• Ο πρώτος ιστορικά Διευθυντής του Δημόσιου Ωνασείου Ημερήσιου Γενικού Λυκείου Ρόδου απαντά στις ανησυχίες για τον δημόσιο χαρακτήρα του θεσμού, εξηγεί το πλαίσιο λειτουργίας και περιγράφει τη στόχευση σε ποιότητα, στήριξη και σύνδεση με την τοπική κοινωνία, με την προθεσμία εγγραφών να ολοκληρώνεται την Πέμπτη 26 Μαρτίου 2026 στις 13:00
Πριν ακόμη αποτυπωθούν τα πρώτα σταθερά αποτελέσματα, κάθε νέος εκπαιδευτικός θεσμός περνά αναπόφευκτα από το φίλτρο της κοινωνικής επιφυλακτικότητας. Στη Ρόδο, η ίδρυση Δημόσιου Ωνασείου Σχολείου και ειδικότερα η έναρξη λειτουργίας του Δημόσιου Ωνασείου Ημερήσιου Γενικού Λυκείου τοποθετούνται ακριβώς σε αυτό το σημείο. Εκεί όπου οι προσδοκίες για αναβάθμιση συναντούν τις εύλογες απορίες των οικογενειών, των εκπαιδευτικών και της τοπικής κοινότητας για το τι αλλάζει, τι διατηρείται και με ποιους όρους.
Η συνέντευξη που ακολουθεί φιλοξενεί τον πρώτο ιστορικά Διευθυντή του νέου Λυκείου, Αναστάσιο Χαμουζά. Με επαγγελματική διαδρομή στη Νομική και εμπειρία ως στέλεχος της εκπαίδευσης, καλείται να διαχειριστεί μια μετάβαση που δεν είναι μόνο οργανωτική, αλλά και συμβολική. Η συζήτηση φωτίζει τον πυρήνα του εγχειρήματος, δηλαδή τον δημόσιο χαρακτήρα χωρίς δίδακτρα, τη θεσμική εποπτεία, καθώς και τη σύμπραξη του Υπουργείου Παιδείας με το Ίδρυμα Ωνάση, η οποία παρουσιάζεται ως μηχανισμός ενίσχυσης πόρων και τεχνογνωσίας, χωρίς μετατόπιση από την αρχή της δωρεάν πρόσβασης.
• Κύριε Χαμουζά, η ίδρυση ενός Δημόσιου Ωνασείου Λυκείου στη Ρόδο προκάλεσε μια αναμενόμενη επιφυλακτικότητα. Τι απαντάτε σε όσους φοβούνται μια «ιδιωτικοποίηση» της δημόσιας παιδείας από την πίσω πόρτα;
Καταρχάς ας διαγραφεί χωρίς άλλη σκέψη ο όρος «ιδιωτικοποίηση», καθώς θολώνει τη σαφήνεια του καταπληκτικού αυτού εγχειρήματος υπέρ της δωρεάν παιδείας! Αν και η επιφύλαξη κρίσης συγκαταλέγεται στις υγιείς αντιδράσεις μιας κοινωνίας που αγωνιά για το μέλλον των παιδιών της, οφείλω ωστόσο με παρρησία να διευκρινίσω ότι το Δημόσιο Ωνάσειο Λύκειο αποτελεί θεσμό, όπως ακριβώς το λέει η ονομασία του: αμιγώς δημόσιο, δηλαδή χωρίς δίδακτρα, χωρίς καμία απολύτως οικονομική επιβάρυνση για τις οικογένειες.
Ας σημειωθεί, για να γίνει εντελώς ξεκάθαρο, ότι το Δημόσιο Ωνάσειο Σχολείο εντελώς δωρεάν προβλέπεται να δέχεται μαθητές και μαθήτριες από άλλα σχολεία, που θα μπορούν να συμμετέχουν στους Ομίλους και στα Σύνολα. Υπάρχει συγκεκριμένη διοικητική και επιστημονική εποπτεία, ώστε να διασφαλίζεται η ποιότητα και η συνέπεια. Επίσης η σύμπραξη του Υπουργείου Παιδείας με έναν ιστορικό οργανισμό όπως το Ίδρυμα Ωνάση όχι μόνο δεν αλλοιώνει τον δημόσιο χαρακτήρα του Σχολείου, ίσα ίσα τον θωρακίζει με πόρους και τεχνογνωσία που το κράτος ή η τοπική αυτοδιοίκηση συχνά αδυνατεί να προσφέρει αμέσως. Έτσι απλά. Είναι επομένως μια αναβάθμιση του κοινού αγαθού, μια εξειδίκευση του όρου Δωρεάν Παιδεία και τίποτε περισσότερο ή λιγότερο για όλα τα παιδιά ανεξαιρέτως.
• Η Ρόδος έχει μια βαριά εκπαιδευτική κληρονομιά, από την εμβληματική Παιδαγωγική Ακαδημία έως το σύγχρονο Πανεπιστήμιο Αιγαίου, με το Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, το Τμήμα Προσχολικής Αγωγής και Εκπαιδευτικού Σχεδιασμού -μαζί βέβαια με το Τμήμα Μεσογειακών Σπουδών. Πώς κρίνετε ότι εγγράφεται το νέο Δημόσιο Ωνάσειο Γυμνάσιο και Λύκειο της Ρόδου στο ιστορικό αυτό πεδίο;
Είναι γνωστό ότι η Ρόδος και η Δωδεκάνησος, όχι τυχαία, είναι διαχρονικός παιδαγωγικός κόμβος. Ήδη το Δημόσιο Ωνάσειο Σχολείο έρχεται ως η φυσική μετεξέλιξη αυτής της ιστορικής εκπαιδευτικής αλυσίδας. Ενδεικτικά αναφέρω εδώ γνωστά ονόματα ευεργετών της εκπαίδευσης στη Ρόδο: ο Δημήτριος και ο Μίνως Βενετοκλής, ο Παύλος και ο Μιχαήλ Καζούλης, αντίστοιχα ίδρυσαν το Βενετόκλειο και το Καζούλειο, ο Γεώργιος και η Δέσποινα Αμαράντου, την Αμαράντειο. Στη Σύμη ήταν αντίστοιχα Πετρίδειο, του Γιανναρά, Ιωαννίδειο Παρθεναγωγείο. Στο Καστελλόριζο η Σαντραπεία Σχολή, στην Κάλυμνο το Νικηφόρειο Γυμνάσιο και πολλά άλλα.
Επίσης, η Παιδαγωγική Ακαδημία Ρόδου παρήγαγε τους δασκάλους και τις δασκάλες του 20ού αιώνα και το Πανεπιστήμιο Αιγαίου με την ακαδημαϊκή έρευνά του παράγει την επιστήμη του 21ου. Τώρα το Δημόσιο Ωνάσειο-Ημερήσιο Γενικό Λύκειο Ρόδου ενόψει και της γειτνίασης με το Πανεπιστήμιο Αιγαίου φιλοδοξεί να αποτελέσει το εργαστήριο όπου οι μαθητές και οι μαθήτριές μας θα προετοιμαστούν για το σύγχρονο διεθνές περιβάλλον, διατηρώντας ακέραιη την τοπική τους ταυτότητα. Προφανώς δεν εφευρίσκουμε τον τροχό, αλλά σίγουρα με τον κατάλληλο προγραμματισμό ακονίζουμε την αιχμή του δόρατος της παιδείας.
Και κάτι άλλο. Είναι γνωστό ότι το ίδρυμα Ωνάση δημιουργήθηκε για την προαγωγή του πολιτισμού, της εκπαίδευσης και της υγείας στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Το Ωνάσειο Καρδιοχειρουργικό Κέντρο δωρήθηκε στο κράτος, αποτελώντας ένα από τα πιο εξειδικευμένα νοσοκομεία. Η Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών προάγει τις τέχνες, χορηγεί υποτροφίες και χρηματοδοτεί εκπαιδευτικά προγράμματα και έρευνα. Δεν είναι μόνο το Ίδρυμα Ωνάση που λειτουργεί έτσι. Υπάρχουν και άλλες αντίστοιχες δομές ευεργετών, λ.χ. το Κέντρο Πολιτισμού Ιδρυμα Σταύρος Νιάρχος στεγάζει την Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδας και την Εθνική Λυρική Σκηνή, καθώς και ένα εκπαιδευτικό και περιβαλλοντικό πάρκο. Πασίγνωστα ονόματα ευεργετών όπως Ζάππας, Αρσάκης, Σιβιτανίδης, Ευγενίδης, Συγγρός, Μαρασλής, Μπενάκης, Σίνας και πολλοί άλλοι συνδέονται με την εθνική και κοινωνική προσφορά τους. Στη Ρόδο έχουμε ακόμη το Ίδρυμα Υποτροφιών Ρόδου «Εμμανουήλ Χριστ. Σταματίου & Μαρίας Χριστ. Σταματίου», το Ίδρυμα Πολιτισμού Ασημίνας & Γεωργίου Περδικάκη. Δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας συνεπώς. Όταν μάλιστα η ελληνική ναυτοσύνη διά του Ιδρύματος Ωνάση ενισχύει την παιδεία στο λίκνο του ναυτικού δικαίου, τη Ρόδο, το λες και ιστορική πλήρωση… Γιατί επαναπροσδιορίζεται η σχέση του δημόσιου συμφέροντος με την ισότητα των ευκαιριών για κάθε μαθητή και μαθήτρια.
• Αναλαμβάνετε τα ηνία ως ο πρώτος ιστορικά Διευθυντής του Δημόσιου Ωνάσειου Λυκείου -Ημερήσιου Γενικού Λυκείου της Ρόδου. Ποιο είναι το προσωπικό σας όραμα;
Είναι για μένα τιμητική αποστολή η ανάληψη της διεύθυνσης ενός νεότευκτου εκπαιδευτικού θεσμού, που απαιτεί κάτι πολύ περισσότερο από απλή διαχείριση. Η ιδιότητά μου ως νομικού και ως στελέχους της εκπαίδευσης μού επιτρέπει να αντιλαμβάνομαι το Σχολείο ως έναν ζωντανό οργανισμό με δημοκρατική οργάνωση, που πρέπει να λειτουργεί με νομική ακρίβεια, απόλυτο σεβασμό στους κανόνες, ευθύνη και διοικητική ευταξία και συνάμα παιδαγωγικό και επιστημονικό βάθος, προπάντων με σεβασμό στους συναδέλφους και στα παιδιά μας. Στόχος μου είναι η οικοδόμηση ενός περιβάλλοντος όπου η διοίκηση θα είναι αρωγός και ενεργός συμπαραστάτης των συναδέλφων και της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης ο χώρος που νοητικά εξακολουθεί να είναι ασύλληπτος είναι ο άνθρωπος. Και το σχολείο οφείλει πέρα από ωφέλιμο να είναι και ελκυστικό.
• Πολλοί γονείς ανησυχούν ότι το πρόγραμμα σπουδών μπορεί να είναι υπερβολικά απαιτητικό ή «ξένο» προς τις ανάγκες των εισαγωγικών εξετάσεων. Υπάρχει λόγος ανησυχίας;
Το αντίθετο ακριβώς! Υπάρχει λόγος αισιοδοξίας. Το Δημόσιο Ωνάσειο Σχολείο δεν λειτουργεί ερήμην του εθνικού αναλυτικού προγ ράμματος, αλλά το εμπλουτίζει. Η προσέγγισή μας είναι ολιστική: προετοιμάζουμε τον μαθητή και τη μαθήτρια για τις Πανελλαδικές Εξετάσεις με όρους υψηλής στοχοθεσίας. Δεν θέλουμε απλώς «υποψηφίους», αλλά ολοκληρωμένες προσωπικότητες που θα διαπρέψουν και την επομένη των εξετάσεων.
• Η Ρόδος είναι μια κοινωνία με στενούς δεσμούς. Πώς θα αλληλεπιδράσει το Δημόσιο Ωνάσειο Σχολείο με την τοπική κοινότητα; Τι θα λέγατε προσωπικά σε έναν γονέα που διστάζει ή φοβάται να εμπιστευτεί το παιδί του στο νέο αυτό εγχείρημα;
Θα του έλεγα μόνο ότι η εκπαίδευση είναι η επένδυση με τη μεγαλύτερη απόδοση… Επίσης ότι πρέπει να αντιληφθεί πως το παιδί του θα βρίσκεται μέσα σε έναν σχολικό χώρο με σωστή και καλή αισθητική, ότι θα πάρει έτσι ένα ισχυρό παιδαγωγικό μήνυμα. Γιατί ένα σχολείο που εκπέμπει αισθητική αταξία, που λειτουργεί μέσα σε ένα παλιό ιστορικό κτήριο όπως η Καπνοβιομηχανία, πλημμελώς ή έστω εμβαλωματικά συντηρημένο υπονομεύει το ίδιο το μορφωτικό του έργο. Αντίθετα, ένας χώρος με μέτρο και συνοχή καλλιεργεί στάσεις που προσεγγίζουν τον πυρήνα της πολυπόθητης δημοκρατικής παιδείας. Ως συμπεριληπτικό το Δημόσιο Ωνάσειο Σχολείο θα παρέχει μεταξύ άλλων τμήματα ένταξης ή παράλληλης στήριξης σε μαθητές και μαθήτριες με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες. Το έργο του προβλέπεται να πλαισιώνεται από φύλαξη, ψυχολόγους, κοινωνικούς λειτουργούς και νοσηλευτές. Ακόμη θα προσφέρει ενισχυτική διδασκαλία σε όλες τις τάξεις και υποστήριξη στους μαθητές και μαθήτριες για τις Πανελλαδικές Εξετάσεις. Με άλλα λόγια το Δημόσιο Ωνάσειο Σχολείο δεν θα είναι ένας κλειστός γυάλινος πύργος. Φιλοδοξούμε να αποτελέσει ένα κύτταρο παιδείας και πολιτισμού για όλη τη Ρόδο. Θέλουμε σ’ αυτό τον γονέα συμμέτοχο, όχι απλό παρατηρητή. Η Ρόδος πρέπει να νιώσει το Δημόσιο Ωνάσειο Λύκειο ως δικό της κτήμα, ως ένα δώρο στις επόμενες γενιές των Ροδιτών.
• Πώς βλέπετε το Δημόσιο Ωνάσειο Λύκειο Ρόδου σε πέντε χρόνια από σήμερα;
Σε λιγότερο διάστημα από πέντε χρόνια το Δημόσιο Ωνάσειο Λύκειο της Ρόδου θα ήθελα να έχει αποβεί σημείο αναφοράς για την εκπαίδευση. Γιατί το μέλλον ανήκει στους μαθητές και στις μαθήτριές μας που θα μάθουν με την αρετή του μέτρου να σκέπτονται ως πνεύματα κριτικά και ελεύθερα, να σέβονται τον άνθρωπο και τη δημοκρατική τάξη, να είναι ακέραιοι και δίκαιοι χαρακτήρες, να αναπτύξουν ελεύθερα και δημιουργικά την προσωπικότητά τους και να διακρίνονται για το ήθος και την ευρυμάθειά τους.
• Οι εγγραφές συνεχίζονται; Υπάρχει ακόμη χρόνος;
Ναι, ξεκίνησαν την Πέμπτη 12 Μαρτίου 2026, στην ειδική ψηφιακή πλατφόρμα του Υπουργείου Παιδείας μέσω του συνδέσμου:
https://www.gov.gr/ipiresies/ekpaideuse/eggraphe-se-skholeio/ps-peis-es
Η πλατφόρμα θα είναι ανοιχτή έως και την Πέμπτη 26 Μαρτίου 2026, ώρα 13:00. Ενθαρρύνω και συνιστώ ανεπιφύλακτα τους γονείς των παιδιών της ΣΤ΄ Δημοτικού για το Δημόσιο Ωνάσειο Γυμνάσιο και Γ’ Γυμνασίου για το Δημόσιο Ωνάσειο Λύκειο να κάνουν το συντομότερο την εγγραφή.
