Στεγαστικό πρόβλημα: Ολα τα νέα μέτρα στήριξης ύψους 450 εκατ. ευρώ για ιδιοκτήτες και ενοικιαστές

Πε­ρισ­σό­τε­ρες φο­ρο­ε­λα­φρύν­σεις για εκα­το­ντά­δες χι­λιά­δες ιδιο­κτή­τες ακι­νή­των αλλά και άμε­σες πα­ρο­χές σε χρήμα για 1 εκα­τομ­μύ­ριο νοι­κο­κυ­ριά που ζουν στο νοίκι, πε­ρι­λαμ­βά­νει το σχέ­διο της κυ­βέρ­νη­σης για ανα­κού­φι­ση των νοι­κο­κυ­ριών που αντι­με­τω­πί­ζουν οξύ στε­γα­στι­κό πρό­βλη­μα. Το προ­σχέ­διο του κρα­τι­κού Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού για το 2026 το οποίο κα­τέ­θε­σε στη Βουλή την πε­ρα­σμέ­νη Δευ­τέ­ρα ο υπουρ­γός Εθνι­κής Οι­κο­νο­μί­ας και Οι­κο­νο­μι­κών Κυ­ριά­κος Πιερ­ρα­κά­κης, απο­κα­λύ­πτει συ­νο­λι­κά 10 νέα μέτρα, των οποί­ων το ύψος προ­σεγ­γί­ζει το μισό δισ. ευρώ, που οι πο­λί­τες θα τα βλέ­πουν πλέον για πρώτη φορά να ξε­δι­πλώ­νο­νται στα­δια­κά έως και το 2026.

“1 ενοί­κιο” τον Νο­έμ­βριο…

Ωστό­σο η αρχή γί­νε­ται από εφέ­τος τον Νο­έμ­βριο. Το πρώτο από τα συ­νο­λι­κά εννέα νέα μέτρα που έρ­χο­νται, θα δοθεί σε πε­ρί­που ένα μήνα, ως χρη­μα­τι­κή επι­στρο­φή ήδη ενός ολό­κλη­ρου μη­νιαί­ου μι­σθώ­μα­τος στους ενοι­κια­στές. Πάνω από 1 εκα­τομ­μύ­ριο δι­καιού­χοι θα λά­βουν το 1/12 των ενοι­κί­ων που δή­λω­σαν πως κα­τέ­βα­λαν το 2024. Θα ει­σπρά­ξουν έτσι έως και 800 ευρώ «στην τσέπη» από το ελ­λη­νι­κό δη­μό­σιο, με βάση το ενοί­κιο που δη­λώ­νει ο κα­θέ­νας ότι πλη­ρώ­νει, ση­μειώ­νει το ΑΠΕ-ΜΠΕ.

Η ρύθ­μι­ση αφορά όσους ενοι­κιά­ζουν κύρια κα­τοι­κία, αλλά και όσους πλη­ρώ­νουν για φοι­τη­τι­κή στέγη. Τα ει­σο­δη­μα­τι­κά και πε­ριου­σια­κά κρι­τή­ρια κα­θι­στούν δι­καιού­χους σχε­δόν το 80% των ενοι­κια­στών της χώρας. Η επι­στρο­φή ενοι­κί­ου δί­δε­ται πέραν του στε­γα­στι­κού ή φοι­τη­τι­κού επι­δό­μα­τος που ισχύ­ουν ήδη και λαμ­βά­νουν δι­καιού­χοι από άλ­λους φο­ρείς (ΟΠΕΚΑ, υπουρ­γείο Παι­δεί­ας κλπ).

Το μέτρο έχει κό­στος 230 εκατ. ευρώ. Ωστό­σο δεν προ­βλε­πό­ταν στον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό που ψη­φί­στη­κε πέ­ρυ­σι για το 2025. Ανα­κοι­νώ­θη­κε με­σού­σης της χρο­νιάς, αλλά θα δοθεί όχι μό­νι­μο μέτρο και όχι ως έκτα­κτο ή εφά­παξ επί­δο­μα. Χρη­μα­το­δο­τεί­ται από έσοδα από πε­ριο­ρι­σμό της φο­ρο­δια­φυ­γής και θα δί­δε­ται κάθε Νο­έμ­βριο, φέτος και στο μέλ­λον. Αυτό απο­τυ­πώ­νε­ται πρώτη φορά επι­σή­μως, στο προ­σχέ­διο του νέου προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού του 2026. Καθώς το ποσό που λαμ­βά­νει κάθε ενοι­κια­στής εξαρ­τά­ται από τι ενοί­κιο δη­λώ­νει ο ίδιος, η επι­δό­τη­ση μπο­ρεί να αυ­ξά­νε­ται τα επό­με­να χρό­νια, στο βαθμό που ιδιο­κτή­τες και ενοι­κια­στές θα δη­λώ­νουν στα­δια­κά τα πραγ­μα­τι­κά (και πολύ αυ­ξη­μέ­να πλέον) κα­τα­βαλ­λό­με­να ενοί­κια.

Δέσμη 8 μέ­τρων «στη σειρά» για το 2026

Μετά την Επι­στρο­φή Ενοι­κί­ου, προ­βλέ­πε­ται να αρ­χί­ζουν ξε­τυ­λί­γο­νται άλλα 8 μέτρα και πα­ρεμ­βά­σεις που δη­μιουρ­γούν νέα δε­δο­μέ­να, επη­ρε­ά­ζο­ντας σχέ­δια, απο­φά­σεις και προ­ο­πτι­κές στην αγορά ακι­νή­των. Όλα στόχο το στε­γα­στι­κό ζή­τη­μα, και οι πο­λί­τες θα τα δουν να μπαί­νουν στα­δια­κά στη ζωή τους από 1.1.2026.

Τα 8 μέτρα, των οποί­ων το συ­νο­λι­κό κό­στος για τον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό υπερ­βαί­νει τα 200 εκα­τομ­μύ­ρια, πε­ρι­λαμ­βά­νουν:

1. Φο­ρο­α­παλ­λα­γές για να ανοί­ξουν «κενά» σπί­τια

Όσοι κρα­τού­σαν κλει­στά τα σπί­τια τους επί χρό­νια χωρίς ενοι­κια­στές, ή τα διέ­θε­ταν απο­κλει­στι­κά για βρα­χυ­χρό­νια μί­σθω­ση σε του­ρί­στες, θα έχουν πε­ρισ­σό­τε­ρους λό­γους να θέ­λουν να τα δια­θέ­σουν προς μα­κρο­χρό­νια ενοι­κί­α­ση. Όσοι βά­λουν πρώτη φορά ξανά ενοι­κια­στή μέχρι 31.12.2026, δι­καιού­νται πλήρη φο­ρο­α­παλ­λα­γή διάρ­κειας τριών ετών. Με τους νέους όρους που θα ισχύ­ουν από το Νο­έμ­βριο, δια­σφα­λί­ζο­νται πε­ρισ­σό­τε­ροι ιδιο­κτή­τες ότι δεν θα πλη­ρώ­σουν ούτε ευρώ φόρο, για τα ενοί­κια που θα ει­σπρά­ξουν στους επό­με­νους 36 μήνες.

Το μέτρο ισχύ­ει ήδη για σπί­τια που δη­λώ­νο­νται ως «κενά» στην εφο­ρία. Αλ­λά­ζουν άρδην όμως οι όροι χο­ρή­γη­σης της φο­ρο­α­παλ­λα­γής για τον ιδιο­κτή­τη.

Το και­νο­τό­μο στοι­χείο είναι η διεύ­ρυν­ση του πε­δί­ου εφαρ­μο­γής σε τρεις κα­τευ­θύν­σεις:

– Απαλ­λα­γή φόρου για 3 έτη θα προ­σφέ­ρε­ται πλέον και για ιδιο­κτή­τες που εκ­μι­σθώ­νουν με­γά­λα ακί­νη­τα, άνω των 120 τμ, τα οποία ως τώρα απο­κλεί­ο­νται. Με το νέο σύ­στη­μα «ανοί­γουν σπί­τια» με φο­ρο­α­παλ­λα­γή έως και 140 τμ αν δο­θούν σε τρί­τε­κνους, έως 160 τμ αν δο­θούν σε οι­κο­γέ­νεια με 4 παι­διά, έως 180 τμ με 5 παι­διά, έως 200 τμ με 6 παι­διά, καθώς το όριο αυ­ξά­νε­ται κατά 20 τ.μ. για κάθε παιδί άνω των δύο.

– Προ­στα­τεύ­ε­ται ο ιδιο­κτή­της από τον κίν­δυ­νο πρό­ω­ρης απο­χώ­ρη­σης, αν του φύγει πρό­ω­ρα ο ενοι­κια­στής πριν συ­μπλη­ρω­θεί η τριε­τία: δεν θα επι­στρέ­φει πλέον λεφτά στην εφο­ρία -που ήταν ο φόβος πολ­λών και ακύ­ρω­νε το μέτρο. Πλέον η απαλ­λα­γή θα υπο­λο­γί­ζε­ται «με το μήνα» και όχι ως τριε­τία συ­νο­λι­κά, ενώ θα συ­νε­χί­ζει να ισχύ­ει και για το υπο­λει­πό­με­νο διά­στη­μα μέχρι να συ­μπλη­ρω­θούν 36 μήνες από την πρώτη μί­σθω­ση του ακι­νή­του, εφό­σον το ακί­νη­το κε­νω­θεί άπαξ και εκ­μι­σθω­θεί εκ νέου εντός τριών μηνών.

– Επι­τρέ­πε­ται και μένει αφο­ρο­λό­γη­τη και η «ελα­στι­κή» ενοι­κί­α­ση 6 μηνών και άνω, αντί 36 μηνών που απαι­τεί­ται μέχρι σή­με­ρα, ει­δι­κά για μι­σθώ­σεις σε ια­τρι­κό ή νο­ση­λευ­τι­κό προ­σω­πι­κό, εκ­παι­δευ­τι­κούς δη­μο­σί­ου, καθώς και σε έν­στο­λο προ­σω­πι­κό των Ενό­πλων Δυ­νά­με­ων και των Σω­μά­των Ασφα­λεί­ας, που συχνά με­τα­κι­νού­νται για υπη­ρε­σια­κούς λό­γους.

Όλες οι αλ­λα­γές θα ισχύ­σουν μετά τη δη­μο­σί­ευ­ση του νέου φο­ρο­λο­γι­κού νόμου σε ΦΕΚ, ως τις αρχές Νο­εμ­βρί­ου το πι­θα­νό­τε­ρο. Με την επι­φύ­λα­ξη των τε­λι­κών δια­τά­ξε­ων όπως θα ψη­φι­στούν και θα ισχύ­σουν, το μέτρο σχε­διά­ζε­ται να κα­λύ­πτει και τις υφι­στά­με­νες ως τώρα μι­σθώ­σεις κα­τοι­κιών. Το μέτρο στο­χεύ­ει να φέρει προς μα­κρο­χρό­νια μί­σθω­ση χι­λιά­δες σπί­τια που πα­ρα­μέ­νουν ακόμα κλει­στά. Στην πρώτη εφαρ­μο­γή των αλ­λα­γών, το όφε­λος για όσους σπεύ­σουν από τον Νο­έμ­βριο εφέ­τος να τις εκ­με­ταλ­λευ­τούν, θα φανεί στα εκ­κα­θα­ρι­στι­κά φόρου ει­σο­δή­μα­τος 2025 που θα εκ­δο­θούν άνοι­ξη του 2026.

2. Μεί­ω­ση τεκ­μη­ρί­ων 30%-35% στην κα­τοι­κία

Για πρώτη φορά μετά από σχε­δόν εί­κο­σι χρό­νια, μειώ­νε­ται κατά 30% ή και 35% το τεκ­μαρ­τό ει­σό­δη­μα για το οποίο η εφο­ρία φο­ρο­λο­γεί κάθε χρόνο εκα­το­ντά­δες χι­λιά­δες ιδιο­κτή­τες αλλά και ενοι­κια­στές, με βάση τα τε­τρα­γω­νι­κά του σπι­τιού όπου δια­βιούν και όχι για το πραγ­μα­τι­κό ει­σό­δη­μα που δη­λώ­νουν οι ίδιοι κάθε χρόνο.

Συ­νο­λι­κά 477.000 φο­ρο­λο­γού­με­νοι πιά­νο­νται κάθε χρόνο στα τεκ­μή­ρια της εφο­ρί­ας. Αυτοί θα δουν για πρώτη φορά στα εκ­κα­θα­ρι­στι­κά τους, το πλα­σμα­τι­κό (τεκ­μαρ­τό) ει­σό­δη­μα για το οποίο πλή­ρω­ναν φό­ρους να μειώ­νε­ται κατά του­λά­χι­στον 50 ευρώ, ή έως και 7.000 ευρώ σε πε­ριο­χές με πολύ υψη­λές Τιμές Ζώνης. Η ση­μα­ντι­κή αυτή ελά­φρυν­ση θα φανεί στις δη­λώ­σεις που θα υπο­βά­λουν το 2026, με τα ει­σο­δή­μα­τα του 2025.

3. Αλ­λα­γή κλί­μα­κας φόρου ενοι­κί­ων

Από το 2026 θε­σπί­ζε­ται εν­διά­με­σος φο­ρο­λο­γι­κός συ­ντε­λε­στής 25% (αντί 35%) για ει­σό­δη­μα από μι­σθώ­μα­τα ύψους 12.000 έως 24.000 ευρώ.

Το μέτρο εκτι­μά­ται ότι θα ωφε­λή­σει πε­ρί­που 161.000 ιδιο­κτή­τες με ετή­σιο κό­στος 90 εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ. Η μεί­ω­ση κατά 10 πο­σο­στιαί­ες μο­νά­δες ανα­μέ­νε­ται να συμ­βά­λει στη φο­ρο­λο­γι­κή συμ­μόρ­φω­ση και στη συ­γκρά­τη­ση των τιμών των ενοι­κί­ων, καθώς οι εκ­μι­σθω­τές θα έχουν μι­κρό­τε­ρο κί­νη­τρο να απο­κρύ­ψουν ει­σο­δή­μα­τα ή να επι­βα­ρύ­νουν τους ενοι­κια­στές με επι­πλέ­ον κόστη.

4. ΕΝΦΙΑ: μεί­ω­ση και κα­τάρ­γη­ση σε 12.720 οι­κι­σμούς

Από το 2026 ο ΕΝΦΙΑ που πλη­ρώ­νουν οι ιδιο­κτή­τες μειώ­νε­ται κατά 50%, για κύ­ριες κα­τοι­κί­ες σε οι­κι­σμούς με πλη­θυ­σμό έως 1.500 κα­τοί­κους -ενώ από το 2027 ο φόρος κα­ταρ­γεί­ται πλή­ρως, εξαι­ρου­μέ­νων των οι­κι­σμών της Ατ­τι­κής.

Το μέτρο αφορά πε­ρί­που 1 εκα­τομ­μύ­ριο ακί­νη­τα σε 12.720 οι­κι­σμούς της χώρας, με συ­νο­λι­κό κέρ­δος 225 εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ για τους ιδιο­κτή­τες σε δύο ετή­σιες δό­σεις (75 εκατ. το 2026 και 150 εκατ.το 202&).

Η κα­τάρ­γη­ση συν­δέ­ε­ται άμεσα με την απο­κέ­ντρω­ση και την αντι­με­τώ­πι­ση του στε­γα­στι­κού προ­βλή­μα­τος. Κα­θι­στά πιο ελ­κυ­στι­κή τη δια­μο­νή σε μι­κρές κοι­νό­τη­τες και ανα­κου­φί­ζει οι­κο­νο­μι­κά τους κα­τοί­κους τους, εν­θαρ­ρύ­νο­ντας εμ­μέ­σως την απο­συμ­φό­ρη­ση των με­γά­λων αστι­κών κέ­ντρων.

5. Κοι­νω­νι­κή αντι­πα­ρο­χή για σύγ­χρο­νες κα­τοι­κί­ες

Εγκαι­νιά­ζε­ται νέο πλαί­σιο κοι­νω­νι­κής αντι­πα­ρο­χής σχε­τι­κά με την αξιο­ποί­η­ση της δη­μό­σιας ακί­νη­της πε­ριου­σί­ας για την κα­τα­σκευή σύγ­χρο­νων κοι­νω­νι­κών κα­τοι­κιών, με στόχο την εξα­σφά­λι­ση κοι­νω­νι­κής μί­σθω­σης σε ευά­λω­τες ομά­δες. Τα πρώτα ακί­νη­τα έχουν ήδη επι­λε­γεί και το μέτρο στο­χεύ­ει να αντι­με­τω­πί­σει μα­κρο­πρό­θε­σμα το δο­μι­κό πρό­βλη­μα της στέ­γα­σης των πιο αδύ­να­μων κοι­νω­νι­κών ομά­δων.

Τα μέτρα αυτά εν­θαρ­ρύ­νουν την οι­κο­δο­μι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα και την ανα­βάθ­μι­ση του υφι­στά­με­νου κτη­ρια­κού απο­θέ­μα­τος, συμ­βάλ­λο­ντας στην αύ­ξη­ση της προ­σφο­ράς πε­ρισ­σο­τέ­ρων και πιο προ­σι­τών κα­τοι­κιών.

Επι­πλέ­ον όμως, στην ίδια κα­τεύ­θυν­ση κι­νού­νται και άλλα μέτρα που επε­κτεί­νο­νται χρο­νι­κά και στο 2026, αντί να εκ­πνεύ­σουν.

Συ­γκε­κρι­μέ­να

6. Πα­ρα­τεί­νε­ται και το 2026 η μεί­ω­ση του φόρου ει­σο­δή­μα­τος για δα­πά­νες ανα­βάθ­μι­σης κτη­ρί­ων.

7. Επε­κτεί­νε­ται η ανα­στο­λή του ΦΠΑ στις νέες οι­κο­δο­μές μέχρι το τέλος του 2026.

8. Πα­ρα­τεί­νε­ται και το 2026 ο πε­ριο­ρι­σμός νέων βρα­χυ­χρό­νιων μι­σθώ­σε­ων στα τρία δη­μο­τι­κά δια­με­ρί­σμα­τα της Αθή­νας. Η πα­ρά­τα­ση στο­χεύ­ει στην επι­στρο­φή ακι­νή­των στη μα­κρο­χρό­νια μί­σθω­ση, απο­τρέ­πο­ντας τη με­τα­τρο­πή κα­τοι­κιών σε του­ρι­στι­κά κα­τα­λύ­μα­τα σε πε­ριο­χές με έντο­νο πρό­βλη­μα στέ­γα­σης.

Πηγή: moneyreview.gr