Με κάρτα το 70% των ηλεκτρονικών συναλλαγών στην Ελλάδα

Πε­ρισ­σό­τε­ρες από επτά στις δέκα ηλε­κτρο­νι­κές πλη­ρω­μές στην Ελ­λά­δα πραγ­μα­το­ποιού­νται με κάρτα, κα­τα­τάσ­σο­ντας τη χώρα μας με­τα­ξύ των πλέον «καρ­το­κε­ντρι­κών» οι­κο­νο­μιών της Ευ­ρω­ζώ­νης.

Το πο­σο­στό αυτό είναι από τα υψη­λό­τε­ρα στην Ευ­ρω­ζώ­νη, οι χώρες της οποί­ας χρη­σι­μο­ποιούν κάρ­τες σε πο­σο­στό 57,3% κατά μέσον όρο. Υψη­λό­τε­ρα πο­σο­στά στη χρήση καρ­τών έχουν χώρες όπως η Κύ­προς με 75,2%, η Πορ­το­γα­λία με 73,9% και η Λι­θουα­νία με 73,5%, ενώ σε άλλες με­γά­λες αγο­ρές όπως η Ιτα­λία το αντί­στοι­χο πο­σο­στό είναι 57,9%, στην Ισπα­νία 68,1%, στη Γαλ­λία 64,7%, στην Ολ­λαν­δία 49,8% και στη Γερ­μα­νία μόλις 45,2%.

Αυτό προ­κύ­πτει από τα τε­λευ­ταία στοι­χεία της ΕΚΤ για τις προ­τι­μή­σεις των Ευ­ρω­παί­ων πο­λι­τών σε σχέση με τα ηλε­κτρο­νι­κά μέσα πλη­ρω­μής. Η με­γά­λη χρήση καρ­τών ακόμη και σε χώρες του ευ­ρω­παϊ­κού Νότου δεν ση­μαί­νει απα­ραί­τη­τα ότι οι πλη­ρω­μές διεκ­πε­ραιώ­νο­νται απο­κλει­στι­κά μέσω των δύο αμε­ρι­κα­νι­κών σχη­μά­των, της Visa και της Mastercard. Η Πορ­το­γα­λία, για πα­ρά­δειγ­μα, δια­θέ­τει το εθνι­κό σχήμα καρ­τών MULTIBANCO, το οποίο λει­τουρ­γεί από τη SIBS, τον δια­τρα­πε­ζι­κό ορ­γα­νι­σμό πλη­ρω­μών της χώρας και έναν από τους πιο προηγ­μέ­νους φο­ρείς υπο­δο­μών πλη­ρω­μών στην

Ευ­ρώ­πη. Οι πε­ρισ­σό­τε­ροι Πορ­το­γά­λοι χρη­σι­μο­ποιούν κάρ­τες δι­πλής σή­μαν­σης (co-badged), αξιο­ποιώ­ντας το MULTIBANCO στις εγ­χώ­ριες συ­ναλ­λα­γές και τα δί­κτυα Visa ή Mastercard στις διε­θνείς πλη­ρω­μές. Αντί­στοι­χα εθνι­κά σχή­μα­τα λει­τουρ­γούν στη Γαλ­λία (Cartes Bancaires), στη Γερ­μα­νία (Girocard), στην Ιτα­λία (BANCOMAT) και στο Βέλ­γιο (Bancontact). Η ύπαρ­ξη εγ­χώ­ριων σχη­μά­των πλη­ρω­μών ενι­σχύ­ει την ευ­ρω­παϊ­κή στρα­τη­γι­κή αυ­το­νο­μία στις πλη­ρω­μές και επι­τρέ­πει ση­μα­ντι­κό μέρος της αξίας που δη­μιουρ­γεί­ται από τις εγ­χώ­ριες συ­ναλ­λα­γές να πα­ρα­μέ­νει στις το­πι­κές αγο­ρές.

Εκτός από τις κάρ­τες, τα δύο άλλα βα­σι­κά μέσα ηλε­κτρο­νι­κών πλη­ρω­μών στην Ευ­ρω­ζώ­νη είναι οι με­τα­φο­ρές πί­στω­σης (credit transfers), με με­ρί­διο 21,3%, και οι άμε­σες χρε­ώ­σεις (direct debits), με 14,1%. Πα­ρό­τι οι με­τα­φο­ρές πί­στω­σης αντι­στοι­χούν μόλις σε πε­ρί­που δύο στις δέκα συ­ναλ­λα­γές, απο­τε­λούν την πραγ­μα­τι­κή «ρα­χο­κο­κα­λιά» του ευ­ρω­παϊ­κού συ­στή­μα­τος πλη­ρω­μών. Χρη­σι­μο­ποιού­νται για μι­σθούς, επι­χει­ρη­μα­τι­κές συ­ναλ­λα­γές και με­τα­φο­ρές με­γά­λων ποσών και μέσω αυτών δια­κι­νεί­ται το 92% της συ­νο­λι­κής αξίας των ηλε­κτρο­νι­κών πλη­ρω­μών στην Ευ­ρω­ζώ­νη.

Το σχε­τι­κά υψηλό με­ρί­διο των με­τα­φο­ρών πί­στω­σης στη χώρα μας συν­δέ­ε­ται και με την τα­χεία εξά­πλω­ση των άμε­σων πλη­ρω­μών μέσω του IRIS, το οποίο βα­σί­ζε­ται στην πλη­ρω­μή απευ­θεί­ας από τον λο­γα­ρια­σμό (accountto-account – A2A), σε αντί­θε­ση με τις πλη­ρω­μές με κάρτα, όπου με­σο­λα­βεί το δί­κτυο της κάρ­τας. Το 2025 οι άμε­σες πλη­ρω­μές μέσω της ΔΙΑΣ αυ­ξή­θη­καν κατά 72,8%, φθά­νο­ντας τα 122,1 εκατ. συ­ναλ­λα­γές και αντι­προ­σω­πεύ­ο­ντας πλέον το 27% του συ­νό­λου των με­τα­φο­ρών πί­στω­σης στην Ελ­λά­δα. Αντί­θε­τα, οι άμε­σες χρε­ώ­σεις πε­ριο­ρί­ζο­νται μόλις στο 1,1%, κα­τα­γρά­φο­ντας μία από τις χα­μη­λό­τε­ρες επι­δό­σεις στην Ευ­ρω­ζώ­νη. Το στοι­χείο αυτό δεί­χνει ότι οι επα­να­λαμ­βα­νό­με­νες πλη­ρω­μές εξα­κο­λου­θούν να πραγ­μα­το­ποιού­νται σε με­γά­λο βαθμό είτε με κάρ­τες είτε μέσω με­μο­νω­μέ­νων με­τα­φο­ρών πί­στω­σης, παρά το γε­γο­νός ότι από το 2025 η κυ­βερ­νη­τι­κή πα­ρέμ­βα­ση μη­δέ­νι­σε τις τρα­πε­ζι­κές προ­μή­θειες για τις πλη­ρω­μές λο­γα­ρια­σμών μέσω πά­γιας εντο­λής.

Να διευ­κρι­νι­στεί ότι τόσο οι άμε­σες με­τα­φο­ρές πί­στω­σης όσο και οι πά­γιες εντο­λές βα­σί­ζο­νται σε πλη­ρω­μές από τρα­πε­ζι­κό λο­γα­ρια­σμό. Η δια­φο­ρά είναι ποιος εκ­κι­νεί τη συ­ναλ­λα­γή. Στις με­τα­φο­ρές πί­στω­σης την εντο­λή δίνει ο πλη­ρω­τής, όπως συμ­βαί­νει στις με­τα­φο­ρές μέσω e-banking ή στις άμε­σες πλη­ρω­μές IRIS. Στις άμε­σες χρε­ώ­σεις, αντί­θε­τα, τη χρέ­ω­ση εκ­κι­νεί ο δι­καιού­χος, αφού έχει προη­γου­μέ­νως λάβει σχε­τι­κή εξου­σιο­δό­τη­ση από τον πε­λά­τη. Πρό­κει­ται για τον μη­χα­νι­σμό που χρη­σι­μο­ποιεί­ται ευ­ρέ­ως στην Ευ­ρώ­πη για την εξό­φλη­ση λο­γα­ρια­σμών κοι­νής ωφε­λεί­ας, τη­λε­πι­κοι­νω­νιών, ασφα­λί­στρων και άλλων επα­να­λαμ­βα­νό­με­νων πλη­ρω­μών.

Σύμ­φω­να με έρευ­να της ΕΚΤ, οι πά­γιες εντο­λές χρη­σι­μο­ποιού­νται ευ­ρέ­ως στην Ευ­ρω­ζώ­νη και συ­γκε­κρι­μέ­να για πάνω από τα δύο τρίτα των πλη­ρω­μών τη­λε­φω­νί­ας/internet, ασφα­λί­στρων και δό­σε­ων δα­νεί­ων και άρα το 14,1% ερ­μη­νεύ­ε­ται από την υψηλή διείσ­δυ­ση των πά­γιων εντο­λών στις επα­να­λαμ­βα­νό­με­νες πλη­ρω­μές. Είναι χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό ότι στη Γερ­μα­νία οι πά­γιες εντο­λές αντι­προ­σω­πεύ­ουν το 30,6% των συ­νο­λι­κών ηλε­κτρο­νι­κών πλη­ρω­μών, πο­σο­στό που είναι το υψη­λό­τε­ρο στην Ευ­ρω­ζώ­νη και υπο­δη­λώ­νει μια δια­φο­ρε­τι­κή κουλ­τού­ρα πλη­ρω­μών.

Μία ακόμη κα­τη­γο­ρία που απο­κτά στα­δια­κά με­γα­λύ­τε­ρη ση­μα­σία είναι οι πλη­ρω­μές με ηλε­κτρο­νι­κό χρήμα (e-money), οι οποί­ες αντι­προ­σω­πεύ­ουν το 6,1% των ηλε­κτρο­νι­κών πλη­ρω­μών στην Ευ­ρω­ζώ­νη και το 4% στην Ελ­λά­δα. Σε αντί­θε­ση με τα ψη­φια­κά πορ­το­φό­λια, όπως το Apple Pay ή το Google Pay, που χρη­σι­μο­ποιούν κυ­ρί­ως τρα­πε­ζι­κές κάρ­τες και κα­τα­γρά­φο­νται από την ΕΚΤ ως πλη­ρω­μές με κάρτα, το e-money αφορά πλη­ρω­μές που πραγ­μα­το­ποιού­νται μέσω λο­γα­ρια­σμών ηλε­κτρο­νι­κού χρή­μα­τος που τη­ρού­νται σε ιδρύ­μα­τα ηλε­κτρο­νι­κού χρή­μα­τος (Electronic Money Institutions – EMIS).

Σύμ­φω­να με την ΕΚΤ, το 98% των συ­ναλ­λα­γών e-money στην Ευ­ρω­ζώ­νη πραγ­μα­το­ποιεί­ται πλέον μέσω τέ­τοιων λο­γα­ρια­σμών και μόλις το 2% μέσω προ­πλη­ρω­μέ­νων καρ­τών με δυ­να­τό­τη­τα απο­θή­κευ­σης ηλε­κτρο­νι­κού χρή­μα­τος, γε­γο­νός που απο­τυ­πώ­νει τη με­τα­τό­πι­ση της αγο­ράς προς τις ψη­φια­κές υπη­ρε­σί­ες fintech.

Πηγή: moneyreview.gr