Βρετανία: Νέα πρωθυπουργός η Λιζ Τρας

Η Λιζ Τρας είναι η νέα πρω­θυ­πουρ­γός της Βρε­τα­νί­ας, όπως ανα­κοι­νώ­θη­κε και επί­ση­μα το με­ση­μέ­ρι της Δευ­τέ­ρας.

Η μέχρι σή­με­ρα υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών της χώρας επι­κρά­τη­σε του Ρίσι Σού­νακ στην εσω­κομ­μα­τι­κή μάχη των Τόρις, λαμ­βά­νο­ντας το 57,4% των ψήφων στο πλαί­σιο της εσω­κομ­μα­τι­κής δια­δι­κα­σί­ας που προη­γή­θη­κε μέσα στο κα­λο­καί­ρι, και έτσι γί­νε­ται η τρίτη γυ­ναί­κα πρω­θυ­πουρ­γός στο Ηνω­μέ­νο Βα­σί­λειο, μετά τις Μάρ­γκα­ρετ Θά­τσερ και Τε­ρέ­ζα Μέι.

Δύο μήνες μετά την πα­ραί­τη­ση του Μπό­ρις Τζόν­σον από την ηγε­σία της κυ­βερ­νώ­σας Συ­ντη­ρη­τι­κής πα­ρά­τα­ξης – και εν μέσω κρί­σης κό­στους ζωής ενό­ψει του δύ­σκο­λου χει­μώ­να που ανα­μέ­νε­ται – η Με­γά­λη Βρε­τα­νία μπαί­νει σή­με­ρα σε μια νέα φάση, υπό μια νέα πρω­θυ­πουρ­γό.

Ποια ειναι η Λιζ Τραζ

Μια πο­λι­τι­κός με μακρά πο­ρεία και… χα­μαι­λε­ο­ντι­κές τά­σεις, που ξε­κί­νη­σε από τα κε­ντρο­α­ρι­στε­ρά του πο­λι­τι­κού φά­σμα­τος (ως πρό­ε­δρος της νε­ο­λαί­ας των Liberal Democrats στο Πα­νε­πι­στή­μιο της Οξ­φόρ­δης) προ­τού με­τα­κι­νη­θεί στα δεξιά, και από το φι­λο­ευ­ρω­παϊ­κό στρα­τό­πε­δο του Remain (πριν από το δη­μο­ψή­φι­σμα του 2016) προ­τού με­τα­κι­νη­θεί στην ευ­ρω­σκε­πτι­κι­στι­κή αντί­πε­ρα όχθη του Leave (μετά το δη­μο­ψή­φι­σμα).

Μια πο­λι­τι­κός που σι­χαί­νε­ται να χάνει

Στα μάτια των επι­κρι­τών της, η Τρας είναι υπερ­βο­λι­κά φι­λό­δο­ξη, οπορ­του­νί­στρια και ενί­ο­τε προ­κλη­τι­κή, ενώ ακόμη και δικοί της άν­θρω­ποι (ο αδελ­φός της) μι­λούν για μια γυ­ναί­κα που σι­χαί­νε­ται να χάνει. Στα μάτια της πλειο­νό­τη­τας των Βρε­τα­νών ψη­φο­φό­ρων από την άλλη πλευ­ρά ωστό­σο, η Τρας πα­ρα­μέ­νει μια «άγνω­στη».

Άγνω­στη στους πολ­λούς

«Έχει πε­ρά­σει από έξι υπουρ­γι­κές θέ­σεις υπό τρεις δια­φο­ρε­τι­κούς πρω­θυ­πουρ­γούς… Ωστό­σο, πολ­λοί Βρε­τα­νοί δεν την γνω­ρί­ζουν…», γρά­φουν οι αντα­πο­κρι­τές της Washington Post, σκια­γρα­φώ­ντας μια πραγ­μα­τι­κό­τη­τα που ανα­μέ­νε­ται βέ­βαια εκ των πραγ­μά­των να αλ­λά­ξει ξε­κι­νώ­ντας από τις 5 Σε­πτεμ­βρί­ου και έπει­τα, με την Τρας πια στην πρω­θυ­πουρ­γία ως «νέα Θά­τσερ».

Η 47χρονη έρ­χε­ται να ανα­λά­βει τα ηνία του Ηνω­μέ­νου Βα­σι­λεί­ου σε μια εξαι­ρε­τι­κά δύ­σκο­λη συ­γκυ­ρία, έχο­ντας απέ­να­ντί της τους… πά­ντες.

Ανοι­χτά μέ­τω­πα με όλους

Η Μόσχα την πε­ρι­μέ­νει στη γωνία, ως «δια­χρο­νι­κή εχθρός» των Βρε­τα­νών, με αιχμή το Ου­κρα­νι­κό.

Kαι η Δύση από την άλλη πλευ­ρά, δεν φαί­νε­ται να πε­ρι­μέ­νει την πρω­θυ­πουρ­γο­ποί­η­ση της Τρας με ανοι­χτές αγκά­λες. Κάθε άλλο.

Αμε­ρι­κα­νι­κές πηγές στέλ­νουν ήδη προει­δο­ποι­η­τι­κά μη­νύ­μα­τα, μέσω διαρ­ρο­ών και δη­μο­σιευ­μά­των (Financial Times, New York Times), κα­λώ­ντας την 47χρονη να αλ­λά­ξει ύφος και τα­κτι­κή. Η Τρας πα­ρου­σιά­ζε­ται, σε αυτό το πλαί­σιο, να «έχει προη­γού­με­να» (όχι μόνο με τον Λα­βρόφ αλλά) και με τον Άντο­νι Μπλίν­κεν.

Προει­δο­ποι­ή­σεις

«Με βάση τη θη­τεία της Τρας στο υπουρ­γείο Εξω­τε­ρι­κών, δι­πλω­μά­τες και ανα­λυ­τές προει­δο­ποιούν ότι οι σχέ­σεις (σ.σ. του Λον­δί­νου) με τις Ηνω­μέ­νες Πο­λι­τεί­ες και, ακόμη πε­ρισ­σό­τε­ρο, με την Ευ­ρώ­πη θα μπο­ρού­σαν να γί­νουν ακόμη πιο δύ­σκο­λες» το προ­σε­χές διά­στη­μα, γρά­φει ο Μαρκ Λά­ντλερ στους Τάιμς της Νέας Υόρ­κης.

Εκρη­κτι­κή είναι όμως πα­ράλ­λη­λα η κα­τά­στα­ση και εντός των βρε­τα­νι­κών συ­νό­ρων, και μά­λι­στα σε πολλά επί­πε­δα: κομ­μα­τι­κά (για τους ίδιους τους Τόρις), πο­λι­τι­κά (κό­ντρα με την αντι­πο­λί­τευ­ση), κοι­νω­νι­κά/οι­κο­νο­μι­κά (πλη­θω­ρι­σμός, ενερ­γεια­κή κρίση), και εθνι­κά (τά­σεις ανε­ξαρ­τη­το­ποί­η­σης και σε­νά­ρια νέου δη­μο­ψη­φί­σμα­τος στην Σκω­τία).

Υπεν­θυ­μί­ζε­ται πως το κυ­βερ­νών Συ­ντη­ρη­τι­κό κόμμα βγήκε βαθιά δι­χα­σμέ­νο μέσα από την ψη­φο­φο­ρία επί της πρό­τα­σης μομ­φής που είχαν κα­τα­θέ­σει βου­λευ­τές της κυ­βερ­νη­τι­κής πλειο­ψη­φί­ας κατά του Μπό­ρις Τζόν­σον τον πε­ρα­σμέ­νο Ιού­νιο.

H νέα ένοι­κος της Ντά­ου­νινγκ Στριτ θα ανα­λά­βει κα­θή­κο­ντα μέσα σε ένα εκρη­κτι­κό οι­κο­νο­μι­κό και κοι­νω­νι­κό πλαί­σιο: ο πλη­θω­ρι­σμός ξε­περ­νά το 10% και ανα­μέ­νε­ται να αυ­ξη­θεί (αγ­γί­ζο­ντας ακόμη και το 18% τους προ­σε­χείς μήνες, σύμ­φω­να με δυ­σοί­ω­νες προ­βλέ­ψεις), ενώ η κα­τα­κό­ρυ­φη άνο­δος των τιμών της ενέρ­γειας απει­λεί τις οι­κο­γέ­νειες, τα σχο­λεία, της επι­χει­ρή­σεις και τα νο­σο­κο­μεία.

Η Λιζ Τρας δε­σμεύ­ε­ται να «πα­γώ­σει» τους λο­γα­ρια­σμούς ενέρ­γειας

Η Λιζ Τρας δή­λω­σε την Κυ­ρια­κή ότι θα ανα­λά­βει αμέ­σως δράση για να αντι­με­τω­πί­σει τους αυ­ξα­νό­με­νους λο­γα­ρια­σμούς ενέρ­γειας και να ενι­σχύ­σει τα απο­θέ­μα­τα ενέρ­γειας της χώρας, αν, όπως ανα­μέ­νε­ται, κερ­δί­σει την πρω­θυ­πουρ­γία της χώρας.

Σε άρθρο της στην εφη­με­ρί­δα Sunday Telegraph, η Τρας επα­νέ­λα­βε τη δέ­σμευ­σή της να δια­χει­ρι­στεί με θάρ­ρος την οι­κο­νο­μία της Βρε­τα­νί­ας, η οποία είναι αντι­μέ­τω­πη με δι­ψή­φιο πο­σο­στό πλη­θω­ρι­σμού και ύφεση.

Επι­ση­μαί­νο­ντας ότι κα­τα­νο­εί «πόσο με­γά­λη πρό­κλη­ση απο­τε­λεί το κό­στος ζωής για όλους», η Τρας τό­νι­σε ότι θα ανα­λά­βει «απο­φα­σι­στι­κή δράση για να δια­σφα­λί­σω ότι οι οι­κο­γέ­νειες και οι επι­χει­ρή­σεις θα κα­τα­φέ­ρουν να πε­ρά­σουν αυτό τον χει­μώ­να και τον επό­με­νο».

«Αν εκλε­γώ, σκο­πεύω μέσα στην πρώτη εβδο­μά­δα της νέας μου κυ­βέρ­νη­σης να πα­ρου­σιά­σω άμε­σες δρά­σεις για τους λο­γα­ρια­σμούς ενέρ­γειας και τα απο­θέ­μα­τα ενέρ­γειας», ση­μεί­ω­σε. «Αρ­γό­τε­ρα μέσα στον μήνα ο υπουρ­γός Οι­κο­νο­μι­κών μου θα πα­ρου­σιά­σει ένα οι­κο­νο­μι­κό σχέ­διο, το οποίο θα πε­ρι­λαμ­βά­νει ένα ευ­ρύ­τε­ρο πα­κέ­το δρά­σης για την οι­κο­νο­μία», πρό­σθε­σε.

Μά­λι­στα, ως πρω­θυ­πουρ­γός, η Τρας λέ­γε­ται πως θα εξε­τά­σει το εν­δε­χό­με­νο να «πα­γώ­σει» τους λο­γα­ρια­σμούς της ενέρ­γειας για εκα­τομ­μύ­ρια νοι­κο­κυ­ριά αυτόν τον χει­μώ­να, σύμ­φω­να με το ίδιο δη­μο­σί­ευ­μα.

Πλη­θω­ρι­σμός και κοι­νω­νι­κή ανα­τα­ρα­χή

Η οι­κο­νο­μι­κή πο­λι­τι­κή βρέ­θη­κε στο επί­κε­ντρο της εκ­στρα­τεί­ας των δύο υπο­ψη­φί­ων για την ηγε­σία των Τόρις.

Η Τρας προ­σέλ­κυ­σε τους ψη­φο­φό­ρους υπο­σχό­με­νη μα­ζι­κές μειώ­σεις φόρων και υιο­θε­τώ­ντας ένα πολύ σκλη­ρό τόνο απέ­να­ντι στα συν­δι­κά­τα.

Χθες, Κυ­ρια­κή, η Τρας δια­βε­βαί­ω­σε μι­λώ­ντας στο BBC ότι, αν εκλε­γεί πρω­θυ­πουρ­γός, θα δρά­σει «ήδη από την πρώτη εβδο­μά­δα» για να βοη­θή­σει τους Βρε­τα­νούς να αντι­με­τω­πί­σουν το κό­στος της ενέρ­γειας, αρ­νού­με­νη ωστό­σο να διευ­κρι­νί­σει ακρι­βώς ποια μέτρα σκο­πεύ­ει να λάβει.

Υπο­γράμ­μι­σε επί­σης ότι «μέσα σε ένα μήνα» θα πα­ρου­σιά­σει ένα σχέ­διο οι­κο­νο­μι­κής με­ταρ­ρύθ­μι­σης για την αντι­με­τώ­πι­ση της κρί­σης.

Αν και κα­τά­φε­ρε να προ­σελ­κύ­σει τη βάση του Συ­ντη­ρη­τι­κού Κόμ­μα­τος, το οποίο κυ­βερ­νά τη Βρε­τα­νία εδώ και 12 χρό­νια, το 52% των Βρε­τα­νών εκτι­μά ότι θα είναι μια μέ­τρια ή ακόμη και μια φρι­κτή πρω­θυ­πουρ­γός, σύμ­φω­να με δη­μο­σκό­πη­ση του YouGov.

Κατά συ­νέ­πεια δεν είναι βέ­βαιο ότι οι ασα­φείς υπο­σχέ­σεις της θα αρ­κέ­σουν για να κα­τευ­νά­σουν την αγα­νά­κτη­ση των Βρε­τα­νών, με πολ­λούς κλά­δους –από τους ερ­γα­ζό­με­νους στα μέσα με­τα­φο­ράς, τους για­τρούς, τους δι­κη­γό­ρους και άλ­λους — να έχουν προ­χω­ρή­σει ή να ετοι­μά­ζο­νται να προ­χω­ρή­σουν σε κι­νη­το­ποι­ή­σεις.

Πηγή kathimerini.gr