Που αναβλύζει το «Τσιλλόνερο»; Η ιστορία του ιαματικού νερού των Πηγών Καλλιθέας

Σε από­στα­ση πε­ρί­που 8 χι­λιο­μέ­τρων από την πόλη της Ρόδου, στο επο­νο­μα­ζό­με­νο ακρω­τή­ριο Βόδι, βρί­σκο­νται οι γνω­στές από την αρ­χαιό­τη­τα ακόμα Ια­μα­τι­κές Πηγές της Καλ­λι­θέ­ας. Από την πηγή ανα­βλύ­ζει κόκ­κι­νο νερό και χα­ρα­κτη­ρί­ζε­ται ως χλω­ρο­να­τριού­χος με την θερ­μο­κρα­σία να φτά­νει τους 17 – 18 βαθ­μούς Κελ­σί­ου.

Η μνη­μεια­κή αρ­χι­τε­κτο­νι­κή και με­γα­λο­πρέ­πεια του χώρου, με τα μο­να­δι­κά μω­σαϊ­κά, την αί­θου­σα της Ρο­τό­ντας όπου κά­πο­τε ανά­βλυ­ζαν τα ια­μα­τι­κά νερά, το Αί­θριο, σε συν­δυα­σμό με τη φύση και τους γρα­φι­κούς κολ­πί­σκους της πε­ριο­χής συν­θέ­τουν ένα μο­να­δι­κό τοπίο, το οποίο «κου­βα­λά» πολλά χρό­νια ιστο­ρί­ας.

Η λου­τρό­πο­λη της Καλ­λι­θέ­ας υπήρ­ξε πόλος έλξης πλή­θους ασθε­νών καθώς και επι­στη­μό­νων από όλο τον κόσμο. Τα νερά της Καλ­λι­θέ­ας εγκρί­νο­νταν για θε­ρα­πεία των πα­θή­σε­ων της αρ­θρί­τι­δας, τις δερ­μα­το­πά­θειες, την πα­χυ­σαρ­κία, το δια­βή­τη, τις τρο­πι­κές ασθέ­νειες, τη δυ­σε­ντε­ρία, την ελο­νο­σία, τις αλ­λερ­γί­ες, το άσθμα, τις κυ­στί­τι­δες, τη διάρ­ροια και τις πα­θή­σεις των εντέ­ρων. Άν­θρω­ποι από τα γύρω νησιά, αλλά και όλη την ανα­το­λι­κή Με­σό­γειο, πή­γαι­ναν εκεί δια­κο­πές και να επω­φε­λη­θούν από τις ιδιό­τη­τες του ια­μα­τι­κού νερού που πλου­σιο­πά­ρο­χα ανά­βλυ­ζε….

Στο «Τσιλ­λό­νε­ρο», όπως απο­κα­λού­σαν οι ντό­πιοι την πε­ριο­χή από τις κα­θαρ­τι­κές ιδιό­τη­τες του νερού, έφτα­σε το 1927 ο πο­λι­τι­κός διοι­κη­τής των Δω­δε­κα­νή­σων, Μάριο Λάγκο. Θέ­λο­ντας να συν­δέ­σει το όνομά του με την από­λυ­τη υπο­δού­λω­ση των νη­σιών και τη διείσ­δυ­ση του ιτα­λι­κού στοι­χεί­ου, σχε­δί­α­σε την δη­μιουρ­γία μια λου­τρό­πο­λης στα πρό­τυ­πα των λου­τρο­πό­λε­ων του εξω­τε­ρι­κού.

Μαζί με τον Σμυρ­νιό για­τρό Αι­νεία Μπρου­νέτ­τη το κα­λο­καί­ρι του ίδιου έτους ξε­κί­νη­σαν τα πει­ρά­μα­τα ώστε να επι­κυ­ρω­θεί και επι­στη­μο­νι­κά η ύπαρ­ξη ια­μα­τι­κών ιδιο­τή­των στο νερό της Καλ­λι­θέ­ας. Τον Δε­κεμ­βρί­ου 1928, ξε­κί­νη­σε η άμεση κα­τα­σκευή εγκα­τα­στά­σε­ων. Το έργο ανα­τέ­θη­κε στον αρ­χι­τέ­κτο­να Πέ­τριο Λο­μπάρ­ντι και τα σχέ­δια κα­τε­τά­γη­σαν με­τα­ξύ των κα­λύ­τε­ρων αρ­χι­τε­κτο­νι­κών συν­θέ­σε­ων της επο­χής εκεί­νης….

Την 1η Ιου­λί­ου 1929 έγι­ναν τα εγκαί­νια από τον Μάριο Λάγκο, ο οποί­ος κή­ρυ­ξε την έναρ­ξη των Θερ­μών Καλ­λι­θέ­ας εξ ονό­μα­τος του Βα­σι­λιά και του Ντού­τσε, γι’ αυτό και ονο­μά­στη­καν Βα­σι­λι­κές Θέρ­μες. Πριν από τα εγκαί­νια είχε διε­νερ­γη­θεί το Α΄ Υδρο­λο­γι­κό Πε­ρι­φε­ρεια­κό Συ­νέ­δριο Για­τρών των Νήσων, πα­ρου­σία πολ­λών ση­μα­ντι­κών ονο­μά­των του χώρου.

Για την επι­τυ­χία του συ­νε­δρί­ου, η οποία άλ­λω­στε θα απο­τε­λού­σε δια­φή­μι­ση των Πηγών και θα συ­νέ­βα­λε στη διε­θνή προ­βο­λή της Ρόδου, κι­νη­το­ποι­ή­θη­κε όλος ο ιτα­λι­κός κρα­τι­κός μη­χα­νι­σμός. Μά­λι­στα, κυ­κλο­φό­ρη­σε και σειρά γραμ­μα­το­σή­μων αφιε­ρω­μέ­νη σε αυτό, η οποία θε­ω­ρεί­ται εξαι­ρε­τι­κά σπά­νια σή­με­ρα. Όλη την πε­ρί­ο­δο του με­σο­πο­λέ­μου, από το Αύ­γου­στο έως τον Σε­πτέμ­βριο, πλή­θος κό­σμου από την Ανα­το­λι­κή με­σό­γειο συ­νέρ­ρεε στην πε­ριο­χή για να ευ­ερ­γε­τη­θεί από τα ια­μα­τι­κά νερά των πηγών. Με την έναρ­ξη όμως του ελ­λη­νοϊ­τα­λι­κού πο­λέ­μου οι πηγές στα­μά­τη­σαν να λει­τουρ­γούν και το προ­σω­πι­κό αντι­κα­τα­στά­θη­κε από στρα­τιώ­τες.

Μετά τη συν­θη­κο­λό­γη­ση της Ιτα­λί­ας, οι Γερ­μα­νοί έκλει­σαν το χώρο με συρ­μα­τό­πλεγ­μα και το με­τέ­τρε­ψαν σε στρα­τό­πε­δο συ­γκέ­ντρω­ση Ιτα­λών αιχ­μα­λώ­των. Οι εγκα­τα­στά­σεις λε­η­λα­τή­θη­καν και η πε­ριο­χή ερει­πώ­θη­κε.

Μετά την απε­λευ­θέ­ρω­ση οι ια­μα­τι­κές πηγές είχαν κα­τα­στρα­φεί και έμει­ναν ανεκ­με­τάλ­λευ­τες για αρ­κε­τό χρο­νι­κό διά­στη­μα. Το 1948  δό­θη­κε ένα κον­δύ­λι για την εκτέ­λε­ση του­ρι­στι­κών έργων στην ευ­ρύ­τε­ρη πε­ριο­χή της Ρόδου κι έτσι ξα­νάρ­χι­σε δι­στα­κτι­κά η λει­τουρ­γία τους. Ωστό­σο το 1967 έκλει­σαν ορι­στι­κά. Από το 2008, η παλιά τους αίγλη ανα­βιώ­νει δυ­να­μι­κά.

Σή­με­ρα ο χώρος έχει ανα­και­νι­στεί και φι­λο­ξε­νεί εκ­θέ­σεις και διά­φο­ρες άλλες διορ­γα­νώ­σεις, ενώ η πα­ρα­λία της πε­ριο­χής απο­τε­λεί του­ρι­στι­κό θέ­ρε­τρο και προ­σελ­κύ­ει πολ­λούς επι­σκέ­πτες κάθε χρόνο.

Πηγή: mixanitouxronou