Νέα «γραμμή» στο Μεταναστευτικό από την ΕΕ: Τι αλλάζει στην Ελλάδα

Σκλη­ρή «γραμ­μή» στο Με­τα­να­στευ­τι­κό υιο­θε­τεί η ΕΕ, μετά το πρά­σι­νο φως από το Ευ­ρω­παϊ­κό Κοι­νο­βού­λιο στη δη­μιουρ­γία «κόμ­βων επι­στρο­φών» εκτός ευ­ρω­παϊ­κού εδά­φους, πρω­το­βου­λία που υπο­στή­ρι­ξε ενερ­γά η Ελ­λά­δα και ο αρ­μό­διος υπουρ­γός Θάνος Πλεύ­ρης.

Στο ίδιο πλαί­σιο, η εφαρ­μο­γή του νέου ευ­ρω­παϊ­κού Συμ­φώ­νου για τη Με­τα­νά­στευ­ση και το Άσυλο για τη δια­χεί­ρι­ση των πα­ρά­νο­μων ει­σό­δων στις χώρες της ΕΕ, προ­βλέ­πει αυ­στη­ρό­τε­ρες δια­δι­κα­σί­ες για την αντι­με­τώ­πι­ση των πα­ρά­νο­μων ει­σό­δων στην Ευ­ρω­παϊ­κή Ένωση, με σκοπό την απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τε­ρη δια­χεί­ρι­ση αι­τή­σε­ων ασύ­λου και επι­στρο­φών, στον στόχο της αύ­ξη­σης του αριθ­μού των απε­λά­σε­ων.

Οι ευ­ρω­παϊ­κές ενέρ­γειες για με­γα­λύ­τε­ρη απο­φα­σι­στι­κό­τη­τα στη δια­χεί­ρι­ση των πα­ρά­τυ­πων με­τα­να­στευ­τι­κών ροών, έρ­χο­νται εν μέσω της πα­ρα­τε­τα­μέ­νης ανα­τα­ρα­χής στη Μέση Ανα­το­λή που δη­μιουρ­γεί ανη­συ­χία για αύ­ξη­ση των με­τα­να­στευ­τι­κών ροών.

Δη­μιουρ­γία «κόμ­βων επι­στρο­φών» -Τι είναι τα return hubs

Η δη­μιουρ­γία «κόμ­βων επι­στρο­φών», των λε­γό­με­νων return hubs, πα­ρα­πέ­μπει στο βρε­τα­νι­κό «μο­ντέ­λο Ρουά­ντα», ενώ στη λει­τουρ­γία αντί­στοι­χων κέ­ντρων είχε προ­χω­ρή­σει και η Ιτα­λία στην Αλ­βα­νία. Στη δε­δο­μέ­νη φάση δεν έχουν προσ­διο­ρι­στεί ακόμη συ­γκε­κρι­μέ­νες χώρες για τη δη­μιουρ­γία των νέων δομών, ωστό­σο η πρω­το­βου­λία «πέ­ρα­σε» με ευ­ρεία πλειο­ψη­φία από το Ευ­ρω­κοι­νο­βού­λιο, με την ΕΕ να απα­ντά στις πιέ­σεις κρα­τών-μελών για απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τε­ρη ευ­ρω­παϊ­κή πο­λι­τι­κή επι­στρο­φών όσων δεν δι­καιού­νται άσυλο, με την ΕΕ να δίνει το στίγ­μα ότι κά­ποιος που ει­σέρ­χε­ται πα­ρά­νο­μα θα γνω­ρί­ζει ότι θα επι­στρέ­ψει στη χώρα κα­τα­γω­γής του ή σε ένα κέ­ντρο επι­στρο­φής εκτός της Ευ­ρώ­πης.

Σε αυτό το πλαί­σιο, η Ελ­λά­δα ως χώρα υπο­δο­χής, συμ­με­τεί­χε στον πυ­ρή­να κρα­τών-μελών που τάσ­σο­νταν υπέρ της προ­ο­πτι­κής δη­μιουρ­γί­ας και λει­τουρ­γί­ας «return hubs», στο πλαί­σιο της εξω­τε­ρι­κής διά­στα­σης της ευ­ρω­παϊ­κής με­τα­να­στευ­τι­κής πο­λι­τι­κής. Ο σχε­δια­σμός για τα συ­γκε­κρι­μέ­να κέ­ντρα είναι να προ­ω­θού­νται με­τα­νά­στες στα κέ­ντρα που θα κα­τα­σκευα­στούν σε αφρι­κα­νι­κές χώρες, η αί­τη­ση για πα­ρο­χή ασύ­λου των οποί­ων απορ­ρί­φθη­κε και κατά συ­νέ­πεια πρέ­πει να φύ­γουν από την ΕΕ, με στόχο να εκ­πεμ­φθεί το μή­νυ­μα «εάν έρ­θε­τε στην Ευ­ρώ­πη πα­ρά­νο­μα, δεν θα μεί­νε­τε». Η Ελ­λά­δα με τις τέσ­σε­ρις άλλες χώρες (Γερ­μα­νία, Ολ­λαν­δία, Αυ­στρία και Βέλ­γιο) έχουν συμ­φω­νή­σει για τη δη­μιουρ­γία τέ­τοιου κέ­ντρου μετά την ψή­φι­ση του Κα­νο­νι­σμού Επι­στρο­φών.

Προ­σπά­θεια πά­τα­ξης της πα­ρά­νο­μης με­τα­νά­στευ­σης

Στον ευ­ρω­παϊ­κό στόχο για ένα ασφα­λέ­στε­ρο πλαί­σιο για την πά­τα­ξη της πα­ρά­νο­μης με­τα­νά­στευ­σης εντάσ­σε­ται το Σύμ­φω­νο Με­τα­νά­στευ­σης σε συν­δυα­σμό με τον Κα­νο­νι­σμό Ασφα­λών τρί­των χωρών που ψή­φι­σε το Ευ­ρω­παϊ­κό Κοι­νο­βού­λιο και τον υπό ψή­φι­ση κα­νο­νι­σμό επι­στρο­φών που προ­βλέ­πει τη δη­μιουρ­γία return hubs εκτός της ΕΕ

Το νο­μο­σχέ­διο για την εφαρ­μο­γή του νέο Ευ­ρω­παϊ­κού Συμ­φώ­νου για το Άσυλο και τη Με­τα­νά­στευ­ση πα­ρου­σιά­στη­κε από τον υπουρ­γό Με­τα­νά­στευ­σης και Ασύ­λου, Θάνο Πλεύ­ρη, και ει­σά­γει τα­χύ­τε­ρες και αυ­στη­ρό­τε­ρες δια­δι­κα­σί­ες για τη δια­χεί­ρι­ση των πα­ρά­νο­μων ει­σό­δων.

Πρώτο στά­διο απο­τε­λεί ο υπο­χρε­ω­τι­κός έλεγ­χος δια­λο­γής (screening) για όλους όσοι ει­σέρ­χο­νται πα­ρά­νο­μα στη χώρα. Ο συ­γκε­κρι­μέ­νος έλεγ­χος πε­ρι­λαμ­βά­νει ταυ­το­ποί­η­ση, υγειο­νο­μι­κό έλεγ­χο και ενι­σχυ­μέ­νο έλεγ­χο ασφα­λεί­ας και ολο­κλη­ρώ­νε­ται εντός 7 ημε­ρών, ενώ η εξέ­τα­ση των αι­τή­σε­ων ασύ­λου δια­φο­ρο­ποιεί­ται ανά­λο­γα με το προ­σφυ­γι­κό προ­φίλ του αι­τού­ντος.

Οσοι δεν δι­καιο­λο­γούν άσυλο θα βρί­σκο­νται σε κα­θε­στώς συ­νε­χούς κρά­τη­σης

Σύμ­φω­να με το νο­μο­σχέ­διο, για άτομα από χώρες με χα­μη­λά πο­σο­στά ανα­γνώ­ρι­σης προ­βλέ­πε­ται υπο­χρε­ω­τι­κά συ­νο­ρια­κή δια­δι­κα­σία, η οποία ολο­κλη­ρώ­νε­ται εντός 12 εβδο­μά­δων και συ­νο­δεύ­ε­ται από υπο­χρε­ω­τι­κό πε­ριο­ρι­σμό της ελευ­θε­ρί­ας ή διοι­κη­τι­κή κρά­τη­ση.

Σύμ­φω­να με πηγές του υπουρ­γεί­ου Με­τα­νά­στευ­σης και Ασύ­λου, αυτό ου­σια­στι­κά ση­μαί­νει ότι με­τα­νά­στες, για πα­ρά­δειγ­μα από την Αί­γυ­πτο, το Μπα­γκλα­ντές, το Πα­κι­στάν, που δεν δι­καιο­λο­γούν άσυλο, θα βρί­σκο­νται σε κα­θε­στώς συ­νε­χούς κρά­τη­σης μέχρι την απόρ­ρι­ψη της αί­τη­σης ασύ­λου τους και την επι­στρο­φή τους.

Στην πε­ρί­πτω­ση που η αί­τη­ση απορ­ρι­φθεί, ακο­λου­θεί άμεσα τα­χεία δια­δι­κα­σία επι­στρο­φής και έτσι ενι­σχύ­ε­ται το «δόγμα φυ­λα­κή ή επι­στρο­φή», που έχει υιο­θε­τή­σει η ελ­λη­νι­κή κυ­βέρ­νη­ση. Μετά, μά­λι­στα, την ψή­φι­ση του Κα­νο­νι­σμού για τις ασφα­λείς τρί­τες χώρες η δια­δι­κα­σία επι­στρο­φής θα γί­νε­ται με τά­χι­στες δια­δι­κα­σί­ες.

Αντί­θε­τα, όσοι έχουν ισχυ­ρό­τε­ρο προ­σφυ­γι­κό προ­φίλ υπά­γο­νται στην κα­νο­νι­κή δια­δι­κα­σία ασύ­λου, με χρο­νι­κό ορί­ζο­ντα έως 6 μήνες. Σύμ­φω­να με αρ­μό­διες πηγές οι με­τα­νά­στες αυτοί επει­δή πι­θα­νά θα πά­ρουν άσυλο θα μπαί­νουν σε δια­δι­κα­σί­ες έντα­ξης. Όμως δεν θα έχουν καμία άλλη κοι­νω­νι­κή πα­ρο­χή εκτός από τη δυ­να­τό­τη­τα να ερ­γα­στούν σε το­μείς της οι­κο­νο­μί­ας που υπάρ­χει έλ­λει­ψη αν­θρώ­πι­νου δυ­να­μι­κού.

Οι δύο τύποι κέ­ντρων για με­τα­νά­στες

Επο­μέ­νως, οι τύποι των κέ­ντρων που θα βρί­σκο­νται οι με­τα­νά­στες θα είναι δύο:

Ένας στο μο­ντέ­λο της Αμυ­γδα­λέ­ζας, που θα είναι σε συ­νε­χή κρά­τη­ση, και ένας τύπου Κου­τσό­χε­ρο, που θα εντάσ­σο­νται σε ερ­γα­σία όσοι λαμ­βά­νουν άσυλο.

Πα­ράλ­λη­λα, θε­σπί­ζε­ται για πρώτη φορά υπο­χρε­ω­τι­κός μη­χα­νι­σμός ευ­ρω­παϊ­κής αλ­λη­λεγ­γύ­ης, ώστε τα κράτη-μέλη να συ­νει­σφέ­ρουν με με­τε­γκα­τα­στά­σεις, οι­κο­νο­μι­κή στή­ρι­ξη ή επι­χει­ρη­σια­κή βο­ή­θεια όταν χώρες πρώ­της γραμ­μής, όπως η Ελ­λά­δα, αντι­με­τω­πί­ζουν αυ­ξη­μέ­νες με­τα­να­στευ­τι­κές πιέ­σεις.

Ση­μειώ­νε­ται ότι στο πλαί­σιο εφαρ­μο­γής του Συμ­φώ­νου Με­τα­νά­στευ­σης η χώρα μας έχει συ­νά­ψει δι­με­ρείς συμ­φω­νί­ες με τις κύ­ριες χώρες (Γερ­μα­νία, Ολ­λαν­δία, Βέλ­γιο και τη Γαλ­λία) προς τις οποί­ες έχουν με­τα­κι­νη­θεί και με­τα­κι­νού­νται δε­κά­δες χι­λιά­δες πα­ρά­νο­μοι με­τα­νά­στες, οι οποί­οι έχουν αι­τη­θεί διε­θνή προ­στα­σία στη χώρα μας και, ως εκ τού­του, σύμ­φω­να με τον ΕΚ Δου­βλί­νο ΙΙΙ θα ήταν άμεσα επι­στρε­πτέ­οι.

Με τις συμ­φω­νί­ες αυτές η χώρα μας ανα­γνω­ρί­ζει την ιστο­ρι­κή αλ­λη­λεγ­γύη αυτών των χωρών και πέ­τυ­χε την ορι­στι­κή μη επι­στρο­φή από τις άνω χώρες όλων των άνω πα­ρα­νό­μων με­τα­να­στών που έχουν διέλ­θει και θα διέρ­χο­νται από τη χώρα μας έως την 12η-06-2026, την ορι­στι­κή δια­γρα­φή της υπο­χρέ­ω­σης της χώρας μας να τους απο­δε­χτεί και την «κα­θα­ρή» έναρ­ξη (clean slate) εφαρ­μο­γής του νέου συμ­φώ­νου. Αυτό ση­μαί­νει ότι η Ελ­λά­δα κατά την έναρ­ξη του Συμ­φώ­νου θα έχει μη­δε­νι­κή υπο­χρέ­ω­ση να απο­δε­χθεί επι­στρο­φές και δεν θα λάβει άλλης φύ­σε­ως αλ­λη­λεγ­γύη κατά το πρώτο έτος εφαρ­μο­γής του Συμ­φώ­νου.

Πηγή: iefimerida.gr