Επώνυμη καταγγελία για δυσλειτουργία του βιολογικού προκάλεσε παρέμβαση του Υπουργείου Περιβάλλοντος

• Το Σώμα Επιθεώρησης Νοτίου Ελλάδας προώθησε την καταγγελία αρμοδίως, ζητώντας εξέταση των καταγγελλομένων από τις καθ’ ύλην αρμόδιες υπηρεσίες • Στο ίδιο κείμενο τίθενται και ζητήματα χωροταξικού σχεδιασμού, φέρουσας ικανότητας του νησιού και στέγασης του ντόπιου πληθυσμού

Η υπόθεση της επεξεργασίας των λυμάτων στη Ρόδο αποκτά και δεύτερο σκέλος, πέραν των διαδοχικών αυτοψιών και των εργαστηριακών ελέγχων που έχουν καταγραφεί το τελευταίο δίμηνο στη θαλάσσια περιοχή του ακρωτηρίου Βόδι. Αυτή τη φορά η αφορμή δεν προέρχεται από λιμενική αρχή ούτε από υπηρεσία δημόσιας υγείας, αλλά από πολίτη ο οποίος απευθύνθηκε γραπτώς και επωνύμως στη Γενική Διεύθυνση Σώματος Επιθεωρητών Ελεγκτών του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας
Το έγγραφο, που υπογράφει η προϊσταμένη του Σώματος Επιθεώρησης Νοτίου Ελλάδας κ. Σ. Ελευθεριάδου, φέρει τον τίτλο «Διαβίβαση καταγγελίας σχετικά με δυσλειτουργία του συστήματος επεξεργασίας λυμάτων και άλλων θεμάτων στο νησί της Ρόδου». Συνοδεύεται από την ίδια την καταγγελία.
Με τη διαβίβαση η Υπηρεσία δεν αποφαίνεται επί της ουσίας ούτε επιβεβαιώνει τα καταγγελλόμενα. Ζητεί ρητά από τους αποδέκτες να προβούν στις ενέργειές τους για την εξέταση των διαλαμβανομένων και για τον έλεγχό τους, στο πλαίσιο των δικών τους αρμοδιοτήτων, ενημερώνοντας παράλληλα και τον ίδιο τον καταγγέλλοντα.
Τι υποστηρίζει ο καταγγέλλων
Το κείμενο της καταγγελίας είναι σύντομο και διατυπωμένο σε πρώτο πρόσωπο, με τη μορφή διαδοχικών ερωτημάτων προς την εισαγγελική αρχή. Πολιτικός μηχανικός θέτει ως αφετηρία το ερώτημα εάν είναι δυνατόν μέσα στην τουριστική περίοδο να μην λειτουργεί ο βιολογικός καθαρισμός. Από εκεί και πέρα το περιεχόμενο διευρύνεται. Ο καταγγέλλων υποστηρίζει ότι το νησί δεν διαθέτει τις απαιτούμενες υποδομές, ενώ παράλληλα, όπως αναφέρει, κατασκευάζονται νέες ξενοδοχειακές μονάδες μεγαλύτερες από οικισμούς, από ξένους επενδυτές και με εισαγόμενο εργατικό δυναμικό. Διερωτάται πού βρίσκονται τα χωροταξικά σχέδια και πού η φέρουσα ικανότητα του νησιού, θέτοντας το ζήτημα εάν οι αρμόδιοι λαμβάνουν θέση επί των εξελίξεων.
Στο τελευταίο σκέλος συνδέει το ζήτημα του σχεδιασμού με τη στέγαση. Διατείνεται ότι ο ντόπιος πληθυσμός δεν βρίσκει κατοικία και αποδίδει την κατάσταση στην απουσία πολεοδομικών σχεδίων, την οποία θεωρεί ότι διευκολύνει τη μεταβίβαση ακινήτων. Τα ερωτήματα αυτά διατυπώνονται ως ισχυρισμοί και εκτιμήσεις του ίδιου και όχι ως διαπιστώσεις υπηρεσίας.
Δυσλειτουργία και όχι διακοπή λειτουργίας
Χρειάζεται εδώ μια διάκριση που προκύπτει από τα ίδια τα έγγραφα. Ο τίτλος του εγγράφου του Υπουργείου κάνει λόγο για δυσλειτουργία του συστήματος επεξεργασίας λυμάτων. Πουθενά στα διαθέσιμα στοιχεία δεν προκύπτει ότι η εγκατάσταση έχει τεθεί εκτός λειτουργίας ή ότι έχει σταματήσει να επεξεργάζεται λύματα.
Αντιθέτως, τα εργαστηριακά δεδομένα δείχνουν μονάδα που λειτουργεί, με την ποιότητα της εκροής όμως να μην είναι σταθερή. Στη δειγματοληψία 4 δειγμάτων υγρού αποβλήτου της 23ης Ιουλίου 2026, τα 2 έδωσαν τιμές πάνω από τα νομοθετικά όρια και τα υπόλοιπα 2 κινήθηκαν εντός ορίων, ορισμένα μάλιστα με σαφή απόσταση από αυτά. Η εικόνα δηλαδή δεν είναι ενιαία, γεγονός που παραπέμπει σε αστάθεια της απόδοσης και όχι σε παύση της λειτουργίας.
Το υπόβαθρο των ελέγχων στο Βόδι
Η καταγγελία έρχεται σε ένα χρονικό σημείο κατά το οποίο η θαλάσσια περιοχή του Ακρωτηρίου Βόδι, στη Δημοτική Ενότητα Καλλιθέας, βρίσκεται ήδη υπό διαρκή παρακολούθηση. Στις 3 Ιουνίου 2026, έπειτα από καταγγελία, καταγράφηκε στο υποθαλάσσιο σημείο εκροής μακροσκοπική εκροή σκουρόχρωμων υδάτων, έντονη δυσοσμία, φαινόμενο αναβρασμού στην επιφάνεια και τοπική θολερότητα σε ακτίνα περίπου 15 μέτρων.
Ακολούθησαν επανέλεγχοι στις 4 Ιουνίου, στις 17 Ιουνίου και στις 12 Ιουλίου 2026, με το φαινόμενο να υποχωρεί σταδιακά χωρίς ωστόσο να εξαλείφεται. Στην αυτοψία της 28ης Ιουλίου 2026 η εικόνα διαφοροποιήθηκε ουσιωδώς ως προς το μέγεθος, καθώς η ζώνη θολερότητας πέριξ του θαλάσσιου σημαντήρα εκτεινόταν κατά προσέγγιση 150 μέτρα κατά πλάτος και 300 μέτρα κατά μήκος, ενώ διαπιστώθηκε και δυσοσμία. Παράλληλα, δείγματα θαλασσινού νερού που ελήφθησαν στις 20 Ιουλίου 2026 παρουσίασαν υψηλή μικροβιολογική επιβάρυνση με δείκτες κοπρανώδους μόλυνσης, ειδικότερα Escherichia coli και εντερόκοκκους. Πρόκειται για μικροοργανισμούς που ζουν στο έντερο ανθρώπων και ζώων και χρησιμοποιούνται διεθνώς ως ένδειξη ότι στο νερό έχει καταλήξει λυματικό φορτίο, στοιχείο που μετατοπίζει το ζήτημα από το αισθητικό πεδίο της θολερότητας στο υγειονομικό.
Το εύρος των ζητημάτων που τίθενται
Η καταγγελία που διαβιβάστηκε δεν περιορίζεται στο τεχνικό ζήτημα της εκροής. Συνδέει τη λειτουργία της εγκατάστασης με τον ρυθμό της τουριστικής ανάπτυξης και με την απουσία σχεδιασμού, τοποθετώντας το ερώτημα σε επίπεδο υποδομών και όχι μεμονωμένου συμβάντος. Το εάν και σε ποιον βαθμό τα επιμέρους σκέλη θα εξεταστούν από τις υπηρεσίες στις οποίες προωθήθηκαν δεν προκύπτει από τα διαθέσιμα στοιχεία. Σύμφωνα με πληροφορίες της «δημοκρατικής», η υπόθεση της ρύπανσης βρίσκεται ήδη στο τραπέζι της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Ρόδου, με τον φάκελο να εμπλουτίζεται με κάθε νέο έλεγχο.