Πρωτοβουλία του Προέδρου του Επιμελητηρίου Δωδεκανήσου για δίκαια κριτήρια στα Αναπτυξιακά Προγράμματα μικρών νησιών

Με τεκ­μη­ριω­μέ­νη πα­ρέμ­βα­ση προς τα συ­ναρ­μό­δια Υπουρ­γεία Ανά­πτυ­ξης και Ναυ­τι­λί­ας και Νη­σιω­τι­κής Πο­λι­τι­κής, ο πρό­ε­δρος του Επι­με­λη­τη­ρί­ου Δω­δε­κα­νή­σου, κ. Ιω­άν­νης Πάπ­που, ζητά την άρση μιας σο­βα­ρής θε­σμι­κής αδι­κί­ας, που απο­κλεί­ει νησιά όπως είναι η Πά­τμος από την πρό­σβα­ση σε κρί­σι­μα χρη­μα­το­δο­τι­κά ερ­γα­λεία.

Η υφι­στά­με­νη πρό­βλε­ψη πλη­θυ­σμια­κού ορίου 3.100 κα­τοί­κων για την έντα­ξη νη­σιών σε ανα­πτυ­ξια­κά προ­γράμ­μα­τα οδη­γεί σε άδικα απο­τε­λέ­σμα­τα. Χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά, εξαι­ρεί­ται η Πά­τμος, με 3.283 κα­τοί­κους.

Η Πά­τμος φέρει όλα τα γνω­ρί­σμα­τα της νη­σιω­τι­κό­τη­τας. Πε­ριο­ρι­σμέ­νη ακτο­πλοϊ­κή σύν­δε­ση, υπο­στε­λέ­χω­ση δη­μο­σί­ων υπη­ρε­σιών, επο­χι­κό­τη­τα στην οι­κο­νο­μι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα και έντο­νη εξάρ­τη­ση από την του­ρι­στι­κή πε­ρί­ο­δο. Κι όμως, η επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τα στο νησί μένει εκτός χρη­μα­το­δό­τη­σης, λόγω μιας στα­τι­στι­κής αυ­θαι­ρε­σί­ας.

Ο πρό­ε­δρος του Επι­με­λη­τη­ρί­ου Δω­δε­κα­νή­σου, κ. Γιάν­νης Πάπ­που, δή­λω­σε:

«Η Πο­λι­τεία οφεί­λει να διορ­θώ­σει αυτή τη στρέ­βλω­ση. Είναι αδια­νό­η­το να αντι­με­τω­πί­ζο­νται η Πά­τμος, οι Σπέ­τσες, τα Κύ­θη­ρα και ο Πόρος, σαν να μην έχουν ανά­γκες, επει­δή ξε­περ­νούν ορια­κά ένα αυ­θαί­ρε­το πλη­θυ­σμια­κό όριο. Δεν ζη­τά­με χάρη. Ζη­τού­με το αυ­το­νό­η­το. Δί­καιη με­τα­χεί­ρι­ση και ίσες ευ­και­ρί­ες ανά­πτυ­ξης για τις επι­χει­ρή­σεις των νη­σιών μας».

Το Επι­με­λη­τή­ριο ζητά την ανα­θε­ώ­ρη­ση του πλη­θυ­σμια­κού ορίου στους 4.000 κα­τοί­κους, ώστε να εντα­χθούν νησιά που, πα­ρό­τι ξε­περ­νούν ελα­φρώς το ισχύ­ον όριο, αντι­με­τω­πί­ζουν τις ίδιες, αν όχι εντο­νό­τε­ρες, προ­κλή­σεις με τα μι­κρό­τε­ρα νησιά. Η πρό­τα­ση στη­ρί­ζε­ται στην ει­σή­γη­ση της Επι­τρο­πής Μι­κρο­νη­σιω­τι­κό­τη­τας του Επι­με­λη­τη­ρί­ου με τεκ­μη­ριω­μέ­να στοι­χεία και ακο­λού­θη­σε ψή­φι­σμα του Δήμου Πά­τμου.

Η έντα­ξη λίγων επι­πλέ­ον νη­σιών δεν θα επι­βα­ρύ­νει ου­σια­στι­κά τους προ­ϋ­πο­λο­γι­σμούς των προ­γραμ­μά­των. Αντι­θέ­τως, θα απο­κα­τα­στή­σει μια βαθιά κοι­νω­νι­κή και ανα­πτυ­ξια­κή αδι­κία και θα ενι­σχύ­σει τη συ­νο­χή και τη βιω­σι­μό­τη­τα του νη­σιω­τι­κού χώρου.

Το Επι­με­λη­τή­ριο Δω­δε­κα­νή­σου καλεί την Πο­λι­τεία να βάλει τέλος στον πα­ρά­λο­γο απο­κλει­σμό και να στα­θεί δίπλα στους αν­θρώ­πους των μι­κρών νη­σιών, με πρά­ξεις και όχι με αριθ­μούς.

Η επι­στο­λή είναι η εξής:

Αξιό­τι­μοι κύ­ριοι Υπουρ­γοί,

Αξιό­τι­με κ. Γε­νι­κέ

Το Επι­με­λη­τή­ριο Δω­δε­κα­νή­σου, με γνώ­μο­να τη δί­καιη και ισόρ­ρο­πη ανά­πτυ­ξη των νη­σιω­τι­κών πε­ριο­χών της χώρας και την ανά­γκη ου­σια­στι­κής στή­ρι­ξης των επι­χει­ρή­σε­ων που δρα­στη­ριο­ποιού­νται σε αυτές, επι­θυ­μεί να σας θέσει υπόψη ένα κρί­σι­μο ζή­τη­μα που έχει προ­κύ­ψει στο πλαί­σιο των νέων επι­δο­τού­με­νων ανα­πτυ­ξια­κών προ­γραμ­μά­των για τις νη­σιω­τι­κές επι­χει­ρή­σεις.

Το ζή­τη­μα αυτό ανα­δεί­χθη­κε πρω­τί­στως από την Επι­τρο­πή Μι­κρο­νη­σιω­τι­κό­τη­τας του Επι­με­λη­τη­ρί­ου Δω­δε­κα­νή­σου, με την ενερ­γό συμ­με­το­χή των μελών του Διοι­κη­τι­κού Συμ­βου­λί­ου που προ­έρ­χο­νται από το νησί της Πά­τμου. Η πρω­το­βου­λία αυτή υπήρ­ξε κα­τα­λυ­τι­κή για την ευ­ρύ­τε­ρη κι­νη­το­ποί­η­ση γύρω από το θέμα.

Συ­γκε­κρι­μέ­να, η πρό­βλε­ψη πλη­θυ­σμια­κού ορίου 3.100 κα­τοί­κων για την επι­λε­ξι­μό­τη­τα νη­σιών στα εν λόγω προ­γράμ­μα­τα απο­κλεί­ει νησιά τα οποία, παρά το γε­γο­νός ότι υπερ­βαί­νουν ελά­χι­στα το εν λόγω όριο, αντι­με­τω­πί­ζουν εντο­νό­τα­τα τα προ­βλή­μα­τα και τις ιδιαι­τε­ρό­τη­τες της νη­σιω­τι­κό­τη­τας. Ένα χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό πα­ρά­δειγ­μα απο­τε­λεί η Πά­τμος, η οποία σύμ­φω­να με την Απο­γρα­φή 2021 αριθ­μεί 3.283 μό­νι­μους κα­τοί­κους.

Συ­γκε­κρι­μέ­να και σε ό,τι αφορά στην Πρό­σκλη­ση υπο­βο­λής αι­τή­σε­ων χρη­μα­το­δό­τη­σης στη Δράση «Ενί­σχυ­ση Υφι­στά­με­νων Πολύ Μι­κρών και Μι­κρών Επι­χει­ρή­σε­ων στις νη­σιω­τι­κές πε­ριο­χές του Προ­γράμ­μα­τος ΔΑΜ 2021-2027 («επι­χει­ρώ Πρά­σι­να»), η οποία απευ­θύ­νε­ται σε υφι­στά­με­νες επι­χει­ρή­σεις σε νησιά με πλη­θυ­σμό έως 3.100 κα­τοί­κους, εμ­φα­νί­ζε­ται ως επι­λέ­ξι­μη πε­ριο­χή η νήσος  Αρ­κιοί, αλλά απου­σιά­ζει τόσο η Πά­τμος όσο και τα Λέ­βι­θα (της νήσου Λέρου).

Αντι­λαμ­βα­νό­μα­στε ότι η πλη­θυ­σμια­κή τιμή του Δήμου Πά­τμου δεν δια­φο­ρο­ποιεί­ται ου­σια­στι­κά από τους μι­κρό­τε­ρους οι­κι­σμούς που υπά­γο­νται διοι­κη­τι­κά στον Δήμο (όπως οι Αρ­κιοί και το Μα­ρά­θι), των οποί­ων ο συ­νο­λι­κός πλη­θυ­σμός είναι εξαι­ρε­τι­κά πε­ριο­ρι­σμέ­νος. Ωστό­σο είναι αυτός ο τε­λι­κός αριθ­μός που απο­κλεί­ει το νησί της Πά­τμου από το επι­δο­τού­με­νο ανα­πτυ­ξια­κό πρό­γραμ­μα.

Σε σχε­τι­κή του πα­ρέμ­βα­ση, ο Δήμος Πά­τμου εξέ­δω­σε ομό­φω­νο ψή­φι­σμα στις 14 Απρι­λί­ου 2025, το­νί­ζο­ντας πως το νησί φέρει ακέ­ραια όλα τα χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά της νη­σιω­τι­κό­τη­τας, όπως η πε­ριο­ρι­σμέ­νη συ­γκοι­νω­νια­κή δια­σύν­δε­ση, η υπο­στε­λέ­χω­ση βα­σι­κών δη­μό­σιων υπη­ρε­σιών, η έντο­νη επο­χι­κό­τη­τα στην οι­κο­νο­μι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα και οι αυ­ξη­μέ­νες ανά­γκες στή­ρι­ξης της επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τας, ιδιαί­τε­ρα εκτός της του­ρι­στι­κής πε­ριό­δου.

Το πρό­βλη­μα δεν αφορά μόνο την Πάτμο, αλλά και άλλα νησιά με πλη­θυ­σμούς με­τα­ξύ 3.100 και 4.000 κα­τοί­κων, όπως φαί­νε­ται από τα επί­ση­μα στοι­χεία της Απο­γρα­φής 2021:

 

Σπέ­τσες: 3.923 κά­τοι­κοι

Κύ­θη­ρα: 3.972 κά­τοι­κοι

Πόρος: 3.650 κά­τοι­κοι

Πά­τμος: 3.283 κά­τοι­κοι

Η έντα­ξη των πα­ρα­πά­νω νη­σιών στο κα­θε­στώς επι­λε­ξι­μό­τη­τας δεν ανα­μέ­νε­ται να επι­βα­ρύ­νει ου­σιω­δώς τους συ­νο­λι­κούς προ­ϋ­πο­λο­γι­σμούς των προ­γραμ­μά­των, δε­δο­μέ­νου ότι πρό­κει­ται για ελά­χι­στες πε­ρι­πτώ­σεις, πλην όμως θα απο­κα­τα­στή­σει μία ση­μα­ντι­κή αδι­κία και θα ενι­σχύ­σει την κοι­νω­νι­κή και οι­κο­νο­μι­κή συ­νο­χή των πε­ριο­χών αυτών.

Κύ­ριοι Υπουρ­γοί, κ. Γε­νι­κέ

Κα­τό­πιν όλων των ανω­τέ­ρω, το Επι­με­λη­τή­ριο Δω­δε­κα­νή­σου προ­τεί­νει την ανα­θε­ώ­ρη­ση του πλη­θυ­σμια­κού ορίου επι­λε­ξι­μό­τη­τας από 3.100 σε 4.000 μό­νι­μους κα­τοί­κους, ώστε να εντα­χθεί η Πά­τμος και τα λοιπά τρία νησιά με αντί­στοι­χες ανά­γκες και προ­κλή­σεις, εξα­σφα­λί­ζο­ντας δί­καιη με­τα­χεί­ρι­ση και βιώ­σι­μη ανά­πτυ­ξη των επι­χει­ρή­σε­ων που δρα­στη­ριο­ποιού­νται σε αυτά.

 

Με εκτί­μη­ση

Γιάν­νης Πάπ­που,

Πρό­ε­δρος Επι­με­λη­τη­ρί­ου Δω­δε­κα­νή­σου