Εκλογικοί κατάλογοι: Εκκαθάριση για εκλογείς 80 ετών και άνω από το ΥΠΕΣ

Ξεκί­νησε η δια­δι­κα­σία εκκα­θά­ρι­σης των εκλο­γι­κών κατα­λό­γων από το υπουρ­γείο Εσω­τε­ρι­κών, σε εφαρ­μογή της σχε­τι­κής ρύθ­μι­σης που περι­λαμ­βά­νε­ται στον νόμο 5083/2024 για την επι­στο­λική ψήφο, ο οποίος ψηφί­στηκε τον Ιανουά­ριο.

Στόχο της δια­δι­κα­σίας απο­τε­λεί η εκκα­θά­ριση των εκλο­γι­κών κατα­λό­γων από εκλο­γείς που παρα­μέ­νουν εγγε­γραμ­μέ­νοι σε αυτούς ενώ έχουν απο­βιώ­σει, κυρίως στην αλλο­δαπή, αλλά ουδέ­ποτε ο θάνατός τους δηλώ­θηκε στις αρμό­διες ελλη­νι­κές αρχές.

Όπως δήλωσε ο υπουρ­γός Εσω­τε­ρι­κών, Θοδωρής Λιβά­νιος, «η εκκα­θά­ριση των εκλο­γι­κών κατα­λό­γων, που για πρώτη φορά λαμ­βά­νει χώρα, αξιο­ποιώ­ντας δεδο­μένα που είναι σε γνώση του ελλη­νι­κού δημο­σίου, θα μας επι­τρέ­ψει να έχουμε την πραγ­μα­τική απο­τύ­πωση του εκλο­γι­κού σώματος και, εφεξής, τον πραγ­μα­τικό προσ­διο­ρι­σμό της συμ­με­το­χής και αποχής των εκλο­γέων σε κάθε εκλο­γική δια­δι­κα­σία. Πρό­κει­ται για μία ακόμη πρα­κτική εφαρ­μογή της ψηφιο­ποί­η­σης και της δια­λει­τουρ­γι­κό­τη­τας των δημό­σιων μητρώων που συμ­βάλ­λει στην καλύ­τερη λει­τουρ­γία του κράτους».

Όπως ορί­ζε­ται στη σχετική διάταξη, η εκκα­θά­ριση αφορά εκλο­γείς 80 ετών και άνω, οι οποίοι πληρούν αθροι­στικά τις εξής προ­ϋ­πο­θέ­σεις:

α) έχουν γεν­νη­θεί πριν από την 1η Ιανουα­ρίου 1944,

β) δεν έχουν υπο­βά­λει οι ίδιοι φορο­λο­γική δήλωση ή δεν εμφα­νί­ζο­νται ως εξαρ­τώ­μενα πρόσωπα σε φορο­λο­γι­κές δηλώ­σεις του φορο­λο­γι­κού έτους 2022 που έχουν υπο­βλη­θεί έως την 31η Δεκεμ­βρίου 2023,

γ) δεν έχουν ελλη­νικό δια­βα­τή­ριο εν ισχύ και

δ) δεν λαμ­βά­νουν σύνταξη.

Προ­κει­μέ­νου να εντο­πι­στούν οι εκλο­γείς αυτοί, προη­γή­θηκε δια­σταύ­ρωση των στοι­χείων τους, όπως εμφα­νί­ζο­νται στους εκλο­γι­κούς κατα­λό­γους, με τα μητρώα του Δημο­σίου, από τα οποία επι­βε­βαιώ­νο­νται οι απαι­τού­με­νες προ­ϋ­πο­θέ­σεις, δηλαδή το Φορο­λο­γικό Μητρώο της ΑΑΔΕ και το Μητρώο Δια­βα­τη­ρίων της Ελλη­νι­κής Αστυ­νο­μίας, σε συνερ­γα­σία με τη Γενική Γραμ­μα­τεία Πλη­ρο­φο­ρια­κών Συστη­μά­των και Ψηφια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης του Υπουρ­γείου Ψηφια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης.

Από τη δια­σταύ­ρωση προ­έ­κυψε ότι σήμερα στους εκλο­γι­κούς κατα­λό­γους βρί­σκο­νται εγγε­γραμ­μέ­νοι 440.654 εκλο­γείς ηλικίας 80 ετών και άνω, οι οποίοι δεν υπέ­βα­λαν φορο­λο­γική δήλωση το 2023, δεν έχουν ελλη­νικό δια­βα­τή­ριο εν ισχύ και δεν λαμ­βά­νουν καμία σύνταξη.

Από το υπουρ­γείο Εσω­τε­ρι­κών εκτι­μά­ται ότι αυτά τα απο­τε­λέ­σματα συνά­δουν, κατά σημα­ντικό βαθμό, με τη μετα­να­στευ­τική ιστορία της χώρας, καθώς συγκε­κρι­μέ­νες περιο­χές της Βόρειας Ελλάδας και της Πελο­πον­νή­σου, όπως ενδει­κτικά η Φλώρινα και η Λακωνία, που εμφα­νί­ζουν κατά τις πρό­σφα­τες εκλο­γι­κές ανα­με­τρή­σεις ακόμη μεγα­λύ­τερα ποσοστά αποχής συγκρι­τικά με το σύνολο της χώρας, ήταν αυτές με τις μεγα­λύ­τε­ρες μετα­να­στευ­τι­κές ροές κατά τις δεκα­ε­τίες του 1950 έως 1970 και, ταυ­τό­χρονα, αυτές στις οποίες εμφα­νί­ζε­ται σήμερα μεγα­λύ­τερο ποσοστό μεταξύ των 440.654 εκλο­γέων, συγκρι­τικά με άλλες. Ενδέ­χε­ται, συνεπώς, Έλληνες μετα­νά­στες, οι οποίοι απε­βί­ω­σαν στο εξω­τε­ρικό, χωρίς να δια­τη­ρούν περιου­σία ή άλλες οικο­νο­μι­κές σχέσεις με την Ελλάδα, να μην έχουν δηλωθεί στη χώρα μας ως απο­βιώ­σα­ντες, και άρα να μην έχουν δια­γρα­φεί αυτο­μά­τως από τους εκλο­γι­κούς κατα­λό­γους, όπως ισχύει για τους εντός συνόρων απο­βιώ­σα­ντες.

Για το σύνολο των 440.654 εκλο­γέων, έχει ήδη ενη­με­ρω­θεί η εφαρ­μογή του υπουρ­γείου Εσω­τε­ρι­κών «Μάθε πού ψηφί­ζεις» (mpp.ypes.gov.gr), εμφα­νί­ζο­ντας το μήνυμα «Είστε ενταγ­μέ­νος στον κατά­λογο εκλο­γέων προς δια­γραφή από τους εκλο­γι­κούς κατα­λό­γους, στο πλαίσιο της τρέ­χου­σας εκκα­θά­ρι­σης των εκλο­γι­κών κατα­λό­γων. Θα πρέπει να απευ­θυν­θείτε στον δήμο σας ή στην οικεία διπλω­μα­τική Αρχή για να ζητή­σετε να ανα­κλη­θεί η δια­γραφή σας».

Τι χρειά­ζε­ται να κάνει εκλο­γέας που συγκε­ντρώ­νει όλες αυτές τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις;

Το υπουρ­γείο Εσω­τε­ρι­κών καλεί τους εκλο­γείς που πληρούν τα παρα­πάνω κρι­τή­ρια να επι­σκε­φθούν την εφαρ­μογή «Μάθε πού ψηφί­ζεις» για να επι­βε­βαιώ­σουν, συμπλη­ρώ­νο­ντας το επώνυμο, το όνομα, το πατρώ­νυμο και το έτος γέν­νη­σής του, αν εμφα­νί­ζε­ται στην εγγραφή τους το σχετικό μήνυμα.

Εάν ένας εκλο­γέας εντο­πί­σει το μήνυμα ότι είναι ενταγ­μέ­νος στον κατά­λογο εκλο­γέων προς δια­γραφή:

μετα­βαί­νει έως την 31η Δεκεμ­βρίου 2024 α) στον οικείο δήμο, δηλαδή είτε στον δήμο στο δημο­το­λό­γιο του οποίου είναι εγγε­γραμ­μέ­νος  είτε στον δήμο όπου ψηφίζει ως ετε­ρο­δη­μό­της είτε στον δήμο κατοι­κίας του ή β) στο προ­ξε­νείο του τόπου κατοι­κίας του, αν είναι κάτοι­κος εξω­τε­ρι­κού, και

ζητά, προ­σκο­μί­ζο­ντας την ταυ­τό­τητα ή άλλο επίσημο έγγραφο (δια­βα­τή­ριο εν ισχύ ή ληγμένο, δίπλωμα οδή­γη­σης) την άρση της δια­γρα­φής του από τους εκλο­γι­κούς κατα­λό­γους.

Η άρση της δια­γρα­φής ολο­κλη­ρώ­νε­ται άμεσα, την ίδια στιγμή, προ­κει­μέ­νου ο εκλο­γέας να παρα­μεί­νει εγγε­γραμ­μέ­νος στον εκλο­γικό κατά­λογο.

Επίσης, υπάρχει η δυνα­τό­τητα να προ­σέλ­θει στον δήμο ή το προ­ξε­νείο και ρητά εξου­σιο­δο­τη­μένο από τον εκλογέα πρόσωπο, το οποίο, εκτός από το έγγραφο ταυ­τό­τη­τάς του, πρέπει να φέρει και εξου­σιο­δό­τηση του εκλογέα από το gov.gr (ή με θεώρηση γνησίου υπο­γρα­φής). Στην περί­πτωση αυτή, οικείος δήμος θεω­ρεί­ται και ο δήμος όπου είναι εγγε­γραμ­μένο ή ψηφίζει ή κατοι­κεί το εξου­σιο­δο­τη­μένο πρόσωπο. Αντί­στοιχα, προ­ξε­νείο του τόπου κατοι­κίας θεω­ρεί­ται και το προ­ξε­νείο του τόπου όπου κατοι­κεί το εξου­σιο­δο­τη­μένο πρόσωπο.

Εάν ο εκλο­γέας δεν εντο­πί­σει στην εφαρ­μογή «Μάθε πού ψηφί­ζεις» μήνυμα ότι είναι ενταγ­μέ­νος στον κατά­λογο εκλο­γέων προς δια­γραφή, σημαί­νει ότι παρα­μέ­νει εγγε­γραμ­μέ­νος στον εκλο­γικό κατά­λογο και δεν απαι­τεί­ται να προβεί σε καμία ενέρ­γεια.

Ακόμη κι αν ο εκλο­γέας δεν ζητήσει την άρση της δια­γρα­φής έως την 31η Δεκεμ­βρίου 2024, μπορεί να απευ­θυν­θεί απο­κλει­στικά στον δήμο στου οποίου το δημο­το­λό­γιο είναι εγγε­γραμ­μέ­νος, ούτως ώστε να επα­νεγ­γρα­φεί στον εκλο­γικό κατά­λογο.

Επι­πλέον, όπως ισχύει πάγια για κάθε εκλο­γική ανα­μέ­τρηση, ακόμη κι αν την ημέρα διε­ξα­γω­γής εκλογών ένας εκλο­γέας δεν εμφα­νί­ζε­ται στην εφαρ­μογή «Μάθε πού ψηφί­ζεις» μπορεί και πάλι να προ­σέλ­θει στον δήμο, στο δημο­το­λό­γιο του οποίου είναι εγγε­γραμ­μένο και να λάβει «Βεβαί­ωση παρα­λει­φθέ­ντος εκλογέα». Με την βεβαί­ωση αυτή ο εκλο­γέας μπορεί να ψηφίσει σε οποιο­δή­ποτε εκλο­γικό τμήμα του δήμου στο δημο­το­λό­γιο του οποίου είναι εγγε­γραμ­μέ­νος.

Συχνές ερω­τή­σεις & απα­ντή­σεις

Ε: Τι ακριβώς σημαί­νει «τίθεται προς δια­γραφή» ο εκλο­γέας;

Α: Σύμφωνα με το άρθρο 29 του ν.5083/2024 είναι σε εξέλιξη η δια­δι­κα­σία δια­γρα­φής των εκλο­γέων από τους εκλο­γι­κούς κατα­λό­γους, οι οποίοι αθροι­στικά πληρούν τις παρα­κάτω προ­ϋ­πο­θέ­σεις:

α. έχουν γεν­νη­θεί πριν την 1η.1.1944

β. δεν έχουν υπο­βά­λει οι ίδιοι ή δεν εμφα­νί­ζο­νται ως εξαρ­τώ­μενα πρόσωπα σε φορο­λο­γι­κές δηλώ­σεις του φορο­λο­γι­κού έτους 2022 που έχουν υπο­βλη­θεί έως την 31η.12.2023

γ. δεν έχουν ενεργό ελλη­νικό δια­βα­τή­ριο σε ισχύ

δ. δεν λαμ­βά­νουν σύνταξη.

Ε: Τι πρέπει να κάνει ο εκλο­γέας που έχει γεν­νη­θεί πριν την 1η.1.1944 για να επι­βε­βαιώ­σει ότι δεν τίθεται προς δια­γραφή από τους εκλο­γι­κούς κατα­λό­γους;

Α: Ο εκλο­γέας έως την 31η Δεκεμ­βρίου 2024:

i. Ελέγχει στην εφαρ­μογή «Μάθε πού Ψηφί­ζεις» του Υπουρ­γείου Εσω­τε­ρι­κών, mpp.ypes.gov.gr, αν εμφα­νί­ζε­ται ενη­με­ρω­τικό μήνυμα ότι ο εκλο­γέας έχει εντα­χθεί στον κατά­λογο εκλο­γέων «Προς Δια­γραφή» από τους Εκλο­γι­κούς Κατα­λό­γους. Για τον σκοπό αυτό, συμπλη­ρώ­νει στα οικεία πεδία της εφαρ­μο­γής το επώνυμο, το όνομα, το πατρώ­νυμο και το έτος γέν­νη­σής του.

ii. Εάν εντο­πί­σει το μήνυμα ότι είναι ενταγ­μέ­νος στον κατά­λογο εκλο­γέων προς Δια­γραφή, μετα­βαί­νει α) στον οικείο δήμο, δηλαδή είτε στον δήμο στο δημο­το­λό­γιο του οποίου είναι εγγε­γραμ­μέ­νος είτε στον δήμο όπου ψηφίζει ως ετε­ρο­δη­μό­της είτε στον δήμο κατοι­κίας του ή β) στο προ­ξε­νείο του τόπου κατοι­κίας του, αν είναι κάτοι­κος εξω­τε­ρι­κού, και ζητά, προ­σκο­μί­ζο­ντας την ταυ­τό­τητα ή άλλο επίσημο έγγραφο (δια­βα­τή­ριο εν ισχύ ή ληγμένο, δίπλωμα οδή­γη­σης) την άρση της δια­γρα­φής του από τους εκλο­γι­κούς κατα­λό­γους. Επίσης, υπάρχει η δυνα­τό­τητα να προ­σέλ­θει στα ανωτέρω σημεία και ρητά εξου­σιο­δο­τη­μένο από τον εκλογέα πρόσωπο, το οποίο, εκτός από το έγγραφο ταυ­τό­τη­τάς του, πρέπει να φέρει και εξου­σιο­δό­τηση του εκλογέα από το gov.gr (ή με θεώρηση γνησίου υπο­γρα­φής). Στην περί­πτωση αυτή, οικείος δήμος θεω­ρεί­ται και ο δήμος όπου είναι εγγε­γραμ­μένο ή ψηφίζει ή κατοι­κεί το εξου­σιο­δο­τη­μένο πρόσωπο. Αντί­στοιχα, προ­ξε­νείο του τόπου κατοι­κίας θεω­ρεί­ται και το προ­ξε­νείο του τόπου όπου κατοι­κεί το εξου­σιο­δο­τη­μένο πρόσωπο.

iii. Εάν ο εκλο­γέας δεν εντο­πί­σει στην εφαρ­μογή «Μάθε πού ψηφί­ζεις» μήνυμα ότι είναι ενταγ­μέ­νος στον κατά­λογο εκλο­γέων προς Δια­γραφή, σημαί­νει ότι παρα­μέ­νει εγγε­γραμ­μέ­νος στον εκλο­γικό κατά­λογο και δεν απαι­τεί­ται να προβεί σε καμία ενέρ­γεια.

Ε: Μα υπέβαλα φορο­λο­γική δήλωση και όμως εμφα­νί­ζο­μαι «Προς Δια­γραφή» στον εκλο­γικό κατά­λογο. Γιατί;

Α: Αυτό μπορεί να συμβεί, σε ελά­χι­στες περι­πτώ­σεις, κατά τις οποίες δεν ταυ­το­ποιού­νται τα στοι­χεία του εκλογέα με το Μητρώο της ΑΑΔΕ. Για παρά­δειγμα, ενώ στον εκλο­γικό κατά­λογο (και άρα στο δημο­το­λό­γιο) το κύριο όνομα είναι «Κων­στα­ντί­νος», στο μητρώο της ΑΑΔΕ εμφα­νί­ζε­ται ως «ΚΩΝ/ΝΟΣ». Στην περί­πτωση αυτή, ο εκλο­γέας πρέπει να ακο­λου­θή­σει τη δια­δι­κα­σία που περι­γρά­φε­ται στο προη­γού­μενο ερώτημα, ζητώ­ντας μέσω του δήμου ή του προ­ξε­νείου την ανά­κληση της δια­γρα­φής του από τους εκλο­γι­κούς κατα­λό­γους. Επι­ση­μαί­νε­ται ότι, για να επι­λυ­θεί ορι­στικά αυτή η ανα­ντι­στοι­χία και να ανα­γρά­φε­ται σωστά το όνομα του πολίτη και στο μητρώο της ΑΑΔΕ, θα πρέπει, με μέριμνα του ίδιου να γίνει η διόρ­θωση των στοι­χείων και στο μητρώο της ΑΑΔΕ. Σε κάθε περί­πτωση, εφόσον αιτηθεί την άρση της δια­γρα­φής από τους εκλο­γι­κούς κατα­λό­γους, η εγγραφή του σε αυτούς θα παρα­μεί­νει ενεργή.

Ε: Αν και εμφα­νί­ζο­μαι «Προς Δια­γραφή» δεν έκανα καμία ενέρ­γεια έως 31.12.2024. Δεν θα μπορέσω να ψηφίσω;

Α: Στην περί­πτωση αυτή, εφόσον δεν υπάρχει προ­σε­χής εκλο­γική ανα­μέ­τρηση μπο­ρείτε να απευ­θυν­θείτε απο­κλει­στικά στον Δήμο στου οποίου το δημο­το­λό­γιο είστε εγγε­γραμ­μέ­νος, ούτως ώστε να σας επα­νεγ­γρά­ψει στον εκλο­γικό κατά­λογο. Αν, ωστόσο, την ημέρα των εκλογών δεν εμφα­νί­ζε­στε στην εφαρ­μογή «Μάθε πού ψηφί­ζεις» μπο­ρείτε και πάλι να προ­σέλ­θετε στον δήμο, στο δημο­το­λό­γιο του οποίου είστε εγγε­γραμ­μέ­νος, και να ζητή­σετε «Βεβαί­ωση παρα­λει­φθέ­ντος εκλογέα». Με την βεβαί­ωση αυτή έχετε τη δυνα­τό­τητα να ψηφί­σετε σε οποιο­δή­ποτε εκλο­γικό τμήμα του δήμου στον οποίο είστε εγγε­γραμ­μέ­νος.

Πηγή: naftemporiki.gr