To “Oλυμπίτικο γλέντι” εγγράφηκε στο Ελληνικό Εθνικό Ευρετήριο Αϋλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO

Την 11η Αυγού­στου 2020, το Υπουρ­γείο Πολι­τι­σμού και Αθλη­τι­σμού (ΥΠ.ΠΟ.Α) ανα­κοί­νωσε επίσημα την εγγραφή του “Ολυ­μπί­τι­κου Γλε­ντιού”, στο Εθνικό Ευρε­τή­ριο Άυλης Πολι­τι­στι­κής Κλη­ρο­νο­μιάς της Ελλάδας, με απόφαση της Υπουρ­γού Πολι­τι­σμού και Αθλη­τι­σμού κ. Λίνας Μενδώνη.

Γράφει: ο Γιώργος Ηλ. Ζωγρα­φί­δης

Ολο­κλη­ρώ­θηκε έτσι με απόλυτη επι­τυ­χία ένας κύκλος που άνοιξε τον Οκτώ­βριο του 2013 με την απόφαση του Δ.Σ. του Πολι­τι­σμι­κού Οργα­νι­σμού Ολύμπου Καρ­πά­θου (Π.ΟΡ.Ο.Κ.), Ν.Π.Δ.Δ. του Καλ­λι­κρά­τειου Δήμου Καρ­πά­θου, που προσ­διό­ρισε τον Οκτώ­βριο του 2013, επί προ­ε­δρίας Γιώργου Νικ. Τσα­μπα­νάκη, το «Ολυ­μπί­τικο Παρα­δο­σιακό Κοι­νο­τικό Γλέντι» ως το θέμα συγκρό­τη­σης τεκ­μη­ριω­μέ­νου φακέλου, με την υποβολή του οποίου στην αρμόδια αρχή θα ξεκι­νούσε η δια­δι­κα­σία που θα άνοιγε την προ­ο­πτική της εγγρα­φής του εν λόγω στοι­χείου στον Παγκό­σμιο Κατά­λογο Μνη­μείων Άϋλης Πολι­τι­σμι­κής Κλη­ρο­νο­μιάς της UNESCO, καθώς κρίθηκε ως ένα από τα καθο­ρι­στι­κό­τερα στοι­χεία της πολι­τι­σμι­κής ιδιο­προ­σω­πίας του τόπου. Για το σκοπό μάλιστα αυτό κλι­μά­κιο του Δ.Σ. του Π.ΟΡ.Ο.Κ. απο­τε­λού­μενο από τον τότε Πρόεδρο Γιώργο Νικ. Τσα­μπα­νάκη και το Μέλος Αντώνη Γεωρ. Χαλκιά επι­σκέ­φτη­καν την 22α Οκτω­βρίου 2013 το Κέντρο Ερεύνης Ελλη­νι­κής Λαο­γρα­φίας (Κ.Ε.Ε.Λ.) της Ακα­δη­μίας Αθηνών και ζήτησαν τη συν­δρομή του. Εξαι­τίας όμως των προ­βλη­μά­των που προ­έ­κυ­ψαν ως συνέ­πεια της οικο­νο­μι­κής κατάρ­ρευ­σης της χώρας μας και των νέων δαι­δα­λω­δών λει­τουρ­γιών της κρα­τι­κής μηχανής στο πλαίσιο του «Μνη­μο­νίου», αν και το θέμα της ολο­κλη­ρω­μέ­νης συγκρό­τη­σης του απο­φα­σι­σθέ­ντος προς κατά­θεση στην Εθνική Επι­τροπή της UNESCO φακέλου σχετικά με το «Ολυ­μπί­τικο Παρα­δο­σιακό Κοι­νο­τικό Γλέντι» βρι­σκό­ταν διαρκώς στην πρώτη γραμμή των επι­διώ­ξεων του Πολι­τι­σμι­κού Οργα­νι­σμού Ολύμπου Καρ­πά­θου (Π.ΟΡ.Ο.Κ.) στο διά­στημα 2013-2014, η προ­σπά­θεια δεν κατέστη εν τέλει δυνατόν να ολο­κλη­ρω­θεί.

Το ζήτημα όμως ανα­ζω­πυ­ρώ­θηκε και πάλι με την ένσταση που συγκρο­τή­θηκε από 100 συνο­λικά α. αυτο­διοι­κη­τι­κούς & συλ­λο­γι­κούς φορείς των Ολυ­μπι­τών της Καρ­πά­θου, β. δια­σπαρ­μέ­νους ανά  την υφήλιο Ολυ­μπί­τες και γ. δια­κε­κρι­μέ­νους ερευ­νη­τές και φίλους της Ολύμπου την 25η/5/2018  και υπο­βλή­θηκε με Αριθμό Πρω­το­κόλ­λου ΥΠΠΟΑ/ΔΝΠΚ/258027/184609/790/1-6-2018 προς την Διεύ­θυνση Νεό­τε­ρης Πολι­τι­στι­κής Κλη­ρο­νο­μιάς του Υπουρ­γείου Πολι­τι­σμού και Αθλη­τι­σμού. Η ένσταση εκείνη αντέ­κρουε το περιε­χό­μενο της εν κρυπτώ και παρα­βύ­στω κατα­τε­θεί­σας προς ένταξη στο Ελλη­νικό Εθνικό Ευρε­τή­ριο Άυλης Πολι­τι­σμι­κής Κλη­ρο­νο­μιάς της UNESCO πρό­τα­σης της γνωστής τετρα­με­λής ομάδας σχετικά με το «Καθιστό Καρ­πά­θικο Γλέντι» η οποία προ­σπά­θησε αιφ­νι­δια­στικά να επι­βά­λει την εκ μέρους της υφαρ­παγή, οικειο­ποί­ηση και δια­φο­ρο­ποί­ηση της γνωστής στα μέλη της πρό­τα­σης που αφο­ρούσε εξ αρχής την Όλυμπο της Καρ­πά­θου και μόνο.

Δεν θα μπο­ρούσε όμως ο λαϊκός πολι­τι­σμός της Ολύμπου του οποίου η ποιό­τητα και η πυκνό­τητα απο­τε­λεί μονα­δική περί­πτωση σε ολό­κληρη την Ελλη­νική επι­κρά­τεια να απο­τε­λέ­σει όχημα προ­σω­πι­κών επι­διώ­ξεων ανθρώ­πων που επι­θυ­μού­σαν να προ­ω­θή­σουν εξε­λί­ξεις ερήμην της αλη­θι­νής θέλησης των Ολυ­μπι­τών. Κι ούτε και θα ήταν δυνατόν να προ­ω­θη­θούν τέτοιες κινή­σεις χωρίς την προη­γού­μενη ευρύ­τερη δυνατή, ανοιχτή και δημόσια δια­βού­λευση με την τοπική κοι­νω­νία και τους φορείς της παρά­δο­σής της.                                                                                                  Ιδιαί­τερα όταν το «Ολυ­μπί­τικο Παρα­δο­σιακό Κοι­νο­τικό Γλέντι» έχει μια τέτοια πολυ­πλο­κό­τητα και εσω­τε­ρική ποι­κι­λο­μορ­φία που δεν συνα­ντιέ­ται αλλού. Η εξαι­ρε­τική περί­πτωση του «Ολυ­μπί­τι­κου Παρα­δο­σια­κού Κοι­νο­τι­κού Γλε­ντιού» που απο­τε­λεί κορώνα της λαϊκής παρά­δο­σης της Καρ­πά­θου και καύχημα ολό­κλη­ρου του νέου  Ελλη­νι­σμού δεν είναι συγκρί­σιμη με ανάλογα υπο­λείμ­ματα παρεμ­φε­ρών δομών της ευρύ­τε­ρης γει­το­νι­κής περιο­χής γεγονός που απο­τε­λεί βασική προ­ϋ­πό­θεση εγκυ­ρό­τη­τας κάθε ανά­λο­γου υπο­βαλ­λό­με­νου αιτή­μα­τος στην αρμόδια Εθνική Επι­τροπή της UNESCO.

Έτσι στο πλαίσιο της υγειούς πατριω­τι­κής συσπεί­ρω­σης των Ολυ­μπι­τών συγκλή­θηκε στην Όλυμπο της Καρ­πά­θου στις 19 Αυγού­στου 2018  με  πρω­το­βου­λία της Τοπικής Κοι­νό­τη­τας Ολύμπου του Δήμου Καρ­πά­θου και με την ολόψυχη υπο­στή­ριξη όλων ανε­ξαί­ρετα των Ολυ­μπί­τι­κων Αυτο­διοι­κη­τι­κών, Πολι­τι­σμι­κών και Πατριω­τι­κών φορέων και με την παρου­σία μεγάλου πλήθους εντό­πιων και από­δη­μων Ολυ­μπι­τών Μεγάλη Λαϊκή Συνέ­λευση με σκοπό την τελική φάση της συγκρό­τη­σης της πρό­τα­σης εγγρα­φής του Ολυ­μπί­τι­κου Παρα­δο­σια­κού Γλε­ντιού στο Εθνικό Ευρε­τή­ριο Άϋλης Πολι­τι­στι­κής  Κλη­ρο­νο­μιάς της Ελλάδας. Η κίνηση αυτή είχε ως στόχο της  να απο­τε­λέ­σει στην ουσία την ελά­χι­στη ανα­γνώ­ριση της οικου­με­νι­κής αξίας του Ολυ­μπί­τι­κου Παρα­δο­σια­κού Γλε­ντιού και σημα­ντική ενθάρ­ρυνση στην αέναη μετα­λα­μπά­δευση από γενιά σε γενιά της ζώσας παρά­δο­σης του τόπου.

Στην πολυ­πληθή εκείνη Λαο­σύ­ναξη, στην οποία παρα­βρέ­θη­καν περί τα 300 άτομα, και Προ­έ­δρευσε ο γράφων, απο­φα­σί­στηκε η συγκρό­τηση της Συντα­κτι­κής Ομάδας για την πρόταση, στην οποία εκτός από του καθη­γη­τές Παύλο Κάβουρα και Παύλο Καρα­νι­κόλα, περι­λαμ­βά­νο­νταν επίσης ο αρχι­τέ­κτο­νας και μου­σι­κός Μανώλης Φιλιπ­πά­κης, ο συγ­γρα­φέας και ερευ­νη­τής της Ολυ­μπί­τι­κης παρά­δο­σης Γιώργος Ηλ. Ζωγρα­φί­δης, ο παρα­δο­σια­κός μου­σι­κός Μανώλης Μπα­λα­σκάς, η π. κοι­νο­τική σύμ­βου­λος Ολύμπου Μυρο­φόρα (Ρούλα) Χουβαρδά-Παπαβασίλη και ο από­φοι­τος Μου­σι­κών Σπουδών και μου­σι­κός Μιχάλης Αντ. Κωστά­κης. Η ομάδα ανα­κοί­νωσε εν συνε­χεία ότι θα αξιο­ποιούσε τη συνερ­γα­σία πολλών Ολυ­μπι­τών και φίλων της Ολύμπου που θα προ­σέ­φε­ραν, όπως όλοι, εθε­λο­ντικά την εργασία τους στον ευγενή αυτό συλ­λο­γικό σκοπό. Στην οπτική τεκ­μη­ρί­ωση της πρό­τα­σης θα συνέ­δρα­μαν οι κινη­μα­το­γρα­φι­στές Αλέ­ξαν­δρος Λαμπρί­δης και Γιάννης Χατζη­βα­σί­λης ο φωτο­γρά­φος Νίκος Οικο­νο­μό­που­λος καθώς και όσοι άλλοι το επι­θυ­μού­σαν.

Με τις ενέρ­γειες της Αρμό­διας Εξου­σι­δο­τη­μέ­νης Επι­τρο­πής που συστά­θηκε από τη Λαο­σύ­ναξη της Κοι­νό­τη­τας Ολύμπου του Δήμου Καρ­πά­θου, της εκλεγ­μέ­νης δηλαδή συντα­κτι­κής ομάδας για την συγκρό­τηση του προ­βλε­πό­με­νου φακέλου και την υποβολή της σχε­τι­κής πρό­τα­σης, δια­μορ­φώ­θηκε εν συνε­χεία ο προ­βλε­πό­με­νος φάκελος με απόλυτη δια­φά­νεια μέσα από συλ­λο­γι­κές δια­δι­κα­σίες, με την πλήρη συμ­με­τοχή της κοι­νό­τη­τας και την ολόψυχη υπο­στή­ριξη όλων των Ολυ­μπί­τι­κων Αδελ­φο­τή­των, Αυτο­διοι­κη­τι­κών, Πολι­τι­σμι­κών και Πατριω­τι­κών φορέων και πολλών Ολυ­μπι­τών. Πιστεύ­ουμε ότι ο Φάκελ­λος με θέμα το “Ολυ­μπί­τικο Γλέντι” απηχεί στο ακέραιο αυτή την ομο­ψυ­χία και αγάπη για τον κοινό σκοπό που δεν είναι άλλος από την ευρύ­τερη – εθνική τώρα και διεθνή αύριο – ανα­γνώ­ριση της οικου­με­νι­κής αξίας για την ανθρω­πό­τητα της ιδιαί­τε­ρης πολι­τι­στι­κής κλη­ρο­νο­μιάς της κοι­νό­τη­τας των Ολυ­μπι­τών.

Το “Ολυ­μπί­τικο Γλέντι” και ο λαϊκός πολι­τι­σμός της Ολυ­μπί­τι­κης κοι­νό­τη­τας ευρύ­τερα έχουν κερ­δί­σει εδώ και πολλά χρόνια επάξια μιαν εμβλη­μα­τική θέση στις συνει­δή­σεις των πάσης φύσεως ερευ­νη­τών, επι­σκε­πτών και ιδιαί­τερα των φιλο-ολυμπιτών ξένων. Ωστόσο, η εγγραφή του “Ολυ­μπί­τι­κου Γλε­ντιού” στο Εθνικό Ευρε­τή­ριο Άυλης Πολι­τι­στι­κής Κλη­ρο­νο­μιάς της Ελλάδας σημα­το­δο­τεί μια θεσμική ανα­γνώ­ριση της ευρύ­τε­ρης πολι­τι­σμι­κής κλη­ρο­νο­μιάς της κοι­νό­τη­τας των Ολυ­μπι­τών, καθώς ενι­σχύει τη συστη­μα­τική προβολή του εγγε­γραμ­μέ­νου στοι­χείου μέσα από τις ποι­κί­λες τοπικές, υπερ­το­πι­κές και οικου­με­νι­κές του δια­στά­σεις.

Κατά μια έννοια βέβαια, η Όλυμπος είναι μεγα­λύ­τερο μέγεθος από το Γλέντι της. Ωστόσο, το Γλέντι της Ολύμπου, ως γνήσιο τέκνο του δια­χρο­νι­κού πολι­τι­σμού που περι­λαμ­βά­νει και αφορά όλους τους Ολυ­μπί­τες και τις Ολυ­μπί­τισ­σες είναι εντέλει, συμ­βο­λικά και πρα­κτικά η ίδια η Όλυμπος.

Μετά την ολο­κλή­ρωση της δύσκο­λης αυτής δια­δι­κα­σίας, μοι­ρα­ζό­μα­στε τη χαρά και την ικα­νο­ποί­ησή με όλους τους φίλους του τόπου μας, προσ­δο­κώ­ντας να προ­ω­θή­σουμε την ανα­γνώ­ριση αυτή ακόμη παρα­πέρα, στη διεθνή κοι­νό­τητα.