Απαντούν με επισημοποίηση της «Γαλάζιας Πατρίδας»

Μπορεί η ανα­κοί­νωση του υπουρ­γείου Εξω­τε­ρι­κών της Τουρ­κίας για τα βήματα της Ελλάδας για τον Θαλάσ­σιο Χωρο­τα­ξικό Σχε­δια­σμό να θεω­ρή­θηκε ψύχραιμη, παρά την απόρ­ριψη των ελλη­νι­κών θέσεων, και να ερμη­νεύ­θηκε ότι αφήνει ανοιχτό το ενδε­χό­μενο για συνερ­γα­σίες με την Αθήνα στο Αιγαίο, όμως η σκληρή απά­ντηση της Aγκυρας έρχεται με τη διαρροή του πιθανού επί­ση­μου χάρτη των σχεδίων της Τουρ­κίας για τον θαλάσ­σιο χωρο­τα­ξικό σχε­δια­σμό.

Στα σχέδια που ανα­κοί­νωσε η Αθήνα και κοι­νο­ποιεί στην Ε.Ε., ήρθε τώρα η απά­ντηση της Τουρ­κίας με την επι­ση­μο­ποί­ηση πια του χάρτη της «Γαλά­ζιας Πατρί­δας», μας ανα­φέ­ρουν οι τουρ­κι­κές πηγές. Πλέον, το σημείο εκκί­νη­σης για οποια­δή­ποτε δια­βού­λευση είναι η «Γαλάζια Πατρίδα» και όχι οι παλαιό­τε­ρες –πιο μετριο­πα­θείς– θέσεις της Αγκυρας.

Του αντα­πο­κριτή  στην Κων­στα­ντι­νού­πολη, Μανώλη Κωστίδη.

Θαλάσ­σιος χωρο­τα­ξι­κός σχε­δια­σμός: Πώς δια­βά­ζει η Αθήνα τους τουρ­κι­κούς ισχυ­ρι­σμούς

Συνο­μι­λη­τές μας που έχουν μεγάλη εμπει­ρία στα ζητή­ματα των ελλη­νο­τουρ­κι­κών δια­φο­ρών στο Αιγαίο υπο­γραμ­μί­ζουν στην «Κ» πως η Aγκυρα μέχρι και την περα­σμένη εβδο­μάδα είχε δημο­σιο­ποι­ή­σει την επίσημη θέση της για την υφα­λο­κρη­πίδα της στην Ανα­το­λική Μεσό­γειο, αλλά όχι για το Αιγαίο. Από τη στιγμή που θα δημο­σιο­ποι­ή­σει τον επίσημο χάρτη Θαλάσ­σιου Χωρο­τα­ξι­κού Σχε­δια­σμού της, που θα περι­λαμ­βά­νει το μισό Αιγαίο, θα ορίζει τη βάση των εξω­τε­ρι­κών ορίων των τουρ­κι­κών θέσεων για την υφα­λο­κρη­πίδα της.

Το υπουρ­γείο Εξω­τε­ρι­κών της Τουρ­κίας απέρ­ριψε τις θέσεις της Ελλάδας και διε­μή­νυσε ότι «ο Θαλάσ­σιος Χωρο­τα­ξι­κός Σχε­δια­σμός που έχει ετοι­μά­σει η Τουρκία δια­βι­βά­ζε­ται στην UNESCO και στα αρμόδια όργανα των Ηνω­μέ­νων Εθνών». Αυτός ο χάρτης της Τουρ­κίας δημο­σιο­ποι­ή­θηκε από το κρατικό πρα­κτο­ρείο «Ανατολή» και έχει σχε­δια­στεί στο Εθνικό Κέντρο Ερευνών για τη Θάλασσα και το Ναυτικό Δίκαιο του Πανε­πι­στη­μίου της Aγκυρας (DEHUKAM / Deniz Hukuku Ulusal Arastirma Merkezi).

Αντί­δραση τουρ­κι­κού ΥΠΑΜ για τον ελλη­νικό ΘΧΣ: «Μονο­με­ρείς ενέρ­γειες που δεν μπορούν να γίνουν απο­δε­κτές»

Στην πλατ­φόρμα Θαλάσ­σιου Χωρο­τα­ξι­κού Σχε­δια­σμού κατα­γρά­φο­νται οι θέσεις της Τουρ­κίας, που αμφι­σβη­τεί πολλές θέσεις της Ελλάδας, αλλά το σημα­ντι­κό­τερο είναι ότι αμφι­σβη­τεί την ελλη­νική κυριαρ­χία σε πολλά νησιά, νησίδες και βρα­χο­νη­σί­δες στο Αιγαίο. «Οι περιο­χές υλο­ποί­η­σης έργου στον χάρτη θαλάσ­σιου χωρο­τα­ξι­κού σχε­δια­σμού (ΘΧΣ) δεν απει­κο­νί­ζουν ευθέως περιο­χές θαλάσ­σιας δικαιο­δο­σίας της Τουρ­κίας. Η παρά­γρα­φος 28 της από­φα­σης του Διε­θνούς Δικα­στη­ρίου του 1976 για την υφα­λο­κρη­πίδα του Αιγαίου ανα­φέ­ρει ότι “τα όρια υφα­λο­κρη­πί­δας στο Αιγαίο Πέλαγος είναι αμφι­σβη­τού­μενα” και τονίζει πως “και η Τουρκία διεκ­δι­κεί δικαιώ­ματα έρευνας και εκμε­τάλ­λευ­σης πόρων στις περιο­χές αυτές”. Ως εκ τούτου, έως ότου επι­τευ­χθεί μια συμ­φω­νία για τα θαλάσ­σια σύνορα μεταξύ της Τουρ­κίας και της Ελλάδας, οι περιο­χές θαλάσ­σιας δικαιο­δο­σίας στο Αιγαίο, πέραν των χωρικών υδάτων, απει­κο­νί­ζο­νται στον χάρτη Θαλάσ­σιου Χωρο­τα­ξι­κού Σχε­δια­σμού με τη χάραξη της μέσης γραμμής μεταξύ των ηπει­ρω­τι­κών περιο­χών των δύο χωρών», ανα­φέ­ρει το κείμενο στο παράρ­τημα της μελέτης για τον σχε­δια­σμό του χάρτη.

Στα ανώτατα όρια του τουρ­κι­κού θαλάσ­σιου χωρο­τα­ξι­κού σχε­δια­σμού όλες οι περιο­χές κοντά στα νησιά του Βόρειου και Ανα­το­λι­κού Αιγαίου και των Δωδε­κα­νή­σων εμφα­νί­ζο­νται εντός των περιο­χών ενδια­φέ­ρο­ντος της Τουρ­κίας.

Αυτό που υπο­νο­ούν στην Aγκυρα είναι ότι στον χάρτη της Τουρ­κίας με επίσημο πια τρόπο διχο­το­μεί­ται το Αιγαίο, καθώς στα ανώτατα όρια του τουρ­κι­κού θαλάσ­σιου χωρο­τα­ξι­κού σχε­δια­σμού όλες οι περιο­χές κοντά στα νησιά του Βόρειου και Ανα­το­λι­κού Αιγαίου και των Δωδε­κα­νή­σων εμφα­νί­ζο­νται εντός των περιο­χών ενδια­φέ­ρο­ντος της Τουρ­κίας.

Aλλωστε όλες οι θέσεις της Τουρ­κίας κατα­γρά­φο­νται στον συγκε­κρι­μένο χάρτη όπου το DEHUKAΜ ανα­φέ­ρει ότι «η συμ­φω­νία οριο­θέ­τη­σης της υφα­λο­κρη­πί­δας που υπε­γράφη μεταξύ της Τουρ­κίας και της “Τουρ­κι­κής Δημο­κρα­τίας της Βόρειας Κύπρου” (“ΤΔΒΚ”) το 2011 καθό­ρισε τα όρια της υφα­λο­κρη­πί­δας μεταξύ των δύο μερών στην Ανα­το­λική Μεσό­γειο και ενί­σχυσε την υπο­στή­ριξη της Τουρ­κίας στις θαλάσ­σιες δικαιο­δο­σίες και τις δρα­στη­ριό­τη­τες εξε­ρεύ­νη­σης πόρων της “ΤΔΒΚ”. Το 2019 η Τουρκία και η Λιβύη υπέ­γρα­ψαν συμ­φω­νία οριο­θέ­τη­σης θαλάσ­σιας δικαιο­δο­σίας βάσει των αρχών του διε­θνούς δικαίου, προ­κει­μέ­νου να καθο­ρί­σουν τις περιο­χές θαλάσ­σιας δικαιο­δο­σίας τους στην Ανα­το­λική Μεσό­γειο. Τα εξω­τε­ρικά σύνορα της υφα­λο­κρη­πί­δας της Τουρ­κίας στην Ανα­το­λική Μεσό­γειο κοι­νο­ποι­ή­θη­καν επίσημα με επι­στολή (A/74/757) στα Ηνωμένα Eθνη (ΟΗΕ) στις 18 Μαρτίου 2020 σύμφωνα με δικαιώ­ματα “ab initio” και “ipso facto” της Τουρ­κίας βάσει του διε­θνούς δικαίου». Επίσης σημειώ­νε­ται ότι «στο Αιγαίο Πέλαγος, οι θαλάσ­σιες περιο­χές δεν έχουν οριο­θε­τη­θεί με την Ελλάδα. Ως εκ τούτου, το ζήτημα της υφα­λο­κρη­πί­δας στο Αιγαίο Πέλαγος απο­τε­λεί μια συνε­χι­ζό­μενη διαμάχη μεταξύ της Τουρ­κίας και της Ελλάδας λόγω της έλλει­ψης συμ­φω­νίας οριο­θέ­τη­σης. Σύμφωνα με το Πρα­κτικό της Βέρνης του 1976, η Τουρκία και η Ελλάδα δεσμεύ­τη­καν να απέχουν από κάθε πρω­το­βου­λία ή δρα­στη­ριό­τητα που θα μπο­ρούσε να περι­πλέ­ξει τις εν εξε­λί­ξει δια­πραγ­μα­τεύ­σεις για την υφα­λο­κρη­πίδα, η οποία απο­τε­λεί ένα από συναφή ζητή­ματα στο Αιγαίο Πέλαγος».

Αντί­δραση τουρ­κι­κού ΥΠΑΜ για τον ελλη­νικό ΘΧΣ: «Μονο­με­ρείς ενέρ­γειες που δεν μπορούν να γίνουν απο­δε­κτές»

Το DEHUKAM ανα­φέ­ρει ότι «στο Αιγαίο Πέλαγος υπάρ­χουν πολλά νησιά, νησίδες και βρα­χο­νη­σί­δες των οποίων η κυριαρ­χία δεν έχει μετα­βι­βα­στεί στην Ελλάδα με διε­θνείς συν­θή­κες. Στην πλειο­νό­τητά τους αυτοί οι γεω­γρα­φι­κοί σχη­μα­τι­σμοί είναι ακα­τάλ­λη­λοι για ανθρώ­πινη εγκα­τά­σταση και δεν έχουν οικο­νο­μική ζωή. Οι θαλάσ­σιες περιο­χές των εν λόγω νησιών, νησίδων και βρα­χο­νη­σί­δων ορί­ζο­νται μόνο από τα χωρικά τους ύδατα και δεν απο­τυ­πώ­νο­νται ακριβή όρια δικαιο­δο­σίας τους. Αυτά τα όρια στον χάρτη δεν απο­τε­λούν τη βάση, ούτε υπο­δη­λώ­νουν συναί­νεση για την ανά­πτυξη οποιασ­δή­ποτε αξίωσης δικαιο­δο­σίας. Επι­πλέον, τα θαλάσ­σια πλευ­ρικά όρια μεταξύ της Τουρ­κίας και της Ελλάδας δεν έχουν καθο­ρι­στεί επα­κρι­βώς παρά τις διά­φο­ρες προ­σπά­θειες στο παρελ­θόν. Για τον λόγο αυτό, θαλάσ­σια πλευ­ρικά όρια μεταξύ Τουρ­κίας και Ελλάδας δεν απει­κο­νί­ζο­νται στον χάρτη».

Ο διευ­θυ­ντής του DEHUKAM Μου­σταφά Μπά­σκαρα σε δηλώ­σεις του στον τουρ­κικό Τύπο επι­ση­μαί­νει ότι «αυτή η μελέτη είναι ένας συγκε­κρι­μέ­νος δείκτης των προ­σπα­θειών της Τουρ­κίας να οικο­δο­μή­σει ένα επι­στη­μο­νικό όραμα για τη “Γαλάζια Πατρίδα”, έχοντας παράλ­ληλα επί­γνωση των οικο­νο­μι­κών δυνα­το­τή­των, των περι­βαλ­λο­ντι­κών αξιών και της γεω­πο­λι­τι­κής σημα­σίας των θαλασ­σών που περι­βάλ­λουν την Τουρκία από τρεις πλευρές».

Αμεση ανάλυση: Ο χρο­νι­σμός της ανα­κοί­νω­σης του ΘΧΣ και τα δύο σενάρια

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, πηγές του υπ. Αμυνας της Τουρ­κίας τονί­ζουν ότι «οι μονο­με­ρείς ενέρ­γειες, αξιώ­σεις και δηλώ­σεις της Ελλάδας, που αγνοούν τις υφι­στά­με­νες δια­φο­ρές και παρα­βιά­ζουν τα δικαιώ­ματα της τουρ­κι­κής πλευράς, δεν μπορούν να γίνουν απο­δε­κτές. Οι δηλώ­σεις αυτές δεν επι­φέ­ρουν καμία νομική συνέ­πεια για τη χώρα μας».

Πηγή: kathimerini.gr