Παγκόσμια Ημέρα Νόσου Alzheimer- Δεν υπάρχει ούτε πρόληψη ούτε θεραπεία

Πολλοί άνθρω­ποι νοσούν σήμερα και πολύ περισ­σό­τε­ροι θα νοσή­σουν στο μέλλον από τη νόσο Alzheimer, μια νευ­ρο­εκ­φυ­λι­στική πάθηση που δεν μπορεί ούτε να προ­λη­φθεί ούτε και να θερα­πευ­τεί.

Σύμφωνα με τα επι­δη­μιο­λο­γικά δεδο­μένα, παγκο­σμίως οι ασθε­νείς με νόσο Alzheimer είναι περίπου 44 εκα­τομ­μύ­ρια και ανα­μέ­νε­ται να φθάσουν τα 65,7 εκα­τομ­μύ­ρια έως το 2030 και τα 115,4 εκα­τομ­μύ­ρια το 2050. Από τη νόσο προ­σβάλ­λε­ται περίπου το 5% των ατόμων άνω των 65 ετών και το 25% των ατόμων άνω των 85 ετών. Στην Ελλάδα, οι ασθε­νείς με άνοια είναι 200.000.

Τα τελευ­ταία χρόνια, η διά­γνωση της νόσου Alzheimer γίνεται με ολοένα αυξα­νό­με­νους ρυθμούς στη λεγό­μενη “τρίτη ηλικία” και αυτό οφεί­λε­ται στην αύξηση του μέσου όρου ζωής, ιδιαί­τερα στις ανα­πτυγ­μέ­νες χώρες, και στην ευαι­σθη­το­ποί­ηση του κοινού, των συγ­γε­νών των ασθενών και των ιατρών σχετικά με αυτό το ιατρο­κοι­νω­νικό πρό­βλημα.

Τα παρα­πάνω επι­ση­μαί­νο­νται σε ανα­κοί­νωση που εξέδωσε το Τμήμα Πρό­λη­ψης και Προ­α­γω­γής της Υγείας της Διεύ­θυν­σης Δημό­σιας Υγείας της Περι­φέ­ρειας Κεντρι­κής Μακε­δο­νίας, με αφορμή την Παγκό­σμια Ημέρα νόσου Alzheimer (21 Σεπτεμ­βρίου).

Τι είναι η νόσος Alzheimer

Η νόσος Alzheimer είναι η πιο συχνή μορφή άνοιας. Πρό­κει­ται για μία νευ­ρο­εκ­φυ­λι­στική ασθέ­νεια του Κεντρι­κού Νευ­ρι­κού Συστή­μα­τος, που χαρα­κτη­ρί­ζε­ται, στην ήπια μορφή της, από στα­διακή απώλεια της μνήμης και από περιο­ρι­σμό των υπό­λοι­πων νοη­τι­κών λει­τουρ­γιών του εγκε­φά­λου και είναι προ­ο­δευ­τική και μη ανα­στρέ­ψιμη προς το παρόν. Εκδη­λώ­νε­ται συνήθως σε άτομα ηλικίας άνω των 65 ετών, σπάνια σε ηλικίες 50-65, ενώ είναι σπα­νιό­τερη σε ηλικίες μικρό­τε­ρες των 50 ετών.

Στα αρχικά στάδια της νόσου, τα συμ­πτώ­ματα είναι ιδιαί­τερα ελαφρά, κυρίως εκδη­λώ­νο­νται δια­τα­ρα­χές της μνήμης. Δηλαδή, ο ασθενής ξεχνά τα πρό­σφατα γεγο­νότα, ενώ συνήθως θυμάται με λεπτο­μέ­ρειες τα παλιά. Πολλές φορές, η κατά­σταση θεω­ρεί­ται ως φυσιο­λο­γική γήρανση και αυτό κάνει δύσκολη την πρώιμη διά­γνωση. Καθώς η νόσος Alzheimer εξε­λίσ­σε­ται και οι νοη­τι­κές λει­τουρ­γίες εκπί­πτουν στα­διακά, ο ανοϊκός ασθενής οδη­γεί­ται σε πλήρη απο­διορ­γά­νωση της ζωής και της προ­σω­πι­κό­τη­τάς του. Η επι­θε­τι­κό­τητα, η καχυ­πο­ψία, οι δια­τα­ρα­χές ύπνου είναι μερικές από τις δια­τα­ρα­χές της συμπε­ρι­φο­ράς που εμφα­νί­ζει. Τελικώς, γίνεται ανί­κα­νος να φρο­ντί­σει τον εαυτό του και κατα­λή­γει να εξαρ­τά­ται ολο­κλη­ρω­τικά από τους συγ­γε­νείς του, για τους οποίους απο­τε­λεί τερά­στιο πρα­κτικό, σωμα­τικό, οικο­νο­μικό και ψυχικό φορτίο.

Δεν υπάρχει πρόληψη ούτε θερα­πεία

Η πρόληψη της άνοιας με τρο­πο­ποί­ηση ή εξά­λειψη των παρα­γό­ντων κιν­δύ­νου δεν μπορεί να γίνει προς το παρόν. Η πρόληψη επι­κε­ντρώ­νε­ται σε στόχους που έχουν προ­κύ­ψει από τα δια­θέ­σιμα στοι­χεία και περι­λαμ­βά­νει την αντι­με­τώ­πιση των παρα­γό­ντων κιν­δύ­νου για άνοια από αγγειακή νόσο. Τέτοιοι παρά­γο­ντες είναι ο δια­βή­της, η κατά­θλιψη, η υπέρ­ταση της μέσης ηλικίας, η παχυ­σαρ­κία μέσης ηλικίας, το κάπνι­σμα και η έλλειψη σωμα­τι­κής άσκησης και κοι­νω­νι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας.

Ριζική θερα­πεία της νόσου Alzheimer και των άλλων μορφών άνοιας δεν υπάρχει. Τα προ­γράμ­ματα νοη­τι­κής ενδυ­νά­μω­σης απο­τε­λούν μια νέα, μη φαρ­μα­κευ­τική θερα­πευ­τική προ­σέγ­γιση, που βοηθά τον ασθενή να παρα­μεί­νει λει­τουρ­γι­κός και να δια­τη­ρεί μια ικα­νο­ποι­η­τική ποιό­τητα ζωής σε σχέση με την καθη­με­ρι­νό­τητά του. Η προ­σέγ­γιση αυτή δεν έρχεται να αντι­κα­τα­στή­σει τη φαρ­μα­κευ­τική αντι­με­τώ­πιση της νόσου. Στόχος της είναι η συν­δυα­στική δράση, η οποία φαί­νε­ται ότι μπορεί να ενι­σχύ­σει τη δράση των φαρ­μά­κων, βελ­τιώ­νο­ντας θεα­μα­τικά το απο­τέ­λε­σμα.

Επι­πλέον, απαι­τού­νται προ­γράμ­ματα στή­ρι­ξης των φρο­ντι­στών των ατόμων με άνοια που τις περισ­σό­τε­ρες φορές είναι η οικο­γέ­νεια και τα συγ­γε­νικά τους πρόσωπα.