε­βαιώ­σει τις εκτι­μή­σεις που δια­τύ­πω­σε στο πρό­σφα­το συ­νέ­δριο του ΣΕΤΕ ο διοι­κη­τής της Τρά­πε­ζας της Ελ­λά­δος, Γιάν­νης Στουρ­νά­ρας, ο οποί­ος έκανε λόγο για κάμψη των του­ρι­στι­κών εσό­δων στο σύ­νο­λο του έτους και μά­λι­στα κατά τι τα­χύ­τε­ρη από τον μέσο όρο μεί­ω­σης της τε­λευ­ταί­ας δε­κα­ε­τί­ας. Στον αντί­πο­δα τα στοι­χεία της Τρά­πε­ζας της Ελ­λά­δος δια­ψεύ­δουν τις έως τώρα εκτι­μή­σεις της του­ρι­στι­κής ηγε­σί­ας περί ανά­καμ­ψης των του­ρι­στι­κών εσό­δων. Από την πλευ­ρά της η το­με­άρ­χης Του­ρι­σμού της Νέας Δη­μο­κρα­τί­ας Φω­τει­νή Αρα­μπα­τζή επι­σή­μα­νε ότι η ση­με­ρι­νή κυ­βέρ­νη­ση όχι μόνο άφησε τον ελ­λη­νι­κό του­ρι­σμό στον «αυ­τό­μα­το πι­λό­το» της δυ­να­μι­κής που είχε ανα­πτύ­ξει τα προη­γού­με­να χρό­νια, αλλά ορ­θώ­νει δυ­στυ­χώς με τις πο­λι­τι­κές της πολ­λα­πλά εμπό­δια και επι­βα­ρύν­σεις, υπο­νο­μεύ­ο­ντας την αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τά του κυ­ρί­ως με την ασφυ­κτι­κή υπερ­φο­ρο­λό­γη­ση του του­ρι­στι­κού κλά­δου.

Απώ­λειες το 2017 λόγω κρουα­ζιέ­ρας

Το μόνο σί­γου­ρο στοι­χείο για τη σεζόν του 2017 είναι ότι θα ξε­κι­νή­σει με απώ­λειες, ως απο­τέ­λε­σμα της συρ­ρί­κνω­σης της κρουα­ζιέ­ρας, που θα κυ­μαν­θούν για το σύ­νο­λο του έτους από 500.000 έως 1 εκατ. του­ρί­στες.

Από εκεί και πέρα η χρο­νιά θα επη­ρε­α­στεί από μία σειρά πα­ρα­γό­ντων όπως είναι η πε­ραι­τέ­ρω αύ­ξη­ση της έμ­με­σης φο­ρο­λό­γη­σης για τις του­ρι­στι­κές επι­χει­ρή­σεις, η δια­χεί­ρι­ση της του­ρι­στι­κής ει­κό­νας στις ξένες αγο­ρές σε σχέση με το προ­σφυ­γι­κό ζή­τη­μα και η δια­δι­κα­σία εξό­δου της Βρε­τα­νί­ας από την Ε.Ε. Ο διοι­κη­τής της Τρά­πε­ζας της Ελ­λά­δος, Γιάν­νης Στουρ­νά­ρας, θε­ω­ρεί ότι θα πρέ­πει να αυ­ξη­θεί ο αριθ­μός των αγο­ρών-στό­χων μέσα από κα­τάλ­λη­λες πο­λι­τι­κές μάρ­κε­τινγκ σε κάθε αγορά με εξει­δι­κευ­μέ­νη δια­φη­μι­στι­κή κα­μπά­νια. Ιδιαί­τε­ρη έμ­φα­ση θα πρέ­πει να δοθεί στις χώρες που πα­ρου­σιά­ζουν την υψη­λό­τε­ρη δα­πά­νη ανά δια­νυ­κτέ­ρευ­ση.

Επί­σης, θα πρέ­πει να επε­κτα­θεί η του­ρι­στι­κή ζή­τη­ση σε όλη τη διάρ­κεια του έτους με την ανά­πτυ­ξη μορ­φών του­ρι­σμού όπως ο πο­λι­τι­στι­κός, ο συ­νε­δρια­κός, ο θρη­σκευ­τι­κός και ο ια­τρι­κός-ια­μα­τι­κός.

Επι­πλέ­ον θα πρέ­πει να δοθεί βα­ρύ­τη­τα στην προ­σέλ­κυ­ση επι­σκε­πτών για μικρά δια­στή­μα­τα, που συ­νή­θως έχουν με­γα­λύ­τε­ρη δα­πά­νη ανά ημέρα και είναι λι­γό­τε­ρο προ­σα­να­το­λι­σμέ­νοι στους θε­ρι­νούς μήνες αιχ­μής. Πα­ράλ­λη­λα, η Ελ­λά­δα πρέ­πει να γίνει η χώρα από την οποία ξε­κι­νούν ή όπου κα­τα­λή­γουν οι κρουα­ζιέ­ρες και όχι ένας απλός εν­διά­με­σος σταθ­μός. Τέλος, για τη με­σο­μα­κρο­πρό­θε­σμη ανά­πτυ­ξη του τομέα απαι­τεί­ται η συ­νέ­χι­ση των με­ταρ­ρυθ­μί­σε­ων, η πε­ραι­τέ­ρω αξιο­ποί­η­ση της δη­μό­σιας πε­ριου­σί­ας, αλλά και η διευ­θέ­τη­ση εκ­κρε­μο­τή­των όσον αφορά τον χω­ρο­τα­ξι­κό σχε­δια­σμό.