Υδάτινοι πόροι και δημόσιο χρήμα στην υπηρεσία συγκεκριμένων συμφερόντων- Περιβαλλοντικό και κοινωνικό έλλειμμα στην Κάρπαθο ερώτηση στη Βουλή από τον ΣΥΡΙΖΑ

Στην Κάρπαθο, η κάλυψη υδρευ­τι­κών αναγκών απο­φα­σί­στηκε να καλυ­φθούν μέσω κατε­πεί­γου­σας μίσθω­σης κινητών μονάδων αφα­λά­τω­σης, με απευ­θείας ανα­θέ­σεις που εγεί­ρουν σοβαρά ερω­τή­ματα ως προς το κόστος και τη στό­χευσή τους.

Σύμφωνα με πρό­σφα­τες απο­φά­σεις του Δήμου Καρ­πά­θου, τον Μάιο 2025 απο­φα­σί­στηκε η μίσθωση δύο μονάδων αφα­λά­τω­σης για το Απέρι και τα Πηγάδια με εκτι­μώ­μενο κόστος 520.800€ (για 4 μήνες λει­τουρ­γίας). Η μίσθωση έγινε χωρίς αντα­γω­νι­στική δια­δι­κα­σία, χωρίς τεκ­μη­ρί­ωση των αναγκών και χωρίς αξιο­ποί­ηση εναλ­λα­κτι­κών λύσεων. Από έρευνα δια­πι­στώ­σαμε ότι και για το 2024 ακο­λου­θή­θηκε ο ίδιος τρόπος δια­χεί­ρι­σης του προ­βλή­μα­τος με κόστος 316.200€.

Η σύγκριση με άλλα νησιά, απο­κα­λύ­πτει τερά­στιες απο­κλί­σεις, καθώς στην Πάρο αντί­στοιχη ποσό­τητα νερού (600κ.μ./ημέρα για 10 μήνες) ενοι­κιά­ζε­ται με ποσό λιγό­τερα από 40.000€ μηνιαίως. Στην Κάρπαθο το κόστος ξεπερνά τα 99.000€ το μήνα, δηλαδή στην τρι­πλά­σια τιμή για πολύ μικρό­τερο χρονικό διά­στημα μίσθω­σης.

Πέρα από τις ατεκ­μη­ρί­ω­τες υπέ­ρο­γκες ανα­θέ­σεις, ουδέ­ποτε εκπο­νή­θηκε μακρο­πρό­θε­σμο σχέδιο ύδρευ­σης ή μελέτη βιω­σι­μό­τη­τας για μόνιμες υπο­δο­μές, μολο­νότι έχουν κατα­τε­θεί σχε­τι­κές ειση­γή­σεις από την Κοι­νό­τητα Απερίου από το 2024.

Τα ερω­τή­ματα γίνο­νται ακόμη περισ­σό­τερα, καθώς από τη ΔΙΑΥΓΕΙΑ δια­πι­στώ­σαμε ότι πηγή χρη­μα­το­δό­τη­σης αυτών των μισθώ­σεων είναι το ΠΡΑΣΙΝΟ ΤΑΜΕΙΟ (ΑΔΑ: ΨΧΡΙΩΕ0-9ΜΟ). Δηλαδή, το δημόσιο επι­χο­ρή­γησε το Δ. Καρ­πά­θου για ενοι­κί­αση μονάδας αφα­λά­τω­σης (3μήνες 2024 και 4 το 2025) με συνο­λικό ύψος αμοιβών 837.000€, μέσω απευ­θείας ανά­θε­σης στην ίδια εται­ρεία, ενώ για τον δήμο Πάρου διε­νερ­γή­θηκε δημο­πρα­σία με πολύ μικρό­τερο τελικό τίμημα. Σύμφωνα με την Πρό­σκληση ΕΠ 104- 1226 του ΥΠΕΝ για «παροχή πόσιμου νερού και δια­χεί­ριση υδάτων», για την Κάρπαθο προ­βλέ­πο­νται η προ­μή­θεια και εγκα­τά­σταση 2 μονάδων αφα­λά­τω­σης δυνα­μι­κό­τη­τας 1000κ.μ./ημέρα και μία για το Απέρι δυνα­μι­κό­τη­τας 300κμ ημε­ρη­σίως.

Η χρονική σύμ­πτωση των δαπανών αυτών με την επα­νέ­ναρξη λει­τουρ­γίας λατο­μι­κής μονάδας στην περιοχή, καθώς και η επι­βε­βαιω­μένη λει­τουρ­γία μονάδας ασφαλ­το­μίγ­μα­τος χωρίς τις απαι­τού­με­νες εγκρί­σεις εγκα­τά­στα­σης και λει­τουρ­γίας, ενι­σχύ­ουν προ­βλη­μα­τι­σμούς για προ­τε­ραιο­ποί­ηση έργων υδά­τι­νων πόρων υπέρ συγκε­κρι­μέ­νων ιδιω­τι­κών δρα­στη­ριο­τή­των.

 

Σύμφωνα με την υπο­βλη­θείσα ΜΠΕ του λατο­μείου, απαι­τού­νται του­λά­χι­στον 20κ.μ. νερού ημε­ρη­σίως, την ώρα που οι κάτοι­κοι αντι­με­τω­πί­ζουν συστη­μα­τική λει­ψυ­δρία. Η ιδιαι­τε­ρό­τητα της υπό­θε­σης έγκει­ται στο γεγονός ότι η λατο­μική μονάδα ανήκε στον νυν Δήμαρχο Καρ­πά­θου και φαί­νε­ται να έχει μετα­βι­βα­στεί στη σύζυγό του, εγεί­ρο­ντας εύλογες υποψίες για σύγκρουση συμ­φε­ρό­ντων αλλά και για τη σκο­πι­μό­τητα της δημό­σιας δαπάνης.

Την ίδια στιγμή υπάρ­χουν καταγ­γε­λίες για απειλές προς μέλη του κοι­νο­τι­κού συμ­βου­λίου προ­κει­μέ­νου να γνω­μο­δο­τή­σουν θετικά επί της ΜΠΕ.

Η αφα­λά­τωση δεν μπορεί να λει­τουρ­γεί με ένα διαρκές πρό­σχημα κατε­πεί­γο­ντος, ούτε να απο­τε­λεί μέσο διο­χέ­τευ­σης δημό­σιων πόρων χωρίς δια­φά­νεια, στρα­τη­γική και κοι­νω­νική λογο­δο­σία. Η περιοχή του Απερίου είναι σπάνιας ομορ­φιάς, με προ­στα­τευό­μενα είδη πανίδας και χλω­ρί­δας που αλλοιώ­νο­νται από την παρου­σία του παρά­νο­μου λατο­μείου. Επι­πλέον σε μικρή από­σταση βρί­σκο­νται οικι­σμοί που επι­βα­ρύ­νο­νται από την σκόνη, τις εκρή­ξεις και τον θόρυβο. Ωστόσο, αντί να δια­σφα­λί­ζε­ται η περι­βαλ­λο­ντική ισορ­ρο­πία και η ορθο­λο­γική χρήση των φυσικών πόρων, επι­βα­ρύ­νε­ται από δρα­στη­ριό­τη­τες που δεν ελέγ­χο­νται.

Στο πρό­σφατο παρελ­θόν, κατα­γρά­φη­καν δύο θανα­τη­φόρα εργα­τικά ατυ­χή­ματα στο εν λόγω λατο­μείο, γεγονός που ενι­σχύει τα ερω­τή­ματα και για την τήρηση των κανόνων ασφα­λείας, την εφαρ­μογή της νομο­θε­σίας και την πραγ­μα­τική παρου­σία ελεγ­κτι­κών μηχα­νι­σμών στην περιοχή.

Επειδή παρα­μέ­νει ασαφές εάν και ποιος φορέας επι­βλέ­πει σήμερα τη συμ­μόρ­φωση των εγκα­τα­στά­σεων ως προς την περι­βαλ­λο­ντική προ­στα­σία της Προ­στα­τευό­με­νης Περιο­χής και την ασφά­λεια των εργα­ζο­μέ­νων,

Επειδή, οι πολίτες της Καρ­πά­θου έχουν δικαί­ωμα στη δια­φά­νεια, στην πρό­σβαση σε καθαρό νερό, στη δημόσια ασφά­λεια και στην προ­στα­σία του φυσικού πλούτου.

Ερω­τώ­νται οι αρμό­διοι Υπουρ­γοί:

 

1.     Τρέχει πρό­γραμμα/πρό­σκληση επι­χο­ρή­γη­σης των δήμων για μίσθωση μονάδων αφα­λα­τώ­σεων από το ΠΡΑΣΙΝΟ ΤΑΜΕΙΟ και ποιο είναι αυτό; Ποιες είναι οι προ­δια­γρα­φές και οι προ­ϋ­πο­θέ­σεις;

2.     Οι ανα­φε­ρό­με­νες μισθώ­σεις εντάσ­σο­νται στην Πρό­σκληση του ΥΠΕΝ με αριθ. ΕΠ 104- 1226/11- 03-2025 για Παροχή πόσιμου νερού και δια­χεί­ρι­σης υδάτων (ΟΠΣ 8369);

3.     Υπάρχει αιτιο­λό­γηση των τερά­στιων απο­κλί­σεων που εντο­πί­ζο­νται στα ποσά αλλά και στις δια­δι­κα­σίες που ακο­λου­θεί κάθε δήμος;

4.     Ποια είναι η τεχνική και πλη­θυ­σμιακή τεκ­μη­ρί­ωση που οδήγησε τον δήμο Καρ­πά­θου σε αυτή την επιλογή ποσό­τη­τας, κόστους και μεθο­δο­λο­γίας δια­δι­κα­σιών; Υπάρχει μελέτη βιω­σι­μό­τη­τας, αναγκών ή ανάλυση υδα­τι­κού ισο­ζυ­γίου; Αν ναι, ποιος την εκπό­νησε και με ποια χρη­μα­το­δό­τηση;

5.     Για ποιο λόγο δεν επι­λέ­χθηκε η εναλ­λα­κτική της μόνιμης εγκα­τά­στα­σης μονάδων αφα­λά­τω­σης με δημόσιο χαρα­κτήρα και επι­λέ­χθηκε το μοντέλο ενοι­κί­α­σης με απευ­θείας ανάθεση δίχως δημο­σί­ευση;

6.     Ελέγ­χθη­καν ως προς τη νομι­μό­τητά τους οι εν λόγω Απο­φά­σεις του Δ. Καρ­πά­θου; Ποιο είναι το απο­τέ­λε­σμα;

7.     Υπάρχει ενδε­χό­μενο σύγκρου­σης συμ­φε­ρό­ντων λόγω της εμπλο­κής του Δημάρ­χου ως πρώην ιδιο­κτήτη του λατο­μείου και ενδε­χο­μέ­νως ως έμμεσου μετόχου μέσω της συζύγου του; Έχει γίνει έλεγχος από την ΕΑΔ ή άλλο αρμόδιο φορέα;

8.     Λει­τουρ­γεί σήμερα η αφα­λά­τωση στο Απέρι; Mε ποια δυνα­μι­κό­τητα; Ποιος φορέας παρα­κο­λου­θεί και κατα­γρά­φει τις ποσό­τη­τες νερού που παρά­γο­νται και πού δια­νέ­μο­νται; Πώς δια­σφα­λί­ζε­ται το δημόσιο συμ­φέ­ρον;

9.     Σήμερα λει­τουρ­γούν το λατο­μείο και η μονάδα ασφαλ­το­μίγ­μα­τος, δεδο­μέ­νου ότι για το μεν πρώτο έχει λήξει η περι­βαλ­λο­ντική αδειο­δό­τηση και για το δεύτερο ουδέ­ποτε εκδό­θηκε άδεια εγκα­τά­στα­σης και λει­τουρ­γίας;

10. Oι εν λόγω μονάδες τρο­φο­δο­τού­σαν με άσφαλτο και αδρανή υλικά δημόσια ή ιδιω­τικά έργα; Με ποιες πιστο­ποι­ή­σεις;

11. Με ποια συχνό­τητα ελέγ­χο­νται οι εν λόγω μονάδες για την δια­κρί­βωση τήρησης κανόνων ασφά­λειας εργα­σίας, προ­στα­σίας περι­βάλ­λο­ντος και ορθής λει­τουρ­γίας;

12. Σκο­πεύ­ουν να προ­χω­ρή­σουν στην ένταξη μόνιμων λύσεων ύδρευ­σης για το νησί της Καρ­πά­θου με διαφανή και αντα­γω­νι­στικό τρόπο;

Aίτηση Κατά­θε­σης Εγγρά­φων

Παρα­κα­λούμε για την ενη­μέ­ρωση της Βουλής και των πολιτών, την υποβολή των κάτωθι στοι­χείων, εγγρά­φων και μελετών:

 

1.     Πλήρη στοι­χεία για όλες τις συμ­βά­σεις ενοι­κί­α­σης μονάδων αφα­λά­τω­σης (2023-2025) όλων των δήμων που έχουν επι­χο­ρη­γη­θεί είτε από το ΠΡΑΣΙΝΟ ΤΑΜΕΙΟ είτε από άλλα χρη­μα­το­δο­τικά εργα­λεία (ποσό­τη­τες, τιμή/κυβικό, τρόπος ανά­θε­σης, ανά­δο­χοι).

2.     Τις μελέτες και τεχνι­κές εκθέ­σεις που τεκ­μη­ριώ­νουν την ανάγκη στον Δ. Καρ­πά­θου με αναφορά σε μετρή­σεις υδρο­δό­τη­σης και πλη­θυ­σμιακή χρήση.

3.     Όλες τις διοι­κη­τι­κές πράξεις (άδειες, συμ­βά­σεις δημο­σίων έργων, επιβολή διοι­κη­τι­κών κυρώ­σεων) που σχε­τί­ζο­νται με το συγκε­κρι­μένο λατο­μείο και τη μονάδα ασφαλ­το­μίγ­μα­τος.

4.     Τις εκθέ­σεις ελέγχου του Σώματος Επι­θε­ώ­ρη­σης Μεταλ­λείων Ν. Ελλάδος (2023-2025) στις εν λόγω μονάδες.

5.     Τις εκθέ­σεις ελέγχου του Σώματος Επι­θε­ώ­ρη­σης Περι­βάλ­λο­ντος Ν. Ελλάδος (2023-2025) στις εν λόγω μονάδες.

6.     Τις εκθέ­σεις ελέγχου της Περι­φέ­ρειας Ν. Αιγαίου στις εν λόγω μονάδες (2023-2025).

7.     Το από́ 29/07/2024 ηλε­κτρο­νικό́ μήνυμα του Γρα­φείου Γενικού Γραμ­μα­τέα Φυσικού Περι­βάλ­λο­ντος και Υδάτων προς τη Γεν. Δ/νση Οικο­νο­μι­κών Υπη­ρε­σιών του ΥΠΕΝ, προ­κει­μέ­νου να εκδοθεί η Πρό­σκληση χρη­μα­το­δό­τη­σης (ΕΠ 104-1226/11-03-2025).

8.     Το υπ’ αριθ. Πρωτ. ΥΠΕΝ/ΔΠΔΑ/120727/2844/12-11-2024 έγγραφο του Υπουρ­γού́ Περι­βάλ­λο­ντος και Ενέρ­γειας, που επι­κα­λεί­ται η Γεν. Δ/νση Οικο­νο­μι­κών Υπη­ρε­σιών ΥΠΕΝ στην ΕΠ 104-1226 Πρό­σκληση.

9.     Το υπ’ αριθ. Πρωτ. ΥΠΕΝ/ΓΡΓΓΦΠΥ/25995/865/07-03-2025 (ΥΠΕΝ/ΔΠΔΑ/14847/3554/10-02-

2025) έγγραφο του Γενικού́ Γραμ­μα­τέα Φυσικού́ Περι­βάλ­λο­ντος και Υδάτων του Υπουρ­γείου Περι­βάλ­λο­ντος και Ενέρ­γειας με θέμα «Απο­στολή Πίνακα Έργων Αντι­με­τώ­πι­σης Επει­γου­σών Αναγκών Λει­ψυ­δρίας», που επι­κα­λεί­ται η Γεν. Δ/νση Οικο­νο­μι­κών Υπη­ρε­σιών ΥΠΕΝ στην ΕΠ 104-1226 Πρό­σκληση.

Οι Ερω­τώ­ντες και Αιτού­ντες Βου­λευ­τές

Ζαμπά­ρας Μιλ­τιά­δης (Μίλτος) Ακρίτα Έλενα

Βέττα Καλ­λιόπη Γαβρή­λος Γιώργος

Δούρου Ρένα

 

Κοντο­τόλη Μαρίνα Μαμου­λά­κης Χάρης

Μεϊ­κό­που­λος Αλέ­ξαν­δρος Μπάρκας Κώστας

Πανα­γιω­τό­που­λος Ανδρέας Παπαη­λιού Γιώργος Τσα­πα­νί­δου Πόπη