Ντροπή! Δεκάδες αρχαιολογικοί χώροι της Ρόδου σε εγκατάλειψη

Η πο­λι­τι­στι­κή κλη­ρο­νο­μιά του νη­σιού έχει αφε­θεί στο έλεος των και­ρι­κών συν­θη­κών, ενώ κά­ποιοι έχουν με­τα­τρα­πεί σε σκου­πι­δό­το­πο! Η Μεν­δώ­νη και η προϊ­στα­μέ­νη της Εφο­ρεί­ας Αρ­χαιο­τή­των πρέ­πει να λο­γο­δο­τή­σουν

Οργή και αγα­νά­κτη­ση προ­κα­λεί η ει­κό­να εγκα­τά­λει­ψης αρ­χαιο­λο­γι­κών χώρων στη Ρόδο. Αν και έχουν δια­τε­θεί πολλά εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ από το υπουρ­γείο Πο­λι­τι­σμού και κοι­νο­τι­κά κον­δύ­λια σε όλη τη χώρα, κατά τις πε­ριο­δεί­ες της η Λίνα Μεν­δώ­νη φαί­νε­ται πως εν­δια­φέρ­θη­κε για τα μνη­μεία στο «νησί των ιπ­πο­τών» που έχουν πα­ρα­δο­θεί στη φθορά του χρό­νου.

Οπως απο­κά­λυ­ψε το 12vima.gr, ει­κό­νες εγκα­τά­λει­ψης αντι­κρί­ζει κα­νείς στην Ια­λυ­σό, στην Κυ­μι­σά­λα και στον Ατ­τά­βυ­ρο, αλλά η υπουρ­γός Πο­λι­τι­σμού πε­ριο­ρί­ζε­ται στα τη­λε­ο­πτι­κά σόου και σε… μα­θή­μα­τα στους υπευ­θύ­νους των αρ­χαιο­λο­γι­κών υπη­ρε­σιών, όταν κα­τα­γρά­φουν τα κακώς κεί­με­να οι τη­λε­ο­πτι­κές κά­με­ρες, όπως συ­νέ­βη τον πε­ρα­σμέ­νο Μάρ­τιο στο Αργος. Η πο­λι­τι­στι­κή κλη­ρο­νο­μιά του νη­σιού έχει αφε­θεί στο έλεος των και­ρι­κών συν­θη­κών, των σκου­πι­διών και της αδια­φο­ρί­ας.

«Κε­ρα­σά­κι στην τούρ­τα» είναι η το­πο­θέ­τη­ση μιας τε­ρά­στιας απο­θή­κης, που έχει στη­θεί στο Μόντε Σμιθ, από την Αρ­χαιο­λο­γι­κή Υπη­ρε­σία. Πρό­κει­ται για μια πρά­σι­νη κα­τα­σκευή 1,5 στρ., που έχει ανε­γερ­θεί πλη­σί­ον των Νυμ­φαί­ων και του ναού του Πυ­θί­ου Απόλ­λω­να. Σύμ­φω­να με φο­ρείς της Ρόδου, την ευ­θύ­νη για την κα­τά­στα­ση έχουν η προϊ­στα­μέ­νη του Τμή­μα­τος Προϊ­στο­ρι­κών και Κλα­σι­κών Αρ­χαιο­τή­των και Μου­σεί­ων της Εφο­ρεί­ας Αρ­χαιο­τή­των Δω­δε­κα­νή­σου Ελένη Φαρ­μα­κί­δου, αλλά και η πο­λι­τι­κή της προϊ­στα­μέ­νη Λίνα Μεν­δώ­νη, που πρέ­πει να δώ­σουν πει­στι­κές εξη­γή­σεις για την ει­κό­να εγκα­τά­λει­ψης που πα­ρου­σιά­ζουν πολ­λοί αρ­χαιο­λο­γι­κοί χώροι της Ρόδου. Πα­ράλ­λη­λα, φαί­νε­ται πως κά­νουν τα «στρα­βά μάτια» σε διώ­ρο­φη με­ζο­νέ­τα που χτί­στη­κε στην παλιά πόλη, μέσα σε ένα Μνη­μείο Πα­γκό­σμιας Πο­λι­τι­στι­κής Κλη­ρο­νο­μιάς, αν και η UNESCO είχε στεί­λει δύο φορές αί­τη­μα για να ενη­με­ρω­θεί σχε­τι­κά με το οι­κο­δο­μι­κό έκτρω­μα που απέ­χει μόλις 20 μέτρα από την πλα­τεία της Με­σαιω­νι­κής Πόλης και 10 μέτρα από τον πιο του­ρι­στι­κό δρόμο, την οδό Σω­κρά­τους.

Ια­λυ­σός

Στην καρ­διά της Ια­λυ­σού, στην πλα­τεία Απο­στο­λί­δη, ένα ση­μα­ντι­κό αρ­χαιο­λο­γι­κό ση­μείο πα­ρα­μέ­νει ξε­χα­σμέ­νο από τον χρόνο και την Αρ­χαιο­λο­γι­κή Υπη­ρε­σία. Αν και το 2017 είχε λη­φθεί από­φα­ση από την Εφο­ρεία Αρ­χαιο­τή­των για κα­τά­χω­ση των αρ­χι­τε­κτο­νι­κών λει­ψά­νων που έχουν ανα­σκα­φεί, με ευ­ρή­μα­τα που χρο­νο­λο­γού­νται από τη Μέση Εποχή του Χαλ­κού (πε­ρί­που 2000 π.Χ.), μέχρι σή­με­ρα δεν έχει γίνει τί­πο­τα. Ο χώρος, που έχει χα­ρα­κτη­ρι­στεί συ­νε­χώς κα­τοι­κού­με­νος επί τέσ­σε­ρις χι­λιε­τί­ες, είναι 600 τ.μ., με βάθος τριών μέ­τρων. Σή­με­ρα έχει με­τα­τρα­πεί σε σκου­πι­δό­το­πο.

Τον χει­μώ­να πλημ­μυ­ρί­ζει και με­τα­τρέ­πε­ται σε βούρ­κο, ενώ η πε­ρί­φρα­ξή του είναι ανύ­παρ­κτη.

Ορι­σμέ­νοι κά­νουν λόγο για «έλος πο­λι­τι­σμού». Αξιο­ση­μεί­ω­το είναι πως τα ευ­ρή­μα­τα του συ­γκε­κρι­μέ­νου χώρου έχουν πα­ρου­σια­στεί στο Μη­τρο­πο­λι­τι­κό Μου­σείο της Νέας Υόρ­κης το 2009, γε­γο­νός που ανα­δει­κνύ­ει τη μο­να­δι­κό­τη­τά τους. Παρά τις κατά και­ρούς ανα­κοι­νώ­σεις για επι­χω­μά­τω­ση ή προ­στα­σία, το μόνο που έγινε ήταν η απο­μά­κρυν­ση των ευ­ρη­μά­των και η απο­θή­κευ­σή τους στα υπό­γεια του Μου­σεί­ου Ρόδου. Ο χώρος έχει με­τα­τρα­πεί σε δη­μό­σιο κίν­δυ­νο για πε­ρα­στι­κούς και του­ρί­στες, ενώ η πλή­ρης αδια­φο­ρία της Εφο­ρεί­ας Αρ­χαιο­τή­των επι­βε­βαιώ­νει την πο­λι­τι­στι­κή εγκα­τά­λει­ψη της Ια­λυ­σού.

Οι κά­τοι­κοι της πε­ριο­χής έχουν αγα­να­κτή­σει για την εγκα­τά­λει­ψη του χώρου επί δε­κα­ε­τί­ες

Κυ­μι­σά­λα: Η Πο­μπη­ία της Ρόδου

Στην πε­ριο­χή Μο­νό­λι­θος, η Κυ­μι­σά­λα πα­ρα­μέ­νει άγνω­στη στο ευρύ κοινό, αν και έχει ιστο­ρία που εκτεί­νε­ται από τον 5ο έως τον 15ο αιώνα μ.Χ., πε­ρι­λαμ­βά­νο­ντας πε­ρισ­σό­τε­ρους από 200 τά­φους.  Οι πε­ρισ­σό­τε­ροι τάφοι είναι λε­η­λα­τη­μέ­νοι από αρ­χαιο­κα­πή­λους. Παρά την αρ­χαιο­λο­γι­κή ση­μα­σία της Κυ­μι­σά­λας και τον χα­ρα­κτη­ρι­σμό της ως «Πο­μπη­ία της Ρόδου», δεν υπάρ­χει πρό­σβα­ση, ούτε καμία πρω­το­βου­λία ανά­δει­ξης του χώρου. Οι αρ­χαιο­λό­γοι σώ­πα­σαν, το κρά­τος αδια­φο­ρεί και ο πο­λι­τι­σμός… θά­φτη­κε.

Βρου­λιά – Φι­κέ­λου­ρα – Νε­κρο­τα­φείο Γερ­μα­νών

Μια ολό­κλη­ρη πε­ριο­χή εμπο­ρί­ου και τέ­χνης, που άν­θη­σε τον 5ο αιώνα π.Χ., εγκα­τα­λεί­φθη­κε. Τα Βρου­λιά ήταν γνω­στά για την πα­ρα­γω­γή ζω­γρα­φι­σμέ­νων πή­λι­νων αγ­γεί­ων που πω­λού­νταν στο Αι­γαίο και στην ανα­το­λι­κή Με­σό­γειο. Τα Φι­κέ­λου­ρα, που βρί­σκο­νται κοντά στην Κά­μει­ρο, απο­τε­λού­σαν κέ­ντρο πο­λι­τι­σμού και έδι­ναν στο νησί αίγλη, δύ­να­μη, εμπό­ριο και διε­θνές όνομα.

Σή­με­ρα δεν είναι καν επι­σκέ­ψι­μα. Στο ίδιο ση­μείο βρί­σκε­ται το νε­κρο­τα­φείο των Γερ­μα­νών του Β’ Πα­γκο­σμί­ου Πο­λέ­μου. Ενας χώρος γε­μά­τος ιστο­ρία και μνήμη, πα­ρα­δο­μέ­νος και αυτός στη λήθη.

Φάρος Αγίου Νι­κο­λά­ου

Σήμα κα­τα­τε­θέν του νη­σιού απο­τε­λεί το κά­στρο-φάρος των Ιπ­πο­τών στο Μαν­δρά­κι. Είναι γνω­στό ως το φρού­ριο των Ιπ­πο­τών της Ρόδου (1309-1522 μ.Χ.). Το κά­στρο φι­λο­τέ­χνη­σε ο βα­σι­λιάς των Ιπ­πο­τών, Ζα­κό­στα. Επί σειρά ετών ο φάρος – πύρ­γος ήταν επι­σκέ­ψι­μος, αλλά σή­με­ρα είναι κλει­στός για το κοινό.

Παρά τις εξαγ­γε­λί­ες της υπουρ­γού Πο­λι­τι­σμού για ανα­στή­λω­ση και δια­μόρ­φω­ση, τί­πο­τα δεν έχει προ­χω­ρή­σει. Ο φάρος πα­ρα­μέ­νει κλει­δω­μέ­νος και μαζί του η ιστο­ρι­κή μνήμη μιας έν­δο­ξης επο­χής…

Δω­ρι­κή Κρήνη Φι­λε­ρή­μου

Ενα σπά­νιο δείγ­μα δω­ρι­κής αρ­χι­τε­κτο­νι­κής του 3ου αιώνα π.Χ. απο­τε­λεί η βρύση της Φι­λε­ρή­μου, που θε­ω­ρού­νταν ιερή επει­δή χά­ρι­ζε νερό και ζωή στους Ρό­διους, επί χι­λιά­δες χρό­νια. Σή­με­ρα δεν έχει νερό και είναι απρό­σι­τη για το κοινό. Η πε­ρί­φρα­ξη είναι ανύ­παρ­κτη και η Πο­λι­τεία, όπως συ­νή­θως, απού­σα. Ενας τόπος που κά­πο­τε ήταν πηγή ζωής, σή­με­ρα… πε­θαί­νει στη σιωπή.

 

Πύρ­γος Να­γιάκ

Ο ψη­λό­τε­ρος πύρ­γος της Δω­δε­κα­νή­σου, ύψους 41 μέ­τρων, πα­ρα­μέ­νει ερ­μη­τι­κά κλει­στός.

Χτί­στη­κε από τον Με­γά­λο Μά­γι­στρο Να­γιάκ με­τα­ξύ 1396 και 1421 εκεί που είναι σή­με­ρα η πε­ριο­χή Κο­λώ­να. Πρό­κει­ται για ένα στρα­τη­γι­κό ση­μείο, πι­θα­νό­τα­τα στην πε­ριο­χή του λι­μα­νιού, και απο­τε­λού­σε ση­μα­ντι­κό στοι­χείο της οχύ­ρω­σης της πόλης. Είχε κα­νό­νια για να προ­στα­τεύ­ει το λι­μά­νι από ξηρά και θά­λασ­σα. Το ιστο­ρι­κό αυτό κτί­σμα των Ιπ­πο­τών, άλ­λο­τε ση­μείο στρα­τη­γι­κής ση­μα­σί­ας, σή­με­ρα αγνο­εί­ται ακόμα και από τον χάρτη του ΕΟΤ.

Κα­νείς δεν δεί­χνει εν­δια­φέ­ρον για την ανα­στή­λω­σή του.

Ορος Ατ­τά­βυ­ρος

Ο ναός του Ατ­τα­βύ­ρου Διός (700 π.Χ.) στην κο­ρυ­φή του Ατ­τα­βύ­ρου πα­ρα­μέ­νει άγνω­στος και ανα­ξιο­ποί­η­τος για τους κα­τοί­κους και τους του­ρί­στες της Ρόδου. Δεν υπάρ­χει καμία σή­μαν­ση ή δια­δρο­μή για τους επι­σκέ­πτες. Εκεί ζού­σαν οι ιε­ρείς του Διός, οι οποί­οι έχτι­σαν τον ναό από τα ασβε­στο­λι­θι­κά πε­τρώ­μα­τα της κο­ρυ­φής. Ιστο­ρι­κά είχε οπτι­κή επι­κοι­νω­νία με το ιερό της Αθη­νάς Λίν­δου. Ο ναός δεν έχει εντα­χθεί σε ορ­γα­νω­μέ­νο αρ­χαιο­λο­γι­κό σχέ­διο.

 

Τείχη Με­σαιω­νι­κής Πόλης

Τα τείχη της Πα­λιάς Πόλης, που απο­τε­λούν Μνη­μείο Πα­γκό­σμιας Κλη­ρο­νο­μιάς της UNESCO, ρη­μά­ζουν. Πολλά ση­μεία των τει­χών είναι απο­σα­θρω­μέ­να και ρυ­πα­ρά, με τους χι­λιά­δες του­ρί­στες που επι­σκέ­πτο­νται το νησί των ιπ­πο­τών να απο­γοη­τεύ­ο­νται από την κα­τά­ντια του ιστο­ρι­κού μνη­μεί­ου.

Κο­ρα­κό­νε­ρο

Χώρος με αρ­χαιο­λο­γι­κή και κοι­νω­νι­κή ση­μα­σία, καθώς υπήρ­ξε νε­κρο­τα­φείο των αρ­χαί­ων Ρο­δί­ων.

Σή­με­ρα βρί­σκο­νται αθλη­τι­κές εγκα­τα­στά­σεις και κα­ταυ­λι­σμός Ρομά που φι­λο­ξε­νεί 67 οι­κο­γέ­νειες – 255 άτομα, οι πε­ρισ­σό­τε­ροι ελ­λη­νι­κής ιθα­γέ­νειας, με μικρό πο­σο­στό προ­ερ­χό­με­νο από την Αλ­βα­νία και τη Ρου­μα­νία, γε­μά­το μπάζα και άλλα υλικά, ενώ κα­θη­με­ρι­νά πα­ρα­τη­ρού­νται καύ­σεις κα­λω­δί­ων, απορ­ριμ­μά­των και ελα­στι­κών με έντο­νη ρύ­παν­ση.

 

Ιτα­λι­κά Σφα­γεία

Στα 32 χρό­νια πα­ρα­μο­νής των Ιτα­λών στη Ρόδο (1912-1945) έφτια­ξαν δρό­μους, κτί­ρια, ξε­νο­δο­χεία, λι­μά­νια, σφα­γεία, σχο­λεία, δη­μό­σια κτί­ρια, εκ­κλη­σί­ες και πλή­θος άλλων έργων.

Ενα από τα έργα αυτά είναι και τα Σφα­γεία, που έχουν χα­ρα­κτη­ρι­σθεί δια­τη­ρη­τέα κτί­σμα­τα.

Σή­με­ρα ο χώρος είναι κλει­στός και ρη­μαγ­μέ­νος, αν και θα μπο­ρού­σε να με­τα­τρα­πεί σε μου­σείο ή πο­λι­τι­στι­κό κέ­ντρο.

Ασπί­δα και Ελ­λη­νι­στι­κό Νε­κρο­τα­φείο

Στην πε­ριο­χή Αρα­πά­κι βρί­σκε­ται το μνη­μείο της Ασπί­δας, μια πλάκα από πω­ρό­λι­θο που είχε πάνω ανά­γλυ­φη μια αρ­χαία ασπί­δα. Δίπλα της βρί­σκε­ται ένα νε­κρο­τα­φείο των ελ­λη­νι­στι­κών χρό­νων.

Ο χώρος δεν είναι επι­σκέ­ψι­μος και έχει πε­ριέλ­θει στην αφά­νεια.

Κι­τά­λα – Φάνες

Τα Κι­τά­λα είναι ένας χώρος μυ­στη­ρί­ου και ιστο­ρι­κής ση­μα­σί­ας. Το χωριό ανα­φέ­ρε­ται σε διά­ταγ­μα του βα­σι­λιά των Ιπ­πο­τών Ορ­σί­νι το 1474. Σή­με­ρα είναι ερεί­πια μπα­ζω­μέ­να με χώ­μα­τα και ξε­ρό­χορ­τα. Καμία τα­μπέ­λα δεν δη­λώ­νει την ιστο­ρι­κό­τη­τα του χώρου.

Οι ξε­νο­δό­χοι κατά της Αρ­χαιο­λο­γι­κής Υπη­ρε­σί­ας

Την ίδια ώρα που οι υπεύ­θυ­νοι της Αρ­χαιο­λο­γι­κής Υπη­ρε­σί­ας αδια­φο­ρούν για την εγκα­τά­λει­ψη πολ­λών μνη­μεί­ων, φαί­νε­ται πως δεί­χνουν ιδιαί­τε­ρο εν­δια­φέ­ρον να… μπλο­κά­ρουν του­ρι­στι­κές επεν­δύ­σεις στο νησί.

Οπως δή­λω­σε ο πρό­ε­δρος της Ενω­σης Ξε­νο­δό­χων Ρόδου, Γιάν­νης Πα­πα­βα­σι­λεί­ου, η Εφο­ρεία Αρ­χαιο­τή­των επεμ­βαί­νει υπερ­βο­λι­κά, επι­βάλ­λο­ντας πε­ριο­ρι­σμούς ακόμα και σε πα­ρα­λί­ες που εξυ­πη­ρε­τούν ξε­νο­δο­χεία. Οι επι­χει­ρη­μα­τί­ες δη­λώ­νουν ότι οι χρε­ώ­σεις για χρήση των πα­ρα­λιών έχουν αυ­ξη­θεί έως και πέντε φορές, χωρίς λο­γι­κή δια­φο­ρο­ποί­η­ση ανά­λο­γα με το μέ­γε­θος ή τη χρήση. «Ο του­ρί­στας θέλει πο­λι­τι­σμό και θά­λασ­σα. Αν εμείς δεν μπο­ρού­με να προ­σφέ­ρου­με τί­πο­τα από τα δύο, εξαι­τί­ας γρα­φειο­κρα­τί­ας και αδια­φο­ρί­ας, τότε δεν έχου­με μέλ­λον» το­νί­ζει ο εκ­πρό­σω­πος των ξε­νο­δό­χων.

 

Χα­ρα­κτη­ρι­στι­κή είναι η πε­ρί­πτω­ση επέν­δυ­σης προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού 200 εκα­τομ­μυ­ρί­ων ευρών που μπλό­κα­ρε πριν από 10 χρό­νια η Εφο­ρεία Αρ­χαιο­τή­των Δω­δε­κα­νή­σου γιατί έκρι­νε ότι οι ισό­γειες οι­κο­δο­μές ξε­νο­δο­χεια­κού συ­γκρο­τή­μα­τος θα έβλα­πταν τη θέα προς την ακρό­πο­λη της Λίν­δου η οποία βρί­σκε­ται 2,5 χι­λιό­με­τρα μα­κριά. Ομως δύο χρό­νια μετά, το 2018, επέ­τρε­ψε την ανέ­γερ­ση μο­ντέρ­νας διώ­ρο­φης με­ζο­νέ­τας που «ξε­φύ­τρω­σε» στην Παλιά Πόλη, μέσα σε ένα μνη­μείο Πα­γκό­σμιας Πο­λι­τι­στι­κής Κλη­ρο­νο­μιάς της UNESCO. Δύο μέτρα και δύο σταθ­μά…

Πηγή: dimokratia.gr