Πρόστιμο 180.000 ευρώ στον Δήμο Ρόδου για σειρά παρατυπιών στη διαχείριση του 2022

• Η ορι­στι­κή από­φα­ση επι­βο­λής δη­μο­σιο­νο­μι­κής διόρ­θω­σης έχει κοι­νο­ποι­η­θεί επι­σή­μως και ο Δήμος κα­λεί­ται να απο­φα­σί­σει αν θα προ­σφύ­γει δι­κα­στι­κά, με την οφει­λή να πα­ρα­μέ­νει άμεσα εκτε­λε­στή ανε­ξαρ­τή­τως της επι­λο­γής του

Δύο χρό­νια μετά τον δια­χει­ρι­στι­κό έλεγ­χο που άνοι­ξε το φά­κε­λο, ο Δήμος Ρόδου βρί­σκε­ται αντι­μέ­τω­πος με ορι­στι­κή δη­μο­σιο­νο­μι­κή κύ­ρω­ση ύψους 180.000 ευρώ. Η από­φα­ση επι­βο­λής δη­μο­σιο­νο­μι­κής διόρ­θω­σης έχει κοι­νο­ποι­η­θεί επι­σή­μως, απο­τε­λεί νό­μι­μο τίτλο εί­σπρα­ξης και είναι άμεσα εκτε­λε­στή. Στο επί­κε­ντρο των εσω­τε­ρι­κών δια­βου­λεύ­σε­ων βρί­σκε­ται πλέον το ερώ­τη­μα αν και με ποιον τρόπο ο Δήμος θα αντι­δρά­σει, έχο­ντας στη διά­θε­σή του αυ­στη­ρή νο­μι­κή προ­θε­σμία 60 ημε­ρών.

Από τον έλεγ­χο στην κύ­ρω­ση: μια δια­δρο­μή δύο χρό­νων

Η υπό­θε­ση ξε­κί­νη­σε τον Μάρ­τιο του 2024, όταν ελεγ­κτι­κή ομάδα της αρ­μό­διας δη­μο­σιο­νο­μι­κής υπη­ρε­σί­ας διε­νήρ­γη­σε τα­κτι­κό δια­χει­ρι­στι­κό έλεγ­χο στον Δήμο Ρόδου σε δύο φά­σεις, από 4 έως 6 Μαρ­τί­ου και από 13 έως 15 Μαρ­τί­ου 2024. Αντι­κεί­με­νο του ελέγ­χου ήταν η επάρ­κεια του συ­στή­μα­τος δια­χεί­ρι­σης και η χρη­στή δη­μο­σιο­νο­μι­κή δια­χεί­ρι­ση του προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού για την οι­κο­νο­μι­κή χρήση του 2022.

Το προ­σω­ρι­νό πό­ρι­σμα που δια­βι­βά­στη­κε στον Δήμο το κα­λο­καί­ρι του 2024 ήταν βαρύ: 40 επι­βα­ρυ­ντι­κά ευ­ρή­μα­τα και αρ­χι­κή πρό­τα­ση επι­βο­λής δη­μο­σιο­νο­μι­κών διορ­θώ­σε­ων ύψους 223.000 ευρώ. Ο Δήμος κλή­θη­κε να υπο­βά­λει αντιρ­ρή­σεις εντός 10 ημε­ρών, δια­φο­ρε­τι­κά η έκ­θε­ση θα κα­θί­στα­το αυ­τό­μα­τα ορι­στι­κή. Τε­λι­κά κα­τέ­θε­σε γρα­πτές αντιρ­ρή­σεις τον Σε­πτέμ­βριο του 2024, υπο­στη­ρί­ζο­ντας ότι ορι­σμέ­νες από τις δια­πι­στώ­σεις δεν ήταν ορθές και ότι μετά την πα­ρο­χή εξη­γή­σε­ων θα κα­τα­πέ­σουν.

Η Επι­τρο­πή Συ­ντο­νι­σμού Ελέγ­χων εξέ­τα­σε τις αντιρ­ρή­σεις τον Νο­έμ­βριο του 2025 και τον Ια­νουά­ριο του 2026 γνω­στο­ποι­ή­θη­κε στον Δήμο η ορι­στι­κή έκ­θε­ση ελέγ­χου. Το τε­λι­κό ποσό της κύ­ρω­σης, 180.000 ευρώ, είναι μι­κρό­τε­ρο από το αρ­χι­κώς προ­τει­νό­με­νο, γε­γο­νός που υπο­δη­λώ­νει ότι μέρος των αντιρ­ρή­σε­ων έγινε δεκτό, χωρίς ωστό­σο να αναι­ρε­θεί ο πυ­ρή­νας των ευ­ρη­μά­των που οδή­γη­σαν στην κύ­ρω­ση.

Τα 4 ευ­ρή­μα­τα που επέ­συ­ραν κυ­ρώ­σεις

Το πρό­στι­μο δεν αφορά έναν ενιαίο λόγο αλλά προ­κύ­πτει από 4 αυ­τό­νο­μες πα­ρα­βά­σεις, με δια­φο­ρε­τι­κό ύψος διόρ­θω­σης η κάθε μία.

Το με­γα­λύ­τε­ρο επι­μέ­ρους ποσό, της τάξης των 69.000 ευρώ, αντι­στοι­χεί στο 100% μιας συ­μπλη­ρω­μα­τι­κής σύμ­βα­σης που κρί­θη­κε εξ ολο­κλή­ρου μη νό­μι­μη. Κατά την αξιο­λό­γη­ση των ελεγ­κτών, δεν πλη­ρού­νταν οι σω­ρευ­τι­κές προ­ϋ­πο­θέ­σεις για την επί­κλη­ση απρό­βλε­πτων πε­ρι­στά­σε­ων, που απο­τε­λεί τη νο­μι­κή βάση για τη σύ­να­ψη τέ­τοιου εί­δους συμ­βά­σε­ων.

Δεύ­τε­ρη σε μέ­γε­θος κύ­ρω­ση ορί­στη­κε πε­ρί­που στις 53.000 ευρώ και αφορά στην πρα­κτι­κή της τε­χνη­τής κα­τά­τμη­σης συμ­βά­σε­ων. Αντί να διε­νερ­γη­θούν ενιαί­οι δια­γω­νι­σμοί για ανά­γκες που αθροι­στι­κά ξε­περ­νού­σαν κατά πολύ το νό­μι­μο όριο απευ­θεί­ας ανά­θε­σης των 30.000 ευρώ, ο Δήμος κα­τα­κερ­μά­τι­σε τις συμ­βά­σεις ανά Δη­μο­τι­κή Ενό­τη­τα, ώστε κάθε μία χω­ρι­στά να εμ­φα­νί­ζε­ται εντός ορίων. Το πρό­στι­μο ορί­στη­κε στο 10% του συ­νο­λι­κού ύψους των συμ­βά­σε­ων αυτών, λόγω μη επαρ­κούς κι­νη­το­ποί­η­σης του αντα­γω­νι­σμού.

Τα χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό­τε­ρα πα­ρα­δείγ­μα­τα της πρα­κτι­κής αυτής αφο­ρούν στην προ­μή­θεια κάδων απορ­ριμ­μά­των για τις ανά­γκες όλων των Δη­μο­τι­κών Ενο­τή­των του νη­σιού, συ­νο­λι­κού ύψους 372.000 ευρώ με ΦΠΑ, που ανα­λύ­θη­κε σε επι­μέ­ρους ανα­θέ­σεις ανά Ενό­τη­τα. Στο ίδιο μο­τί­βο εντάσ­σε­ται και η προ­μή­θεια 3 προ­κα­τα­σκευα­σμέ­νων οι­κί­σκων για τις πα­ρα­λί­ες κό­στους 35.700 ευρώ με ΦΠΑ ανά τε­μά­χιο, για κάθε μία από 6 Δη­μο­τι­κές Ενό­τη­τες, Αρ­χαγ­γέ­λου, Αφά­ντου, Ια­λυ­σού, Καλ­λι­θέ­ας, Ρόδου και Πε­τα­λου­δών, με συ­νο­λι­κό κό­στος 214.000 ευρώ με ΦΠΑ. Αντί­στοι­χα, η προ­μή­θεια εορ­τα­στι­κού δια­κό­σμου, που αθροι­στι­κά ανήλ­θε σε 74.000 ευρώ με ΦΠΑ, ξε­περ­νού­σε εκ νέου το όριο που δι­καιο­λο­γεί απευ­θεί­ας ανά­θε­ση, χωρίς να οδη­γή­σει σε δια­γω­νι­στι­κή δια­δι­κα­σία.

Τρίτη πα­ρά­βα­ση, με κύ­ρω­ση 28.000 ευρώ, αφορά στη σύμ­βα­ση απο­τύ­πω­σης και κα­τα­γρα­φής κάδων συλ­λο­γής απορ­ριμ­μά­των, συ­νο­λι­κού ύψους 35.000 ευρώ, που ανα­τέ­θη­κε απευ­θεί­ας χωρίς τή­ρη­ση δια­φα­νούς δια­δι­κα­σί­ας. Η κύ­ρω­ση ορί­στη­κε στο 100% της αξίας της σύμ­βα­σης.

Τέ­ταρ­τη πα­ρά­βα­ση, με κύ­ρω­ση 30.000 ευρώ, αφορά στη σύμ­βα­ση φω­το­γρά­φι­σης και προ­βο­λής έκ­θε­σης με αντι­κεί­με­νο τα κου­στού­μια του Εθνι­κού Θε­ά­τρου Ρόδου, αξίας 37.200 ευρώ με ΦΠΑ. Η ανά­θε­ση πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­κε απευ­θεί­ας σε εται­ρεία και κρί­θη­κε ότι δεν τη­ρή­θη­καν οι απαι­τού­με­νες δια­δι­κα­σί­ες δη­μο­σιό­τη­τας και δια­φά­νειας τόσο κατά την προ­κή­ρυ­ξη όσο και κατά την υπο­γρα­φή της σύμ­βα­σης.

Το ευ­ρύ­τε­ρο πλαί­σιο: 40 ευ­ρή­μα­τα και χρό­νια ελ­λείμ­μα­τα

Οι 4 πα­ρα­βά­σεις που τε­λι­κά επέ­συ­ραν χρη­μα­τι­κές κυ­ρώ­σεις απο­τε­λούν μόνο τμήμα μιας πολύ ευ­ρύ­τε­ρης ει­κό­νας που σχε­δί­α­σε ο έλεγ­χος. Τα 40 ευ­ρή­μα­τα του πο­ρί­σμα­τος κα­λύ­πτουν σχε­δόν κάθε πτυχή της οι­κο­νο­μι­κής δια­χεί­ρι­σης, και ορι­σμέ­να από αυτά είναι ιδιαι­τέ­ρως απο­κα­λυ­πτι­κά.

Χα­ρα­κτη­ρι­στι­κή είναι η ει­κό­να της ανεί­σπρα­κτης πε­ριου­σί­ας. Κατά το 2022, το 50% των εσό­δων από ακί­νη­τη πε­ριου­σία πα­ρέ­μει­νε ανεί­σπρα­κτο: από βε­βαιω­θέ­ντα έσοδα 1.577.000 ευρώ, ει­σπρά­χθη­καν μόλις 788.000 ευρώ. Ακόμα πιο ανη­συ­χη­τι­κή είναι η ει­κό­να στις λη­ξι­πρό­θε­σμες απαι­τή­σεις συ­νο­λι­κά: ο Δήμος εφάρ­μο­σε ανα­γκα­στι­κά μέτρα εί­σπρα­ξης για μόλις το 7% των οφει­λό­με­νων ποσών, πα­ρό­λο που ση­μα­ντι­κό μέρος αυτών εκ­κι­νεί ήδη από το 2010. Εντο­πί­στη­καν μά­λι­στα 24 οφει­λέ­τες με χρέη άνω των 300.000 ευρώ ο κα­θέ­νας, συ­νο­λι­κού ύψους 12.000.000 ευρώ πε­ρί­που, που δεν πε­ρι­λαμ­βά­νο­νταν σε κα­νέ­ναν κα­τά­λο­γο ανα­γκα­στι­κών μέ­τρων.

Στο μέ­τω­πο των δα­πα­νών, οι ελεγ­κτές επε­σή­μα­ναν σειρά επι­λο­γών που αξιο­λο­γή­θη­καν ως ασύμ­βα­τες με τις δη­μο­σιο­νο­μι­κές συν­θή­κες του Δήμου. Ανά­με­σά τους, η δα­πά­νη 24.000 ευρώ για αρ­χειο­θέ­τη­ση και επε­ξερ­γα­σία φω­το­γρα­φι­κού αρ­χεί­ου, ώστε οι ει­κό­νες να είναι κα­τάλ­λη­λες για χρήση στις ιστο­σε­λί­δες του Δήμου, αλλά και η προ­μή­θεια πο­λυ­με­σι­κής και πο­λύ­γλωσ­σης εφαρ­μο­γής του­ρι­στι­κής προ­βο­λής της Ρόδου, ύψους 55.800 ευρώ, που επί­σης ανα­τέ­θη­κε απευ­θεί­ας. Σε αμ­φό­τε­ρες τις πε­ρι­πτώ­σεις, κατά τους ελεγ­κτές, πρό­κει­ται για αντι­κεί­με­να που θα μπο­ρού­σαν να υλο­ποι­η­θούν με μη­δε­νι­κό ή ελά­χι­στο κό­στος από τις υπη­ρε­σί­ες του ίδιου του Δήμου.

Εξί­σου αξιο­ση­μεί­ω­τη ήταν η δα­πά­νη 37.200 ευρώ για εκ­δή­λω­ση πα­ρου­σί­α­σης κου­στου­μιών του Εθνι­κού Θε­ά­τρου Ρόδου, ενός κτι­ρί­ου που δεν λει­τουρ­γεί εδώ και 30 χρό­νια και βρί­σκε­ται σε δια­δι­κα­σία ανα­καί­νι­σης. Η δα­πά­νη χα­ρα­κτη­ρί­στη­κε ως πο­λι­τι­στι­κή και ανα­τέ­θη­κε απευ­θεί­ας, ενώ απο­τε­λεί τη μο­να­δι­κή πο­λι­τι­στι­κή δα­πά­νη που πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­κε απευ­θεί­ας από το Τμήμα Προ­μη­θειών του Δήμου, καθώς για το σύ­νο­λο σχε­δόν των πο­λι­τι­στι­κών εκ­δη­λώ­σε­ων αρ­μό­διος είναι ο Δη­μο­τι­κός Ορ­γα­νι­σμός Πο­λι­τι­σμού και Αθλη­τι­σμού Ρόδου. Στα επι­μέ­ρους στοι­χεία της δα­πά­νης πε­ρι­λαμ­βά­νο­νται, με­τα­ξύ άλλων, 3.500 ευρώ για δια­φή­μι­ση, 6.000 ευρώ για προ­μή­θεια κου­κλών, καθώς και 2.700 ευρώ ως απρό­βλε­πτα έξοδα χωρίς καμία αι­τιο­λό­γη­ση.

Τα χρό­νια ελ­λείμ­μα­τα και η δη­μο­σιο­νο­μι­κή κα­τρα­κύ­λα

Πέραν των επι­μέ­ρους ευ­ρη­μά­των, ο έλεγ­χος ανέ­δει­ξε μια βα­θύ­τε­ρη δο­μι­κή αδυ­να­μία. Κατά το ελεγ­χό­με­νο έτος 2022, οι δα­πά­νες του Δήμου ξε­πέ­ρα­σαν τα 97.000.000 ευρώ, το υψη­λό­τε­ρο ση­μείο της τε­λευ­ταί­ας πε­ριό­δου, και το έλ­λειμ­μα δια­μορ­φώ­θη­κε σε πε­ρί­που 14.000.000 ευρώ. Και τούτο σε ένα έτος χωρίς καμία έκτα­κτη συν­θή­κη: δεν υπήρ­ξαν πυρ­κα­γιές, δεν υπήρ­ξαν τα­ξι­διω­τι­κοί πε­ριο­ρι­σμοί, ενώ οι του­ρι­στι­κές αφί­ξεις ανήλ­θαν σε 2.548.000, ξε­περ­νώ­ντας και τα ρεκόρ του 2019 κατά 8%.

Οι ελεγ­κτές επε­σή­μα­ναν ότι ο Δήμος σχη­μά­τι­ζε ελ­λείμ­μα­τα για μια σειρά συ­νε­χό­με­νων ετών, κάτι που τον οδη­γού­σε στα­δια­κά σε δη­μο­σιο­νο­μι­κό εκτρο­χια­σμό. Κατά την αξιο­λό­γη­σή τους, η εξα­σφά­λι­ση της δη­μο­σιο­νο­μι­κής βιω­σι­μό­τη­τας ενός φορέα υπε­ρέ­χει ένα­ντι οποιασ­δή­πο­τε άλλης επι­χει­ρη­σια­κής επι­λο­γής, ακόμα και αν αυτή τηρεί τους κα­νό­νες νο­μι­μό­τη­τας.

Η ορι­στι­κή από­φα­ση επι­βο­λής δη­μο­σιο­νο­μι­κής διόρ­θω­σης είναι άμεσα εκτε­λε­στή. Το ποσό θα βε­βαιω­θεί από την αρ­μό­δια Δη­μό­σια Οι­κο­νο­μι­κή Υπη­ρε­σία ως έσοδο του κρα­τι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού και θα ει­σπρα­χθεί σύμ­φω­να με τον Κώ­δι­κα Εί­σπρα­ξης Δη­μο­σί­ων Εσό­δων. Η κοι­νο­ποί­η­ση έχει πραγ­μα­το­ποι­η­θεί ενώ χρη­μα­τι­κός κα­τά­λο­γος βε­βαί­ω­σης της οφει­λής έχει απο­στα­λεί στην αρ­μό­δια Δη­μό­σια Οι­κο­νο­μι­κή Υπη­ρε­σία για τα πε­ραι­τέ­ρω.