Super Puma: Γιατί δεν επιχείρησαν νωρίτερα; Μέχρι πότε θα βρίσκονται στην πρώτη γραμμή;

Στα χνάρια των C-130 βαδί­ζουν σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες και τα ελι­κό­πτερα Ερευνας και Διά­σω­σης AS 332, τα γνωστά Super Puma η επι­χει­ρη­σιακή αξία των οποίων αλλά και η έλλειψη δια­θέ­σι­μων μέσων φάνηκε έντονα κατά τη διάρ­κεια της θεο­μη­νίας που έπληξε τη Θεσ­σα­λία και τη Μαγνη­σία.

Μόλις δύο Super Puma της Πολε­μι­κής Αερο­πο­ρίας έσπευ­σαν στις πλη­γεί­σες περιο­χές, το ένα εκ των οποίων μάλιστα, ξεκί­νησε από τη Χίο. Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, τα δυο ελι­κό­πτερα ήταν και τα μόνα δια­θέ­σιμα.

Αν και θεω­ρού­νται τα πλέον κατάλ­ληλα για απο­στο­λές Ερευνας και Διά­σω­σης, ειδικά κάτω από αντί­ξοες συν­θή­κες όπως αυτές που επι­κρα­τού­σαν στη Θεσ­σα­λία, άλλωστε ήταν τα μονα­δικά που κατά­φε­ραν να «τρυ­πή­σουν» τον καιρό και να φτάσουν στα χωριά που θάφτη­καν από τη λάσπη, εξαι­τίας μιας σειράς λόγων που έχουν να κάνουν με τον προ­γραμ­μα­τι­σμό και τις προ­τε­ραιό­τη­τες των εξο­πλι­στι­κών, τα πολύ­τιμα αυτά ελι­κό­πτερα βαίνουν προς απα­ξί­ωση.

Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες που φτάνουν στην «Κ», από τα 12 Super Puma της 348 Μοίρας μόλις τέσσερα ελι­κό­πτερα εξα­κο­λου­θούν να πετούν καθώς τα υπό­λοιπα είναι «κανι­βα­λι­σμένα» ή καθη­λω­μένα για μεγάλο χρονικό διά­στημα. Από τα τέσσερα, μόλις τα δύο έχουν αρκετές δια­θέ­σι­μες ώρες πτήσης ώστε να μπο­ρέ­σουν να πετά­ξουν σε απο­στο­λές όπως αυτές που απαι­τή­θη­καν στην περί­πτωση της Θεσ­σα­λίας.

Οι ίδιες πλη­ρο­φο­ρίες μάλιστα, ανα­φέ­ρουν ότι στα τέσσερα ελι­κό­πτερα που βρί­σκο­νται σε πτήσιμη κατά­σταση απο­μέ­νουν λίγες ώρες μέχρι τη μεγάλη επι­θε­ώ­ρηση των 500 ωρών.

Η Πολε­μική Αερο­πο­ρία «στε­ρεύει» από λύσεις για τα Super Puma τα οποία είναι πολύ πιθανό να έχουν τη μοίρα των C-130 ή των Mirage 2000 που είτε απα­ξιώ­θη­καν μετά την πολυετή παρα­μονή τους στο έδαφος ή «κανι­βα­λί­στη­καν» για ανταλ­λα­κτικά. Υπεν­θυ­μί­ζε­ται ότι στο παρελ­θόν η υπο­στή­ριξη των ελι­κο­πτέ­ρων δόθηκε με outsourcing σε ιδιω­τική εται­ρεία, ωστόσο το αερο­πο­ρικό Επι­τε­λείο φαί­νε­ται να απορ­ρί­πτει αυτή την επιλογή επι­κα­λού­μενο τις καθυ­στε­ρή­σεις που είχαν παρα­τη­ρη­θεί στις απο­δό­σεις των μέσων.

Το βασικό πρό­βλημα πάντως, παρα­μέ­νει η απουσία σύμ­βα­σης για την εν συνε­χεία υπο­στή­ριξη (Follow On Support) των Super Puma. Η σύμβαση για τη FOS έχει κολ­λή­σει μετά την αρνη­τική πράξη του Ελεγ­κτι­κού Συνε­δρίου στις 13 Ιουλίου 2023 και τη δικα­στική εμπλοκή με την ανάδοχο εται­ρεία. Πηγές από το αερο­πο­ρικό Επι­τε­λείο επι­ση­μαί­νουν ότι ακόμη και στην περί­πτωση που η υπόθεση έχει θετική έκβαση στα δικα­στή­ρια και η σύμβαση υπο­γρα­φεί πριν το τέλος του έτους, θα χρεια­στούν αρκετοί μήνες έως ότου ξεκι­νή­σει η ροή ανταλ­λα­κτι­κών και δια­σφα­λι­στεί η απρό­σκο­πτη υπο­στή­ριξη των ελι­κο­πτέ­ρων. Μέχρι τότε όμως, μια βλάβη μπορεί να καθη­λώ­σει κάποιο από τα πολύ­τιμα μέσα και ουδείς θέλει να σκεφτεί τι θα γίνει στην επόμενη φυσική κατα­στροφή αν δεν πετάνε τα Super Puma.

Σε ανα­ζή­τηση «αντι­κα­τα­στάτη»

Παράλ­ληλα με τις δια­δι­κα­σίες για την υπο­γραφή σύμ­βα­σης υπο­στή­ρι­ξης, η Πολε­μική Αερο­πο­ρία βρί­σκε­ται σε δια­δι­κα­σία ανα­ζή­τη­σης του νέου τύπου ελι­κο­πτέ­ρου που θα κληθεί να αντι­κα­τα­στή­σει τα θρυλικά Super Puma, τα οποία ανα­μέ­νε­ται να ολο­κλη­ρώ­σουν την επι­χει­ρη­σιακή τους ζωή το αργό­τερο μέχρι τα τέλη της δεκα­ε­τίας.

Η ηγεσία του Γενικού Επι­τε­λείου Αερο­πο­ρίας έχει στα χέρια της τρεις προ­τά­σεις, την ιταλική για το ΜΗ-139, την αμε­ρι­κα­νική για το Blackhawk με την τοπο­θέ­τηση εξο­πλι­σμού SAR και την πρόταση των Γάλλων για μερική ανα­βάθ­μιση των υφι­στά­με­νων Super Puma. Οι προ­τά­σεις αξιο­λο­γού­νται από την επι­τροπή που συστά­θηκε στο αερο­πο­ρικό Επι­τε­λείο ενώ σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες δόθηκε προ­θε­σμία μέχρι τις 15 Σεπτεμ­βρίου στους υπο­ψή­φιους ανα­δό­χους ώστε να απα­ντή­σουν σε μια σειρά από διευ­κρι­νι­στι­κές ερω­τή­σεις της Πολε­μι­κής Αερο­πο­ρίας.

Αν και το πρό­γραμμα προ­μή­θειας νέων ελι­κο­πτέ­ρων Έρευνας και Διά­σω­σης δεν βρί­σκε­ται στη λίστα του υπουρ­γείου Εθνικής Άμυνας για τον προ­γραμ­μα­τι­σμό εξο­πλι­στι­κών προ­γραμ­μά­των όπως αυτή κατα­τέ­θηκε στη Βουλή στις αρχές Αυγού­στου κατά τη δια­δι­κα­σία κοι­νο­βου­λευ­τι­κού ελέγχου, εντού­τοις, αρμό­διες πηγές διευ­κρι­νί­ζουν ότι η προ­μή­θεια ελι­κο­πτέ­ρου θα «τρέξει» κατά προ­τε­ραιό­τητα εντός του 2024.

Εθνικό συμ­φέ­ρον

Η απο­στολή των Super Puma είναι κρίσιμη και για τη δια­σφά­λιση των συμ­φε­ρό­ντων της χώρας καθώς η Έρευνα και Διάσωση απο­τε­λεί παρά­γο­ντα εθνικής κυριαρ­χίας. Από τη στιγμή που η Τουρκία κατά πάγια τακτική διεκ­δι­κεί την επέ­κταση των δικών της ορίων SAR έως το μέσον του Αιγαίου, για την Αθήνα η δυνα­τό­τητα παροχής Ερευνας και Διά­σω­σης σε όλο το εύρος του FIR Αθηνών απο­τε­λεί ύψιστη εθνική προ­τε­ραιό­τητα.

Την περίοδο κατά την οποία η ένταση στα ελλη­νο­τουρ­κικά βρι­σκό­ταν στο «κόκκινο», δεν ήταν λίγες οι φορές που η Άγκυρα με ΝΟΤΑΜ επι­χεί­ρησε να αμφι­σβη­τή­σει την αρμο­διό­τητα της Αθήνας για Ερευνα και Διάσωση, φτά­νο­ντας στο σημείο να δεσμεύ­σει περιο­χές ακόμη και στα ανα­το­λικά της Μυκόνου.

Το σημα­ντικό έργο της δια­σφά­λι­σης της ελλη­νι­κής αρμο­διό­τη­τας για την παροχή SAR εντός του FIR Αθηνών, ανα­λαμ­βά­νουν από το 1999 τα Super Puma που αρχικά εντά­χθη­καν στην 358 ΜΕΔ και με τη διά­σπαση της μετα­φέρ­θη­καν στην 384 Μοίρα Έρευνας και Διά­σω­σης στην οποία υπη­ρε­τούν μέχρι σήμερα.

Αν και οι ελλη­νι­κές Ένοπλες Δυνά­μεις δια­θέ­τουν και άλλους τύπους ελι­κο­πτέ­ρων που μπορούν να εκτε­λέ­σουν απο­στο­λές SAR, τα AS 332 δια­θέ­τουν τα απα­ραί­τητα συστή­ματα ναυ­τι­λίας και ανί­χνευ­σης που τους επι­τρέ­πουν να επι­χει­ρούν τη νύχτα και κάτω από ιδιαί­τερα αντί­ξοες συν­θή­κες.

Πηγή kathimerini.gr