Σε… υποχρεωτική αργία μπαίνει η αγορά

Πτώση τζίρου κατά 50% στη λιανική από το «καλη­μέρα». Οικειο­θε­λής συρ­ρί­κνωση πωλή­σεων υπό το φόβο των επι­σφα­λειών από τις επι­χει­ρή­σεις. Ο κίν­δυ­νος ελλεί­ψεων, οι ανα­τι­μή­σεις και το ντόμινο που επη­ρε­ά­ζει όλο το φάσμα της αγοράς. Τι «παίζει» με τα φάρμακα.

Πριν ακόμη στε­γνώ­σει η μελάνη της επι­βο­λής capital controls, οι παρε­νέρ­γειες χτύ­πη­σαν μικρές και μεγάλες επι­χει­ρή­σεις της χώρας, οι οποίες προ­σπα­θούν να ισορ­ρο­πή­σουν ανάμεσα στις έντονες μετα­βο­λές της ζήτησης, στο φόβο των επι­σφα­λειών, στην έλλειψη ρευ­στό­τη­τας και στην δια­τά­ραξη των σχέσεων με τους προ­μη­θευ­τές εντός και εκτός Ελλάδας.

Το άμεσο ορατό απο­τέ­λε­σμα είναι η συρ­ρί­κνωση των εργα­σιών στις επι­χει­ρή­σεις πάσης φύσεως. Οι κατα­να­λω­τές δεν ψωνί­ζουν παρά μόνον τα απα­ραί­τητα (τρόφιμα και φάρμακα). Οι επι­χει­ρή­σεις δεν πωλούν ή μειώ­νουν την έκθεση τους στους πελάτες τους ή ζητούν πληρωμή της μετρη­τοίς.

Η παύση των εμπο­ρι­κών συναλ­λα­γών ανα­μέ­νε­ται σε δεύτερη φάση- και πάντως αρκετά σύντομα όπως σημειώ­νουν παρά­γο­ντες της βιο­μη­χα­νίας και του εμπο­ρίου – να οδη­γή­σει σε ελλεί­ψεις απο­λύ­τως ανα­γκαίων αγαθών στην ελλη­νική αγορά, γεγονός που με τη σειρά του αφενός θα πλήξει τον πλη­θυ­σμό και αφε­τέ­ρου θα οδη­γή­σει σε ανα­τι­μή­σεις.

Στη λιανική η πτώση τζίρου ήδη από τα πρώτα 24ωρα αγγίζει το 50%. Μικρές επι­χει­ρή­σεις κατε­βά­ζουν ρολά επ’αόρι­στον, ή θέτουν σε «ανα­γκα­στική αργία» τους εργα­ζο­μέ­νους (τους οποίους και δεν θα απο­ζη­μιώ­σουν) λει­τουρ­γώ­ντας με …κλειστά φώτα για να μην αυξά­νουν το λει­τουρ­γικό κόστος τους. Οι μεγάλες αλυ­σί­δες δια­τη­ρούν προς το παρόν την «ψυχραι­μία» τους, παρα­κο­λου­θώ­ντας τις εξε­λί­ξεις.

Ωστόσο η επί­πτωση στον καθη­με­ρινό κύκλο εργα­σιών θα τις οδη­γή­σει αργά ή γρήγορα σε «δρα­στι­κές απο­φά­σεις όσον αφορά εργα­ζο­μέ­νους και κατα­στή­ματα» σύμφωνα με στέ­λε­χος της αγοράς ηλε­κτρι­κών. Ακόμη και «κλει­στές αγορές» κατα­γρά­φουν σημα­ντι­κές απώ­λειες πωλή­σεων, όπως για παρά­δειγμα το συγκρό­τημα κατα­στη­μά­των στο Ελ.Βενι­ζέ­λος όπου η πτώση από τη Δευτέρα ανέρ­χε­ται σε 40%. Σ’αυτό το περι­βάλ­λον, αρκετές λια­νι­κές επι­χει­ρή­σεις ήδη έχουν ξεκι­νή­σει εντυ­πω­σια­κές προ­σφο­ρές και εκπτώ­σεις, 10 ημέρες πριν την έναρξη των επί­ση­μων θερινών εκπτώ­σεων, με στόχο τη συγκέ­ντρωση ρευστού.

Στον κλάδο των σούπερ μάρκετ, μετά την υπερ­βολή στη ζήτηση το περα­σμένο Σαβ­βα­το­κύ­ριακο, οπότε κατα­γρά­φηκε αύξηση πωλή­σεων κατά 20% (ποσοστό που το λια­νε­μπό­ριο τρο­φί­μων είχε να δει από το 2009), η κατά­σταση δείχνει να έχει αντι­στρα­φεί με τους κατα­να­λω­τές να κάνουν απο­λύ­τως μετρη­μέ­νες και υπο­λο­γι­σμέ­νες αγορές.

Στην αγορά φαρ­μά­κου, η οποία ήδη αντι­με­τώ­πιζε ελλεί­ψεις συγκε­κρι­μέ­νων σκευα­σμά­των με τα οποία η βιο­μη­χα­νία αδυ­να­τούσε να τρο­φο­δο­τή­σει την αγορά εδώ και μήνες, η ζήτηση παρα­μέ­νει υψηλή εξαι­τίας του φόβου νέων ελλεί­ψεων. Έτσι οι κατα­να­λω­τές σπεύ­δουν με τρί­μη­νες συντα­γές απαι­τώ­ντας συνο­λική εκτέ­λεση, ή κάποιοι πλη­ρώ­νουν μετρη­τοίς φάρμακα (όπως π.χ. ινσου­λί­νες) καλύ­πτο­ντας την ανάγκη για τον επόμενο 1,5 χρόνο.

Σ’αυτή την υπερ­βάλ­λουσα ζήτηση, οι φαρ­μα­κο­ποιοί ανα­γκά­ζο­νται να θέσουν όρια, ακο­λου­θώ­ντας την τακτική τους ενός σκευά­σμα­τος ανά ασθενή, η οποία υπα­γο­ρεύ­ε­ται από τους όρους που θέτουν οι προ­μη­θεύ­τριες φαρ­μα­κα­πο­θή­κες.

Μπορεί ο ΣΦΕΕ να δια­βε­βαιώ­νει ότι υπάρχει επάρ­κεια στην αγορά φαρ­μά­κου, ωστόσο σε ανε­πάρ­κεια βρί­σκε­ται η χρη­μα­το­δό­τηση της αλυ­σί­δας του φαρ­μά­κου. Οι φαρ­μα­κο­ποιοί απο­ζη­μιώ­νο­νται σε δόσεις από τον ΕΟΠΥΥ (αμφι­βάλ­λο­ντας μάλιστα αν θα εξο­φλη­θούν εντός του Ιουλίου, έχοντας ήδη υπερβεί κατά 3 μήνες τη συμ­βα­τική σχέση τους με τα Ταμεία) γεγονός που δια­κυ­βεύει την έγκαιρη απο­πλη­ρωμή των οφειλών προς τις φαρ­μα­κα­πο­θή­κες. Εκείνες με τη σειρά τους, φοβού­με­νες τις επι­σφά­λειες θέτουν πλαφόν στην πίστωση που παρέ­χουν και ζητούν και μετρητά περιο­ρί­ζο­ντας μοιραία τον όγκο αγορών εκ μέρους των φαρ­μα­κο­ποιών.

Την τακτική απο­φυ­γής του «μου­τζούρη» ακο­λού­θη­σαν ήδη μεγάλες επι­χει­ρή­σεις, που δια­θέ­τουν στην αγορά κατα­να­λω­τικά προ­ϊ­ό­ντα βασικά για το καλάθι του κατα­να­λωτή, οι οποίες στα­μά­τη­σαν από τη Δευτέρα την τιμο­λό­γηση προς τα σούπερ μάρκετ, μίνι μάρκετ και γενι­κό­τερα προς το εμπόριο. Στέ­λε­χος μεγάλης ελλη­νι­κής εμπο­ρο­βιο­μη­χα­νι­κής εται­ρίας, ανα­φέ­ρει πως η τρέ­χουσα εβδο­μάδα υπήρξε «ανα­γνω­ρι­στική», και δια­βε­βαιώ­νει πως τιμο­λό­γησε προς τους πελάτες του, σημειώ­νο­ντας ωστόσο ότι οι συν­θή­κες πώλησης θα γίνουν αυστη­ρές, εφόσον παρα­τα­θεί η τρα­πε­ζική αργία. «Και τότε ο τζίρος όλων θα περιο­ρι­στεί στο μισό με ότι αυτό συνε­πά­γε­ται για τη λει­τουρ­γία των επι­χει­ρή­σεων» συμπλη­ρώ­νει.

Πέραν των επι­σφα­λειών, ο άλλος μεγάλος κίν­δυ­νος για τις επι­χει­ρή­σεις είναι η επάρ­κεια σε τελικό προϊόν ή πρώτες ύλες απα­ραί­τη­τες για την παρα­γωγή. Δεδο­μέ­νου ότι πλέον οι διε­θνείς οίκοι δια­κό­πτουν τις ασφά­λειες πιστώ­σεων, οι προ­μη­θευ­τές ζητούν μετρητά και οι τρά­πε­ζες δεν λει­τουρ­γούν αρκετές επι­χει­ρή­σεις βρί­σκο­νται σε αδιέ­ξοδο.

Τα απο­θέ­ματα που υπάρ­χουν αυτή τη στιγμή στις απο­θή­κες και στα logistics center των μεγάλων αλυ­σί­δων και των εται­ρειών δια­νο­μών επαρ­κούν σύμφωνα με εκτι­μή­σεις παρα­γό­ντων της αγοράς για ένα 15νθήμερο. Μεγα­λο­στέ­λε­χος αλυ­σί­δας σούπερ μάρκετ με πανελ­λαν­δική κάλυψη ανέφερε πως «οι ελλεί­ψεις στην αγορά θα φανούν μετά από μια εβδο­μάδα» και ο ίδιος εκτί­μησε ότι «οι ελλεί­ψεις θα φέρουν και αυξή­σεις. Αυτός είναι νόμος της αγοράς».

Στέ­λε­χος από τον κλάδο του κρέατος υπο­στή­ριξε ότι την επόμενη εβδο­μάδα οι εισα­γω­γές θα είναι σημα­ντικά μειω­μέ­νες και θα αφορούν κυρίως φθη­νό­τερα είδη κρέατος. «Οι ασφα­λί­σεις πιστώ­σεων έχουν τερ­μα­τι­στεί πλήρως και όσες παραγ­γε­λίες εκτε­λού­νται, πλη­ρώ­νο­νται από λογα­ρια­σμούς που δια­τη­ρούν κάποιοι Έλληνες εισα­γω­γείς στο εξω­τε­ρικό», σημειώ­νει.

Κατά τον ίδιο «περιο­ρί­ζο­νται ή τερ­μα­τί­ζο­νται οι παρα­δό­σεις κρέατος σε σούπερ μάρκετ και κρε­ο­πω­λεία στα οποία οι εισα­γω­γείς –έμποροι έχουν μεγάλο «άνοιγμα» και από τα οποία παρα­τη­ρού­νται καθυ­στε­ρή­σεις στις πλη­ρω­μές τους».

Σοβαρά είναι και τα προ­βλή­ματα στον εφο­δια­σμό της αγοράς με φρέσκα προ­ϊ­ό­ντα. Τον κίνδυνο κατα­στρο­φής ευπαθών πρώτων υλών και τρο­φί­μων από την καθυ­στέ­ρηση στην απο­πλη­ρωμή και παρα­λαβή παραγ­γε­λιών επε­σή­μανε και ο Σύν­δε­σμος Επι­χει­ρή­σεων και Βιο­μη­χα­νιών (ΣΕΒ).

Τονίζει ακόμη ότι η ειδική επι­τροπή –η οποία, σημειω­τέον, είναι πεντα­με­λής– δεν θα προ­λα­βαί­νει να αντα­πο­κρι­θεί στα αιτή­ματα για έγκριση κατ’ εξαί­ρεση τρα­πε­ζι­κών συναλ­λα­γών για τις εισα­γω­γές.

Χαρα­κτη­ρι­στικό του ντόμινο που επη­ρε­ά­ζει την αγορά, είναι το πρό­βλημα που αντι­με­τώ­πισε μεγάλη ελλη­νική βιο­μη­χα­νία τρο­φί­μων με έντονη εξα­γω­γική δράση εξαι­τίας του κύριου προ­μη­θευτή συσκευα­σιών της. Η συνερ­γα­ζό­μενη εταιρία δεν είχε πρό­σβαση στην πρώτη ύλη για να παράξει τις σχε­τι­κές συσκευα­σίες, με απο­τέ­λε­σμα να τεθεί σε κίνδυνο το σύνολο των πωλή­σεων της βιο­μη­χα­νίας όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και διεθνώς.

Ακόμη κι αν η ελλη­νική βιο­μη­χα­νία επέλεγε αιφ­νι­δια­στικά προ­μη­θευτή εκτός Ελλάδας για να λύσει το πρό­βλημα θα χρεια­ζό­ταν του­λά­χι­στον έξι μήνες για να συντο­νί­σει την παρα­γωγή και να εφο­διά­σει τις μονάδες της. Το απο­τέ­λε­σμα θα ήταν η απώλεια εκα­το­ντά­δων εκα­τομ­μυ­ρίων πωλή­σεων και η έξοδος ενδε­χο­μέ­νως από αγορές του εξω­τε­ρι­κού. Το πρό­βλημα αντι­με­τω­πί­στηκε με εγγυ­ή­σεις και ρευστό που παρείχε η βιο­μη­χα­νία προς τους προ­μη­θευ­τές του συνερ­γάτη της, χωρίς ωστόσο αυτό να απο­κλείει αντί­στοιχα ατυ­χή­ματα στο μέλλον….

euro2day.gr