Ανεξέλεγκτες πλέον οι «γουρούνες» στους δρόμους

Πήραν το όνομά τους από την ευκολία με την οποία κινού­νται στη λάσπη και στο χώμα, όπως ακριβώς και τα γου­ρού­νια. Βγαί­νο­ντας όμως από το «φυσικό» τους περι­βάλ­λον, μπορεί να μετα­τρα­πούν σε μηχανές θανάτου. Καθιε­ρώ­θη­καν ως το πλέον δημο­φι­λές μέσο μετα­κί­νη­σης κυρίως στα ελλη­νικά νησιά, καθώς δεν απαι­τεί­ται κάποιο ιδιαί­τερο δίπλωμα για τη χρήση τους. Η ενοι­κί­ασή τους απο­τε­λεί ιδιαί­τερα επι­κερδή επι­χεί­ρηση, η οποία όμως δεν υπό­κει­ται σχεδόν στον παρα­μι­κρό έλεγχο. Η προη­γού­μενη κυβέρ­νηση προ­χώ­ρησε στην πλήρη απα­γό­ρευση της κυκλο­φο­ρίας τους σε ασφαλ­το­στρω­μέ­νους δρόμους, προ­κα­λώ­ντας έντονες αντι­δρά­σεις από ένα κλάδο που συντη­ρού­νταν από την ενοι­κί­αση του ιδιό­μορ­φου αυτού οχή­μα­τος. Η νέα ηγεσία του υπουρ­γείου Υπο­δο­μών έσπευσε να νομο­θε­τή­σει πριν από λίγες ημέρες την άρση της απα­γό­ρευ­σης κυκλο­φο­ρίας τους στους δρόμους. Ο υπουρ­γός Υπο­δο­μών Κώστας Καρα­μαν­λής ανέθεσε παράλ­ληλα τον έλεγχο της κυκλο­φο­ρίας τους στην Τοπική Αυτο­διοί­κηση, πετώ­ντας ουσια­στικά το μπαλάκι σε δήμους και περι­φέ­ρειες, που θα καθο­ρί­σουν το πού και πότε επι­τρέ­πε­ται η κυκλο­φο­ρία των τετρά­τρο­χων μηχανών.

Πολλοί το χαρα­κτη­ρί­ζουν ύπουλο όχημα, άλλοι ιδιαί­τερο. Τα στοι­χεία που κάνουν λόγο για δεκάδες δυστυ­χή­ματα οδηγούν στο συμπέ­ρα­σμα ότι πρό­κει­ται περί πολύ επι­κίν­δυ­νων οχη­μά­των. Οι ειδή­σεις το καλο­καίρι κατα­κλύ­ζο­νται από την κοι­νο­ποί­ηση ατυ­χη­μά­των και δυστυ­χη­μά­των με «γου­ρού­νες», γεγονός το οποίο οδήγησε την προη­γού­μενη κυβέρ­νηση να απα­γο­ρεύ­σει την κυκλο­φο­ρία τους στην άσφαλτο. Ταυ­τό­χρονα, η αδυ­να­μία ελέγχου του κλάδου ενοι­κί­α­σης των τετρά­τρο­χων μοτο­σι­κλε­τών ανέ­δειξε ως μονα­δική λύση αυτήν της πλήρους απα­γό­ρευ­σης της κυκλο­φο­ρίας τους.

Η ανάθεση της ευθύνης στους δήμους και στις περι­φέ­ρειες δια­μορ­φώ­νει εκ νέου ένα καθε­στώς αυθαί­ρε­της χρήσης και κυκλο­φο­ρίας τους. Και αυτό γιατί ουδείς εγγυά­ται ότι είναι σε θέση οι δήμοι και οι περι­φέ­ρειες να οριο­θε­τή­σουν την κυκλο­φο­ρία τους, ούτε έχουν τις απαι­τού­με­νες υπη­ρε­σίες που θα αξιο­λο­γή­σουν το πού μπορούν να κυκλο­φο­ρή­σουν και πού όχι. Οι ειδικοί επι­ση­μαί­νουν ότι απαι­τεί­ται συγκοι­νω­νιακή μελέτη προ­κει­μέ­νου να καθο­ρί­σει ο κάθε δήμος τους δρόμους στους οποίους μπορεί κανείς να χρη­σι­μο­ποιεί με ασφά­λεια (;) τις «γου­ρού­νες». Η πλειο­νό­τητα των δήμων δεν δια­θέ­τει αντί­στοιχη υπη­ρε­σία, ούτε φυσικά συγκοι­νω­νιο­λό­γους, ενώ το κόστος ανά­θε­σης μιας τέτοιας μελέτης μάλλον είναι απα­γο­ρευ­τικό για τα σημε­ρινά δεδο­μένα της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης. Η ιδιο­μορ­φία του οχή­μα­τος, η άγνοια της οδη­γι­κής του συμπε­ρι­φο­ράς και η αδια­φο­ρία της πολι­τείας μετα­τρέ­πουν δεκάδες άτομα σε θύματα της ασφάλ­του.

Τα ατυ­χή­ματα

Τα πιο πρό­σφατα στοι­χεία κάνουν λόγο για 11 θανα­τη­φόρα ατυ­χή­ματα με «γου­ρού­νες» το 2015 σε σύνολο 739 (αντι­στοι­χούν δηλαδή σε 1,5%), το 2016 δύο θανα­τη­φόρα σε αριθμό 752 δυστυ­χη­μά­των (αντι­στοι­χούν στο 0,3%). Ωστόσο, υπάρ­χουν ενδεί­ξεις που θέλουν τον αριθμό των ατυ­χη­μά­των και δυστυ­χη­μά­των να είναι σήμερα σημα­ντικά μεγα­λύ­τε­ρος, με απο­τέ­λε­σμα να μην μπορεί να εξαχθεί ασφαλές συμπέ­ρα­σμα. Οι «γου­ρού­νες» εμφα­νί­ζουν μεγα­λύ­τερη συγκέ­ντρωση στις πιο του­ρι­στι­κές περιο­χές και πολλοί υπο­στη­ρί­ζουν ότι σε νησιά όπως η Σαντο­ρίνη ο αριθμός των κατα­γε­γραμ­μέ­νων ατυ­χη­μά­των είναι σημα­ντικά μικρό­τε­ρος από τον πραγ­μα­τικό.

Υπο­λο­γί­ζε­ται ότι περισ­σό­τε­ρες από 25.000 «γου­ρού­νες» δια­θέ­τουν άδεια κυκλο­φο­ρίας στη χώρα μας – η πλειο­νό­τητά τους σε Κρήτη, Ρόδο, Κω και Ζάκυνθο.

Λαμ­βά­νο­ντας υπόψη ότι οι πιο ευά­λω­τοι χρήστες των δρόμων είναι οι δικυ­κλι­στές, καθί­στα­ται σαφές ότι ο βαθμός επι­κιν­δυ­νό­τη­τας της «γου­ρού­νας» σχε­τί­ζε­ται με την ιδιαι­τε­ρό­τητα του οχή­μα­τος. «Ξεγε­λούν» τον οδηγό, ο οποίος νομίζει ότι, επειδή δεν απαι­τεί­ται ισορ­ρο­πία για την οδήγησή τους, είναι πιο εύχρη­στη. Το χαμηλό κέντρο βάρους της «γου­ρού­νας», το γεγονός ότι δεν έχει δια­φο­ρικό και δεν χρειά­ζε­ται καν να πατήσει κανείς τα πόδια του στο έδαφος ενώ την οδηγεί, δημιουρ­γούν εσφαλ­μένη αίσθηση υπε­ρε­μπι­στο­σύ­νης στον οδηγό. Στην πραγ­μα­τι­κό­τητα, όμως, το χαμηλό κέντρο βάρους της είναι που την καθιστά επι­κίν­δυνη. Ειδικά όταν υπάρχει και συνε­πι­βά­της (κάτι που συνα­ντά­ται στην πλειο­νό­τητα των περι­πτώ­σεων) το κέντρο βάρους του οχή­μα­τος ανε­βαί­νει ψηλό­τερα, με απο­τέ­λε­σμα να είναι πολύ «δύσκαμ­πτη» στις στροφές. Ετσι, η πλειο­νό­τητα των ατυ­χη­μά­των σημειώ­νε­ται κατά την προ­σπά­θεια του οδηγού να στρίψει. Μη έχοντας υπο­λο­γί­σει σωστά τις αντι­δρά­σεις του οχή­μα­τος, μετα­το­πί­ζει το κέντρο βάρους του, με συνέ­πεια την ανα­τροπή του.

«Πρέπει κάποια στιγμή σε αυτή τη χώρα να κατα­λά­βουμε ότι όλα τα οχήματα θέλουν εκπαί­δευση νου και συνεί­δη­σης», δηλώνει στην «Κ» ο βετε­ρά­νος οδηγός αγώνων Ιαβέρης, τονί­ζο­ντας την ανάγκη εκπαί­δευ­σης για όλους τους τύπους οχη­μά­των, ενώ δεν παρα­λεί­πει να ανα­φέ­ρει ότι οι «γου­ρού­νες» προσ­δί­δουν ψευδή αίσθηση ασφά­λειας, επειδή είναι τετρά­τρο­χες, η οποία είναι πολύ εύκολα παρε­ξη­γή­σιμη κυρίως από τους νέους. «Στα νησιά, όπου η χρήση τους είναι εκτε­νέ­στερη, βλέπει κανείς κόσμο να ανε­βαί­νει ημί­γυ­μνος πάνω στις γου­ρού­νες και χωρίς κράνος», περι­γρά­φει ο Ιαβέρης, σημειώ­νο­ντας ότι απο­τε­λεί την απόλυτη συνταγή για την κακή έκβαση ενός ατυ­χή­μα­τος με «γου­ρούνα», η οποία δύσκολα στρίβει. «Οσο το όχημα χρη­σι­μο­ποιεί­ται σύμφωνα με τις προ­δια­γρα­φές του και τις συν­θή­κες για τις οποίες έχει δημιουρ­γη­θεί, τότε δεν υπάρχει κίν­δυ­νος», εξηγεί στην «Κ» ο Θανάσης Χού­ντρας, ιδρυτής της σχολής ασφα­λούς οδή­γη­σης. Ωστόσο, οι «γου­ρού­νες» δεν εμπί­πτουν σε αυτή την κατη­γο­ρία της ορθής χρήσης οχή­μα­τος.

πηγή kathimerini.gr

ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΚΑΣΣΙΜΗ