Ντοκιμαντέρ στην άκρη του Αιγαίου

Με­γά­λο δώρο έκανε στο Κα­στε­λό­ρι­ζο το Ελ­λη­νι­κό Ιδρυ­μα Ιστο­ρι­κών Με­λε­τών, ιδρύ­ο­ντας πέ­ρυ­σι το Διε­θνές Φε­στι­βάλ Ντο­κι­μα­ντέρ «Πέρα από τα Σύ­νο­ρα». Αυτό σκε­φτό­μα­σταν φεύ­γο­ντας από την Αθήνα για το μα­κρι­νό νη­σά­κι των Δω­δε­κα­νή­σων, δεύ­τε­ρη χρο­νιά που η «Εφ.Συν.» δέ­χτη­κε πρό­σκλη­ση από την καλ­λι­τε­χνι­κή του διευ­θύ­ντρια Ει­ρή­νη Σα­ρί­ο­γλου, γε­νι­κή γραμ­μα­τέα του ΙΔΙ­ΣΜΕ, να κα­λύ­ψει τον φρέ­σκο θεσμό.

Ενα πυκνό δη­μο­σιο­γρα­φι­κό τρι­ή­με­ρο ήταν αρ­κε­τό για να επι­βε­βαιώ­σου­με την «αί­σθη­ση» του δώρου, αλλά δυ­στυ­χώς και να δια­πι­στώ­σου­με ότι η ντό­πια κοι­νω­νία το αγκα­λιά­ζει με ρυθ­μούς χε­λώ­νας (σαν την κα­ρέ­τα κα­ρέ­τα, που συχνά κάνει νω­χε­λι­κά την εμ­φά­νι­σή της στο πα­νέ­μορ­φο λι­μα­νά­κι, ανά­με­σα στους ατά­ρα­χους λουό­με­νους).

Οχι μόνο γιατί ο δή­μαρ­χος Με­γί­στης, που υπο­τί­θε­ται ότι έχει θέσει υπό την αι­γί­δα του το φε­στι­βάλ, απου­σί­α­ζε από την τε­λε­τή λήξης και την απο­νο­μή των βρα­βεί­ων. Αλλά γιατί, δεύ­τε­ρη χρο­νιά και με πραγ­μα­τι­κά ση­μα­ντι­κό πρό­γραμ­μα, ελ­λη­νι­κό και ξένο (σύμ­βου­λος ο έμπει­ρος ντο­κι­με­ντα­ρί­στας Αγ­γε­λος Κο­βό­τσος), το φε­στι­βάλ δεν έχει κα­τα­φέ­ρει να απο­σπά­σει αρ­κε­τά τους Κα­στε­λο­ρι­ζί­τες από τον θε­ρι­νό, του­ρι­στι­κό τους πυ­ρε­τό.

Το ακρι­τι­κό νησί κα­τα­κλύ­ζε­ται -δι­καί­ως, είναι πα­νέ­μορ­φο- από επι­σκέ­πτες. Τίγκα ο μόλος του στα ιστιο­πλοϊ­κά και τα τα­χύ­πλοα, κυ­ρί­ως από το απέ­να­ντι τουρ­κι­κό Κας, που έχει και τα­κτι­κό δρο­μο­λό­γιο με κα­ρα­βά­κια για τους μη έχο­ντες δικό τους σκά­φος. Πρέ­πει να ζή­σουν οι ντό­πιοι τον χει­μώ­να χάρη σε πέντε μήνες σκλη­ρής δου­λειάς το κα­λο­καί­ρι και το γλυκό φθι­νό­πω­ρο. Πού να βρε­θεί ώρα για ται­νί­ες, θα πει κα­νείς.

Ετσι, η μικρή πλα­τεία με την υπαί­θρια οθόνη (άψο­γες οι συν­θή­κες προ­βο­λής) και τις άνε­τες πο­λυ­θρό­νες για τους θε­α­τές ποτέ δεν γέ­μι­σε ασφυ­κτι­κά -ίσως μόνο στην πα­νη­γυ­ρι­κή έναρ­ξη με τη «Ρόζα της Σμύρ­νης» του Γιώρ­γου Κορ­δέλ­λα και στο γλέ­ντι της λήξης με τον Γε­ρά­σι­μο Αν­δρε­ά­το, που τρά­βη­ξε και πολ­λούς εν­θου­σια­σμέ­νους του­ρί­στες.

Είναι σί­γου­ρο πως το φε­στι­βάλ, χάρη στην ολο­έ­να και με­γα­λύ­τε­ρη προ­βο­λή που παίρ­νει (αν και ελ­λη­νι­κές εφη­με­ρί­δες δεν φτά­νουν εδώ ποτέ!) αλλά και τις άρι­στες εντυ­πώ­σεις με τις οποί­ες φεύ­γουν Ελ­λη­νες και ξένοι κι­νη­μα­το­γρα­φι­στές, θα βρει τον δρόμο του. Κάθε χρόνο θα έχει και με­γα­λύ­τε­ρη απή­χη­ση. Εχει, όμως, ήδη ανα­κα­λύ­ψει ένα κλει­δί, που θα ανοί­ξει τις πόρ­τες της ντό­πιας κοι­νω­νί­ας, όσο κι αν με μια πρώτη ματιά φαί­νε­ται πα­ρά­ξε­νη επι­λο­γή για φε­στι­βάλ.

Στο πραγ­μα­τι­κά πυκνό πρό­γραμ­μα εκ­δη­λώ­σε­ων είχαν εντα­χθεί και του­λά­χι­στον δύο γε­γο­νό­τα που συ­σπεί­ρω­σαν τα παι­διά του νη­σιού, τους μελ­λο­ντι­κούς θε­α­τές του φε­στι­βάλ. Ο κα­θη­γη­τής Πα­ντα­ζής Χού­λης πα­ρου­σί­α­σε απο­λαυ­στι­κά ένα δη­μιούρ­γη­μά του -είναι μα­νιώ­δης (και επαγ­γελ­μα­τι­κά) κα­τα­σκευα­στής γρί­φων-, το «Οστο­μά­χιον», που βα­σί­ζε­ται στο Πα­λίμ­ψη­στο του Αρ­χι­μή­δη, ενώ τη Δη­μο­τι­κή Αί­θου­σα Με­γί­στης είχε κα­τα­λά­βει το Μου­σείο Κο­τσα­νά με ένα αξιο­θαύ­μα­στο, ακόμα και για τους πιο κα­χύ­πο­πτους και σνομπ, δείγ­μα των τε­χνο­λο­γι­κών επι­τευγ­μά­των των αρ­χαί­ων Ελ­λή­νων (ρέ­πλι­κες από πυ­ρο­σβε­στι­κές αντλί­ες, ξυ­πνη­τή­ρια, αυ­τό­μα­τα θέ­α­τρα κ.ά.).

Τα παι­διά τί­μη­σαν δε­ό­ντως τα εκ­θέ­μα­τα. Την ίδια στιγ­μή σα­ρά­ντα μα­θη­τές Δη­μο­τι­κού και Γυ­μνα­σί­ου δια­σκέ­δα­σαν με την καρ­διά τους (και γο­ή­τευ­σαν τους πά­ντες) δί­νο­ντας δύο θε­α­τρι­κές πα­ρα­στά­σεις, βα­σι­σμέ­νες σε το­πι­κά πα­ρα­μύ­θια. Τις είχαν δου­λέ­ψει παρέα με την κα­θη­γή­τρια-σκη­νο­θέ­τρια Σου­σά­να Καρ­δού­λια, που ερ­χό­ταν γι’ αυτόν τον σκοπό από τη Ρόδο. Τα παι­διά ζή­τη­σαν να επα­να­λη­φθεί η θε­α­τρι­κή τους προ­σφο­ρά και του χρό­νου.

Μα­κά­ρι, πά­ντως, να βλέ­πουν και καμιά ται­νία, να αγα­πή­σουν το σι­νε­μά και το φε­στι­βάλ του νη­σιού τους και πέρα από το δικό τους, προ­σω­πι­κό κέφι. Αλ­λω­στε, οι δε­κα­τέσ­σε­ρις ται­νί­ες του δια­γω­νι­στι­κού τμή­μα­τος, με ιστο­ρι­κά κυ­ρί­ως, αλλά και ευ­ρύ­τε­ρα κοι­νω­νι­κά θέ­μα­τα, ήταν από αυτές που σου κά­νουν την κα­λύ­τε­ρη παρέα τα βρά­δια του κα­λο­και­ριού, ακόμα κι αν βρί­σκε­σαι σε έναν πα­ρά­δει­σο σαν το Κα­στε­λό­ρι­ζο.

Τα βρα­βεία

■ Ιστο­ρι­κό Ντο­κι­μα­ντέρ

● Α’ Βρα­βείο (1.000 ευρώ): «Ο δικός μου πό­λε­μος» της Λίν­τζα Ζέ­λο­βιτς

● Β’ Βρα­βείο (500 ευρώ): «Portolago – Φα­ντά­σμα­τα στο Αι­γαίο» της Ιω­άν­νας Ασμε­νιά­δου-Φωκά

■ Κοι­νω­νι­κό-Πο­λι­τι­κό Ντο­κι­μα­ντέρ

● Α’ βρα­βείο (1.000 ευρώ): «Οι άλλοι» της Αϊσέ Πολάτ

● Β’ Βρα­βείο (500 ευρώ): «Μι­κρές ιστο­ρί­ες Ρομά» του Σταύ­ρου Ψυλ­λά­κη

* Τα χρη­μα­τι­κά έπα­θλα είναι προ­σφο­ρά της Βου­λής