Οδηγός για το «Εξοικονομώ – Αυτονομώ»

Στη γραμ­μή εκ­κί­νη­σης βρί­σκε­ται το νέο πρό­γραμ­μα ενερ­γεια­κής εξοι­κο­νό­μη­σης «Εξοι­κο­νο­μώ-Αυ­το­νο­μώ» που έχει προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό 850 εκατ. ευρώ και προ­βλέ­πει την επι­χο­ρή­γη­ση έως και του 95% των επι­λέ­ξι­μων δα­πα­νών.

Ποιες είναι οι προ­ϋ­πο­θέ­σεις για να κρι­θεί επι­λέ­ξι­μη μία κα­τοι­κία (μο­νο­κα­τοι­κία, με­μο­νω­μέ­νο δια­μέ­ρι­σμα ή δια­μέ­ρι­σμα ως μέρος αί­τη­σης σε πο­λυ­κα­τοι­κία τύπου Α); Να υφί­στα­ται νό­μι­μα, να μην έχει κρι­θεί κα­τε­δα­φι­στέα, να χρη­σι­μο­ποιεί­ται ως κύρια κα­τοι­κία και να έχει κα­τα­τα­χθεί βάσει του πι­στο­ποι­η­τι­κού ενερ­γεια­κής από­δο­σης (ΠΕΑ) σε κα­τη­γο­ρία χα­μη­λό­τε­ρη ή ίση της «Γ» (από «Δ» που ήταν στους προη­γού­με­νους κύ­κλους).

Ο συ­νο­λι­κός επι­λέ­ξι­μος προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός προ­κύ­πτει από το άθροι­σμα του ανώ­τα­του προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού επι­λέ­ξι­μων πα­ρεμ­βά­σε­ων και του ανώ­τα­του προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού λοι­πών δα­πα­νών, συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νου του ΦΠΑ. Σε κάθε πε­ρί­πτω­ση δεν μπο­ρεί να υπερ­βαί­νει τις 50.000 ευρώ για μο­νο­κα­τοι­κία, με­μο­νω­μέ­νο δια­μέ­ρι­σμα, δια­μέ­ρι­σμα ως μέρος αί­τη­σης σε πο­λυ­κα­τοι­κία τύπου «Α» και τις 80.000 ευρώ για αί­τη­ση πο­λυ­κα­τοι­κί­ας τύπου «Β».

Ση­μειώ­νε­ται ότι για αι­τή­σεις πο­λυ­κα­τοι­κί­ας, το πο­σο­στό επι­χο­ρή­γη­σης είναι ανε­ξάρ­τη­το από το ει­σό­δη­μα των ιδιο­κτη­τών των δια­με­ρι­σμά­των που συμ­με­τέ­χουν στο πρό­γραμ­μα. Με βάση το ατο­μι­κό και οι­κο­γε­νεια­κό ει­σό­δη­μα, η επι­χο­ρή­γη­ση κυ­μαί­νε­ται από 35% έως 65% επί των οποί­ων προ­στί­θε­ται πο­σο­στό 10% για τους λι­γνι­τι­κούς δή­μους (ρήτρα δί­και­ης με­τά­βα­σης).

Στις συ­γκε­κρι­μέ­νες πε­ριο­χές, η επι­χο­ρή­γη­ση του επι­λέ­ξι­μου προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού υπο­λο­γί­ζε­ται ότι είναι από 85% έως 95%. Εκτός, όμως, από το επι­πρό­σθε­το 10% επί του βα­σι­κού πο­σο­στού επι­χο­ρή­γη­σης που αφορά τους δή­μους του λι­γνί­τη, προ­βλέ­πε­ται ορι­ζό­ντια ει­δι­κή προ­σαύ­ξη­ση 10% λόγω των δυ­σμε­νών επι­πτώ­σε­ων στα νοι­κο­κυ­ριά και την οι­κο­νο­μία από την παν­δη­μία COVID-19. Και εφό­σον επι­τευ­χθεί ανα­βάθ­μι­ση σε του­λά­χι­στον Β΄ ενερ­γεια­κή κα­τη­γο­ρία σε κτί­ρια ενερ­γεια­κής κα­τη­γο­ρί­ας «Η» και «Ζ» (μο­νο­κα­τοι­κί­ες, με­μο­νω­μέ­να δια­με­ρί­σμα­τα, πο­λυ­κα­τοι­κί­ες τύπου «Α») προ­στί­θε­ται επι­πλέ­ον premium 10%.

Η επι­χο­ρή­γη­ση αυ­ξά­νε­ται σε 100% για δα­πά­νες που αφο­ρούν τη διε­νέρ­γεια των δύο ενερ­γεια­κών επι­θε­ω­ρή­σε­ων που απαι­τού­νται, την αμοι­βή του συμ­βού­λου έργου και το κό­στος για τυχόν εκ­δό­σεις αδειών-εγκρί­σε­ων ή εκ­πό­νη­σης με­λε­τών (π.χ. έγκρι­ση ερ­γα­σιών δό­μη­σης μι­κρής κλί­μα­κας). Κα­λύ­πτε­ται πλή­ρως και η δα­πά­νη για πο­λυ­κα­τοι­κί­ες τύπου Α/Β, για την επι­θε­ώ­ρη­ση και την έκ­δο­ση πι­στο­ποι­η­τι­κού ελέγ­χου ανελ­κυ­στή­ρα από ανα­γνω­ρι­σμέ­νο φορέα μέχρι 250 ευρώ.

Οσον αφορά την επι­λέ­ξι­μη αμοι­βή, ανά ενερ­γεια­κή επι­θε­ώ­ρη­ση, σύμ­φω­να με τον οδηγό του προ­γράμ­μα­τος, κα­θο­ρί­ζε­ται για μο­νο­κα­τοι­κία ή δια­μέ­ρι­σμα σε 75 ευρώ επαυ­ξη­μέ­νη κατά 2,5 ευρώ/τ.μ. ωφέ­λι­μης επι­φα­νεί­ας της ιδιο­κτη­σί­ας, με μέ­γι­στο επι­λέ­ξι­μο ποσό ανε­ξαρ­τή­τως επι­φά­νειας τα 400 ευρώ. Και για πο­λυ­κα­τοι­κί­ες τύπου «Α» ή «Β», η αμοι­βή κα­θο­ρί­ζε­ται σε 75 ευρώ επαυ­ξη­μέ­νη κατά 1,7 ευρώ / τ.μ. συ­νο­λι­κής επι­φα­νεί­ας με μέ­γι­στο επι­λέ­ξι­μο ποσό, ανε­ξαρ­τή­τως επι­φά­νειας, τα 1.095 ευρώ.

Μέσα στην επό­με­νη τριε­τία θα δια­τε­θούν 3 δισ. ευρώ

Πώς λει­τουρ­γεί το «Εξοι­κο­νο­μώ – Αυ­το­νο­μώ» στην πράξη; Εστω ότι ένας εν­δια­φε­ρό­με­νος υπο­βάλ­λει αί­τη­ση για ενερ­γεια­κή ανα­βάθ­μι­ση κα­τοι­κί­ας 100 τ.μ. από κα­τη­γο­ρία «Ζ» σε «Γ», με εκτι­μώ­με­νη ετή­σια εξοι­κο­νό­μη­ση πρω­το­γε­νούς ενέρ­γειας 350 kWh/τ.μ.

Το μέ­γι­στο επι­λέ­ξι­μο ποσό πα­ρεμ­βά­σε­ων δια­μορ­φώ­νε­ται σε 42.000 ευρώ (1,2 ευρώ/kWh x (350 kWh/τ.μ. x 100 τ.μ.) = 42.000 ευρώ.

Το μέ­γι­στο επι­λέ­ξι­μο ποσό για λοι­πές δα­πά­νες (τα δύο ΠΕΑ-πι­στο­ποι­η­τι­κά ενερ­γεια­κής από­δο­σης, τον σύμ­βου­λο, τις άδειες-με­λέ­τες) είναι 1.500 ευρώ. Κατ’ επέ­κτα­ση, ο μέ­γι­στος ανώ­τα­τος επι­λέ­ξι­μος προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός δια­μορ­φώ­νε­ται σε 43.500 ευρώ και είναι μι­κρό­τε­ρος, όπως δη­λα­δή προ­βλέ­πε­ται, από το «πλα­φόν» των 50.000 ευρώ.

Η αί­τη­ση του ωφε­λου­μέ­νου για δέ­σμευ­ση συ­νο­λι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού δα­πα­νών (επι­λέ­ξι­μες πα­ρεμ­βά­σεις και λοι­πές δα­πά­νες) ύψους 36.500 ευρώ (35.000 ευρώ + 1.500 ευρώ) εγκρί­νε­ται, καθώς το ποσό είναι μι­κρό­τε­ρο –θα μπο­ρού­σε να ήταν και ίσο– του μέ­γι­στου ανώ­τα­του επι­λέ­ξι­μου προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού ύψους 43.500 ευρώ.

Οι υπο­ψή­φιοι δι­καιού­χοι θα πρέ­πει να γνω­ρί­ζουν ότι την προ­σε­χή Τρίτη 20 Οκτω­βρί­ου το υπουρ­γείο Πε­ρι­βάλ­λο­ντος θα θέσει σε λει­τουρ­γία ει­δι­κή τη­λε­φω­νι­κή γραμ­μή εξυ­πη­ρέ­τη­σης (helpdesk).

Οπως διευ­κρί­νι­σε, χθες, ο υπουρ­γός Πε­ρι­βάλ­λο­ντος Κω­στής Χα­τζη­δά­κης, οι βα­σι­κές δια­φο­ρές με τα παλιά «Εξοι­κο­νο­μώ» σχε­τί­ζο­νται με την πολύ υψη­λό­τε­ρη χρη­μα­το­δό­τη­ση των 850 εκατ. ευρώ (όλα τα προ­γράμ­μα­τα από το 2011 και μετά είχαν συ­νο­λι­κό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό της τάξης του 1,3 δισ. ευρώ) και το με­γα­λύ­τε­ρο πο­σο­στό επι­δο­τή­σε­ων που αγ­γί­ζει το 95% στις λι­γνι­τι­κές πε­ριο­χές.

Το «Εξοι­κο­νο­μώ – Αυ­το­νο­μώ» θα ακο­λου­θή­σουν ακόμα με­γα­λύ­τε­ρα προ­γράμ­μα­τα από το 2021 και μετά, ενώ οι πόροι που εκτι­μά­ται ότι θα προ­έλ­θουν από το Τα­μείο Ανά­καμ­ψης για προ­γράμ­μα­τα εξοι­κο­νό­μη­σης ενέρ­γειας έως και το 2023 θα ανέλ­θουν σε 3 δισ. ευρώ, ποσό στο οποίο θα προ­στε­θούν και κε­φά­λαια από το νέο ΕΣΠΑ 2021-2027.

Η δια­δι­κα­σία της αί­τη­σης και τι πρέ­πει να κα­τα­γρά­ψει ο ενερ­γεια­κός επι­θε­ω­ρη­τής

Στο «Εξοι­κο­νο­μώ – Αυ­το­νο­μώ» προ­βλέ­πο­νται τριών ειδών αι­τή­σεις που επέ­χουν θέση υπεύ­θυ­νης δή­λω­σης και είναι δυ­να­τόν να υπο­βάλ­λο­νται μέχρι την κά­λυ­ψη του μέ­γι­στου προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού του προ­γράμ­μα­τος (850 εκατ. ευρώ).

Πρό­κει­ται για την αί­τη­ση με­μο­νω­μέ­νου δια­με­ρί­σμα­τος ή μο­νο­κα­τοι­κί­ας και για την αί­τη­ση πο­λυ­κα­τοι­κί­ας. Η τε­λευ­ταία δύ­να­ται να είναι τύπου «Α» και αφορά την αί­τη­ση που υπο­βάλ­λε­ται από τον εκ­πρό­σω­πο του κτι­ρί­ου και συν­δέ­ε­ται με επι­μέ­ρους αι­τή­σεις με­μο­νω­μέ­νων δια­με­ρι­σμά­των που πε­ρι­λαμ­βά­νουν κοι­νό­χρη­στες και μη κοι­νό­χρη­στες πα­ρεμ­βά­σεις ανα­βάθ­μι­σης αυτών. Και τύπου «Β», που απο­τε­λεί νέα κα­τη­γο­ρία του «Εξοι­κο­νο­μώ – Αυ­το­νο­μώ». Υπο­βάλ­λε­ται από τον εκ­πρό­σω­πο της πο­λυ­κα­τοι­κί­ας και πε­ρι­λαμ­βά­νει μόνο αυ­το­τε­λείς πα­ρεμ­βά­σεις στους κοι­νό­χρη­στους χώ­ρους, χωρίς, δη­λα­δή, να συ­μπε­ρι­λαμ­βά­νο­νται πα­ρεμ­βά­σεις στα δια­με­ρί­σμα­τα.

Βάσει του νέου προ­γράμ­μα­τος, σε έναν ΑΦΜ επι­τρέ­πο­νται πε­ρισ­σό­τε­ρες της μιας υπο­βο­λές, για δια­φο­ρε­τι­κές κα­τοι­κί­ες. Για να είναι σε θέση οι δι­καιού­χοι να υπο­βά­λουν αί­τη­ση, απαι­τεί­ται να δια­θέ­τουν κω­δι­κούς πρό­σβα­σης Taxisnet, να προ­σκο­μί­σουν βε­βαί­ω­ση πε­ραί­ω­σης της υπα­γω­γής περί τα­κτο­ποί­η­σης αυ­θαί­ρε­των κα­τα­σκευών πριν από την τε­λι­κή εκτα­μί­ευ­ση της επι­χο­ρή­γη­σης και να έχουν υπο­βά­λει φο­ρο­λο­γι­κή δή­λω­ση για το 2019.

Εφό­σον ο εν­δια­φε­ρό­με­νος εξα­σφα­λί­σει τις απα­ραί­τη­τες συμ­φω­νί­ες / συ­ναι­νέ­σεις και έχει ελέγ­ξει τη δυ­να­τό­τη­τα επι­λε­ξι­μό­τη­τας της κα­τοι­κί­ας του, απευ­θύ­νε­ται σε ενερ­γεια­κό επι­θε­ω­ρη­τή, ώστε να διε­νερ­γη­θεί η πρώτη ενερ­γεια­κή επι­θε­ώ­ρη­ση και να εκ­δο­θεί το ΠΕΑ. Και αυτό, δε­δο­μέ­νου ότι μόνο οι πα­ρεμ­βά­σεις που ολο­κλη­ρώ­νο­νται μετά την έκ­δο­ση του ανω­τέ­ρω ΠΕΑ μπο­ρούν να θε­ω­ρη­θούν επι­λέ­ξι­μες για το πρό­γραμ­μα (ημε­ρο­μη­νία έναρ­ξης επι­λε­ξι­μό­τη­τας). Ο ενερ­γεια­κός επι­θε­ω­ρη­τής κα­τα­γρά­φει τις πα­ρεμ­βά­σεις της αί­τη­σης στο «Εντυ­πο πρό­τα­σης πα­ρεμ­βά­σε­ών» του και συ­μπε­ρι­λαμ­βά­νει τον συν­δυα­σμό πα­ρεμ­βά­σε­ων της πρώ­της από τις προ­τά­σεις εξοι­κο­νό­μη­σης ενέρ­γειας που κα­τα­γρά­φο­νται στο Α΄ ΠΕΑ, καθώς και τυχόν επι­πλέ­ον ερ­γα­σί­ες.

Η πρό­τα­ση-συν­δυα­σμός πα­ρεμ­βά­σε­ων, που υπο­βάλ­λε­ται με την αί­τη­ση, θα πρέ­πει να κα­λύ­πτει τον ελά­χι­στο ενερ­γεια­κό στόχο αί­τη­σης για ανα­βάθ­μι­ση κατά τρεις ενερ­γεια­κές κα­τη­γο­ρί­ες. Ο εν­δια­φε­ρό­με­νος κα­τα­χω­ρί­ζει ηλε­κτρο­νι­κά στην αί­τη­ση τον συν­δυα­σμό πα­ρεμ­βά­σε­ων, τα στοι­χεία του ΠΕΑ, καθώς και τα στοι­χεία κό­στους βάσει των προ­σφο­ρών των προ­μη­θευ­τών, και επι­συ­νά­πτει ηλε­κτρο­νι­κά το «Εντυ­πο πρό­τα­σης πα­ρεμ­βά­σε­ων». Ο ενερ­γεια­κός επι­θε­ω­ρη­τής στην πε­ρι­γρα­φή των επι­μέ­ρους πα­ρεμ­βά­σε­ων θα πρέ­πει να ανα­φέ­ρει τις προ­δια­γρα­φές και τα τε­χνι­κά και ενερ­γεια­κά χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά των υλι­κών και των ηλε­κτρο­μη­χα­νο­λο­γι­κών συ­στη­μά­των που απαι­τού­νται για τον υπο­λο­γι­σμό του ενερ­γεια­κού απο­τε­λέ­σμα­τος και τον έλεγ­χο της ικα­νο­ποί­η­σης των απαι­τή­σε­ων του προ­γράμ­μα­τος.

Η επί­τευ­ξη του ενερ­γεια­κού στό­χου πι­στο­ποιεί­ται από την έκ­δο­ση νέου ΠΕΑ μετά την ολο­κλή­ρω­ση των πα­ρεμ­βά­σε­ων, για αι­τή­σεις πο­λυ­κα­τοι­κιών τύπου «Β» δεν τί­θε­ται ελά­χι­στος ενερ­γεια­κός στό­χος, ενώ τα έργα πρέ­πει να ολο­κλη­ρώ­νο­νται σε 12 μήνες από την από­φα­ση υπα­γω­γής. Ση­μειώ­νε­ται ότι η δυ­να­τό­τη­τα για άτοκο τρα­πε­ζι­κό δα­νει­σμό συ­νε­χί­ζει να υφί­στα­ται υπό το ίδιο πλαί­σιο και δια­δι­κα­σί­ες που ίσχυαν στους προη­γού­με­νους κύ­κλους «Εξοι­κο­νό­μη­ση κατ’ οίκον ΙΙ».

Πηγή: kathimerini.gr