Ανταλλαγή σπιτιών: Η νέα ταξιδιωτική τάση που μειώνει δραστικά το κόστος στις διακοπές

Το κό­στος της δια­μο­νής έχει εξε­λι­χθεί σε έναν από τους με­γα­λύ­τε­ρους «πο­νο­κε­φά­λους» για όσους σχε­διά­ζουν δια­κο­πές, ιδιαί­τε­ρα όταν πρό­κει­ται για οι­κο­γέ­νειες που χρειά­ζο­νται με­γα­λύ­τε­ρο χώρο και τα­ξι­δεύ­ουν σε πε­ριό­δους υψη­λής ζή­τη­σης. Μια λύση που για χρό­νια πα­ρέ­με­νε στο πε­ρι­θώ­ριο επι­στρέ­φει πλέον δυ­να­μι­κά: αντί για ξε­νο­δο­χείο ή ενοι­κια­ζό­με­νο κα­τά­λυ­μα, οι τα­ξι­διώ­τες ανταλ­λάσ­σουν τα σπί­τια τους και ου­σια­στι­κά μη­δε­νί­ζουν το κό­στος δια­μο­νής.

Για αρ­κε­τούς, η σκέψη ότι άγνω­στοι θα κοι­μη­θούν στο κρε­βά­τι τους, θα χρη­σι­μο­ποι­ή­σουν την κου­ζί­να τους και θα κι­νη­θούν στους προ­σω­πι­κούς τους χώ­ρους εξα­κο­λου­θεί να προ­κα­λεί αμη­χα­νία. Το οι­κο­νο­μι­κό όφε­λος, όμως, μπο­ρεί να είναι αρ­κε­τά με­γά­λο ώστε να αλ­λά­ξει τις ισορ­ρο­πί­ες στον οι­κο­γε­νεια­κό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό των δια­κο­πών.

Ο 42χρο­νος Henry Vanderpump, η σύ­ζυ­γός του Elliw και τα δύο παι­διά τους έχουν ήδη δο­κι­μά­σει δύο φορές το μο­ντέ­λο και ετοι­μά­ζο­νται να το επα­να­λά­βουν αυτό το κα­λο­καί­ρι. Πα­ρα­χω­ρώ­ντας την κα­τοι­κία των πέντε υπνο­δω­μα­τί­ων όπου ζουν στο Cheshire της Βρε­τα­νί­ας, κα­τά­φε­ραν να μεί­νουν σε σπί­τια άλλων οι­κο­γε­νειών στο Αμ­βούρ­γο και την Κο­πεγ­χά­γη.

Οι υπο­λο­γι­σμοί τους είναι εν­δει­κτι­κοί των χρη­μά­των που μπο­ρούν να εξοι­κο­νο­μη­θούν. Σε κάθε τα­ξί­δι απέ­φυ­γαν πε­ρί­που 2.500 λίρες σε έξοδα δια­μο­νής, ενώ πε­ριό­ρι­σαν κατά πε­ρί­που 700 λίρες ακόμη το κό­στος των με­τα­κι­νή­σε­ων, καθώς μαζί με τα σπί­τια οι οι­κο­γέ­νειες αντάλ­λα­ξαν και τα αυ­το­κί­νη­τά τους.

Το απο­τέ­λε­σμα ήταν να αλ­λά­ξει ου­σια­στι­κά ο τρό­πος με τον οποίο ορ­γα­νώ­νουν τις οι­κο­γε­νεια­κές τους δια­κο­πές. Εκεί όπου πα­λαιό­τε­ρα ο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός επέ­τρε­πε μία με­γά­λη κα­λο­και­ρι­νή από­δρα­ση, πλέον μπο­ρούν να πραγ­μα­το­ποιούν δύο.

 Ένα παλιό μο­ντέ­λο επι­στρέ­φει λόγω ακρί­βειας

Η ανταλ­λα­γή κα­τοι­κιών απέ­χει πολύ από το να απο­τε­λεί και­νούρ­για τα­ξι­διω­τι­κή τάση. Οι πρώ­τες ορ­γα­νω­μέ­νες μορ­φές της εμ­φα­νί­στη­καν ήδη από τη δε­κα­ε­τία του 1950, πολύ πριν από την εποχή των δια­δι­κτυα­κών πλατ­φορ­μών και των βρα­χυ­χρό­νιων μι­σθώ­σε­ων.

Σή­με­ρα, όμως, το πε­ρι­βάλ­λον είναι πολύ δια­φο­ρε­τι­κό. Οι υψη­λό­τε­ρες τιμές στα ξε­νο­δο­χεία και στα του­ρι­στι­κά κα­τα­λύ­μα­τα, σε συν­δυα­σμό με το αυ­ξη­μέ­νο συ­νο­λι­κό κό­στος των τα­ξι­διών, δη­μιουρ­γούν πρό­σφο­ρο έδα­φος για την επι­στρο­φή του μο­ντέ­λου.

Το βα­σι­κό πλε­ο­νέ­κτη­μα είναι απλό: κα­νέ­να από τα δύο μέρη δεν πλη­ρώ­νει ενοί­κιο για το σπίτι στο οποίο δια­μέ­νει. Αντί για ημε­ρή­σια χρέ­ω­ση, οι χρή­στες συ­νή­θως κα­τα­βάλ­λουν μια ετή­σια συν­δρο­μή στην υπη­ρε­σία μέσω της οποί­ας βρί­σκουν άλ­λους ιδιο­κτή­τες και ορ­γα­νώ­νουν την ανταλ­λα­γή.

Η συμ­φω­νία μπο­ρεί να πραγ­μα­το­ποι­η­θεί με δύο βα­σι­κούς τρό­πους. Στην κλα­σι­κή εκ­δο­χή, δύο οι­κο­γέ­νειες ανταλ­λάσ­σουν απευ­θεί­ας τις κα­τοι­κί­ες τους για συ­γκε­κρι­μέ­νο χρο­νι­κό διά­στη­μα. Η μία περνά τις δια­κο­πές της στο σπίτι της άλλης και αντί­στρο­φα.

Υπάρ­χει όμως και ένα πε­ρισ­σό­τε­ρο ευ­έ­λι­κτο σύ­στη­μα πό­ντων. Κά­ποιος μπο­ρεί να πα­ρα­χω­ρή­σει την κα­τοι­κία του σε άλλο μέλος, να συ­γκε­ντρώ­σει πό­ντους από τη φι­λο­ξε­νία και να τους εξαρ­γυ­ρώ­σει αρ­γό­τε­ρα για δια­μο­νή σε ένα εντε­λώς δια­φο­ρε­τι­κό σπίτι και προ­ο­ρι­σμό. Έτσι, δεν απαι­τεί­ται πά­ντο­τε να συ­μπί­πτουν οι ημε­ρο­μη­νί­ες και οι τα­ξι­διω­τι­κές επι­θυ­μί­ες δύο οι­κο­γε­νειών.

Το οι­κο­νο­μι­κό όφε­λος μπο­ρεί να γίνει ιδιαί­τε­ρα ση­μα­ντι­κό για όσους τα­ξι­δεύ­ουν συχνά. Η May Burrough από το Λον­δί­νο πραγ­μα­το­ποί­η­σε μέσα σε τρία χρό­νια 34 ανταλ­λα­γές, τα­ξι­δεύ­ο­ντας με­τα­ξύ άλλων στη Βαρ­κε­λώ­νη και στις ελ­βε­τι­κές Άλ­πεις. Υπο­λο­γί­ζει ότι η συ­νο­λι­κή εξοι­κο­νό­μη­σή της κυ­μαί­νε­ται με­τα­ξύ 5.000 και 8.000 λιρών.

Ακόμη με­γα­λύ­τε­ρο είναι το όφε­λος για την Petra Novak, η οποία ερ­γά­ζε­ται εξ απο­στά­σε­ως και με­τα­κι­νεί­ται με­τα­ξύ δια­φο­ρε­τι­κών ευ­ρω­παϊ­κών χωρών. Μέσω των ανταλ­λα­γών κα­τοι­κιών εκτι­μά ότι έχει πε­ριο­ρί­σει τις τα­ξι­διω­τι­κές της δα­πά­νες κατά 18.000 έως 20.000 λίρες.

 Το πλε­ο­νέ­κτη­μα μιας κα­τοι­κί­ας στην Ελ­λά­δα

Για τους Έλ­λη­νες ιδιο­κτή­τες το συ­γκε­κρι­μέ­νο μο­ντέ­λο πα­ρου­σιά­ζει ιδιαί­τε­ρο εν­δια­φέ­ρον, καθώς η χώρα δια­θέ­τει ένα ση­μα­ντι­κό συ­γκρι­τι­κό πλε­ο­νέ­κτη­μα: την πολύ υψηλή διε­θνή του­ρι­στι­κή ζή­τη­ση.

Μια κα­τοι­κία στην Αθήνα, τη Θεσ­σα­λο­νί­κη ή σε έναν δη­μο­φι­λή νη­σιω­τι­κό προ­ο­ρι­σμό μπο­ρεί να απο­τε­λέ­σει ισχυ­ρό «νό­μι­σμα» ανταλ­λα­γής για μια οι­κο­γέ­νεια που θέλει να τα­ξι­δέ­ψει στο εξω­τε­ρι­κό χωρίς να επι­βα­ρυν­θεί με ξε­νο­δο­χείο ή ενοι­κια­ζό­με­νο κα­τά­λυ­μα.

Η λο­γι­κή είναι ιδιαί­τε­ρα ελ­κυ­στι­κή στις πε­ριό­δους αιχ­μής. Μια ελ­λη­νι­κή οι­κο­γέ­νεια μπο­ρεί, για πα­ρά­δειγ­μα, να πα­ρα­χω­ρή­σει το σπίτι ή την εξο­χι­κή κα­τοι­κία της σε ξέ­νους επι­σκέ­πτες και να εξα­σφα­λί­σει αντί­στοι­χα δια­μο­νή χωρίς χρέ­ω­ση σε ευ­ρω­παϊ­κή πρω­τεύ­ου­σα, πα­ρα­θα­λάσ­σιο προ­ο­ρι­σμό ή ακόμη και σε άλλη πε­ριο­χή της Ελ­λά­δας.

Στα διε­θνή δί­κτυα ανταλ­λα­γής πε­ρι­λαμ­βά­νο­νται ήδη πολλά ελ­λη­νι­κά ακί­νη­τα, από αστι­κά δια­με­ρί­σμα­τα μέχρι εξο­χι­κές κα­τοι­κί­ες σε δη­μο­φι­λή νησιά όπως η Μύ­κο­νος, η Κέα και η Τήνος. Το διε­θνές δί­κτυο της HomeExchange, για πα­ρά­δειγ­μα, πε­ρι­λαμ­βά­νει πε­ρισ­σό­τε­ρα από 550.000 σπί­τια σε 155 χώρες, με την πρό­σβα­ση στις ανταλ­λα­γές να βα­σί­ζε­ται σε ετή­σια συν­δρο­μή.

Η ύπαρ­ξη ενός σπι­τιού σε δη­μο­φι­λή ελ­λη­νι­κό προ­ο­ρι­σμό δεν εξα­σφα­λί­ζει, βέ­βαια, αυ­τό­μα­τα την επι­τυ­χία. Όπως συμ­βαί­νει και στις υπό­λοι­πες ψη­φια­κές αγο­ρές δια­μο­νής, ση­μα­ντι­κό ρόλο παί­ζουν η το­πο­θε­σία, η κα­τά­στα­ση του ακι­νή­του, οι φω­το­γρα­φί­ες και η πα­ρου­σί­α­σή του, οι δια­θέ­σι­μες ημε­ρο­μη­νί­ες και οι αξιο­λο­γή­σεις προη­γού­με­νων επι­σκε­πτών.

Η εξοι­κο­νό­μη­ση έχει και απαι­τή­σεις

Η σχε­δόν δω­ρε­άν δια­μο­νή συ­νο­δεύ­ε­ται από έναν βα­σι­κό συμ­βι­βα­σμό: χρειά­ζε­ται πε­ρισ­σό­τε­ρη προ­ε­τοι­μα­σία από μια απλή κρά­τη­ση ξε­νο­δο­χεί­ου.

Η εύ­ρε­ση της κα­τάλ­λη­λης ανταλ­λα­γής μπο­ρεί να απαι­τή­σει αρ­κε­τές επα­φές. Είναι χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό ότι τα μέλη τέ­τοιων δι­κτύ­ων μπο­ρεί να χρεια­στεί να απο­στεί­λουν 10 έως 15 μη­νύ­μα­τα μέχρι να εξα­σφα­λί­σουν θε­τι­κή απά­ντη­ση. Αυτό κα­θι­στά την ανταλ­λα­γή πε­ρισ­σό­τε­ρο κα­τάλ­λη­λη για όσους προ­γραμ­μα­τί­ζουν εγκαί­ρως τις δια­κο­πές τους και λι­γό­τε­ρο πρα­κτι­κή για αυ­θόρ­μη­τα τα­ξί­δια της τε­λευ­ταί­ας στιγ­μής.

Πα­ράλ­λη­λα, ο ιδιο­κτή­της πρέ­πει να προ­ε­τοι­μά­σει το σπίτι του όπως θα προ­ε­τοί­μα­ζε ένα κα­τά­λυ­μα για φι­λο­ξε­νού­με­νους. Απαι­τού­νται κα­θα­ριό­τη­τα και τα­κτο­ποί­η­ση, ελεύ­θε­ρος χώρος σε ντου­λά­πες και συρ­τά­ρια και σα­φείς πλη­ρο­φο­ρί­ες για οτι­δή­πο­τε μπο­ρεί να χρεια­στεί ο επι­σκέ­πτης κατά τη διάρ­κεια της πα­ρα­μο­νής του.

Χρή­σι­μο είναι να υπάρ­χει ένας μι­κρός «οδη­γός του σπι­τιού» με πλη­ρο­φο­ρί­ες για τις ηλε­κτρι­κές συ­σκευ­ές, το Wi-Fi, τη δια­χεί­ρι­ση των απορ­ριμ­μά­των, τις ιδιαι­τε­ρό­τη­τες της κα­τοι­κί­ας και τα τη­λέ­φω­να που μπο­ρεί να χρεια­στούν σε πε­ρί­πτω­ση έκτα­κτης ανά­γκης.

Ιδιαί­τε­ρη προ­σο­χή απαι­τεί­ται και στην ασφα­λι­στι­κή κά­λυ­ψη. Πριν από οποια­δή­πο­τε συμ­φω­νία, οι ιδιο­κτή­τες χρειά­ζε­ται να γνω­ρί­ζουν εάν το ασφα­λι­στή­ριο του ακι­νή­του κα­λύ­πτει ζη­μιές που μπο­ρεί να προ­κλη­θούν από φι­λο­ξε­νού­με­νους. Αντί­στοι­χος έλεγ­χος είναι χρή­σι­μος και για την τα­ξι­διω­τι­κή ασφά­λι­ση, καθώς οι ίδιοι θα βρί­σκο­νται στο σπίτι κά­ποιου άλλου.

Οι ορ­γα­νω­μέ­νες πλατ­φόρ­μες επι­χει­ρούν να πε­ριο­ρί­σουν το ρίσκο μέσω επα­λή­θευ­σης χρη­στών, αξιο­λο­γή­σε­ων και μη­χα­νι­σμών προ­στα­σί­ας ή κά­λυ­ψης ζη­μιών. Παρ’ όλα αυτά, η εμπι­στο­σύ­νη εξα­κο­λου­θεί να απο­τε­λεί τη βάση ολό­κλη­ρου του μο­ντέ­λου.

Γι’ αυτό και η επι­κοι­νω­νία πριν από το τα­ξί­δι είναι κρί­σι­μη. Μια βι­ντε­ο­κλή­ση, η ανταλ­λα­γή ανα­λυ­τι­κών πλη­ρο­φο­ριών και η ξε­κά­θα­ρη συμ­φω­νία για τη χρήση του σπι­τιού, του αυ­το­κι­νή­του ή άλλων πα­ρο­χών μπο­ρούν να απο­τρέ­ψουν ση­μα­ντι­κό μέρος των πι­θα­νών πα­ρε­ξη­γή­σε­ων.

Πε­ρισ­σό­τε­ρο από ένας τρό­πος για φθη­νό­τε­ρες δια­κο­πές

Το οι­κο­νο­μι­κό κί­νη­τρο απο­τε­λεί πι­θα­νό­τα­τα την ισχυ­ρό­τε­ρη αιτία για τη νέα άνοδο των ανταλ­λα­γών κα­τοι­κί­ας. Δεν είναι, όμως, το μο­να­δι­κό πλε­ο­νέ­κτη­μα.

Αντί για ένα δω­μά­τιο ξε­νο­δο­χεί­ου, μια οι­κο­γέ­νεια απο­κτά πρό­σβα­ση σε πλή­ρως εξο­πλι­σμέ­νη κα­τοι­κία, με κου­ζί­να, πε­ρισ­σό­τε­ρους χώ­ρους και συχνά πα­ρο­χές που μπο­ρούν να πε­ριο­ρί­σουν και άλλα έξοδα του τα­ξι­διού. Η δυ­να­τό­τη­τα μα­γει­ρέ­μα­τος, για πα­ρά­δειγ­μα, μπο­ρεί να μειώ­σει ση­μα­ντι­κά το κό­στος της εστί­α­σης, ει­δι­κά για οι­κο­γέ­νειες με παι­διά.

Πα­ράλ­λη­λα, το σπίτι συ­νή­θως βρί­σκε­ται σε πραγ­μα­τι­κή γει­το­νιά και όχι απα­ραί­τη­τα στο κέ­ντρο μιας υπερ­του­ρι­στι­κής πε­ριο­χής. Έτσι, οι τα­ξι­διώ­τες έχουν τη δυ­να­τό­τη­τα να γνω­ρί­σουν δια­φο­ρε­τι­κά έναν προ­ο­ρι­σμό, να χρη­σι­μο­ποι­ή­σουν τις το­πι­κές αγο­ρές και υπη­ρε­σί­ες και να κι­νη­θούν πε­ρισ­σό­τε­ρο σαν κά­τοι­κοι παρά σαν του­ρί­στες.

Η ανταλ­λα­γή σπι­τιών δεν είναι επο­μέ­νως κα­τάλ­λη­λη για όλους. Απαι­τεί ευ­ε­λι­ξία, ορ­γά­νω­ση και κυ­ρί­ως άνεση με την ιδέα ότι κά­ποιος άλλος θα χρη­σι­μο­ποι­ή­σει τον προ­σω­πι­κό χώρο του ιδιο­κτή­τη. Για όσους, όμως, μπο­ρούν να ξε­πε­ρά­σουν αυτό το εμπό­διο, το οι­κο­νο­μι­κό όφε­λος μπο­ρεί να με­τα­φρα­στεί σε πε­ρισ­σό­τε­ρα τα­ξί­δια, με­γα­λύ­τε­ρης διάρ­κειας δια­κο­πές και πρό­σβα­ση σε προ­ο­ρι­σμούς που δια­φο­ρε­τι­κά θα ήταν πολύ ακρι­βοί.

Σε μια εποχή όπου το κό­στος των δια­κο­πών απο­τε­λεί ολο­έ­να με­γα­λύ­τε­ρο μέρος του οι­κο­γε­νεια­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού, το σπίτι μπο­ρεί τε­λι­κά να γίνει κάτι πε­ρισ­σό­τε­ρο από τόπος κα­τοι­κί­ας: ένα «ει­σι­τή­ριο» για δια­κο­πές σε ολό­κλη­ρο τον κόσμο χωρίς τον λο­γα­ρια­σμό του ξε­νο­δο­χεί­ου.

Πηγή: newmoney.gr