Οι μειώσεις τιμών στο πετρέλαιο δεν φτάνουν στις αντλίες

Κάτω ακόμη και από τα 45 δολάρια/βαρέλι υπο­χώ­ρησε χθες η τιμή του αργού πετρε­λαίου, δηλαδή στα χαμη­λό­τερα επίπεδα της τελευ­ταίας εξα­ε­τίας, με αφορμή, αυτήν τη φορά, τις εκτι­μή­σεις για αύξηση των αμε­ρι­κα­νι­κών απο­θε­μά­των.

Βέβαια, η βασική αιτία για το «γκρέ­μι­σμα» των διεθνών τιμών σε ποσοστό έως και 60% από τα υψηλά του περα­σμέ­νου Ιουνίου είναι τα… γεω­πο­λι­τικά «παι­χνί­δια» των πετρε­λαιο­πα­ρα­γω­γών χωρών στην προ­σπά­θειά τους να απο­κτή­σουν το… πάνω χέρι στην παγκό­σμια αγορά του «μαύρου χρυσού».

Την ίδια στιγμή στη χώρα μας, η μεγάλη πτώση που εμφα­νί­ζει η τιμή του μπρεντ δεν περνάει στις αντλίες των πρα­τη­ρίων στον ίδιο βαθμό, με την Ελλάδα να «φιγου­ρά­ρει» στην τρίτη θέση των χωρών με την ακρι­βό­τερη βενζίνη στην Ευρώπη. Δυστυ­χώς οι Ελληνες κατα­να­λω­τές δεν επω­φε­λού­νται τα μέγιστα από την πτώση του «μαύρου χρυσού», καθώς ένα πολύ μεγάλο ποσοστό της τιμής (της τάξης του 67,3%) απο­τε­λεί φόρους και τέλη. Αυτό σημαί­νει δηλαδή πως μόνο το 32,7% της τιμής εξαρ­τά­ται από τις δια­κυ­μάν­σεις της διε­θνούς τιμής του προ­ϊ­ό­ντος.

Η ισο­τι­μία

Σημα­ντικό ρόλο στη δια­μόρ­φωση της τιμής παίζει ακόμη η ισο­τι­μία ευρώ/δολα­ρίου, όπου η ενί­σχυση του αμε­ρι­κα­νι­κού νομί­σμα­τος μετριά­ζει το ποσοστό πτώσης στη λιανική, καθώς η τιμο­λό­γηση των πετρε­λαϊ­κών προ­ϊ­ό­ντων βάσει της διε­θνούς τιμής που δια­μορ­φώ­νε­ται στην αγορά της Μεσο­γείου (Platts).

Σε γενικές γραμμές, η πτώση των τιμών των καυ­σί­μων στην Ελλάδα ανέρ­χε­ται περίπου στο 1/3 της αντί­στοι­χης πτώσης που σημειώ­νε­ται στις διε­θνείς πετρε­λαϊ­κές τιμές. Δεν είναι τυχαίο ότι από τα υψηλά του περα­σμέ­νου Ιουνίου, το μπρεντ έχει υπο­χω­ρή­σει σε ποσοστό της τάξης του 58% περίπου, ενώ η τιμή της αμό­λυ­βδης στην Ελλάδα είναι χαμη­λό­τερη κατά 21,4% περίπου και του πετρε­λαίου κίνησης κατά 20,2%.

Στο σύνολο της Ευρω­παϊ­κής Ενωσης, η πιο ακριβή βενζίνη πωλεί­ται στην Ιταλία και την Ολλαν­δία (πάνω από το 1,5 ευρώ/λίτρο), ενώ τις χαμη­λό­τε­ρες τιμές συνα­ντάμε στην Πολωνία, την Εσθονία και τη Λετονία σε επίπεδα πέριξ του 1 ευρώ/λίτρο.

Σε ό,τι αφορά στο ντίζελ κίνησης η εικόνα για τη χώρα μας είναι σαφώς καλύ­τερη (με τους φόρους να απο­τε­λούν το 48,36% της τελικής τιμής στην αντλία), καθώς οι τιμές στην Ελλάδα είναι χαμη­λό­τε­ρες του μέσου ευρω­παϊ­κού όρου. Ξένοι ανα­λυ­τές κάνουν λόγο για υπο­χώ­ρηση των τιμών του «μαύρου χρυσού» ακόμη και κάτω από τα 40 δολάρια, κάτι το οποίο μετα­φρά­ζε­ται σε μία περαι­τέρω πτώση και στις τιμές των καυ­σί­μων στην Ελλάδα σε ποσοστό 3-4% από τα τρέ­χο­ντα επίπεδα.

Σχετικά με τα δεδο­μένα της διε­θνούς πετρε­λαϊ­κής αγοράς, αυτή κυριαρ­χεί­ται τους τελευ­ταί­ους μήνες από ένα «παι­χνίδι» κυρίως μεταξύ της Σαου­δι­κής Αραβίας και των ΗΠΑ, καθώς οι Αραβες δεν επι­θυ­μούν να επε­κτα­θεί η χρήση σχι­στο­λι­θι­κού πετρε­λαίου από τους Αμε­ρι­κα­νούς και κάνουν ό,τι μπορούν προ­κει­μέ­νου να κατα­στή­σουν τις επεν­δύ­σεις αυτές… ασύμ­φο­ρες.

Από την άλλη πλευρά βέβαια, πετυ­χαί­νουν πλήγμα σε δύο κοινούς «εχθρούς» στην πετρε­λαϊκή σκα­κιέρα όπως είναι η Ρωσία και το Ιράν, χώρες οι οποίες ήδη «ταλαι­πω­ρού­νται» από τις κυρώ­σεις των… Δυτικών.

Σύμφωνα με τον υπουργό Πετρε­λαίου των Ηνω­μέ­νων Αρα­βι­κών Εμι­ρά­των, Σουχαΐλ Μοχά­μεντ Φαράχ Αλ-Μαζρουί, «ο ΟΠΕΚ δεν μπορεί να συνε­χί­σει να προ­στα­τεύει μια συγκε­κρι­μένη τιμή, δεν είναι ο μονα­δι­κός του στόχος». Μάλιστα ο δισε­κα­τομ­μυ­ριού­χος Σαου­δά­ρα­βας πρί­γκι­πας Αλγουα­λίντ Μπιν Ταλάλ δήλωσε ότι το επίπεδο των 100 δολα­ρίων το βαρέλι στο πετρέ­λαιο δεν θα ξεπε­ρα­στεί ξανά στο μέλλον. Παράλ­ληλα, ανα­λυ­τές της Goldman Sachs μείωσαν τις τρί­μη­νες εκτι­μή­σεις τους για το μπρεντ στα 42 δολάρια ανά βαρέλι (από 80 δολ. προη­γου­μέ­νως), σημειώ­νο­ντας μάλιστα ότι θα παρα­μεί­νει πέριξ των 40 δολα­ρίων στο μεγα­λύ­τερο μέρος του πρώτου μισού του 2015.

Από την πλευρά του, ο πρό­ε­δρος του Ιράν, Χασάν Ροχανί, δήλωσε ότι οι χώρες που βρί­σκο­νται πίσω από την πτώση των παγκο­σμίων τιμών του πετρε­λαίου θα μετα­νιώ­σουν για την απόφασή τους αυτή και προει­δο­ποί­ησε ότι άλλες πετρε­λαιο­πα­ρα­γω­γές χώρες, όπως η Σαου­δική Αραβία και το Κουβέιτ, θα πληγούν περισ­σό­τερο από το Ιράν.