Κάθειρξη 8 ετών στον φερόμενο ως εγκέφαλο του κυκλώματος που μετέφερε 73 μετανάστες με σκάφος αναψυχής στην Κω

Το Τρι­με­λές Εφε­τείο Κα­κουρ­γη­μά­των Α΄ Βαθ­μού Δω­δε­κα­νή­σου κα­τα­δί­κα­σε 3 από τους 6 κα­τη­γο­ρού­με­νους που κά­θι­σαν στο εδώ­λιο για την υπό­θε­ση της με­τα­φο­ράς 73 πο­λι­τών τρί­των χωρών από τα τουρ­κι­κά πα­ρά­λια, ανά­με­σά τους 36 ανη­λί­κων, ενώ αθώ­ω­σε τους 2 ημε­δα­πούς και την ημε­δα­πή υπάλ­λη­λο που κα­τη­γο­ρού­νταν για συμ­με­το­χή στην ορ­γά­νω­ση και ψευδή βε­βαί­ω­ση αντί­στοι­χα.

Η δι­κα­στι­κή κρίση για μια από τις πλέον χα­ρα­κτη­ρι­στι­κές υπο­θέ­σεις ορ­γα­νω­μέ­νης δια­κί­νη­σης με­τα­να­στών στο νο­τιο­α­να­το­λι­κό Αι­γαίο ολο­κλη­ρώ­θη­κε ενώ­πιον του Τρι­με­λούς Εφε­τεί­ου Κα­κουρ­γη­μά­των Α΄ Βαθ­μού Δω­δε­κα­νή­σου, όπου εκ­δι­κά­στη­κε η υπό­θε­ση του κυ­κλώ­μα­τος που, σύμ­φω­να με το κα­τη­γο­ρη­τή­ριο, με­τέ­φε­ρε στις 15 Μαρ­τί­ου 2025 συ­νο­λι­κά 73 πο­λί­τες τρί­των χωρών από τα πα­ρά­λια της Αλι­καρ­νασ­σού (Bodrum) της Τουρ­κί­ας στη θα­λάσ­σια πε­ριο­χή «Προ­φή­τη Ζα­χα­ρία» της Κω.

Στο εδώ­λιο κά­θι­σαν 6 άτομα, με το δι­κα­στή­ριο να επι­βάλ­λει ποι­νές σε 3 εξ αυτών και να αθω­ώ­νει τους υπό­λοι­πους, βά­ζο­ντας έτσι μια πρώτη δι­κα­στι­κή σφρα­γί­δα σε μια δι­κο­γρα­φία που πε­ρι­γρά­φει επι­χει­ρη­σια­κά δο­μη­μέ­νη εγκλη­μα­τι­κή ορ­γά­νω­ση με δια­κλα­δώ­σεις σε Τουρ­κία και Ελ­λά­δα.

Οι ποι­νές και οι αθω­ώ­σεις

Η βα­ρύ­τε­ρη ποινή επι­βλή­θη­κε στον δεύ­τε­ρο κα­τη­γο­ρού­με­νο, αλ­λο­δα­πό, ο οποί­ος φέ­ρε­ται, κατά το κα­τη­γο­ρη­τή­ριο, να δι­ηύ­θυ­νε από κοι­νού την εγκλη­μα­τι­κή ορ­γά­νω­ση και να είχε ανα­λά­βει το σκέ­λος της ανεύ­ρε­σης πλω­τών μέσων στην Ελ­λά­δα, τα οποία η ορ­γά­νω­ση αγό­ρα­ζε και με­τέ­φε­ρε στην Τουρ­κία προ­κει­μέ­νου να χρη­σι­μο­ποι­η­θούν στις με­τα­φο­ρές. Σε βάρος του επι­βλή­θη­κε ποινή κά­θειρ­ξης 8 ετών.

Ο πέμ­πτος κα­τη­γο­ρού­με­νος, αλ­λο­δα­πός, στον οποίο απο­δι­δό­ταν η έντα­ξη στην ορ­γά­νω­ση με ρόλο τη δια­χεί­ρι­ση και συ­ντή­ρη­ση των σκα­φών που θα χρη­σι­μο­ποιού­νταν στις με­τα­φο­ρές, κα­τα­δι­κά­στη­κε σε ποινή 5 ετών και χρη­μα­τι­κή ποινή 5.000 ευρώ. Την ίδια ποινή, 5 έτη και 5.000 ευρώ, επέ­βα­λε το δι­κα­στή­ριο και στον όγδοο κα­τη­γο­ρού­με­νο, επί­σης αλ­λο­δα­πό, ο οποί­ος φε­ρό­ταν να έχει εντα­χθεί στην ορ­γά­νω­ση με ρόλο τη δια­κυ­βέρ­νη­ση πλω­τών μέσων για τις με­τα­φο­ρές ένα­ντι οι­κο­νο­μι­κού ανταλ­λάγ­μα­τος.

Αντί­θε­τα, το δι­κα­στή­ριο αθώ­ω­σε τον τρίτο και τον τέ­ταρ­το κα­τη­γο­ρού­με­νο, αμ­φό­τε­ρους ημε­δα­πούς, στους οποί­ους είχε απο­δο­θεί η κα­τη­γο­ρία της συ­γκρό­τη­σης και έντα­ξης σε εγκλη­μα­τι­κή ορ­γά­νω­ση με αντι­κεί­με­νο τη δια­κυ­βέρ­νη­ση των σκα­φών των με­τα­φο­ρών. Αθώα κρί­θη­κε και η έκτη κα­τη­γο­ρού­με­νη, ημε­δα­πή, υπάλ­λη­λος σε Κέ­ντρο Εξυ­πη­ρέ­τη­σης Πο­λι­τών, η οποία είχε πα­ρα­πεμ­φθεί τόσο για έντα­ξη στην ορ­γά­νω­ση όσο και για ψευδή βε­βαί­ω­ση, κα­τη­γο­ρί­ες από τις οποί­ες απαλ­λά­χθη­κε.

Το τα­ξί­δι της 15ης Μαρ­τί­ου 2025 και οι 73 επι­βαί­νο­ντες

Κε­ντρι­κό επει­σό­διο της δι­κο­γρα­φί­ας απο­τε­λεί η με­τα­φο­ρά της 15ης Μαρ­τί­ου 2025. Όπως προ­κύ­πτει από το πα­ρα­πεμ­πτι­κό βού­λευ­μα, μη­χα­νο­κί­νη­το σκά­φος ανα­ψυ­χής, λευ­κού χρώ­μα­τος με μπλε ρίγα, μή­κους σχε­δόν 12 μέ­τρων, με δύο εσω­λέμ­βιους κι­νη­τή­ρες και βοη­θη­τι­κό πνευ­στό, απέ­πλευ­σε από τα πα­ρά­λια της Αλι­καρ­νασ­σού με­τα­φέ­ρο­ντας 73 πο­λί­τες τρί­των χωρών, υπη­κό­ους Αφ­γα­νι­στάν, Υε­μέ­νης, Σο­μα­λί­ας, Συ­ρί­ας και Λι­βά­νου, οι οποί­οι δεν είχαν δι­καί­ω­μα ει­σό­δου στο ελ­λη­νι­κό έδα­φος.

Η σύν­θε­ση των επι­βαι­νό­ντων απο­τυ­πώ­νει με τον πλέον εύ­γλωτ­το τρόπο τη φύση της υπό­θε­σης. Ανά­με­σα στους 73 κα­τα­γρά­φο­νται 36 ανή­λι­κοι, εκ των οποί­ων 30 παι­διά κάτω των 12 ετών και 6 ανή­λι­κοι ηλι­κί­ας 12 έως 18 ετών. Το μι­κρό­τε­ρο από τα παι­διά, σύμ­φω­να με τα στοι­χεία της δι­κο­γρα­φί­ας, είχε γεν­νη­θεί το 2024, ήταν δη­λα­δή βρέ­φος λίγων μηνών κατά τον χρόνο της με­τα­φο­ράς. Στο σκά­φος, όπως ανα­φέ­ρε­ται, δεν υπήρ­χαν σω­στι­κά μέσα, γε­γο­νός που κατά το κα­τη­γο­ρη­τή­ριο δη­μιουρ­γού­σε κίν­δυ­νο για αν­θρώ­πι­νη ζωή.

Το κα­τη­γο­ρη­τή­ριο πε­ρι­γρά­φει, επί­σης, ότι η με­τα­φο­ρά γι­νό­ταν εκ κερ­δο­σκο­πί­ας, καθώς κάθε με­τα­φε­ρό­με­νος κα­τέ­βαλ­λε αντί­τι­μο που κυ­μαι­νό­ταν από 1.700 έως 4.300 ευρώ ή δο­λά­ρια κατά πε­ρί­πτω­ση. Από το ποσό αυτό θα κα­τα­βαλ­λό­ταν και η αμοι­βή του κυ­βερ­νή­τη, το ύψος της οποί­ας δεν κα­τέ­στη δυ­να­τόν να δια­κρι­βω­θεί ούτε κατά την προ­α­νά­κρι­ση ούτε κατά την κύρια ανά­κρι­ση.

Η δομή και η δράση της ορ­γά­νω­σης

Η δι­κο­γρα­φία σκια­γρα­φεί μια ορ­γά­νω­ση με σαφή κα­τα­με­ρι­σμό ρόλων και επι­χει­ρη­σια­κή συ­νέ­χεια εκα­τέ­ρω­θεν του Αι­γαί­ου. Πέραν των κα­τη­γο­ρου­μέ­νων, η ορ­γά­νω­ση φέ­ρε­ται να απο­τε­λεί­το από του­λά­χι­στον άλλα 11 άτομα που βρί­σκο­νται στην Τουρ­κία, τα πε­ρισ­σό­τε­ρα εκ των οποί­ων πα­ρα­μέ­νουν αγνώ­στων στοι­χεί­ων και είναι γνω­στά μόνο με ψευ­δώ­νυ­μα.

Κατά την κα­τη­γο­ρού­σα αρχή, τα μέλη που δρού­σαν από την Τουρ­κία συ­ντό­νι­ζαν και ορ­γά­νω­ναν τις με­τα­φο­ρές, ανεύ­ρι­σκαν πλωτά μέσα, διέ­θε­ταν δικά τους οχή­μα­τα και σκάφη και χρη­σι­μο­ποιού­σαν ως χει­ρι­στές άλλα μέλη της ορ­γά­νω­σης. Πα­ράλ­λη­λα, πα­ρεί­χαν κα­τά­λυ­μα στους υπο­ψή­φιους με­τα­φε­ρό­με­νους σε ξε­νο­δο­χείο της Αλι­καρ­νασ­σού, όπου εκεί­νοι πα­ρέ­με­ναν μέχρι να έρθει η σειρά τους να τα­ξι­δέ­ψουν προς την Ελ­λά­δα. Το ελ­λη­νι­κό σκέ­λος της δρα­στη­ριό­τη­τας αφο­ρού­σε, σύμ­φω­να με το βού­λευ­μα, την αγορά σκα­φών στην Ελ­λά­δα και τη με­τα­φο­ρά τους στα τουρ­κι­κά πα­ρά­λια, ώστε να χρη­σι­μο­ποι­η­θούν στη συ­νέ­χεια στις πα­ρά­νο­μες με­τα­φο­ρές.

Ο κυ­βερ­νή­της του σκά­φους της 15ης Μαρ­τί­ου 2025, πρώ­τος κα­τη­γο­ρού­με­νος στη δι­κο­γρα­φία, αλ­λο­δα­πός, αντι­με­τώ­πι­ζε επι­πλέ­ον και την κα­τη­γο­ρία της πα­ρά­νο­μης ει­σό­δου στη χώρα, καθώς φέ­ρε­ται να ει­σήλ­θε στην ελ­λη­νι­κή επι­κρά­τεια μέσω των θα­λασ­σί­ων συ­νό­ρων χωρίς νό­μι­μες δια­τυ­πώ­σεις και χωρίς θε­ω­ρη­μέ­νο τα­ξι­διω­τι­κό έγ­γρα­φο. Η σύλ­λη­ψη των εμπλε­κο­μέ­νων που εντο­πί­στη­καν στην Ελ­λά­δα πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­κε στις 16 Μαρ­τί­ου 2025.

Η ψευ­δής βε­βαί­ω­ση και η δια­δρο­μή ενός σκά­φους

Ιδιαί­τε­ρο κε­φά­λαιο της δι­κο­γρα­φί­ας απο­τε­λού­σε η κα­τη­γο­ρία της ψευ­δούς βε­βαί­ω­σης που είχε απο­δο­θεί στην έκτη κα­τη­γο­ρού­με­νη, για την οποία, όπως προ­α­να­φέρ­θη­κε, το δι­κα­στή­ριο κα­τέ­λη­ξε σε αθω­ω­τι­κή κρίση. Κατά το κα­τη­γο­ρη­τή­ριο, στις 16 Δε­κεμ­βρί­ου 2024 βε­βαιώ­θη­κε το γνή­σιο υπο­γρα­φής σε υπεύ­θυ­νη δή­λω­ση με την οποία φε­ρό­με­νος ιδιο­κτή­της σκά­φους εξου­σιο­δο­τού­σε αλ­λο­δα­πό να τα­ξι­δέ­ψει με αυτό, μο­λο­νό­τι, όπως υπο­στή­ρι­ζε η κα­τη­γο­ρού­σα αρχή, το πρό­σω­πο που εμ­φα­νί­στη­κε δεν ήταν ο πραγ­μα­τι­κός δηλών, καθώς άτομο με τα συ­γκε­κρι­μέ­να στοι­χεία ου­δέ­πο­τε είχε ει­σέλ­θει στην Ελ­λά­δα.

Με βάση τη δή­λω­ση αυτή, το επί­μα­χο σκά­φος ανα­ψυ­χής απέ­πλευ­σε στις 24 Ια­νουα­ρί­ου 2025 από το λι­μά­νι της Κω με δι­με­λές πλή­ρω­μα αλ­λο­δα­πών και κα­τέ­πλευ­σε στην Τουρ­κία. Εκεί, σύμ­φω­να πάντα με το κα­τη­γο­ρη­τή­ριο, πα­ρε­λή­φθη από μέλη της ορ­γά­νω­σης και ήταν το ίδιο σκά­φος που χρη­σι­μο­ποι­ή­θη­κε στις 16 Μαρ­τί­ου 2025 για την πα­ρά­νο­μη με­τα­φο­ρά των με­τα­να­στών. Το δι­κα­στή­ριο, ωστό­σο, έκρι­νε ότι η κα­τη­γο­ρού­με­νη υπάλ­λη­λος δεν βα­ρύ­νε­ται με τις πρά­ξεις που της απο­δό­θη­καν.

Ως συ­νή­γο­ροι υπε­ρά­σπι­σης των κα­τη­γο­ρού­με­νων πα­ρέ­στη­σαν από την Ρόδο οι κκ Αχιλ­λέ­ας Δα­σκα­λά­κης, Στέ­λιος Αλε­ξαν­δρής, Βα­λά­ντης Κα­τα­βε­νά­κης και Μαρία Κρι­κο­πού­λου και οι κ.κ. Ιω­άν­νης Γλύ­κας (Αθήνα) και Κώ­στας Χόν­δρος (Κω).