Η Ρόδος ζητά διοίκηση που μετριέται στους δρόμους και όχι στα δελτία τύπου

Απο­λο­γι­σμός 2025 και στοί­χημα επα­νεκ­κί­νη­σης στη Ρόδο • Ο Αλέ­ξαν­δρος Κολιά­δης καλεί­ται να γυρίσει σελίδα το 2026 με έργο στην καθη­με­ρι­νό­τητα, αυστηρό έλεγχο εργο­λά­βων και ορι­στική απο­κα­τά­σταση σχέσεων με τον Γιώργο Χατζη­μάρκο και την Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου

Η Ρόδος κλείνει το 2025 με ένα αίσθημα που δεν καμου­φλά­ρε­ται, ακόμα κι όταν η πολι­τική επι­μέ­νει να το ντύνει με δια­τυ­πώ­σεις. Είναι το αίσθημα ότι η πόλη άκουσε πολλά, πλήρωσε πολλά, περί­μενε πολλά, αλλά είδε λιγό­τερα από όσα της ανα­λο­γούν. Και αυτό, στην αυτο­διοί­κηση, μετα­φρά­ζε­ται σε κάτι πιο σκληρό από την γκρίνια. Μετα­φρά­ζε­ται σε φθορά αξιο­πι­στίας.

Η δημο­τική αρχή του Δήμου Ρόδου, με δήμαρχο τον Αλέ­ξαν­δρο Κολιάδη, δοκι­μά­στηκε στη βάση κάθε διοί­κη­σης, στην καθη­με­ρι­νό­τητα. Εκεί που δεν υπάρ­χουν δικαιο­λο­γίες, ούτε περι­θώ­ριο για επι­δεί­ξεις. Και το συμπέ­ρα­σμα που σχη­μα­τί­στηκε σε μεγάλο μέρος της κοινής γνώμης είναι ότι η επι­κοι­νω­νια­κού τύπου δια­χεί­ριση των προ­βλη­μά­των γύρισε μπού­με­ρανγκ. Όταν οι δρόμοι είναι γεμάτοι φθορές, όταν τα πεζο­δρό­μια δεν είναι ασφαλή, όταν ο οδο­φω­τι­σμός δεν καλύ­πτει τη λει­τουρ­γική ανάγκη, όταν το πράσινο δεν απο­τυ­πώ­νει τα συμ­βα­τικά μεγέθη που ανα­κοι­νώ­νο­νται, όταν η καθα­ριό­τητα δεν έχει την εικόνα που δικαιο­λο­γούν τα ποσά, τότε το δελτίο τύπου δεν διορ­θώ­νει την εμπει­ρία του πολίτη. Την εξορ­γί­ζει.

Το πιο ανη­συ­χη­τικό δεν είναι ότι υπάρ­χουν προ­βλή­ματα. Τα προ­βλή­ματα στη Ρόδο είναι δια­χρο­νικά, όπως ανα­γνω­ρί­στηκε και δημόσια από τον ίδιο τον δήμαρχο, που μίλησε για παρά­πονα πολλά και συχνά δικαιο­λο­γη­μένα και για μια διοί­κηση που δίνει εξε­τά­σεις κάθε μέρα. Το ανη­συ­χη­τικό είναι ότι το 2025 η διοί­κηση δεν κατά­φερε να επι­βά­λει ρυθμό και αίσθηση ελέγχου στα βασικά. Αντί να μειώ­νε­ται η από­σταση ανάμεσα στο κόστος και στο απο­τέ­λε­σμα, μεγά­λωσε. Και αυτή η από­σταση είναι το πραγ­μα­τικό πολι­τικό ρήγμα.

Και όταν αυτή η εικόνα συνο­δεύ­ε­ται από μεγα­λο­στο­μίες, πολι­τι­κούς τσα­μπου­κά­δες και δημό­σιες μάχες με την Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου, η ζημιά διπλα­σιά­ζε­ται. Διότι ο πολίτης δεν μετρά τη διοί­κηση με τις κορώνες. Τη μετρά με το αν μπορεί να περ­πα­τή­σει χωρίς να σκο­ντά­ψει, με το αν η γει­το­νιά του καθα­ρί­ζει στην ώρα της, με το αν η πόλη λει­τουρ­γεί σαν διεθνής προ­ο­ρι­σμός και σαν αξιο­πρε­πές σπίτι για τους μόνι­μους κατοί­κους.

Το 2026 έρχεται λοιπόν σαν χρονιά υπο­χρε­ω­τι­κής στροφής. Όχι ως ευχή, αλλά ως ανα­γκαιό­τητα. Η Ρόδος δεν αντέχει άλλον έναν χρόνο που θα εξα­ντλη­θεί σε δια­χεί­ριση εντυ­πώ­σεων.

Τα αντα­πο­δο­τικά τέλη έγιναν πολι­τι­κός βρόχος γιατί δεν επι­στρέ­φουν ως υπη­ρε­σία

Το 2025 η κοι­νω­νία της Ρόδου δεν μπήκε απλώς σε κλίμα κρι­τι­κής. Μπήκε σε κλίμα αμφι­σβή­τη­σης για την αντα­πο­δο­τι­κό­τητα των τελών. Και αυτή η αμφι­σβή­τηση δεν είναι θεω­ρη­τική. Είναι βιω­μα­τική.

Αντα­πο­δο­τικό σημαί­νει πληρώνω και κάτι γυρίζει πίσω στην πόρτα μου σε ορατό χρόνο και με ορατό απο­τέ­λε­σμα. Όταν ο κάτοι­κος βλέπει λογα­ρια­σμούς να φου­σκώ­νουν και την πόλη να στε­νά­ζει, η έννοια αντα­πό­δοση ακυ­ρώ­νε­ται. Και όταν ακυ­ρώ­νε­ται, ακυ­ρώ­νε­ται μαζί της και η βασική σχέση εμπι­στο­σύ­νης με τη διοί­κηση.

Στο πράσινο, παρου­σιά­στηκε έργο συντή­ρη­σης και ανά­πλα­σης ύψους 748.012,64 €, με αντι­κεί­μενο φυτεύ­σεις, αρδευ­τικά, ανα­νε­ώ­σεις θάμνων και εξο­πλι­σμό 314.657,44 € και κλα­δεύ­σεις, απο­μα­κρύν­σεις και δια­χεί­ριση κόμης 433.355,20 €. Αυτό το μέγεθος σε μια πόλη σαν τη Ρόδο θα έπρεπε να φαί­νε­ται παντού. Στις νησίδες, στα πάρκα, στις πλα­τείες, στις γει­το­νιές, στα σημεία που σήμερα δίνουν αίσθηση εγκα­τά­λει­ψης. Αντί γι’ αυτό, η δημόσια συζή­τηση έφτασε να ακουμπά το εξορ­γι­στικό, έλλειψη προ­σω­πι­κού του ανα­δό­χου.

Στην καθα­ριό­τητα, τα μεγέθη είναι ακόμα πιο βαριά. Πεντα­ε­τής σύμβαση 74.179.423,74 € με ΦΠΑ, με δικαί­ωμα προ­αί­ρε­σης έως 89.015.308,50 €. Το πακέτο περι­λαμ­βά­νει τα πάντα, σύμ­μει­κτα, ανα­κύ­κλωση, οργα­νικά, ογκώδη, πλύση κάδων, μηχα­νο­κί­νητο και χει­ρω­να­κτικό καθα­ρι­σμό. Σε μια πόλη με περίπου 5.350 κάδους σύμ­μει­κτων και 50 υπό­γειους και 1.780 μπλε κάδους, το απο­τέ­λε­σμα θα έπρεπε να είναι στοι­χειω­δώς καθαρή εικόνα, όχι σημεία που θυμί­ζουν πρό­χει­ρες χωμα­τε­ρές.

Όταν πλη­ρώ­νεις καθα­ριό­τητα σαν χρυσό, δεν μπορείς να την παρα­λαμ­βά­νεις σαν χαλκό. Κι όμως, αυτό ακριβώς είναι που νιώθει ένα μεγάλο κομμάτι της κοι­νω­νίας. Κι αυτή η αίσθηση είναι πολι­τικά κατα­δι­κα­στική αν δεν ανα­τρα­πεί γρήγορα.

Οι δρόμοι και τα πεζο­δρό­μια έγιναν ο καθρέ­φτης της διοί­κη­σης

Το οδό­στρωμα από την Ακαντιά μέχρι το κέντρο, από το πάρκο της Δημο­κρα­τίας μέχρι την πλατεία Ελευ­θε­ρίας, οι κυβό­λι­θοι στο κέντρο της πόλης, τα μπα­λώ­ματα, οι επι­φά­νειες που φθεί­ρο­νται γρήγορα, τα σημεία που μετα­τρέ­πουν μια απλή δια­δρομή σε δοκι­μα­σία, δεν είναι απλώς τεχνικό ζήτημα. Είναι πολι­τικό σύμ­πτωμα. Δείχνει επι­διόρ­θωση χωρίς επιμονή στην ποιό­τητα, δείχνει έργα που δεν επι­βλέ­πο­νται όπως πρέπει, δείχνει ότι η πόλη αντι­με­τω­πί­ζε­ται σαν να μπορεί να ζει με προ­σω­ρι­νό­τη­τες.

Τα πεζο­δρό­μια είναι ακόμα πιο αμεί­λι­κτος δείκτης. Σπα­σμέ­νες πλάκες, εμπόδια, ράμπες που στα χαρτιά υπάρ­χουν και στην πράξη μοιά­ζουν με άσκηση ισορ­ρο­πίας. Όταν ο δημότης βλέπει αυτά, δεν τον ενδια­φέ­ρει ποιος φταίει. Τον ενδια­φέ­ρει ότι δεν λύνεται. Και αν δεν λύνεται, συμπε­ραί­νει ότι δεν υπάρχει ικα­νό­τητα ή βούληση, άρα δεν υπάρχει αξιο­πι­στία.

Οι εργο­λά­βοι δεν είναι άλλοθι, είναι ευθύνη της διοί­κη­σης να τους ελέγξει

Το 2025 ανέ­δειξε ένα πρό­βλημα που δεν λύνεται με ανα­θέ­σεις, λύνεται με διοί­κηση. Η εργο­λα­βία χωρίς σπον­δυ­λική στήλη. Όταν ο εργο­λά­βος επι­κα­λεί­ται έλλειψη προ­σω­πι­κού, όταν οι ρυθμοί δεν είναι αυτοί που πρέπει, όταν οι παρεμ­βά­σεις δεν έχουν διάρ­κεια, η ευθύνη δεν είναι μόνο του ανα­δό­χου. Είναι της ανα­θέ­του­σας αρχής που δεν επέβαλε ρήτρες, δεν όρισε σαφή κρι­τή­ρια καθη­με­ρι­νής απο­τί­μη­σης, δεν έκανε τον έλεγχο τρόπο ζωής.

Η πόλη χρειά­ζε­ται ένα δια­φο­ρε­τικό μοντέλο. Ένα μοντέλο που δεν βολεύ­ε­ται στη νομι­μό­τητα ως άλλοθι, αλλά απαιτεί απο­τέ­λε­σμα ως υπο­χρέ­ωση. Και αυτό δεν είναι νομι­κι­σμός, είναι διοί­κηση. Είναι η βασική συνθήκη για να γίνει η Ρόδος λει­τουρ­γική και όχι μια πόλη που δια­χει­ρί­ζε­ται την εικόνα της.

Η σύγκρουση με την Περι­φέ­ρεια δεν βελ­τί­ωσε τη ζωή κανενός, απλώς αύξησε τον θόρυβο

Σε ένα νησί που χρειά­ζε­ται έργα, χρη­μα­το­δο­τή­σεις, συντο­νι­σμό και κοινό σχε­δια­σμό, η σύγκρουση Δήμου και Περι­φέ­ρειας είναι πολυ­τέ­λεια, και μάλιστα ακριβή. Οι τριβές με την Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου και προ­σω­πικά με τον περι­φε­ρειάρχη Γιώργο Χατζη­μάρκο μπορεί να βολεύ­ουν επι­κοι­νω­νιακά κάποιες στιγμές, μπορεί να δίνουν μια ψευ­δαί­σθηση πυγμής, αλλά δεν φτιά­χνουν τίποτα.

Η κοι­νω­νία δεν θέλει να βλέπει θεσμούς να τσα­κώ­νο­νται. Θέλει να βλέπει θεσμούς να συνερ­γά­ζο­νται. Και όταν δεν το βλέπει, κατα­λα­βαί­νει ότι χάνο­νται ευκαι­ρίες. Χάνο­νται χρόνοι. Χάνο­νται χρη­μα­το­δο­τή­σεις. Χάνεται ρυθμός.

Ο ίδιος ο δήμαρ­χος σε δημό­σιες τοπο­θε­τή­σεις έχει πει ότι δεν έχει διάθεση να μπει σε λογικές αντι­πα­ρά­θε­σης και ότι η συνερ­γα­σία είναι απα­ραί­τητη. Το 2026 αυτό πρέπει να γίνει πράξη, όχι φράση. Πρέπει να κλείσει το μέτωπο μια και καλή. Με συνεν­νό­ηση, με κοινές προ­τε­ραιό­τη­τες, με καθαρές γέφυρες. Κι αν χρεια­στεί, με πολι­τική γεν­ναιό­τητα, γιατί δεν είναι αδυ­να­μία να συνερ­γά­ζε­σαι, είναι ωρι­μό­τητα.

Η Ρόδος δεν έχει ανάγκη από πολι­τι­κούς τσα­μπου­κά­δες. Έχει ανάγκη από έργο. Όποιος επι­μέ­νει να πουλά ένταση ως απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τητα, κοροϊ­δεύει τον κόσμο, και ο κόσμος στη Ρόδο, στο τέλος του 2025, δεν δείχνει πια διάθεση να του κάνουν μάθημα υπο­μο­νής.

Ο ανα­σχη­μα­τι­σμός του Ιανουα­ρίου είναι το τεστ που δεν επι­τρέ­πε­ται να χαθεί

Το πρώτο 10ήμερο του Ιανουα­ρίου 2026 λήγει η θητεία των αντι­δη­μάρ­χων. Αυτό δεν είναι απλή τυπική ημε­ρο­μη­νία. Είναι θεσμικό παρά­θυρο. Είναι η στιγμή που η δημο­τική αρχή μπορεί να κάνει πραγ­μα­τική επα­νεκ­κί­νηση ή να επι­βε­βαιώ­σει ότι απλώς ανα­κυ­κλώ­νει ρόλους για να αλλάξει το κλίμα χωρίς να αλλάξει ουσία.

Οι πλη­ρο­φο­ρίες για μετα­κι­νή­σεις σε κρίσιμα χαρ­το­φυ­λά­κια δεν αφορούν κου­τσο­μπο­λιό εξου­σίας. Αφορούν στην καρδιά του προ­βλή­μα­τος. Στη ΔΕΥΑΡ, στα Τεχνικά Έργα, στις Υπο­δο­μές, στην κυκλική οικο­νο­μία, στο πράσινο. Όλα αυτά είναι οι τομείς που κρίνουν την καθη­με­ρι­νό­τητα και άρα την αξιο­πι­στία.

Το θέμα δεν είναι αν θα γίνουν οι μετα­κι­νή­σεις όπως ακού­γο­νται και φημο­λο­γού­νται… Το θέμα είναι τι θα σημά­νουν. Η Ρόδος δεν αντέχει ανα­σχη­μα­τι­σμό βιτρί­νας. Δεν αντέχει ένα παι­χνίδι με καρέ­κλες, όπου το μόνο που αλλάζει είναι ο τίτλος. Χρειά­ζε­ται δομική αλλαγή, με μετα­φορά βάρους σε πρόσωπα που έχουν τεχνο­κρα­τικό απο­τύ­πωμα και πραγ­μα­τική σχέση με τη δια­χεί­ριση έργων. Χρειά­ζε­ται ένα σχήμα που να μπορεί να επι­βά­λει ρυθμό.

Και επειδή η διοί­κηση είναι συλ­λο­γική, ο ανα­σχη­μα­τι­σμός πρέπει να στείλει μήνυμα και προς τα μέσα. Ότι η εποχή της χαλαρής ευθύνης τελεί­ωσε. Ότι όποιος δεν απο­δί­δει, μετα­κι­νεί­ται. Ότι η δημόσια εικόνα δεν θα σώζει την επι­χει­ρη­σιακή απο­τυ­χία. Ότι θα υπάρ­χουν στόχοι και θα κρί­νε­ται η επί­τευξή τους.

Ο ανα­σχη­μα­τι­σμός λοιπόν πρέπει να είναι και πολι­τική και επι­χει­ρη­σιακή απά­ντηση. Να πει στην κοι­νω­νία, κατα­λά­βαμε τι δεν δούλεψε, αλλά­ζουμε μοντέλο, αλλά­ζουμε ρυθμό, αλλά­ζουμε έλεγχο.

Τι πρέπει να γίνει το 2026 για να μη χαθεί ορι­στικά το παι­χνίδι

Η στροφή που χρειά­ζε­ται η δημο­τική αρχή δεν είναι φιλο­σο­φική. Είναι πρα­κτική και μετρή­σιμη.

Πρώτον, η καθη­με­ρι­νό­τητα πρέπει να γίνει ο από­λυ­τος πυρήνας. Ασφαλ­το­στρώ­σεις σε πρό­γραμμα, όχι κατά περί­πτωση. Πεζο­δρό­μια με προ­τε­ραιό­τητα σε σημεία υψηλής κίνησης και επι­κιν­δυ­νό­τη­τας. Οδο­φω­τι­σμός με χαρ­το­γρά­φηση σκο­τει­νών ζωνών και άμεση απο­κα­τά­σταση. Πράσινο με σταθερό ρυθμό εργα­σιών που να φαί­νε­ται παντού, όχι μόνο σε φωτο­γρα­φίες ενός πάρκου. Καθα­ριό­τητα με ανα­σχε­δια­σμό δρο­μο­λο­γίων στην αιχμή και με βάρδιες που αντα­πο­κρί­νο­νται στο πραγ­μα­τικό φορτίο, ειδικά όταν η πόλη πιέ­ζε­ται από του­ρι­στική κίνηση που έχει μετα­βά­λει τα δεδο­μένα.

Δεύ­τε­ρον, η δια­χεί­ριση εργο­λά­βων πρέπει να γίνει υπόθεση μηδε­νι­κής ανοχής. Ο ανά­δο­χος που δεν αντα­πο­κρί­νε­ται στις συμ­βα­τι­κές υπο­χρε­ώ­σεις δεν θα παίρνει χρόνο, θα παίρνει ρήτρα. Ο ανά­δο­χος που δεν έχει προ­σω­πικό δεν θα έχει δικαιο­λο­γία, θα έχει συνέ­πεια. Και το σημα­ντι­κό­τερο, θα υπάρχει έλεγχος στο πεδίο που θα απο­τυ­πώ­νε­ται, με δημόσια εικόνα προόδου, πριν και μετά, ανά γει­το­νιά, ώστε να τελειώ­σει η αίσθηση ότι όλα γίνο­νται στα θολά.

Τρίτον, η απο­κα­τά­σταση σχέσεων με την Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου πρέπει να γίνει με τρόπο ορι­στικό. Ο δήμαρ­χος Αλέ­ξαν­δρος Κολιά­δης οφείλει να αφήσει πίσω του το δημόσιο νεύρο και να περάσει σε συντε­ταγ­μένη συνερ­γα­σία. Η Ρόδος δεν μπορεί να κινεί­ται με θεσμικό αντα­γω­νι­σμό. Μπορεί να κινεί­ται μόνο με θεσμικό συντο­νι­σμό.

Η αιχμή του απο­λο­γι­σμού και η μονα­δική ελπίδα

Η αιχμή είναι ότι το 2025 η δημο­τική αρχή έχασε τη μάχη της καθη­με­ρι­νό­τη­τας σε επίπεδο εικόνας και αίσθη­σης απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τη­τας, ενώ ταυ­τό­χρονα επέ­τρεψε να γεν­νη­θεί η αίσθηση ότι τα μεγάλα ποσά δεν μετα­φρά­ζο­νται σε μεγάλο απο­τέ­λε­σμα. Κι όταν αυτή η αίσθηση παγιώ­νε­ται, δεν ανα­τρέ­πε­ται με λόγια, ανα­τρέ­πε­ται μόνο με δουλειά.

Η ελπίδα είναι ότι υπάρχει ακόμα χρόνος, αλλά όχι πολύς. Ο Ιανουά­ριος του 2026 με τον ανα­σχη­μα­τι­σμό είναι η τελευ­ταία καθαρή ευκαι­ρία για να δείξει ο δήμαρ­χος ότι αντι­λή­φθηκε το μήνυμα. Ότι δεν αρκεί να υπε­ρα­σπί­ζε­ται επι­λο­γές, πρέπει να διορ­θώ­νει αδυ­να­μίες. Ότι δεν αρκεί να εξηγεί γιατί κάτι δυσκο­λεύει, πρέπει να το κάνει να δου­λεύει. Ότι δεν αρκεί να μιλά για σχέδιο, πρέπει να το βλέπει ο πολίτης στο πεζο­δρό­μιό του.

Αν το 2026 ξεκι­νή­σει με δομικές αλλαγές, με σαφή στό­χευση έργων, με χρο­νο­δια­γράμ­ματα και δείκτες από­δο­σης, με αυστηρή επιβολή συμ­βά­σεων στους ανα­δό­χους και με ορι­στική ειρήνη και συνερ­γα­σίας με την Περι­φέ­ρεια, τότε η διοί­κηση μπορεί να αρχίσει να επι­στρέ­φει σε κάτι που σήμερα μοιάζει χαμένο, την αξιο­πι­στία της.

Αν όμως συνε­χί­σει με τις ίδιες συνή­θειες, με μεγα­λο­στο­μίες, με πολι­τι­κούς τσα­μπου­κά­δες και με επι­κοι­νω­νιακά πυρο­τε­χνή­ματα, τότε το 2025 δεν θα είναι απλώς μια κακή χρονιά. Θα είναι η χρονιά που προ­α­νήγ­γειλε την πολι­τική απο­σύν­δεση της κοι­νω­νίας από τη διοί­κηση.

Αν ο Αλέ­ξαν­δρος Κολιά­δης θέλει να δια­σώ­σει την αξιο­πι­στία της δημο­τι­κής αρχής, το 2026 πρέπει να είναι χρονιά σιω­πη­λής δου­λειάς και θορυ­βώ­δους απο­τε­λέ­σμα­τος. Σιω­πη­λής δου­λειάς γιατί δεν χρειά­ζε­ται άλλο πολι­τικό θέατρο. Θορυ­βώ­δους απο­τε­λέ­σμα­τος γιατί τα έργα, όταν είναι πραγ­μα­τικά, ακού­γο­νται χωρίς μικρό­φωνο.

Αν αυτά γίνουν, τότε το 2026 μπορεί να είναι η χρονιά που η πόλη θα ξαναδεί τη διαφορά. Και μαζί με τη διαφορά, θα επι­στρέ­ψει και η εμπι­στο­σύνη, όχι ως σύνθημα, αλλά ως καθη­με­ρινή εμπει­ρία.