Ολοκληρώθηκε το 6ο Διεθνές Συνέδριο Μαμούθ και συγγενών μορφών στην Τήλο

ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΠΑΛΑΙΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΓΕΩΛΟΓΙΑΣ Του ΕΘΝΙΚΟΥ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ

Τη Δευτέρα 12 Μαΐου 2014 ολο­κλη­ρώ­θηκε με επι­τυ­χία το 6ο Διεθνές Συνέ­δριο Μαμούθ και συγ­γε­νών μορφών (VIth International Conference on Mammoths and their Relatives), το οποίο συγκέ­ντρωσε περισ­σό­τε­ρους από 170 επι­στή­μο­νες από 23 δια­φο­ρε­τι­κές χώρες, από κάθε γωνιά του πλανήτη.

Το συνέ­δριο διορ­γα­νώ­θηκε από το Αρι­στο­τέ­λειο Πανε­πι­στή­μιο Θεσ­σα­λο­νί­κης (Ανα­πλη­ρώ­τρια Καθη­γή­τρια Ε. Τσου­καλά) σε συνερ­γα­σία με το Εθνικό και Καπο­δι­στριακό Πανε­πι­στή­μιο Αθηνών. (Καθη­γη­τής Γεώρ­γιος Θεο­δώ­ρου). Οι επι­στη­μο­νι­κές παρου­σιά­σεις των σύνε­δρων πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­καν σε αίθου­σες των Γρε­βε­νών και της Σιά­τι­στας.

Την έναρξη των συνε­δριά­σεων τίμησαν τόσο στα Γρεβενά όσο και στην Σιά­τι­στα με την παρου­σία σου οι Δημο­τι­κές αρχές με επι­κε­φα­λείς του Δημάρ­χους αλλά και εκπρο­σώ­πους της Περι­φέ­ρειας. Από το Πανε­πι­στή­μιο Αθηνών παρου­σιά­στη­καν εργα­σίες για τις παλαιο­ντο­λο­γι­κές ανα­σκα­φές Πικερ­μίου, τις παλαιο­ντο­λο­γι­κές ανα­σκα­φές ελε­φά­ντων στην Μεγα­λό­πολη, τις παλαιο­ντο­λο­γι­κές ανα­σκα­φές στην Κύπρο αλλά και στην Τήλο με έμφαση στην πρόοδο του προ­γράμ­μα­τος ΘΑΛΗΣ για τους τελευ­ταί­ους ελέ­φα­ντες της Ευρώπης,

Το Σάββατο 10 Μαΐου ομάδα συνέ­δρων προ­ερ­χό­με­νων από 23 χώρες και από όλες τις ηπεί­ρους συμ­με­τείχε στη μετα­συ­νε­δριακή εκδρομή που οργα­νώ­θηκε από τον Διευ­θυ­ντή του Μου­σείου Παλαιο­ντο­λο­γίας και Γεω­λο­γίας Καθη­γητή Γεώργιο Θεο­δώ­ρου και περι­λάμ­βανε στάσεις σε σημεία παγκο­σμίου παλαιο­ντο­λο­γι­κού ενδια­φέ­ρο­ντος τόσο στο Πικέρμι Αττικής Αττική, όσο και στο Διεθνώς φημι­σμένο Σπήλαιο Χαρ­κα­διό Τήλου που φιλο­ξε­νεί τους τελευ­ταί­ους ευρω­παϊ­κούς ελέ­φα­ντες, που ανήκουν στο είδος Εlephas tiliensis.

Οι περίπου 60 επι­στή­μο­νες, ειδικοί στην εξέλιξη των Προ­βο­σκι­δω­τών, ξεκί­νη­σαν τα ξημε­ρώ­ματα του Σαβ­βά­του από τα Γρεβενά και μετά από μία σύντομη στάση στα Μετέωρα, έφτασαν στο Μουσείο Παλαιο­ντο­λο­γίας και Γεω­λο­γίας του Πανε­πι­στη­μίου Αθηνών όπου ξενα­γή­θη­καν στους παλαιο­ντο­λο­γι­κούς θησαυ­ρούς που δια­φυ­λάτ­τει το Μουσείο από τον Καθη­γητή Στρωματογραφίας- Παλαιο­ντο­λο­γίας και Διευ­θυ­ντή του Μου­σείου κ. Γ. Θεο­δώ­ρου. Τους Συνέ­δρους καλω­σό­ρισε στο Μουσείο και ο Πρό­ε­δρος του Τμή­μα­τος Γεω­λο­γίας και Γεω­πε­ρι­βάλ­λο­ντος Καθη­γη­τής Νικό­λαος Βούλ­γα­ρης.

Ακο­λού­θησε δεξίωση στο χώρο του Μου­σείου και κατόπιν οι σύνε­δροι επι­σκέ­φθη­καν την Μόνιμη Έκθεση απο­λι­θω­μά­των Πικερ­μίου που στε­γά­ζε­ται στο κτίριο της πρώην Δημο­τι­κής Κοι­νό­τη­τας Πικερ­μίου. Τους συνέ­δρους υπο­δέ­χτηκε στο τοπικό Μουσείο με κερά­σματα η πρώην Αντι­δή­μαρ­χος Ραφήνας – Πικερ­μίου κ. Ηλέκτρα Παπα­δη­μη­τρίου και καθώς και η Πρό­ε­δρος του Τοπικού Συμ­βου­λίου Πικερ­μίου κ. Α. Ξηντάρα.

Οι σύνε­δροι εντυ­πω­σιά­στη­καν τόσο με την έκθεση όσο και με την παλαιο­ντο­λο­γική θέση στο ρέμα Βαλα­νάρη, όπου ώρα της ξενά­γη­σης ομάδα του Πανε­πι­στη­μίου Αθηνών απο­κά­λυ­πτε παλαιο­ντο­λο­γικά ευρή­ματα με την καθο­δή­γηση του Λέκτορα Σωκράτη Ρου­σιάκη ό οποίος και ενη­μέ­ρωσε ανα­λυ­τικά τους Συνέ­δρους για την πλούσια πανίδα της περιο­χής.

Ο Καθη­γη­τής Γεώρ­γιος Θεο­δώ­ρου ανα­φέρ­θηκε στις ιδιαι­τέ­ρως στην προ­σπά­θεια των επι­στη­μό­νων να προ­στα­τεύ­σουν και να ανα­δεί­ξουν τον παλαιο­ντο­λο­γικό Θησαυρό Πικερ­μίου και την περιοχή ανα­σκα­φών. Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό ότι από την κήρυξη τους Πικερ­μίου ως τόπου ιδιαί­τε­ρου κάλους και επι­στη­μο­νι­κής αξίας από την Υπουργό Μελίνα Μερ­κούρη το 1984 δεν είχε γίνει απο­λύ­τως τίποτα μέχρι την επα­νεκ­κί­νηση των ανα­σκα­φών από τον Καθ. Γ. Θεο­δώ­ρου και την έκθεση το 2008-2010, εργα­σίες όμως αυτές δεν χρη­μα­το­δο­τή­θη­καν εκ νέου μετά το 2010.

Πολλοί εκ των συνέ­δρων ήταν εμφανώς συγκι­νη­μέ­νοι καθώς είχαν τη δυνα­τό­τητα να δουν από κοντά μία από τις σημα­ντι­κό­τε­ρες παλαιο­ντο­λο­γι­κές θέσεις παγκο­σμίως με κρίσιμο ρόλο στην εξέλιξη του θεω­ρη­τι­κού υπο­βά­θρου της Παλαιο­ντο­λο­γίας και με σημα­ντικά ευρή­ματα που κοσμούν δεκάδες Μουσεία σε όλο τον κόσμο.

Κατόπιν οι σύνε­δροι επι­σκέ­φτη­καν τη Ραφήνα όπου τους υπο­δέ­χτηκε ο πρώην Πρό­ε­δρος της Πικερ­μίου κ. Αθα­νά­σιος Αδα­μό­που­λος επί της Προ­ε­δρίας του οποίου και με ομόφωνη υπο­στή­ριξη του ΔΣ της πρώην Νομαρ­χίας Ανα­το­λι­κής Αττικής και του πρώην Νομάρχη κου Λεωνίδα Κουρή έγινε δυνατή τότε τόσο η διε­νέρ­γεια ανα­σκα­φών από το 2008 – μέχρι και το 2010 όσο και δημιουρ­γία του εκθε­σια­κού χώρου.

Ο Καθη­γη­τής Γεώρ­γιος Θεο­δώ­ρου στις ξενα­γή­σεις του τόνισε ιδιαι­τέ­ρως την ανη­συ­χία μια και η ανα­σκα­φική ομάδα δεν είχε καμιά υπο­στή­ριξη μετά τις ανα­σκα­φές του 2010 ενώ είναι διά­χυ­τος και ο φόβος για την τύχη των προ­στα­τευό­με­νων ζωνών στο Πικέρμι αλλά και την τύχη του τοπικού Μου­σείου που έμεινε επί σειρά ετών κλειστό.

Τέλος η ομάδα επι­στη­μό­νων μετα­φέρ­θηκε στο αερο­δρό­μιο Ελευ­θέ­ριος Βενι­ζέ­λος με προ­ο­ρι­σμό τη Ρόδο, όπου και δια­νυ­κτέ­ρευσε.

Την επόμενη ημέρα οι σύνε­δροι ταξί­δευ­σαν παρά την απουσία πλοίων της γραμμής με νοι­κια­σμένο σκάφος στην ακρι­τική Τήλο, με σκοπό να επι­σκε­φτούν τις παλαιο­ντο­λο­γι­κές θέσεις του νησιού και ιδιαί­τερα το σπήλαιο Χαρ­κα­διό που δια­τη­ρεί απο­λι­θώ­ματα 75 και πλέον νάνων ελε­φά­ντων του είδους E. tiliensis, του τελευ­ταίου ελέ­φα­ντα που έζησε επί Ευρω­παϊ­κού εδάφους. Τους συνέ­δρους καλω­σό­ρισε στο νησί Δήμαρ­χος Μαρία Καμμά.

Η ξενά­γησή τους ξεκί­νησε με επί­σκεψη σε παλαιο­ντο­λο­γική θέση που δια­τη­ρεί απο­λι­θώ­ματα ελαφιών, όπου τους ξενά­γησε ο Δρ. Δημή­τριος Μιχαη­λί­δης ακο­λού­θησε ξενά­γηση από τον Καθη­γητή Γεώργιο Θεο­δώ­ρου στην ιστο­ρική έκθεση των νάνων ελε­φά­ντων που στε­γά­ζε­ται στο Μεγάλο Χωριό από το 1994 και επί­σκεψη στην παρά­κτια θέση Άγιος Αντώ­νιος όπου έχουν απο­κα­λυ­φθεί ανθρω­πο­λο­γικά ευρή­ματα το 1971.

Το από­γευμα οι σύνε­δροι ξενα­γή­θη­καν στον Νέο ενη­με­ρω­τικό σταθμό των ευρη­μά­των του σπη­λαίου Χαρ­κα­διό, αλλά και στο ίδιο το σπήλαιο Χαρ­κα­διό από τον Καθη­γητή κ. Γ. Θεο­δώ­ρου όπου και είχαν την ευκαι­ρία να δουν από κοντά απο­λι­θώ­ματα ελε­φά­ντων. Στην Τήλο οι ανα­σκα­φές τα τελευ­ταία 25 χρόνια στη­ρί­ζο­νται από την Γενική Γραμ­μα­τεία Αιγαίου και Νησιω­τι­κής Πολι­τι­κής.

Κατόπιν στο ανοικτό θέατρο του σπη­λαίου Χαρ­κα­διό οι λιγο­στοί ακρίτες υπο­δέ­χτη­καν τους συνέ­δρους με τοπι­κούς χορούς και τους κέρασαν παρα­δο­σιακά γλυκά που έφτια­ξαν οι γυναί­κες του Νησιού.

Η Δήμαρ­χος Τήλου κ. Μαρία Καμμά απεύ­θυνε χαι­ρε­τι­σμό. Χαι­ρε­τι­σμούς απεύ­θυνε τόσο ο Καθη­γη­τής Γεώρ­γιος Θεο­δώ­ρου επί­τι­μος Δημότης Τήλου όσο και ο Δρ. Αθα­νά­σιος Αθα­να­σίου της Εφο­ρείας Παλαιο­αν­θρω­πο­λο­γίας και Σπη­λαιο­λο­γίας του ΥΠ. Πολι­τι­σμού ενώ απο­δό­θηκε τιμη­τική διά­κριση ύστερα από ομό­φω­νες απο­φά­σεις του Τομέα Ιστο­ρι­κής Γεω­λο­γίας Παλαιο­ντο­λο­γίας αλλά και του Τμή­μα­τος Γεω­λο­γίας και Γεω­πε­ρι­βάλ­λο­ντος στον αεί­μνη­στο Καθη­γητή Νικόλαο

Συμε­ω­νίδη για το ερευ­νη­τικό του έργο στο σπήλαιο Χαρ­κα­διό, στον αεί­μνη­στο Δήμαρχο Τήλου Ανα­στά­σιο Αλιφέρη για τη στήριξή του στο ερευ­νη­τικό έργο του σπη­λαίου Χαρ­κα­διό, στους Δημάρ­χους Τήλου κκ Γ. Καμμά και Μ. Χατζη­μάρκο για τη στήριξή τους στο ερευ­νη­τικό έργο του σπη­λαίου Χαρ­κα­διό και στον δημότη Τήλου κ. Γ. Χατζη­μα­νώλη για τη συμβολή του στην ανα­κά­λυψη των θησαυ­ρών του σπη­λαίου.

Ακλού­θη­σαν ομιλίες από τον Καθη­γητή Γ. Θεο­δώ­ρου «Σπήλαιο Χαρ­κα­δίο Ερω­τή­ματα και Προ­τά­σεις για το Μέλλον» αλλά και την MSc. Βασι­λική Μητσο­που­λου που πραγ­μα­το­ποί­ησε αναφορά στο ερευ­νη­τικό πρό­γραμμα ΘΑΛΗΣ που απο­τε­λεί ένα πανί­σχυρο εργα­λείο για την παρου­σί­αση του Elephas tiliensis ευρύ κοινό.

Το πρό­γραμμα αυτό πραγ­μα­το­ποιεί­ται με ευθύνη του ΕΜΠ και επι­στη­μο­νικό υπεύ­θυνο τον Καθη­γητή Χ. Προ­βα­τίδη ενώ τα παλαιο­ντο­λο­γικά θεάματα υλο­ποιού­νται από το Πανε­πι­στή­μιο Αθηνών και την ομάδα του Καθη­γητή Γεώρ­γιου Θεο­δώ­ρου.

Στο πρό­γραμμα αυτό συμ­με­τέ­χουν επίσης καθη­γη­τές του Τμή­μα­τος Βιο­λο­γίας του ΕΚΠΑ αλλά και της Ιατρι­κής Σχολής του Πανε­πι­στη­μίου Πατρών. Το Επι­χει­ρη­σιακό αυτό Πρό­γραμμα για την εκπαί­δευση και δια Βίου Μάθηση του Υπουρ­γείου Παι­δείας και Θρη­σκευ­μά­των και της Ειδικής Υπη­ρε­σίας Δια­χεί­ρι­σης συχρη­μα­το­δο­τεί­ται από την Ευρω­παϊκή Ένωση και την Ελλάδα.

Από επι­στη­μο­νική άποψη η επι­τυ­χία του είναι πλέον δεδο­μένη καθώς ήδη έχουν πραγ­μα­το­ποι­η­θεί σχεδόν 10 επι­στη­μο­νι­κές ανα­κοι­νώ­σεις στην Ελλάδα, στην Τουρκία και την Αμερική και ουσια­στικά απο­μέ­νει μόνον η έγκαιρη επίλυση των εγχώ­ριων και εισα­γό­με­νων γρα­φειο­κρα­τι­κών δυσκο­λιών.

Από την πλευρά τους οι σύνε­δροι με χαρά δέχτη­καν την τιμή να απο­νέ­μουν τις τιμη­τι­κές δια­κρί­σεις σε ομιλία του ο Καθη­γη­τής Παλαιο­ντο­λο­γίας του Ινστι­τού­του Senckenberg της Γερ­μα­νίας κ. R. Kahlke ανα­φέρ­θηκε στη σημασία των παλαιο­ντο­λο­γι­κών θέσεων του Πικερ­μίου και του σπη­λαίου Χαρ­κα­διό Τήλου.

Τόνισε πως η πολι­τεία οφείλει να ανα­δεί­ξει τις εν λόγω θέσεις ως περιο­χές Παγκό­σμιας Φυσικής Κλη­ρο­νο­μιάς, να στη­ρί­ξει την έρευνα τους και να τις προ­στα­τεύ­σει προς όφελος των μελ­λο­ντι­κών γενεών των ανθρώ­πων όλου του κόσμου και όχι μόνων των Ελλήνων.

Το σύνολο των συνέ­δρων υπέ­γραψε δια­κή­ρυξη για την ανά­δειξη και προ­στα­σία των παλαιο­ντο­λο­γι­κών θέσεων Πικερ­μίου και Τήλου ανα­γνω­ρί­ζο­ντας την κρίσιμη θέση στην οποία έχουν περιέλ­θει και ευελ­πι­στώ­ντας στην άμεση παρέμ­βαση της πολι­τείας.

Με λύπη δια­πί­στω­σαν πως η απουσία συστη­μα­τι­κής και επαρ­κούς στή­ρι­ξης από τις αρχές οδηγεί στην κατα­στροφή και στην απα­ξί­ωση αυτών των παλαιο­ντο­λο­γι­κών θέσεων – μνη­μείων Παγκό­σμιας φυσικής κλη­ρο­νο­μιάς.

Τη Δευτέρα 12 Μαΐου, τελευ­ταία ημέρα της μετα­συ­νε­δρια­κής εκδρο­μής, οι σύνε­δροι γευ­μά­τι­σαν στα Λιβάδια Τήλου και μετα­φέρ­θη­καν στο Αερο­δρό­μιο της Ρόδου με προ­ο­ρι­σμό την Αθήνα και τις 5 ηπεί­ρους.

ΑΠΟ ΤΗΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ