Συνταξιούχους δύο “ταχυτήτων” διαμορφώνει το νέο Ασφαλιστικό

Πρω­το­φανή σύγχυση έχει προ­κα­λέ­σει η κυβέρ­νηση τόσο στους ήδη συντα­ξιού­χους, όσο και σε εκεί­νους που είτε έχουν αιτηθεί, είτε ετοι­μά­ζο­νται να αιτη­θούν τη σύνταξη τους το κυβερ­νη­τικό σχέδιο για το νέο Ασφα­λι­στικό, ειδικά στο κομμάτι εκείνο που αφορά τα νέα ποσοστά ανα­πλή­ρω­σης τα οποία θα ισχύ­σουν από 1.1.2016 για τους νέους συντα­ξιού­χους και ανα­δρο­μικά (μετά τον Ιούλιο του 2018) και για όσους έχουν λάβει τη σύνταξη τους έως και την 31η Δεκεμ­βρίου του 2015.

Σύμφωνα με το κυβερ­νη­τικό σχέδιο για το νέο Ασφα­λι­στικό, το οποίο παρου­σί­ασε προχθές ο Υπουρ­γός Εργα­σίας, κ. Γιώργος Κατρού­γκα­λος στους πολι­τι­κούς αρχη­γούς, τον Πρόεδρο της Δημο­κρα­τίας και τους θεσμούς προ­βλέ­πο­νται νέα ποσοστά ανα­πλή­ρω­σης από 0,8% -2% για όσους βγουν στη σύνταξη από την 1η Ιανουα­ρίου του 2016, τα οποία προ­κα­λούν μειώ­σεις σε “μεσαίες” και “υψηλές” συντά­ξεις που θα κατα­βλη­θούν μετά την προ­α­να­φερ­θείσα ημε­ρο­μη­νία.

Οι κατα­βαλ­λό­με­νες μέχρι και τη 31η Δεκεμ­βρίου 2015 συντά­ξεις θα μείνουν ως έχουν έως τον Ιούλιο του 2018.

Αλλά έπειτα θα υπάρξει μία “προ­σω­πική διαφορά”, η οποία θα προ­κύ­πτει στις απο­δο­χές των συντα­ξιού­χων (μέχρι 31.12.2015) με βάση το ποσό της σύντα­ξης που προ­κύ­πτει από τα παλιά και τα νέα ποσοστά ανα­πλή­ρω­σης.

Η “προ­σω­πική διαφορά” αυτή θα “απο­μειώ­νε­ται” σε όσες παλιές συντά­ξεις είναι μεγα­λύ­τε­ρες από τις νέες και, πιθανόν, θα αυξά­νε­ται σε όσες παλιές συντά­ξεις είναι μικρό­τε­ρες από τις νέες, σύμφωνα με όσα προ­κύ­πτουν από το κυβερ­νη­τικό σχέδιο για το νέο Ασφα­λι­στικό.

Τι ακριβώς ανα­φέ­ρει το κυβερ­νη­τικό σχέδιο

Συγκε­κρι­μένα, το σχέδιο της κυβέρ­νη­σης προ­βλέ­πει ότι “από 1.1.2016 η σύνταξη (…) υπο­λο­γί­ζε­ται ως το άθροι­σμα δύο τμη­μά­των: της εθνικής σύντα­ξης και της αντα­πο­δο­τι­κής σύντα­ξης”. Οι κύριες συντά­ξεις υπο­λο­γί­ζο­νται με ποσοστό ανα­πλή­ρω­σης 0,8%-2% ανάλογα με τα έτη ασφά­λι­σης.

Ωστόσο, σύμφωνα με το ίδιο σχέδιο “οι ήδη κατα­βαλ­λό­με­νες κατά την δημο­σί­ευση του νόμου κύριες συντά­ξεις ανα­προ­σαρ­μό­ζο­νται (…) βάσει των εξής ρυθ­μί­σεων:

· Μέχρι την ολο­κλή­ρωση του προ­γράμ­μα­τος δημο­σιο­νο­μι­κής προ­σαρ­μο­γής οι συντά­ξεις (…) συνε­χί­ζουν να κατα­βάλ­λο­νται στο ύψος που είχαν κατά την δημο­σί­ευση του παρό­ντος νόμου.

· Μετά την ολο­κλή­ρωση του προ­γράμ­μα­τος δημο­σιο­νο­μι­κής προ­σαρ­μο­γής, εφόσον το κατα­βαλ­λό­μενο ποσό των συντά­ξεων αυτών είναι μεγα­λύ­τερο από αυτό που προ­κύ­πτει από τον υπο­λο­γι­σμό τους (…) το επι­πλέον ποσό εξα­κο­λου­θεί να κατα­βάλ­λε­ται στον δικαιούχο ως προ­σω­πική διαφορά, απο­μειού­μενη μέχρι την τελική αντι­στοί­χιση με τις συντά­ξεις όσων θα συντα­ξιο­δο­τη­θούν μετά τη θέση σε ισχύ του νόμου αυτού (σ.σ. την 1η Ιανουα­ρίου του 2016). Εάν είναι μικρό­τερο, κατα­βάλ­λε­ται στο συντα­ξιούχο το ανα­λο­γούν υπο­λει­πό­μενο ποσό της δια­φο­ράς.

Τι λέει η κυβέρ­νηση

Η κυβέρ­νηση σε ενη­με­ρω­τικό σημεί­ωμα που δημο­σί­ευσε χθες δια­τεί­νε­ται χαρα­κτη­ρι­στικά πως :

“Με βάση τις προ­βο­λές για την αύξηση του ΑΕΠ μετά το 2018, οι νέες συντά­ξεις θα εξι­σω­θούν με τις παλιές και άρα θα εκλεί­ψει ο λόγος ύπαρξης της προ­σω­πι­κής δια­φο­ράς.

Ωστόσο αν, παρ’ ελπίδα, δεν συμβεί αυτό, προ­βλέ­πε­ται ότι η προ­σω­πική διαφορά θα δια­τη­ρη­θεί και μετά το 2018.

Οι συντά­ξεις, πάντως, σύμφωνα με όλες τις εκτι­μή­σεις, από το 2018 και μετά, με δεδο­μένη την ανα­πτυ­ξιακή πορεία της χώρας, θα ξεκι­νή­σουν και πάλι να αυξά­νο­νται”.

Πόσο αντα­πο­κρί­νο­νται αυτά που λέει η κυβέρ­νηση στην πραγ­μα­τι­κό­τητα και στο ίδιο της το σχέδιο

Δύο παρα­τη­ρή­σεις κάνουν στο Capital.gr ανα­λυ­τές του Ασφα­λι­στι­κού σε σχέση με όσα λένε κυβερ­νη­τι­κοί κύκλοι :

1. Σύμφωνα με την πρώτη παρα­τή­ρηση, η κυβέρ­νηση επι­χει­ρεί να “θεσπί­σει” τις… μακρο­οι­κο­νο­μι­κές προ­βλέ­ψεις, σύμφωνα με τις οποίες το… 2018 θα υπάρχει θετικός ρυθμός ανά­πτυ­ξης της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας και, άρα, θα δοθούν… αυξή­σεις στις συντά­ξεις, παλιές και νέες.

Μία τέτοια πρό­βλεψη, όμως,και ειδικά για το τι θα συμβεί μετά από… 2-3 χρόνια δεν μπορεί σε καμία περί­πτωση να απο­τε­λεί μέρος ενός νομο­σχε­δίου, όπως επι­χει­ρεί η κυβέρ­νηση.

Έτσι του­λά­χι­στον απορία προ­κα­λεί η αναφορά στο κυβερ­νη­τικό σχέδιο για το νέο Ασφα­λι­στικό, σύμφωνα με την οποία “οι συντά­ξεις που εκδί­δο­νται μετά την θέση σε ισχύ του νόμου, αυξά­νο­νται κατ’ έτος με κοινή απόφαση των Υπουρ­γών Οικο­νο­μι­κών και Εργα­σίας, Κοι­νω­νι­κής Ασφά­λι­σης και Κοι­νω­νι­κής Αλλη­λεγ­γύης στη βάση συντε­λε­στή που δια­μορ­φώ­νε­ται κατά 50% από τη μετα­βολή του ΑΕΠ και κατά 50% από τη μετα­βολή του Δείκτη Τιμών Κατα­να­λωτή του προη­γού­με­νου έτους και δεν υπερ­βαί­νει την ετήσια μετα­βολή του Δείκτη Τιμών Κατα­να­λωτη”. Μ’ άλλα λόγια η κυβέρ­νηση επι­χει­ρεί, μάλλον αυθαί­ρετα, να “θεσμο­ποι­ή­σει” απλά και μόνο τις προ­βλέ­ψεις (προσοχή! Τις προ­βλέ­ψεις) για αύξηση του ΑΕΠ για να πείσει πως όχι μόνο δεν… “προ­βλέ­πο­νται” θεσμικά μειώ­σεις στις συντά­ξεις, αλλά θα δοθούν και “αυξή­σεις”. Δεν λέει, όμως, η κυβέρ­νηση τι θα συμβεί στις συντά­ξεις, παλιές και νέες, αν τελικά δεν αυξηθεί το ΑΕΠ μετά το 2018…

2. Στο ίδιο κυβερ­νη­τικό σχέδιο δεν είναι καθόλου σαφές –όπως δια­τεί­νε­ται η κυβέρ­νηση – ότι η “προ­σω­πική διαφορά” για τις κατα­βαλ­λό­με­νες έως και την 31η Δεκεμ­βρίου 2015 συντά­ξεις θα παρα­μεί­νει αλώβητη και μετά το 2018. Μπορεί η κυβέρ­νηση να επι­θυ­μεί ίσως κάτι τέτοιο, αλλά αυτό δεν απο­τυ­πώ­νε­ται στο σχέδιο της ακόμα.

Στην πραγ­μα­τι­κό­τητα, υπάρχει …”δημιουρ­γική ασάφεια” στο κυβερ­νη­τικό σχέδιο, μιας και ουσια­στικά ανα­φέ­ρο­νται δύο σενάρια (δηλ. της “απο­μεί­ω­σης” της “προ­σω­πι­κής δια­φο­ράς” και της έμμεσης ανα­φο­ράς δια­τή­ρη­σης της), τα οποία αντι­στοι­χούν σε δύο δια­φο­ρε­τι­κές περι­πτώ­σεις συντά­ξεων.

· Το πρώτο σενάριο της “απο­μεί­ω­σης” αφορά όσες παλιές συντά­ξεις (σ.σ. ήδη κατα­βαλ­λό­με­νες στις 31.12.2015) παρα­μεί­νουν μετά το 2018 υψη­λό­τε­ρες από τις νέες (σ.σ. αυτές που θα θα κατα­βλη­θούν μετά την 1.1.2016).

· Το δεύτερο σενάριο αφορά την πιθανή αύξηση (ανά­πτυ­ξης επι­τρέ­που­σας…) των παλιών συντά­ξεων είναι χαμη­λό­τε­ρες από τις αντί­στοι­χες νέες.

Συγκε­κρι­μένα ανα­φέ­ρε­ται στο κυβερ­νη­τικό σχέδιο πως για τις ήδη κατα­βαλ­λό­με­νες συντά­ξεις, μετά το πέρας του προ­γράμ­μα­τος δημο­σιο­νο­μι­κής προ­σαρ­μο­γής, “εφόσον το κατα­βαλ­λό­μενο ποσό” τους “είναι μεγα­λύ­τερο από αυτό που προ­κύ­πτει από τον υπο­λο­γι­σμό τους (σ.σ. με βάση τα νέα ποσοστά ανα­πλή­ρω­σης που ισχύουν από 1.1.2016) το επι­πλέον ποσό εξα­κο­λου­θεί να κατα­βάλ­λε­ται στον δικαιούχο ως προ­σω­πική διαφορά, απο­μειού­μενη μέχρι την τελική αντι­στοί­χιση με τις συντά­ξεις όσων θα συντα­ξιο­δο­τη­θούν μετά τη θέση σε ισχύ του νόμου αυτού (σ.σ. μετά την 1η Ιανουα­ρίου του 2016)”. Έτσι η προ­σω­πική διαφορά – όπως ρητά ανα­φέ­ρε­ται! – θα μειωθεί μέχρι οι παλιές συντά­ξεις να αντι­στοι­χη­θούν τελικά με τις νέες.

Αμέσως μετά αυτή την αναφορά, σημειώ­νε­ται πως “εάν” το επι­πλέον ποσό, το οποίο συνιστά την λεγό­μενη προ­σω­πική διαφορά, “είναι μικρό­τερο” από αυτό που προ­κύ­πτει από τον υπο­λο­γι­σμό τους με βάση τα νέα ποσοστά ανα­πλή­ρω­σης, “κατα­βάλ­λε­ται στο συντα­ξιούχο το ανα­λο­γούν υπο­λει­πό­μενο ποσό της δια­φο­ράς”. Αυτό σημαί­νει πως όσες παλιές συντά­ξεις είναι χαμη­λό­τε­ρες από τις αντί­στοι­χες νέες θα αυξη­θούν.

capital.gr