“Να βοηθήσουμε να σωθεί έστω και ένα δένδρο”

Τους βρί­σκεις στα μέτωπα της φωτιάς, στη μάχη της πυρό­σβε­σης δίπλα στις δυνά­μεις του Πυρο­σβε­στι­κού Σώματος. Οταν σχολούν από τη δουλειά και τρέχουν να φορέ­σουν την ειδική στολή και να ανέβουν στα πυρο­σβε­στικά οχήματα. Ή όταν φεύγουν από τον τόπο τους για να βοη­θή­σουν σε δύσκο­λες κατα­στά­σεις μακριά. Γιατί το κάνουν; Αλλοι μιλάνε «για την τρέλα τους», άλλοι για την αγάπη για τη φύση και το δάσος, άλλοι για την ικα­νο­ποί­ηση να βοηθούν τους συναν­θρώ­πους τους, οι περισ­σό­τε­ροι για όλα αυτά μαζί. Είναι οι εθε­λο­ντές δασο­πυ­ρο­σβέ­στες, που απο­τε­λούν μια πολύ­τιμη κοι­νω­νική εφε­δρεία για την κατα­πο­λέ­μηση των πυρ­κα­γιών. Δυστυ­χώς, πολλά πράγ­ματα που θα έπρεπε να κάνει η Πολι­τεία για την ενί­σχυση του εθε­λο­ντι­σμού γενικά και ειδικά σε αυτόν τον κρίσιμο τομέα παρα­μέ­νουν ακόμη στον αέρα.

«Οταν έκαιγε η φωτιά στην Κοριν­θία μόλις τελειώ­σαμε τη δουλειά, ετοι­μα­στή­καμε και φύγαμε για τα μέτωπα. Συνο­λικά 11 οχήματα της ομο­σπον­δίας, ένα δικό μας, από το Σώμα Εθε­λο­ντών Δια­σω­στών Πυρο­σβε­στών Δυτικής Αχαΐας (ΣΕΔΙΠ). Το έργο μας ήταν εξαι­ρε­τικά δύσκολο, οι κλίσεις πολύ μεγάλες», λέει στην «Κ» ο κ. Γερά­σι­μος Πανα­γό­που­λος από το ΣΕΔΙΠ Δυτικής Αχαΐας. Γιατί παίρ­νουν τα βουνά; «Ισως για να πούμε πως σώθηκε έστω κι ένα δέντρο με τη βοήθειά μας. Καθώς γεν­νή­θηκα στην επαρχία κι έχω μεγα­λώ­σει μέσα στο πράσινο, θέλω να αφή­σουμε δάσος στα παιδιά μας. Προ­σπα­θούμε για το περι­βάλ­λον, δεν φιλο­δο­ξούμε να μπούμε, ούτε να υπο­κα­τα­στή­σουμε την Πυρο­σβε­στική. Κινού­μα­στε πάντα υπό τις οδηγίες του Σώματος», ξεκα­θα­ρί­ζει ο εκπρό­σω­πος του ΣΕΔΙΠ.

Πυρ­κα­γιές: Αύξηση τον Σεπτέμ­βριο – Εντο­νό­τε­ρες και στο τέλος της αντι­πυ­ρι­κής περιό­δου

Ο κ. Πανα­γό­που­λος σημειώ­νει πως έχουν αλλάξει οι δασικές πυρ­κα­γιές. «Οι κατα­στά­σεις είναι πολύ πιο δύσκο­λες και επι­κίν­δυ­νες. Θυμάμαι το 2012 στη μεγάλη φωτιά κοντά στην Πάτρα, στα Αργυρά, τη νύχτα οι φλόγες έπεφταν, υπήρχε υγρασία. Και κατά τη διάρ­κεια της ημέρας υπήρχαν “δια­λείμ­ματα” στην ένταση, που μπο­ρού­σαμε να παρέμ­βουμε. Φέτος τον Ιούνιο στον Μαστρα­ντώνη η φωτιά έκανε πράγ­ματα που δεν τα έχουμε ξαναδεί. Μπο­ρούσε να σε κυκλώ­σει, γι’ αυτό θέλει προσοχή και για την ασφά­λεια όσων επι­χει­ρούν».

Ανδρες από το Κέντρο Προ­στα­σίας Δασών και Φυσικού Περι­βάλ­λο­ντος Βύρωνα κατά τη διάρ­κεια επι­χεί­ρη­σης.

Αυτή την περίοδο στην Πανελ­λή­νια Ομο­σπον­δία Εθε­λο­ντι­κών Οργα­νώ­σεων Δασο­προ­στα­σίας – Πυρό­σβε­σης (ΠΟΕΟΔΠ) συμ­με­τέ­χουν 29 σωμα­τεία από διά­φο­ρες περιο­χές, με περίπου 1.450 μέλη. Υπο­λο­γί­ζε­ται πως συνο­λικά υπάρ­χουν περίπου 4.500 πιστο­ποι­η­μέ­νοι εθε­λο­ντές σε όλη την Ελλάδα και αρκετοί που δεν έχουν πιστο­ποι­η­θεί (απαι­τού­νται ιατρι­κές εξε­τά­σεις και άλλες δια­δι­κα­σίες). «Για να εντα­χθεί ένα σωμα­τείο στην ομο­σπον­δία πρέπει να είναι ανα­γνω­ρι­σμένο από τη Γενική Γραμ­μα­τεία Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας του­λά­χι­στον δύο έτη, γι’ αυτό υπάρ­χουν αρκετά σωμα­τεία που πρό­κει­ται να εντα­χθούν», λέει στην «Κ» ο κ. Σταύρος Σαλα­γιάν­νης πρό­ε­δρος της Ομο­σπον­δίας.

Στην πανελ­λή­νια ομο­σπον­δία συμ­με­τέ­χουν 29 σωμα­τεία από διά­φο­ρες περιο­χές, με περίπου 1.450 μέλη. Οι πιστο­ποι­η­μέ­νοι εθε­λο­ντές υπο­λο­γί­ζο­νται σε 4.500.

Αύξηση ενδια­φέ­ρο­ντος

«Υπάρχει άνοδος στον αριθμό των εθε­λο­ντών τα τελευ­ταία χρόνια, αν και η απο­στολή του εθε­λο­ντή δασο­πυ­ρο­σβέ­στη είναι πιο δύσκολη από άλλες κατη­γο­ρίες εθε­λο­ντών. Χρειά­ζο­νται πολύ καλή υγεία, ειδική εκπαί­δευση, στολή, υλικά κ.λπ., και ετοι­μό­τητα για άμεση κινη­το­ποί­ηση, ειδικά το καλο­καίρι. Τις ημέρες με υψηλό κίνδυνο εκδή­λω­σης πυρ­κα­γιάς, κατη­γο­ρίας 4 και 5, είμαστε όλοι στη διάθεση του Πυρο­σβε­στι­κού Σώματος, ειδικά τις ώρες 12 μ. με 8 μ.μ. Πηγαί­νουμε σε συγκε­κρι­μένα σημεία που μας έχουν υπο­δει­χθεί. Να ξεκα­θα­ρί­σουμε: συν­δρά­μουμε, προ­στα­τεύ­ουμε τον τόπο μας, δεν αντι­κα­θι­στούμε τους πυρο­σβέ­στες», συμπλη­ρώ­νει ο κ. Σαλα­γιάν­νης, ο οποίος προ­έρ­χε­ται από το Κέντρο Προ­στα­σίας Δασών και Φυσικού Περι­βάλ­λο­ντος Βύρωνα, ένα από τα παλαιό­τερα σωμα­τεία του χώρου. Το κέντρο δια­θέ­τει εννέα οχήματα, εκ των οποίων το ένα είναι ιδιό­κτητο και τα άλλα έχουν παρα­χω­ρη­θεί από τον Δήμο Βύρωνα.

Εθε­λο­ντής πυρο­σβέ­στης στην Αχαΐα.

Ο κ. Σαλα­γιάν­νης δρα­στη­ριο­ποιεί­ται δεκα­ε­τίες στο πεδίο της εθε­λο­ντι­κής δασο­πυ­ρό­σβε­σης. Τον ρωτάμε τι δεν ξεχνάει: «Τις στιγμές που χάθηκαν ανθρώ­πι­νες ζωές. Στον Καρέα, όταν χάθηκαν τρεις πυρο­σβέ­στες κι ένας εθε­λο­ντής, στο Μάτι, στην Ηλεία. Αλλά κρατάω και το ευχα­ρι­στώ που μας λένε οι άνθρω­ποι όταν τους βοηθάμε, όταν σώζουμε ζωές, όπως πέρυσι στη Θεσ­σα­λία που πήγαμε από την ομο­σπον­δία στο χωριό Μεγάλα Καλύβια και δια­σώ­σαμε 129 ανθρώ­πους σε μια επι­χεί­ρηση που κράτησε τρεις ημέρες».

Ο Βασίλης Ράπτης από την εθε­λο­ντική ομάδα Λέσχη Κατα­δρο­μέων του νομού Πρέ­βε­ζας ήταν με μέλη της ομάδας στα Μεγάλα Καλύβια. «Επειδή έχουμε εκπαι­δευ­θεί στη διάσωση με βάρκες, ακόμη και σε ποτάμια με μεγάλη ροή, πήγαμε να συν­δρά­μουμε. Το σημα­ντικό είναι πως ξανα­πή­γαμε στα Μεγάλα Καλύβια αρκετές φορές για να εκπαι­δεύ­σουμε τον πλη­θυ­σμό. Γίναμε φίλοι με τον κόσμο εκεί…», λέει στην «Κ». Η εθε­λο­ντική ομάδα από την Πρέβεζα κινη­το­ποιεί­ται σε πολλούς τομείς: δασο­πυ­ρό­σβεση, δασο­προ­στα­σία, δια­σώ­σεις σε πλημ­μύ­ρες και στη θάλασσα. «Εχουμε δύο οχήματα για πυρό­σβεση, είχαμε πάει και στις φωτιές στον Εβρο. Γιατί το κάνουμε; Για την τρέλα μας, για να προ­σφέ­ρουμε. Ετσι κι αλλιώς βάζουμε από την τσέπη μας. Τα περισ­σό­τερα μέλη είναι “μεγάλα παιδιά”, πάνω από 30 ετών οι περισ­σό­τε­ροι. Η νεολαία δεν έχει κινηθεί ακόμη…», λέει ο κ. Ράπτης.

«Ούτε μία βίδα»

«Εως και σήμερα το επίσημο κράτος δεν έχει δώσει ούτε μία βίδα. Εχουμε υπό­σχεση από τον υπουργό για στολές, γάντια, μπότες, κράνη κ.λπ.», υπο­γραμ­μί­ζει ο κ. Σαλα­γιάν­νης. Τι ζητάει η ομο­σπον­δία; «Την πλήρη ενερ­γο­ποί­ηση του νόμου 4662/2020 στα θέματα του εθε­λο­ντι­σμού. Υπάρ­χουν πολλά που δεν έχουν γίνει, που μας δυσκο­λεύ­ουν. Για παρά­δειγμα, δεν επι­τρέ­πε­ται ιδιώτης να οδηγεί κρατικό όχημα και μας δίνουν διαρκώς εξαι­ρέ­σεις. Αλλά το πρώτο ζήτημα είναι η ενί­σχυση της εκπαί­δευ­σης. Πέρυσι λει­τούρ­γησε για πρώτη χρονιά η Ακα­δη­μία Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας, αλλά ακόμη υπάρ­χουν ελλεί­ψεις», συμπλη­ρώ­νει ο πρό­ε­δρος της ΠΟΕΟΔΠ. Για παρά­δειγμα, στο φετινό πρό­γραμμα η εκπαί­δευση για δασο­πυ­ρό­σβεση (που είναι δύσκολο καθήκον) είχε 32 ώρες, όταν παλαιό­τερα η εκπαί­δευση των εθε­λο­ντών με την Πυρο­σβε­στική ήταν 56 ώρες, πέντε Σαβ­βα­το­κύ­ριακα. «Στην εκπαί­δευση δεν μπορεί να γίνο­νται εκπτώ­σεις», τονίζει στην «Κ» ο κ. Ηλίας Τζη­ρί­της, συντο­νι­στής δράσεων για τις δασικές πυρ­κα­γιές στο WWF. «Δυστυ­χώς 22 χρόνια μετά τη θέσπιση του εθε­λο­ντι­σμού στην Ελλάδα, δεν έχουμε οργα­νω­μένο σύστημα για τους εθε­λο­ντές. Ολα πηγαί­νουν πολύ αργά. Βασικό θέμα είναι η πλήρης εφαρ­μογή του νόμου 4662, με αιχμή την εκπαί­δευση. Στην Ελλάδα δεν έχει ανοίξει καθόλου το θέμα της ασφα­λι­στι­κής κάλυψης των εθε­λο­ντών όταν βρί­σκο­νται στην πυρό­σβεση», σημειώ­νει ο κ. Τζη­ρί­της. Εδώ το πυρο­σβε­στικό όχημα του ΣΕΔΙΠ, που επέ­στρεφε στην Πάτρα αργά το βράδυ από τη φωτιά στην Κοριν­θία, πλήρωσε διόδια!

«Οι δυνά­μεις της Πυρο­σβε­στι­κής έφθασαν στα όρια της εξά­ντλη­σης»

«Υπήρξε τερά­στια εργα­σιακή κατα­πό­νηση στη φετινή αντι­πυ­ρική περίοδο, με πάρα πολλές ώρες υπε­ρα­πα­σχό­λη­σης. Οι δυνά­μεις του Πυρο­σβε­στι­κού Σώματος έφθασαν στα όρια της εξά­ντλη­σης για να αντα­πο­κρι­θούν στο μέγεθος των απαι­τή­σεων – καθη­κό­ντων τους. Υπήρχαν συνε­χείς περι­πο­λίες σε όλη την επι­κρά­τεια καθ’ όλη τη διάρ­κεια της αντι­πυ­ρι­κής περιό­δου». Ο Κων­στα­ντί­νος Τσίγκας, πρό­ε­δρος της Ενωσης Αξιω­μα­τι­κών Πυρο­σβε­στι­κού Σώματος, μιλάει στην «Κ» για τη δυσκο­λία της φετινής μάχης με τις δασικές πυρ­κα­γιές και την προ­σπά­θεια ανδρών και γυναι­κών του Πυρο­σβε­στι­κού Σώματος.

«Αντι­με­τω­πί­σαμε πυρ­κα­γιές με μεγάλη ένταση και σφο­δρό­τητα, που ενι­σχύ­ο­νταν από τις κατά τόπους συν­θή­κες αυξη­μέ­νης ξηρα­σίας και ισχυρών ανέμων», λέει ο κ. Τσίγκας. Για την κατά­σβεσή τους χρειά­στη­καν περισ­σό­τερο προ­σω­πικό, μέσα, καθώς και άφθονο κατα­σβε­στικό υλικό. «Η καύσιμη ύλη περιείχε περισ­σό­τερο πυρο­θερ­μικό φορτίο λόγω των συν­θη­κών και χρεια­ζό­ταν τερά­στια και συνεχής προ­σπά­θεια για να ελεγ­χθεί μια φωτιά.

Οι δασικές πυρ­κα­γιές που εκδη­λώ­θη­καν φέτος ήταν αυξη­μέ­νες σχεδόν κατά 30% σε σχέση με πέρυσι, φθά­νο­ντας μέχρι σήμερα περίπου τις 5.000 στο σύνολό τους. Ιδιαί­τερο ενδια­φέ­ρον έχει το γεγονός πως οι μισές από αυτές ξέσπα­σαν στο βόρειο κομμάτι της χώρας, κάτι πρω­το­φα­νές στα χρονικά». Ο κ. Τσίγκας σημειώ­νει επίσης πως το Πυρο­σβε­στικό Σώμα αντι­με­τω­πί­ζει μια σειρά κατα­στά­σεων: το 2023 έτρεξε να αντα­πο­κρι­θεί συνο­λικά σε 64.551 συμ­βά­ντα σε όλη την επι­κρά­τεια, από αστικές πυρ­κα­γιές, πλημ­μύ­ρες, παροχή βοή­θειας, απε­γκλω­βι­σμούς, μέχρι δασικές φωτιές.

Οπως ανα­φέ­ρει, η αντι­με­τώ­πιση των δασικών πυρ­κα­γιών κατα­σταλ­τικά είναι ένα παζλ, στο οποίο πρέπει να συνει­σφέ­ρουν πολλοί φορείς. «Στο Πυρο­σβε­στικό Σώμα ανήκουν τα περισ­σό­τερα κομ­μά­τια του παζλ, αλλά χωρίς τη συνει­σφορά των εθε­λο­ντών του Π.Σ., των εθε­λο­ντι­κών ομάδων της Γενικής Γραμ­μα­τείας Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας, των Ενόπλων Δυνά­μεων, των ΟΤΑ, του δασαρ­χείου και της Ελλη­νι­κής Αστυ­νο­μίας δεν θα κατα­φέρ­ναμε να μειώ­σουμε τις συνέ­πειες αυτών των κατα­στρο­φι­κών πυρ­κα­γιών», υπο­γραμ­μί­ζει ο αξιω­μα­τι­κός της Πυρο­σβε­στι­κής.

«Σήμερα ένα από τα μεγα­λύ­τερα προ­βλή­ματα που αντι­με­τω­πί­ζουμε είναι ο αυξη­μέ­νος μέσος όρος ηλικίας του προ­σω­πι­κού, που φθάνει τα 50 έτη. Αυτό πρέπει να αντι­με­τω­πι­στεί άμεσα από την πολι­τεία. Τα τελευ­ταία τρία χρόνια ενι­σχυ­θή­καμε με 1.150 δασο­κο­μά­ντος που προ­έ­κυ­ψαν από την έμπειρη δεξα­μενή των συνά­δελ­φων επο­χι­κών πυρο­σβε­στών, καθώς και με προ­σω­πικό μέσω Πανελ­λα­δι­κών Εξε­τά­σεων, αλλά ακόμη εκτι­μά­ται πως υπάρ­χουν οργα­νικά κενά που αγγί­ζουν τις 1.600 κενές θέσεις. Επείγει η κάλυψή τους», τονίζει ο πρό­ε­δρος της ΕΑΠΣ. Σήμερα το Σώμα δια­θέ­τει 14.500 άτομα (μόνιμοι, πεντα­ε­τούς υπο­χρέ­ω­σης και ΕΜΟΔΕ), ενώ κάθε έτος προ­σλαμ­βά­νο­νται 2.500 επο­χι­κοί για την αντι­πυ­ρική περίοδο. Καθώς οι δασο­κο­μά­ντος της ΕΜΟΔΕ απα­σχο­λού­νται μόνο στις δασικές πυρ­κα­γιές, το βάρος της 24ωρης βάρδιας της πρώτης από­κρι­σης για τα υπό­λοιπα περι­στα­τικά ανα­λο­γεί σε λιγό­τερο προ­σω­πικό. Ας σημειω­θεί πως το Π.Σ. δια­θέ­τει 600 άτομα για τη στε­λέ­χωση των αερο­δρο­μίων της Fraport, καθώς και προ­σω­πικό στο «Ελευ­θέ­ριος Βενι­ζέ­λος», στα λιμάνια κ.λπ.

Οσον αφορά τις οικο­νο­μι­κές απο­λα­βές, ο κ. Τσίγκας ανα­φέ­ρει πως «ό,τι είχε κοπεί με τα μνη­μό­νια, δεν έχει δοθεί πίσω. Η πρό­σφατη εξαγ­γε­λία για αύξηση στις νυκτε­ρι­νές απο­λα­βές κατά 20%, στην πράξη δεν ξεπερ­νάει τα 40 λεπτά την ώρα. Ευελ­πι­στούμε ότι είναι μια αρχή για κάτι περαι­τέρω. Διεκ­δι­κούμε τον χαρα­κτη­ρι­σμό του επαγ­γέλ­μα­τός μας ως επι­κίν­δυ­νου και την κατα­βολή αντί­στοι­χου επι­δό­μα­τος. Υπάρχει μια θετική αντι­με­τώ­πιση από την κυβέρ­νηση και σε αυτό το ζήτημα με μελέτη να δοθεί επίδομα κιν­δύ­νου σύμφωνα με τις δημο­σιο­νο­μι­κές δυνα­τό­τη­τες».

Οσον αφορά τα μέσα ατο­μι­κής προ­στα­σίας (στολές, κράνη, μπότες, γάντια κ.λπ.), ο πρό­ε­δρος της Ενωσης Αξιω­μα­τι­κών Πυρο­σβε­στι­κού Σώματος σημεί­ωσε πως για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια το θέμα αντι­με­τω­πί­ζε­ται επαρκώς, ολο­κλη­ρώ­νο­νται άμεσα οι δια­δι­κα­σίες των δια­γω­νι­σμών και θα υπάρχει σύντομα μεγα­λύ­τερη δια­θε­σι­μό­τητα και μέσω του εμβλη­μα­τι­κού προ­γράμ­μα­τος «Αιγίς», «που θα ενι­σχύ­σει πολύ­πλευρα το Π.Σ. προ­σφέ­ρο­ντας μεγάλες δυνα­τό­τη­τες για την ανα­νέ­ωση του εξο­πλι­σμού καθώς και των οχη­μά­των».

2.500 επο­χι­κοί στο ταμείο ανερ­γίας

Περίπου 2.500 επο­χι­κοί πυρο­σβέ­στες, μάχιμοι και έμπει­ροι, που έδωσαν τη μάχη με τις δασικές πυρ­κα­γιές αλλά και με πλημ­μύ­ρες κι άλλα φαι­νό­μενα από την 1η Μαΐου, θα απο­λυ­θούν σε λίγες ημέρες. Δέσμιοι μιας ανα­χρο­νι­στι­κής λογικής που θέλει να προ­σλαμ­βά­νο­νται ως ενί­σχυση μόνο για τους έξι μήνες της επί­ση­μης αντι­πυ­ρι­κής περιό­δου, από 1/5 έως 31/10, απο­λύ­ο­νται κάθε χρόνο στα τέλη Οκτω­βρίου. Κι ας λείπουν από το Πυρο­σβε­στικό Σώμα πάνω από 1.500 άτομα με βάση το σημε­ρινό οργα­νό­γραμμα, που μάλλον πρέπει να ανα­σχε­δια­στεί με γνώμονα τις αυξη­μέ­νες ανάγκες λόγω κλι­μα­τι­κής αλλαγής.

Πηγή: kathimerini.gr