Κορωνοϊός-Οικονομία : Τι έχουμε χάσει το 2020 και τι περιμένουμε το 2021

Τις σημα­ντι­κές επι­πτώ­σεις της επέ­λα­σης της υγειο­νο­μι­κής κρίσης στα δημόσια οικο­νο­μικά απο­τυ­πώ­νουν τα στοι­χεία του Γενικού Λογι­στη­ρίου του Κράτους τα οποία κατα­γρά­φουν σημα­ντική υστέ­ρηση στα έσοδα του Σεπτέμ­βριο, με οδηγό τις ανα­στο­λές πλη­ρω­μών φόρων και των αλλαγών στην κατα­βολή των δόσεων στην εφορία. Το πρω­το­γε­νές έλλειμμα στο εννε­ά­μηνο Ιανουα­ρίου – Σεπτεμ­βρίου ανήλθε στα 7 δισ. ευρώ, από 4,5 δισ. ευρώ πρω­το­γε­νές πλε­ό­να­σμα το αντί­στοιχο περσινό διά­στημα.

Σύμφωνα με τα στοι­χεία του υπουρ­γείου Οικο­νο­μι­κών, η υστέ­ρηση εσόδων ήταν στα 1,904 δισ. ευρώ τον Σεπτέμ­βριο, οπότε στα κρατικά ταμεία μπήκαν 3,942 δισ. ευρώ. Μεγα­λύ­τερο μέρος των απω­λειών, δηλαδή 1,6 δισ. ευρώ, οφεί­λε­ται στις ανα­βο­λές πλη­ρω­μής φόρων λόγω παν­δη­μίας, αλλά και στις αλλαγές στο πρό­γραμμα εξό­φλη­σης του ΕΝΦΙΑ, εξαι­τίας της διπλής δόσης τον Οκτώ­βριο.  Πέρσι πάντως η πρώτη δόση του ΕΝΦΙΑ έφερε έσοδα στο κράτος της τάξεως των 950 εκατ. ευρώ ενώ η φετινή πορεία θα απο­τυ­πω­θεί στα στοι­χεία του Νοεμ­βρίου. Πηγές μετα­φέ­ρουν πως η εξέλιξη αυτή είχε προ­βλε­φθεί από το οικο­νο­μικό επι­τε­λείο ενώ δεν υπάρχει λόγος ανα­θε­ώ­ρη­σης των προ­βλέ­ψεων για τα συνο­λικά έσοδα. 

Τί είχαμε, τί χάσαμε και τι θα γίνει μέχρι το 2022

Τα καθαρά έσοδα στο 9μήνο. Τα στοι­χεία δεί­χνουν πως τα καθαρά έσοδα είναι μειω­μένα κατά 12,3% στα 33,5 δισ. ευρώ, στα φορο­λο­γικά έσοδα η πτώση φτάνει το 14,9% και περιο­ρί­στη­καν σε 31,032 με υστέ­ρηση εννια­μή­νου περίπου 5,5 δισ. ευρώ, ενώ οι δαπάνες είναι αυξη­μέ­νες κατά 5 δισ. ευρώ και ανήλθαν στα 44,766 δισ. ευρώ.  Σε σύγκριση με τις επι­και­ρο­ποι­η­μέ­νες εκτι­μή­σεις για την περίοδο Ιανουα­ρίου – Σεπτεμ­βρίου,  που περι­λαμ­βά­νο­νται στο Πρό­γραμμα Σταθερότητας- το οποίο κατα­τέ­θηκε στην Ε.Ε. στις 30 Απρι­λίου 2020 και οι οποίες περιέ­χουν τις επι­πτώ­σεις των μέτρων για την αντι­με­τώ­πιση της υγειο­νο­μι­κής κρίσης και λαμ­βα­νο­μέ­νου υπόψη του ποσού των 8 εκατ. ευρώ, του οποίου η κατα­χώ­ριση εκκρεμεί- τα έσοδα από φόρους είναι μειω­μένα κατά περίπου 1,133 δισ. ευρώ.

Οι προ­βλέ­ψεις του 2020. Για φέτος προ­βλέ­πε­ται κατάρ­ρευση των φορο­λο­γι­κών εσόδων στα 44 δισ. ευρώ, κυρίως λόγω των ανα­στο­λών φορο­λο­γι­κών υπο­χρε­ώ­σεων και  της ύφεσης. Σύμφωνα με το προ­σχέ­διο του προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού, οι δημο­σιο­νο­μι­κές προ­βλέ­ψεις  απο­τυ­πώ­νουν μεγάλη δημο­σιο­νο­μική επι­δεί­νωση για το τρέχον έτος που οδηγεί σε συνο­λικό έλλειμμα 14,7 δισ. ευρώ ή 8,6% του ΑΕΠ, ενώ το πρω­το­γε­νές έλλειμμα του 2020 εκτι­μά­ται στα 9,7 δισ. ευρώ (5,7% ΑΕΠ) και στα 10,6 δισ. ευρώ (6,2% ΑΕΠ) σε όρους ενι­σχυ­μέ­νης επο­πτείας. Σε σχέση με το 2019, η πρω­το­γε­νής επι­δεί­νωση του 2020 φτάνει κοντά στα 18 δισ. ευρώ (10,1% ΑΕΠ)  και στα 17,2 δισ. ευρώ (9,7% ΑΕΠ) σε όρους ενι­σχυ­μέ­νης επο­πτείας. Η συνο­λική μείωση των εσόδων από φόρους και ασφα­λι­στι­κές εισφο­ρές το 2020 είναι σχεδόν 8 δισ. ευρώ.

Οι προ­βλέ­ψεις του 2021. Παρά τις απώ­λειες του 2020, το οικο­νο­μικό επι­τε­λείο της κυβέρ­νη­σης στο­χεύει η συνο­λική αύξηση των εσόδων από φόρους και ασφα­λι­στι­κές εισφο­ρές το 2021 να  φτάσει τα 5,9 δισ. ευρώ συγκρι­τικά με το 2020, ενώ τα υπό­λοιπα 3,1 δισ. ευρώ μπορούν να απο­δο­θούν στην οικο­νο­μική ανά­καμψη. 

Τι μπορεί να ανα­κτη­θεί. Η συνο­λική μείωση των εσόδων από φόρους και ασφα­λι­στι­κές εισφο­ρές το 2020 είναι σχεδόν 8 δισ. ευρώ και σύμφωνα με το Γραφείο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού της Βουλής, από αυτά, τα 4,3 δισ. ευρώ μπορούν να απο­δο­θούν στα επε­κτα­τικά μέτρα των εσόδων και τα υπό­λοιπα 3,7 δισ. ευρώ στην οικο­νο­μική ύφεση.  Το 2021 παύουν να υφί­στα­νται τα επε­κτα­τικά μέτρα του προη­γού­με­νου έτους (4,3 δισ. ευρώ) αλλά προ­στί­θε­νται νέα επε­κτα­τικά μέτρα ύψους σχεδόν 1,5 δισ. ευρώ (κατάρ­γηση της εισφο­ράς αλλη­λεγ­γύης και μείωση των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών) κατα­λή­γο­ντας σε μια καθαρή παρέμ­βαση αύξησης των εσόδων κατά 2,8 δισ. ευρώ.

Τα μέτρα

Με την εμφά­νιση της παν­δη­μίας   κατά το 1ο εξάμηνο του 2020, η κυβέρ­νηση έλαβε μία σειρά παρεμ­βά­σεων και σύμφωνα με τον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό, οι παρεμ­βά­σεις αυτές είναι συνο­λι­κής αξίας 24,156 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 21,468 δισ. ευρώ αφορούν το 2020 και 2,688 δισ. ευρώ ανα­μέ­νε­ται να επη­ρε­ά­σουν το δημο­σιο­νο­μικό απο­τέ­λε­σμα του 2021.

Για το 2021 οι παρεμ­βά­σεις αφορούν:

τη μείωση κατά τρεις ποσο­στιαίες μονάδες των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών των μισθω­τών του ιδιω­τι­κού τομέα, με κόστος 816 εκατ. ευρώ

την ανα­στολή κατα­βο­λής Ειδικής Εισφο­ράς Αλλη­λεγ­γύης στον ιδιω­τικό τομέα, με κόστος 767 εκατ. ευρώ

την κάλυψη των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών από τον κρατικό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό και την επι­δό­τηση 200 ευρώ, σε περί­πτωση πρό­σλη­ψης μακρο­χρό­νια ανέργου, για περίοδο 6 μηνών, στο πλαίσιο του προ­γράμ­μα­τος για τη δημιουρ­γία 100.000  νέων θέσεων εργα­σίας με κόστος 302 εκατ. ευρώ για το 2021.

Το πρό­γραμμα ΓΕΦΥΡΑ, που αφορά στην επι­δό­τηση της πρώτης κατοι­κίας για δανειο­λή­πτες που επλή­γη­σαν από την παν­δη­μία Covid-19, με κόστος 280 εκατ. ευρώ για το 2021

την επέ­κταση της μείωσης του ΦΠΑ σε διά­φο­ρες κατη­γο­ρίες αγαθών και υπη­ρε­σιών κλάδων που πλήτ­το­νται από την παν­δη­μία έως τον Απρίλιο του 2021 και την ανα­στολή πλη­ρω­μής του τέλους συν­δρο­μη­τι­κής τηλε­ό­ρα­σης, με συνο­λικό κόστος 113 εκατ. ευρώ για το 2021.

Το ΔΝΤ εκτιμά ότι η Ελλάδα θα κατα­γρά­ψει έλλειμμα 9% το 2020 και έλλειμμα 3% το 2021 και πρω­το­γε­νές έλλειμμα στο 6% για το τρέχον έτος. Παρόλα όμως αυτά εκτιμά πως η χώρα μας θα ισο­σκε­λί­σει το πρω­το­γε­νές έλλειμμα εντός του 2021.

2022: 1,4% του ΑΕΠ

2023: 1,9% του ΑΕΠ

2024: 1,7% του ΑΕΠ

2025: 1,5% του ΑΕΠ

Πρω­το­γε­νές πλε­ό­να­σμα

2019: 6,3%

2020: 0,6%

2021: 4,1%

Δημόσια έσοδα

2019: 46,8% του ΑΕΠ

2020: 48,3% του ΑΕΠ

2021: 48,3% του ΑΕΠ

2022: 48,7% του ΑΕΠ

Δαπάνες

2019: 46,2% του ΑΕΠ

2020: 57,3% του ΑΕΠ

2021: 51,3% του ΑΕΠ

2022: 50,1% του ΑΕΠ

Δημόσιο χρέος

2019: 180,9% του ΑΕΠ

2020: 205,2% του ΑΕΠ

2021: 200,5% του ΑΕΠ

2022: 187,3% του ΑΕΠ

Τέλος, σύμφωνα με τα στοι­χεία της εκτέ­λε­σης του Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού, το πρω­το­γε­νές απο­τέ­λε­σμα της Γενικής Κυβέρ­νη­σης εκτι­μά­ται ότι σε όρους Ενι­σχυ­μέ­νης Επο­πτείας θα δια­μορ­φω­θεί σε έλλειμμα ύψους 10.643 εκατ. ευρώ ή 6,23% του ΑΕΠ. Σε όρους ESA εκτι­μά­ται ότι θα δια­μορ­φω­θεί σε έλλειμμα ύψους 9.723 εκατ. ευρώ ή 5,7% του ΑΕΠ.

Πηγή: in.gr