Γ. Χατζημάρκος: «Πετύχαμε στο ακέραιο τους στόχους μας, χωρίς να χάσουμε ούτε ευρώ από τους πόρους, ούτε μια ευκαιρία για τα νησιά μας»

Πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε χθες στη Ρόδο η 3η Συνε­δρί­αση της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης του Περι­φε­ρεια­κού Προ­γράμ­μα­τος «Νότιο Αιγαίο» 2021-2027 – Απο­λο­γι­στική εκδή­λωση του Επι­χει­ρη­σια­κού Προ­γράμ­μα­τος Νοτίου Αιγαίου 2014-2020

Το μήνυμα της αισιο­δο­ξίας για το μέλλον των νησιών του Νοτίου Αιγαίου, εξέ­πεμψε τόσο η 3η συνε­δρί­αση της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης του Περι­φε­ρεια­κού Προ­γράμ­μα­τος «Νότιο Αιγαίο» 2021-2027, η οποία απο­τύ­πωσε την ικα­νο­ποι­η­τική εξέλιξη του προ­γράμ­μα­τος, όσο και η απο­λο­γι­στική παρου­σί­αση του Επι­χει­ρη­σια­κού Προ­γράμ­μα­τος της περα­σμέ­νης προ­γραμ­μα­τι­κής περιό­δου 2014 – 2020, το οποίο έκλεισε με απορ­ρό­φηση της τάξης του 122%, φέρ­νο­ντας το Νότιο Αιγαίο για άλλη μια φορά στην κορυφή των επι­δό­σεων, όσον αφορά την αξιο­ποί­ηση των ευρω­παϊ­κών χρη­μα­το­δο­τή­σεων.

 

Η 3η Συνε­δρί­αση της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης του Περι­φε­ρεια­κού Προ­γράμ­μα­τος «Νότιο Αιγαίο» 2021-2027, πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε χθες στη Ρόδο (στο συνε­δριακό χώρο του ξενο­δο­χείου “Atrium Platinum”), υπό την προ­ε­δρία του Περι­φε­ρειάρχη Νοτίου Αιγαίου και Προ­έ­δρου της Επι­τρο­πής Γιώργου Χατζη­μάρ­κου, με την συμ­με­τοχή των 45 τακτι­κών μελών της Επι­τρο­πής και των εκπρο­σώ­πων της Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής, Cristiana Costinescu, Ανα­πλη­ρώ­τριας προϊ­στα­μέ­νης της Μονάδας Ελλάδα- Κύπρος στη Γενική Διεύ­θυνση Απα­σχό­λη­σης στην Ευρω­παϊκή Επι­τροπή και Carsten Rasmussen, Προϊ­στα­μέ­νου Διοι­κη­τι­κής Μονάδας Γενικής Διεύ­θυν­σης Περι­φε­ρεια­κής και Αστικής Πολι­τι­κής. Τις εργα­σίες της Επι­τρο­πής παρα­κο­λού­θη­σαν και εκπρό­σω­ποι της πρω­το­βάθ­μιας αυτο­διοί­κη­σης, όπως ο Δήμαρ­χος Ρόδου και Πρό­ε­δρος της ΠΕΔ Νοτίου Αιγαίου Αλέ­ξαν­δρος Κολιά­δης, , ο Δήμαρ­χος Σύρου Ερμού­πο­λης Αλέξης Αθα­να­σίου, ο Δήμαρ­χος Καλύ­μνου Γιάννης Μαστρο­κού­κος, ο Δήμαρ­χος Λέρου Τιμό­θεος Κωτ­τά­κης, ο Δήμαρ­χος Πάτμου, Νικήτας Τσα­μπα­λά­κης και ο Δήμαρ­χος Λειψών Φώτης Μάγγος.

Ιδιαί­τερο χρώμα στη χθεσινή μέρα έδωσε η εκδή­λωση που πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε το βράδυ στο Ωδείο της Αρχαίας Ακρό­πο­λης Ρόδου, όπου, με ξενά­γηση στον αρχαιο­λο­γικό χώρο, με προβολή video και με συνέ­ντευξη Τύπου των κκ Γιώργου Χατζη­μάρ­κου, Carsten Rasmussen και της κας Cristiana Costinescu, έγινε ο απο­λο­γι­σμός της προη­γού­με­νης προ­γραμ­μα­τι­κής περιό­δου.

Ανοί­γο­ντας τις εργα­σίες της 3ης Συνε­δρί­α­σης της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης, ο Περι­φε­ρειάρ­χης Γιώργος Χατζη­μάρ­κος δήλωσε υπε­ρή­φα­νος για τα απο­τε­λέ­σματα που έφερε η ολο­κλή­ρω­σης του Επι­χει­ρη­σια­κού Προ­γράμ­μα­τος 2014 – 2020, λέγο­ντας: «Μπο­ρούμε να είμαστε χαρού­με­νοι και περή­φα­νοι ότι το Πρό­γραμμα ολο­κλη­ρώ­θηκε με απόλυτη επι­τυ­χία και με πλήρη αξιο­ποί­ηση των πόρων του, παρα­δί­δο­ντας στα νησιά μας, στη μεγα­λύ­τερη νησιω­τική περι­φέ­ρεια της Ευρώπης, πάνω από 4.200 έργα και δράσεις. παρεμ­βά­σεις που εκτεί­νο­νται και αγκα­λιά­ζουν όλο το φάσμα της ζωής μας.

Πετύ­χαμε λοιπόν στο ακέραιο τους στόχους του Προ­γράμ­μα­τος, χωρίς να χάσουμε ούτε ευρώ από τους πόρους που είχαμε στη διάθεσή μας, ούτε μια ευκαι­ρία. Προτιμώ να μιλάω για ευκαι­ρίες και όχι για χρήματα. Γιατί, αυτό που έγινε στο παρελ­θόν είναι ότι χάθηκαν ευκαι­ρίες, διότι χρήματα υπήρχαν. Σήμερα λοιπόν εδώ, στο κλεί­σιμο ενός χρη­μα­το­δο­τι­κού εργα­λείου, εμείς μπο­ρούμε να παρου­σιά­σουμε ένα Περι­φε­ρειακό Πρό­γραμμα, από το οποίο δεν χάθηκε ούτε ένα ευρώ. Και επι­πρό­σθετα μετα­φέ­ραμε στο νέο μας Πρό­γραμμα 29 έργα και δράσεις εξα­σφα­λί­ζο­ντας αφενός τη χρη­μα­το­δό­τησή τους και αφε­τέ­ρου το γρήγορο ξεκί­νημα του νέου Προ­γράμ­μα­τος της περιό­δου 2021-2027». Και πρό­σθεσε:

«Οι ευρω­παϊ­κοί πόροι που δια­τί­θε­νται στα νησιά μας, αξιο­ποιού­νται με σκληρή δουλειά και διαρκή προ­σπά­θεια μέσα από έναν σχε­δια­σμό που ακο­λου­θεί την ιεράρ­χηση των προ­τε­ραιο­τή­των μας, βάζει τις βάσεις για μια ανά­πτυξη βιώσιμη και κοι­νω­νικά δίκαιη, αξιο­ποιεί τις γνώσεις και δεξιό­τη­τες του ανθρώ­πι­νου δυνα­μι­κού, βασί­ζε­ται στα στρα­τη­γικά πλε­ο­νε­κτή­ματα των νησιών και παράγει χει­ρο­πια­στό απο­τέ­λε­σμα στην πραγ­μα­τική οικο­νο­μία και τη ζωή των νησιω­τών μας».

Ο Περι­φε­ρειάρ­χης έκανε ειδική αναφορά στη συνερ­γα­σία της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου με τους Δήμους, ως καθο­ρι­στική παρά­με­τρο για την επι­τυ­χία των Προ­γραμ­μά­των.

 

«Οφείλω να σημειώσω ότι είναι σημα­ντι­κός ο αριθμός των δήμων μας που αν ήταν μόνοι τους δεν θα είχαν πρό­σβαση σε χρη­μα­το­δο­τικά εργα­λεία. Οι δήμοι μας ξέρουν ότι στην Περι­φέ­ρειά μας έχουν βρει έναν σύμμαχο που βάζει πλάτη κάθε φορά που υπάρχει ανάγκη, μέσα από εκα­το­ντά­δες προ­γραμ­μα­τι­κές συμ­βά­σεις. Και θέλω να ευχα­ρι­στήσω τον πρώτο βαθμό αυτο­διοί­κη­σης συνο­λικά στο πρόσωπο του δημάρ­χου Ρόδου και προ­έ­δρου της Περι­φε­ρεια­κής Ένωσης Δήμων Νοτίου Αιγαίου, Αλέ­ξαν­δρου Κολιάδη. Γιατί ο υψη­λό­τε­ρος βαθμός συνερ­γα­σίας μεταξύ των βαθμών αυτο­διοί­κη­σης στην Ελλάδα, έχει επι­τευ­χθεί και εξα­κο­λου­θεί να απο­τυ­πώ­νε­ται στην Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου. Είμαστε εξαι­ρε­τικά περή­φα­νοι σε αυτόν τον τόπο διότι χωρίς να είναι ανάγκη να συμ­φω­νούμε σε όλα και χωρίς να είναι ανάγκη να συμπο­ρευό­μα­στε πολι­τικά, μπο­ρούμε να υπη­ρε­τούμε στόχους υψηλούς.

Το περι­φε­ρειακό μας πρό­γραμμα έφτασε στο επίπεδο που έφτασε ακριβώς λόγω αυτής της εξαι­ρε­τι­κής συνερ­γα­σίας», ανέφερε μεταξύ άλλων.

Κατα­λή­γο­ντας ο κ. Χατζη­μάρ­κος στη ειση­γη­τική του ομιλία τόνισε:

«Πρέπει να απο­τε­λέ­σει στόχο όλων μας να πετύ­χουμε καλά απο­τε­λέ­σματα τόσο ποσο­τικά όσο και ποιο­τικά, ώστε να μπο­ρούμε να διεκ­δι­κούμε από το αρμόδιο Υπουρ­γείο Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών την ενί­σχυση του Προ­γράμ­μα­τος με πρό­σθε­τους πόρους. Και είμαι βέβαιος ότι στο τέλος θα έχουμε ενί­σχυση και στο περι­φε­ρειακό πρό­γραμμα του Νοτίου Αιγαίου με τους επι­πλέον πόρους που έχουμε ανάγκη. Οι πρό­σθε­τοι πόροι, οι λύσεις και οι ευκαι­ρίες δεν έρχο­νται μέσα μέσα από καταγ­γελ­τι­κές συμπε­ρι­φο­ρές. Έρχο­νται μέσα από συγκρο­τη­μένη δουλειά, από αξιο­πι­στία και από μια συνεχή προ­σπά­θεια, η οποία είναι και το μόνο το οποίο επι­βρα­βεύ­ε­ται. Και αυτό είναι ένα σημα­ντικό μήνυμα προς όλους τους πολίτες: δουλειά με αξιο­πι­στία, αφο­σί­ωση, σεβασμό στην πηγή χρη­μα­το­δό­τη­σης και στους κανόνες που χωρίς αυτούς δεν θα μπο­ρού­σαμε να έχουμε τις ευκαι­ρίες που έχουμε. Η αισιο­δο­ξία έρχεται με τα απο­τε­λέ­σματα που φέρνει η δουλειά μας».

 

Η ανα­λυ­τική παρου­σί­αση των στοι­χείων των δύο Προ­γραμ­μά­των έγινε από τον επι­κε­φα­λής της Ειδικής Υπη­ρε­σίας Δια­χεί­ρι­σης Νοτίου Αιγαίου, Αντώνη Βου­τσίνο, ενώ παρου­σιά­στη­καν και έργα που έχουν χρη­μα­το­δο­τη­θεί από τα Προ­γράμ­ματα αυτά.

 

1. Ενη­μέ­ρωση για την ολο­κλή­ρωση του Επι­χει­ρη­σια­κού Προ­γράμ­μα­τος Νοτίου Αιγαίου 2014-2020

Ο συνο­λι­κός προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός του Επι­χει­ρη­σια­κού Προ­γράμ­μα­τος Νοτίου Αιγαίου (ΕΠΝΑ) 2014-2020 στο τέλος της Προ­γραμ­μα­τι­κής Περιό­δου, που ολο­κλη­ρώ­θηκε στις 31/12/2023, ήταν 154,8 εκ. ευρώ. Το Πρό­γραμμα έκλεισε με σημα­ντική υπερ­κά­λυψη των πόρων του.

 

Πιο συγκε­κρι­μένα:

 

– Υλο­ποι­ή­θη­καν 4.408 έργα και δράσεις συνο­λι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού 216,2 εκ. ευρώ (ποσοστό υπερ­κά­λυ­ψης 140%), Οι νομικές δεσμεύ­σεις των έργων και δράσεων αυτών ανήλθαν σε 213,4 εκ. ευρώ (138%) και

– Οι δαπάνες μέχρι σήμερα ανέρ­χο­νται σε 189,9 εκ. ευρώ (122,7%), ενώ με την πραγ­μα­το­ποί­ηση των υπο­λει­πό­με­νων πλη­ρω­μών των πράξεων κρα­τι­κών ενι­σχύ­σεων οι δαπάνες θα ανέλ­θουν σε 193,3 (124,8%).

– Στους Άξονες Προ­τε­ραιό­τη­τας που χρη­μα­το­δο­τού­νται από το ΕΤΠΑ οι δαπάνες ανέρ­χο­νται στο 130% της δημό­σιας δαπάνης ενώ στους Άξονες Προ­τε­ραιό­τη­τας που χρη­μα­το­δο­τού­νται

από το ΕΚΤ οι δαπάνες ανέρ­χο­νται στο 104,4% της δημό­σιας δαπάνης. Σε όλους τους Άξονες οι δαπάνες ξεπερ­νούν το 100% της δημό­σιας δαπάνης.

– Η έγκαιρη ολο­κλή­ρωση του Προ­γράμ­μα­τος και η σημα­ντική υπερ­δέ­σμευση επέ­τρε­ψαν να μετα­φερ­θεί ένας σημα­ντι­κός αριθμός έργων και δράσεων στο νέο Πρό­γραμμα της περιό­δου 2021-2027. Έτσι με την έναρξη υλο­ποί­η­σης του Περι­φε­ρεια­κού Προ­γράμ­μα­τος «Νότιο Αιγαίο» 2021-2027 μετα­φέρ­θη­καν 26 πράξεις, συνο­λι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού 30,3 εκ. ευρώ με συγ­χρη­μα­το­δό­τηση από το Ευρω­παϊκό Ταμείο Περι­φε­ρεια­κής Ανά­πτυ­ξης (ΕΤΠΑ) και 3 πράξεις προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού 1,8 εκ. ευρώ με συγ­χρη­μα­το­δό­τηση από το Ευρω­παϊκό Κοι­νω­νικό Ταμείο+ (ΕΚΤ+). Επι­πλέον 3 πράξεις, προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού 6,5 εκ. ευρώ εντά­χθη­καν στο νέο Πρό­γραμμα ως τμη­μα­το­ποι­η­μένα έργα.

 

 

Περίπου για το 70% των έργων έχει ολο­κλη­ρω­θεί το φυσικό και οικο­νο­μικό αντι­κεί­μενο και σύμφωνα με το σχέδιο κλει­σί­μα­τος υπο­λεί­πο­νται πλη­ρω­μές ύψους 9,2 εκ. € για το κλεί­σιμο του οικο­νο­μι­κού αντι­κει­μέ­νου των υπό­λοι­πων έργων.

 

 

2. Πρόοδος υλο­ποί­η­σης Περι­φε­ρεια­κού Προ­γράμ­μα­τος «Νότιο Αιγαίο» 2021-2027

Το Περι­φε­ρειακό Πρό­γραμμα «Νότιο Αιγαίο» (ΠεΠ ΝΑ) 2021-2027 εγκρί­θηκε τον Αύγου­στο του 2022 με προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό 285,4 εκ. ευρώ. Οι πόροι αυτοί προ­έρ­χο­νται κατά 50% από το Ευρω­παϊκό Ταμείο Περι­φε­ρεια­κής Ανά­πτυ­ξης (ΕΤΠΑ) (105,8 εκ. €) και το Ευρω­παϊκό Κοι­νω­νικό Ταμείο+ (ΕΚΤ+) (36,9 εκ. €), ενώ το υπό­λοιπο 50% αφορά πόρους του ελλη­νι­κού δημο­σίου.

 

Κεντρι­κοί στόχοι Κεντρι­κοί στόχοι του Προ­γράμ­μα­τος είναι οι εξής:

– ενί­σχυση και δια­φο­ρο­ποί­ηση του παρα­γω­γι­κού συστή­μα­τος της Περι­φέ­ρειας, με την υιο­θέ­τηση μιας στρα­τη­γι­κής δια­φο­ρο­ποί­η­σης του του­ρι­στι­κού προ­ϊ­ό­ντος,

– δια­σφά­λιση της βιώ­σι­μης ανά­πτυ­ξης και της αει­φο­ρίας των πόρων και

– ενί­σχυση της χωρικής και κοι­νω­νι­κής συνοχής προς όφελος των κατοί­κων και των επι­σκε­πτών της.

Το Πρό­γραμμα διαρ­θρώ­νε­ται σε 8 Προ­τε­ραιό­τη­τες, από τις οποίες η 5 & 8 συγ­χρη­μα­το­δο­τού­νται από το ΕΚΤ+, ενώ οι υπό­λοι­πες από το ΕΤΠΑ.

 

Πρόοδος υλο­ποί­η­σης του Προ­γράμ­μα­τος

 

Στο διά­στημα από την προη­γού­μενη Συνε­δρί­αση της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης και μέχρι σήμερα, δόθηκε έμφαση στο να ολο­κλη­ρω­θεί η ένταξη όλων των «μετα­φε­ρό­με­νων» έργων από το Ε.Π. «Νότιο Αιγαίο» 2014- 2020, των συνε­χι­ζό­με­νων έργων που συγ­χρη­μα­το­δο­τού­νται από το ΕΚΤ, καθώς και των τμη­μα­το­ποι­η­μέ­νων έργων ώστε να συνε­χι­στεί απρό­σκο­πτα η υλο­ποί­ησή τους. Παράλ­ληλα μέσω της γραπτής δια­δι­κα­σίας, η οποία επα­να­λή­φθηκε τέσ­σε­ρις φορές, εγκρί­θη­καν η μεθο­δο­λο­γία και τα κρι­τή­ρια επι­λο­γής δράσεων για τις οποίες εκδό­θη­καν αντί­στοι­χες προ­σκλή­σεις.

 

 

Στη χθεσινή συνε­δρί­αση τέθηκε υπόψη των μελών της ΕπΠα προς έγκριση, η μεθο­δο­λο­γία και τα κρι­τή­ρια επι­λο­γής πράξεων για 7 ακόμη δράσεις.

 

Με στοι­χεία έως τις 11/6/2024 το Πρό­γραμμα παρου­σί­ασε την εξής πρόοδο:

 

– έχουν εξει­δι­κευ­τεί δράσεις συνο­λι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού 210 εκ. € (73,6%)

– έχουν δημο­σιο­ποι­η­θεί 47 προ­σκλή­σεις για υποβολή προ­τά­σεων προς ένταξη, συνο­λι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού 171εκ. € (60%)

– έχουν εντα­χθεί 94 πράξεις, συνο­λι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού 108,5 εκ. € (38%)

– έχουν υπο­γρα­φεί νομικές δεσμεύ­σεις 65 εκ. € (23%) και

– έχουν πραγ­μα­το­ποι­η­θεί δαπάνες συνο­λι­κού ύψους 21,1 εκ. € (7.4%)

 

Σύμφωνα με τον προ­γραμ­μα­τι­σμό προ­σκλή­σεων, μέχρι το τέλος του έτους προ­βλέ­πε­ται η δημο­σιο­ποί­ηση 14 ακόμη προ­σκλή­σεων, συνο­λι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού 77,4 εκ. €.

Μέχρι το τέλος του έτους και σύμφωνα με το σχέδιο δράσης, προ­βλέ­πε­ται ότι οι εντά­ξεις θα ανέλ­θουν σε 155 εκ. € (55%), οι νομικές δεσμεύ­σεις σε 90 εκ. € (32%) και οι δαπάνες σε 35 εκ. € (12%).