ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Έχετε «κόκκινο» δάνειο; Πως θα το ρυθμίσετε και θα βγείτε από τις λίστες των τραπεζών

news room 8 λεπτά ανάγνωση
στεγαστικό δάνειο

Τη «βεντά­λια» των ρυθ­μί­σεων που έχουν τη δυνα­τό­τητα να προ­τεί­νουν σε κόκ­κι­νους -πλην συνεργάσιμους- δανειο­λή­πτες ανα­γκά­ζο­νται να ανοί­ξουν περαι­τέρω οι τρά­πε­ζες.

Με τις προ­σφυ­γές οφει­λε­τών για ένταξη στο Νόμο Κατσέλη να πυκνώ­νουν όσο πλη­σιά­ζει η λήξη της ισχύος του (σ.σ.; στα τέλη του 2018) και ενόσω παρα­μέ­νουν στα… χαρτιά οι όποιες αλλαγές στο νομο­θε­τικό πλαίσιο, η τρα­πε­ζική αγορά αναζητά τρόπους προ­κει­μέ­νου να ενι­σχυ­θεί η δυνα­μική τακτο­ποί­η­σης του επί­μα­χου χαρ­το­φυ­λα­κίου εξω­δι­κα­στικά.

Σπάσιμο στα δύο

« Το “Split and Freeze” είναι ένα από τα προ­ϊ­ό­ντα που φιλο­δο­ξούμε ότι θα λει­τουρ­γή­σει ως δέλεαρ για δανειο­λή­πτες με ληξι­πρό­θε­σμες οφειλές», σημειώ­νουν στον Ελεύ­θερο Τύπο παρά­γο­ντες της τρα­πε­ζι­κής αγοράς. Πρό­κει­ται για το μοντέλο που είχε χρη­σι­μο­ποι­η­θεί κατά κόρον στην ιρλαν­δική κρίση και προ­βλέ­πει τη δυνα­τό­τητα δια­χω­ρι­σμού ενός δανείου σε δύο τμήματα («tranches»): i. ένα ενυ­πό­θηκο, το οποίο ο δανειο­λή­πτης εκτι­μά­ται ότι μπορεί να απο­πλη­ρώ­νει με βάση την υφι­στά­μενη και την εκτι­μώ­μενη μελ­λο­ντική ικα­νό­τητα απο­πλη­ρω­μής αυτού και ii. το υπό­λοιπο τμήμα του αρχικού δανείου, το οποίο ναι μεν θα επα­νε­ξε­τά­ζε­ται στο μέλλον, χωρίς να τοκο­φο­ρεί­ται, θα τίθεται, ωστόσο, σε στα­διακό κούρεμα, σε αντι­στοι­χία με τη συνέ­πεια κατα­βο­λών του δανειο­λή­πτη.

Δώστε τα κλειδιά

Την ίδια στιγμή, οι συναι­νε­τι­κές λύσεις (amicable solutions), όπως η εθε­λο­ντική παρά­δοση ακι­νή­του, εξε­λίσ­σο­νται σε ακόμη ένα σημα­ντικό όπλο στη «φαρέτρα» των τρα­πε­ζών. Στην περί­πτωση αυτή, ο δανειο­λή­πτης μπορεί να παρα­δώ­σει τα κλειδιά του ακι­νή­του του, πετυ­χαί­νο­ντας διευ­θέ­τηση του υπο­λοί­που της οφειλής ή και δια­γραφή της. «Η λύση της εθε­λο­ντι­κής παρά­δο­σης ενέχει διπλό όφελος για τους οφει­λέ­τες. Αφενός η αξία του ακι­νή­του -μετά τον επα­νυ­πο­λο­γι­σμό από πλευράς της τράπεζας- θα είναι μεγα­λύ­τερη από την τιμή που θα πετύ­χαι­ναν στον πλει­στη­ρια­σμό και αφε­τέ­ρου το υπό­λοιπο της οφειλής είτε θα “κου­ρεύ­ε­ται”/ρυθ­μί­ζε­ται είτε θα δια­γρά­φε­ται, λαμ­βά­νο­ντας υπόψη και τις προ­βλέ­ψεις του εκά­στοτε χρη­μα­το­πι­στω­τι­κού ιδρύ­μα­τος», εξηγεί στον «Ε.Τ.» υψη­λό­βαθμο τρα­πε­ζικό στέ­λε­χος.

Περι­θώ­ρια αντι­δρά­σεων

«Οι δανειο­λή­πτες δεν υπο­χρε­ού­νται να απο­δε­χτούν τις προ­τά­σεις των τρα­πε­ζών. Αρκεί μόνο να συναι­νέ­σουν στη διε­ρεύ­νηση εναλ­λα­κτι­κής πρό­τα­σης ανα­διάρ­θρω­σης», σημειώ­νει στον «Ε.Τ.» ο δικη­γό­ρος κ. Δημή­τρης Ανα­στα­σό­που­λος και προ­σθέ­τει: «Ο Κώδικας Δεο­ντο­λο­γίας των Τρα­πε­ζών δίνει αρκετές -τουλάχιστον προσωρινές- λύσεις, όπως περίοδο χάριτος, μείωση επι­το­κίου, δια­γραφή τόκων, δια­γραφή κεφα­λαίου σε εξαι­ρε­τι­κές περι­πτώ­σεις κ.λπ., ενώ είναι υπο­χρε­ω­τι­κός για τα χρη­μα­το­πι­στω­τικά ιδρύ­ματα. Δηλαδή, εάν κάποιος δανειο­λή­πτης δεν πλη­ρώ­σει για πάνω από 60 ημέρες το δάνειό του, τότε η τράπεζα δεν μπορεί να το καταγ­γεί­λει πριν απο­στεί­λει τη σχετική επι­στολή».

Σύμφωνα με τον ίδιο, όταν έρθει η επίμαχη επι­στολή, ο δανειο­λή­πτης οφείλει να απα­ντή­σει. «Μόνον έτσι θα μπο­ρέ­σει ενδε­χο­μέ­νως να αμυνθεί στην ανα­γκα­στική εκτέ­λεση που θα ξεκι­νή­σει στο μέλλον η τράπεζα, εάν απο­τύ­χει να ρυθ­μι­στεί η οφειλή, ενώ την ίδια στιγμή, θα μπορεί να ανα­δεί­ξει μία τυχόν κατα­χρη­στική συμπε­ρι­φορά από πλευράς της ή να στη­ρί­ξει την άποψή του για αδιάλ­λα­κτη στάση στο να του προ­σφέ­ρουν ρεα­λι­στι­κές ρυθ­μί­σεις».

Οσον αφορά στους δανειο­λή­πτες οι οποίοι δεν απά­ντη­σαν -επειδή δεν ήθελαν, δεν γνώ­ρι­ζαν ή λαν­θα­σμένα τους συμ­βού­λε­ψαν να μην το κάνουν- στο τυπο­ποι­η­μένο έντυπο ενη­μέ­ρω­σης για τα οικο­νο­μικά τους στοι­χεία, με συνέ­πεια να χαρα­κτη­ρι­στούν ως μη συνερ­γά­σι­μοι, δια­τη­ρούν το δικαί­ωμα να το πράξουν, έστω και εκ των υστέρων. «Επα­φί­ε­ται, ωστόσο, στη… διάθεση των τρα­πε­ζών εάν θα συνερ­γα­στούν μαζί τους για τη ρύθμιση των οφειλών ή εάν θα εκκι­νή­σουν νομικές δια­δι­κα­σίες», εξηγεί ο κ. Ανα­στα­σό­που­λος.

Και… έναντι

Σε κάθε περί­πτωση, για να βγει κάποιος από τις «μαύρες» λίστες των τρα­πε­ζών, οφείλει να… ρίξει γέφυρες, ανα­ζη­τώ­ντας από κοινού με τα αρμόδια στελέχη των ιδρυ­μά­των τη ρύθμιση εκείνη που θα τον κατα­στή­σει εκ νέου συνεπή. Προς επίρ­ρωση, ακόμη και εάν οι δανειο­λή­πτες δεν μπορούν να κατα­βά­λουν την όποια δόση τους προ­τα­θεί, τότε θα πρέπει να κατα­θέ­τουν έστω ένα μικρό μέρος της, προ­κει­μέ­νου να γίνει εμφανής η προ­σπά­θεια, αλλά και η πρόθεσή τους να απο­πλη­ρώ­σουν τις υπο­χρε­ώ­σεις τους. «Αυτό “εκθέτει” την τράπεζα, ενώ είναι και ο μόνος τρόπος να βοη­θη­θεί ο δανειο­λή­πτης μελ­λο­ντικά σε ένα δικα­στή­ριο. Το ίδιο πρέπει να κάνει και ενώ περι­μέ­νει απά­ντηση από την τράπεζα για μία ρύθμιση. Προ­τεί­νει, δηλαδή, μία δόση 100 ευρώ/μηνιαίως. Δεν περι­μέ­νει την απά­ντηση από τα αρμόδια τρα­πε­ζικά στελέχη, αλλά αρχίζει άμεσα να κατα­βάλ­λει το επίμαχο ποσό», σχο­λιά­ζει ο κ. Ανα­στα­σό­που­λος.

Ποιοι και πώς μπορούν να κατα­φύ­γουν στο Νόμο Κατσέλη

Η απρο­θυ­μία της κυβέρ­νη­σης να νομο­θε­τή­σει για την παρά­ταση της ισχύος του Νόμου Κατσέλη και μετά το 2018, σε συν­δυα­σμό με τις ειση­γή­σεις των τρα­πε­ζών για αυστη­ρο­ποί­ηση των κρι­τη­ρίων ένταξης, απειλεί να στε­ρή­σει από τους δανειο­λή­πτες το σημα­ντι­κό­τερο, ίσως, κατα­φύ­γιό τους. Τα κόκκινα στε­γα­στικά δάνεια που έχουν εντα­χθεί στο Νόμο Κατσέλη υπο­λο­γί­ζο­νται σήμερα σε περισ­σό­τερα από εννέα δισ. ευρώ, αριθμός που υπο­λο­γί­ζε­ται πως αντι­στοι­χεί στο 1/3 των υπό­λοι­πων μη εξυ­πη­ρε­τού­με­νων ανοιγ­μά­των των τρα­πε­ζών στη συγκε­κρι­μένη κατη­γο­ρία. Συνο­λικά, δε, τα δάνεια που τελούν σε καθε­στώς νομικής προ­στα­σίας ανέρ­χο­νται σε 15 δισ. ευρώ.

Προ­ϋ­πο­θέ­σεις

«Εφόσον κάποιος τελικά δεν μπορεί να ρυθ­μί­σει το δάνειό του και έχει απο­φα­σί­σει ότι θέλει να υπαχθεί στο Νόμο Κατσέλη, θα πρέπει να γνω­ρί­ζει ότι εκτός από τις τυπικές προ­ϋ­πο­θέ­σεις, οι οποίες είναι πολλές, θα πρέπει να απο­δεί­ξει ότι βρί­σκε­ται σε ανυ­παί­τια αδυ­να­μία, ότι, δηλαδή, δεν μπορεί να πλη­ρώ­νει τα δάνειά του και δεν φταίει γι’ αυτό», τονίζει ο κ. Ανα­στα­σό­που­λος.

Στο πλαίσιο αυτό, τόσο ο χρόνος που επι­λέ­γει να υπο­βά­λει την αίτηση ενώπιον του Ειρη­νο­δι­κείου όσο και ο χρόνος που θα στα­μα­τή­σει να πλη­ρώ­νει τα δάνειά του θεω­ρού­νται εξίσου κρί­σι­μοι. «Εν ολίγοις, δεν μπορεί απλά να στα­μα­τή­σει να πλη­ρώ­νει επειδή έτσι απο­φά­σισε. Ο χρόνος παύσης πρέπει να συμπί­πτει με ένα αιφ­νί­διο γεγονός, που να δικαιο­λο­γεί την απόφασή του, όπως η απώλεια της εργα­σίας», εξηγεί ο ίδιος.

Για παρά­δειγμα, έστω ότι ένας δανειο­λή­πτης έλαβε δάνειο το 2005, ενώ είχε μισθό 1.500 ευρώ και η δόση είχε οριστεί στα 400 ευρώ. Τότε, βάσει του εισο­δή­μα­τος, μπο­ρούσε να είναι συνεπής στις μηνιαίες κατα­βο­λές. Σήμερα, όμως, δεν έχει αυτή τη δυνα­τό­τητα, μιας και έχασε την εργασία του ή του έκαναν περι­κοπή 50% στο μισθό. Εάν δεν υπάρχει κάποιου τέτοιου είδους μετα­βολή στο εισό­δημα, που να συμπί­πτει χρονικά με την περίοδο, που στα­μά­τησε να πλη­ρώ­νει, δεν μπορεί να υπαχθεί στο Νόμο Κατσέλη.

Εύλογες δαπάνες δια­βί­ω­σης

Περαι­τέρω, ακόμη και να υπάρχει μείωση στο εισό­δημα, εξε­τά­ζε­ται εάν ο δανειο­λή­πτης βρί­σκε­ται σε αδυ­να­μία ακόμα και με το μειω­μένο εισό­δημα, αφού λαμ­βά­νο­νται ενδει­κτικά υπόψη οι εύλογες δαπάνες δια­βί­ω­σης, οι οποίες είναι χαμηλές, αλλά σε εξαι­ρε­τι­κές περι­πτώ­σεις, όπως μία σοβαρή ασθέ­νεια, ανα­προ­σαρ­μό­ζο­νται προς τα πάνω.

Τέλος, σύμφωνα με το Νόμο Κατσέλη, ένας δανειο­λή­πτης πρέπει να είναι συνερ­γά­σι­μος, δηλαδή επί της ουσίας να ενη­με­ρώ­νει αυτο­βού­λως την τράπεζα εντός 15 εργα­σί­μων ημερών για κάθε προ­σω­πική ή οικο­νο­μική μετα­βολή και, βεβαίως, να αντα­πο­κρι­θεί στην επι­στολή της, εφόσον έχει στα­μα­τή­σει να πλη­ρώ­νει, προ­κει­μέ­νου να γίνει μία προ­σπά­θεια εξω­δι­κα­στι­κής ρύθ­μι­σης του δανείου.

Δια­δι­κα­σία υπα­γω­γής και κρι­τή­ρια ένταξης

* Κατά­θεση αίτησης στο Ειρη­νο­δι­κείο με όλα τα απαι­τού­μενα έγγραφα και την υπεύ­θυνη δήλωση.

* Με την παρα­λαβή της αιτή­σεως και των εγγρά­φων, η γραμ­μα­τεία προ­βαί­νει εντός δύο ημερών σε τυπικό έλεγχο αυτής και ανοί­γε­ται φάκελος στο όνομα του οφει­λέτη.

* Εφόσον δεν δια­πι­στώ­θηκε κάποια έλλειψη, τότε προσ­διο­ρί­ζε­ται η συζή­τηση της αιτή­σεως υπο­χρε­ω­τι­κώς εντός έξι μηνών από την ημε­ρο­μη­νία ολο­κλή­ρω­σης της κατά­θε­σης.

* Εάν δια­πι­στώ­θηκε κάποια έλλειψη, τότε πρέπει να γίνει η συμπλή­ρωση εντός 15 ημερών από τη λήψη σχε­τι­κής πρό­σκλη­σης, με τη δυνα­τό­τητα παρά­τα­σης μέχρι δύο μηνών, άλλως η αίτηση τίθεται στο αρχείο.

* Η ημέρα επι­κύ­ρω­σης προσ­διο­ρί­ζε­ται εντός δύο μηνών από την ολο­κλή­ρωση της κατά­θε­σης και μέχρι τη συζή­τησή της απα­γο­ρεύ­ε­ται η λήψη κατα­διω­κτι­κών μέτρων κατά του οφει­λέτη.

* Η επίδοση της αίτησης γίνεται εντός 15 ημερών από την ολο­κλή­ρωση της αίτησης στους πιστω­τές και τους εγγυ­η­τές.

* Συζή­τηση του προ­δι­κα­στι­κού συμ­βι­βα­σμού.

* Συζή­τηση της αιτή­σεως στο Ειρη­νο­δι­κείο για την υπαγωγή στη ρύθμιση.

Κρι­τή­ρια

Σημειώ­νε­ται ότι εάν η κυβέρ­νηση δεν… ενδώσει στις πιέσεις των θεσμών για μείωση -σε ποσοστό ακόμη και 50%- τόσο των εισο­δη­μα­τι­κών κρι­τη­ρίων όσο και των αντι­κει­με­νι­κών αξιών, τότε θα συνε­χί­σουν να ισχύουν τα εξής:

1 Το μηναίο εισό­δημά του δανειο­λή­πτη δεν πρέπει να ξεπερνά συνο­λικά:

* για άγαμο τα 1.159,4 ευρώ

* για ζευγάρι τα 1.972 ευρώ

* για ζευγάρι με ένα παιδί τα 2.448 ευρώ και

* για ζευγάρι με δύο παιδιά τα 2.924 ευρώ.

2 Η αντι­κει­με­νική αξία της κύριας κατοι­κίας να μην υπερ­βαί­νει:

* για τον άγαμο τις 180.000 ευρώ

* για τον έγγαμο τις 220.000 ευρώ.

Τα περιου­σιακά όρια προ­σαυ­ξά­νο­νται κατά 20.000 ευρώ ανά παιδί και μέχρι τρία παιδιά.

Η… γκάμα των ρυθ­μί­σεων

1 Βρα­χυ­χρό­νιες (διάρ­κειας μικρό­τε­ρης των δύο ετών)

* Τακτο­ποί­ηση ληξι­πρό­θε­σμων οφειλών (συμ­φω­νία απο­πλη­ρω­μής τους με βάση προ­κα­θο­ρι­σμένο χρο­νο­διά­γραμμα).

* Κεφα­λαιο­ποί­ηση ληξι­πρό­θε­σμων οφειλών και ανα­προ­σαρ­μογή του προ­γράμ­μα­τος απο­πλη­ρω­μής του οφει­λό­με­νου υπο­λοί­που.

* Μειω­μένη δόση μεγα­λύ­τερη των οφει­λό­με­νων τόκων.

* Μειω­μένη δόση μικρό­τερη των οφει­λό­με­νων τόκων.

* Κατα­βολή μόνο τόκων.

* Περί­ο­δος χάριτος: Ανα­στολή. πλη­ρω­μών για προ­κα­θο­ρι­σμένη περίοδο. Οι τόκοι κεφα­λαιο­ποιού­νται ή διευ­θε­τού­νται.

2 Μακρο­χρό­νιες (διάρ­κειας μεγα­λύ­τε­ρης των δύο ετών)

* Μείωση επι­το­κίου.

* Επι­μή­κυνση της διάρ­κειας απο­πλη­ρω­μής του δανείου, μετά­θεση, δηλαδή, της συμ­βα­τι­κής ημε­ρο­μη­νίας κατα­βο­λής της τελευ­ταίας δόσης του δανείου.

* Δια­χω­ρι­σμός οφειλής («Split Balance») σε δύο τμήματα, ένα το οποίο ο δανειο­λή­πτης εκτι­μά­ται ότι μπορεί να απο­πλη­ρώ­νει, με βάση την υφι­στά­μενη και την εκτι­μώ­μενη μελ­λο­ντική ικα­νό­τητα απο­πλη­ρω­μής του, και ένα δεύτερο, το οποίο τακτο­ποιεί­ται μετα­γε­νέ­στερα, με ρευ­στο­ποί­ηση περιου­σίας ή άλλου είδους διευ­θέ­τηση, η οποία συμ­φω­νεί­ται εξ αρχής από τα δύο μέρη.

* Δια­χω­ρι­σμός οφειλής («Split and Freeze»), επίσης, σε δύο τμήματα, μόνο, που το δεύτερο ναι μεν θα επα­νε­ξε­τά­ζε­ται στο μέλλον, χωρίς να τοκο­φο­ρεί­ται, θα τίθεται, ωστόσο, σε στα­διακό κούρεμα, σε αντι­στοι­χία με τη συνέ­πεια κατα­βο­λών του δανειο­λή­πτη.

* Μερική δια­γραφή οφειλής, ώστε η ενα­πο­μέ­νουσα οφειλή να δια­μορ­φω­θεί σε ύψος που εκτι­μά­ται ότι είναι δυνατό να εξυ­πη­ρε­τη­θεί ομαλά.

3 Λύσεις ορι­στι­κής διευ­θέ­τη­σης

* Εθε­λο­ντική παρά­δοση ενυ­πό­θη­κου ακι­νή­του: O δανειο­λή­πτης, ο οποίος δεν μπορεί να αντα­πο­κρι­θεί στους όρους απο­πλη­ρω­μής ενυ­πό­θη­κου δανείου, παρα­χω­ρεί οικειο­θε­λώς (δηλαδή χωρίς να απαι­τη­θεί η προ­σφυγή σε δικα­στι­κές ενέρ­γειες από πλευράς του ιδρύ­μα­τος) την κυριό­τητα του υπέγ­γυου ακι­νή­του στο ίδρυμα. Στη σχετική συμ­φω­νία δια­τυ­πώ­νε­ται σαφώς ο τρόπος διευ­θέ­τη­σης του τυχόν υπο­λοί­που.

* Μετα­τροπή σε ενοι­κί­αση/χρη­μα­το­δο­τική μίσθωση: O δανειο­λή­πτης μετα­βι­βά­ζει την κυριό­τητα του ακι­νή­του στο ίδρυμα, υπο­γρά­φο­ντας σύμβαση ενοι­κί­α­σης/χρη­μα­το­δο­τι­κής μίσθω­σης, η οποία του εξα­σφα­λί­ζει τη δυνα­τό­τητα μίσθω­σης του ακι­νή­του για ορι­σμένη ελά­χι­στη χρονική περίοδο.

* Εθε­λο­ντική εκποί­ηση ενυ­πό­θη­κου ακι­νή­του: O δανειο­λή­πτης προ­βαί­νει οικειο­θε­λώς σε πώληση του υπέγ­γυου ακι­νή­του σε τρίτο με τη σύμφωνη γνώμη του ιδρύ­μα­τος. Στην περί­πτωση που το τίμημα της πώλησης υπο­λεί­πε­ται του συνόλου της οφειλής, το ίδρυμα προ­βαί­νει σε δια­γραφή της ενα­πο­μέ­νου­σας οφειλής.

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΒΕΛΕΣΙΩΤΗ-Ελεύθερος Τύποσ

Πώς σας φάνηκε το άρθρο;

Ένα πάτημα, χωρίς λογαριασμό. Μία ψήφος ανά συσκευή.

Σχολιασμός άρθρου

Προσθέστε ένα σχόλιο

Εμφανίζεται μετά από έγκριση · το e-mail δεν δημοσιεύεται0 / 2000

Τα σχόλια εκφράζουν τον σχολιαστή, όχι τη Δημοκρατική. Όροι σχολιασμού

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται. Τα σχόλια δημοσιεύονται μετά από έγκριση· το e-mail δεν δημοσιεύεται.

Γίνετε ο πρώτος που θα σχολιάσει.