Νέο πακέτο διάσωσης €4 δισ. – Το σχέδιο για την αναχαίτιση της ύφεσης

Με «ζεστό χρήμα» άνω των 17 δισ. ευρώ – 13,5 δισ. ευρώ ως σήμερα και άλλα περίπου 4 δισ. ευρώ που ανα­μέ­νε­ται να απο­τε­λέ­σουν το νέο πακέτο παρεμ­βά­σεων το φθι­νό­πωρο που θα ανα­κοι­νώ­σει ο Κυριά­κος Μητσο­τά­κης στη ΔΕΘ -, παράλ­ληλα με τις εγγυ­ή­σεις των 7-8 δισ. ευρώ των τρα­πε­ζών, η κυβέρ­νηση προ­σπα­θεί να περιο­ρί­σει τη βαθιά ύφεση, η οποία το β’ τρίμηνο ενδέ­χε­ται να ξεπε­ρά­σει το 20%, στην οποία βρέθηκε η οικο­νο­μία εξαι­τίας της παν­δη­μίας.

Το ταμειακό απόθεμα, παρά τις ως τώρα δημο­σιο­νο­μι­κές παρεμ­βά­σεις, περιο­ρί­στηκε από τα συνο­λικά 37,5 δισ. ευρώ στην αρχή του χρόνου στα 33,5 δισ. ευρώ σήμερα, ενώ στόχος είναι το «μαξι­λάρι» να παρα­μεί­νει στο τέλος του έτους υψη­λό­τερα των 30 δισ. ευρώ, χωρίς να υπο­λο­γί­ζο­νται ενδε­χό­με­νες εισροές 1,5 δισ. ευρώ από τα διαρ­θρω­τικά ταμεία της ΕΕ, το πρό­γραμμα SURE για την απα­σχό­ληση, η όποια χρη­μα­το­δό­τηση από την Ευρω­παϊκή Τράπεζα Επεν­δύ­σεων και τα 644 εκατ. ευρώ που αφορούν τη μετα­φορά των κερδών που είχαν κεντρι­κές τρά­πε­ζες της ευρω­ζώ­νης από ελλη­νικά ομόλογα.

Δεδο­μέ­νου ότι τα συνο­λικά έσοδα από τον του­ρι­σμό ήταν πέρυσι 19 δισ. ευρώ περίπου και τα δεδο­μένα δεί­χνουν πως πάμε εφέτος για το κακό σενάριο, η βαθιά ύφεση μπορεί να οδη­γή­σει σε μεγάλες απώ­λειες το ΑΕΠ του 2020, το οποίο αρχικά πριν από την κρίση εκτι­μάτο πως θα μπο­ρούσε να ξεπε­ρά­σει τα 192 δισ. ευρώ.

Ωστόσο, με 17 δισ. ευρώ δημο­σιο­νο­μι­κές παρεμ­βά­σεις που θα μπο­ρού­σαν να θεω­ρη­θούν και ως το άμεσο κόστος της παν­δη­μίας για εφέτος και συνο­λικά 25 δισ. ευρώ μαζί με τις εγγυ­ή­σεις, ίσως τελικά η ύφεση του 2020 να κυμαν­θεί στο 8%-10%, με το ΑΕΠ να δια­μορ­φώ­νε­ται τελικά στην περιοχή των 172-175 δισ. ευρώ, το δημο­σιο­νο­μικό έλλειμμα να προ­σεγ­γί­ζει τα 15 δισ. ευρώ, το πρω­το­γε­νές έλλειμμα τα 5,5 δισ. ευρώ και το δημόσιο χρέος να αυξάνει από τα 331 δισ. ευρώ σε πάνω από 340 δισ. ευρώ εφέτος.

Ενα μέρος των κεφα­λαίων θα προ­έλ­θουν από τον δανει­σμό του Δημο­σίου από τις αγορές, με τη χώρα να προ­σφεύ­γει ήδη εφέτος τρεις φορές αντλώ­ντας 7,5 δισ. ευρώ, ενώ μία ακόμη έκδοση ύψους 1,5-2 δισ. ευρώ ανα­μέ­νε­ται το φθι­νό­πωρο μέσω επα­νέκ­δο­σης (reopening) παλαιάς έκδοσης με μικρές πιθα­νό­τη­τες και για μία ακόμη ως προ­πο­μπό για το 2021 αν κριθεί ανα­γκαίο. Στην ουσία δηλαδή αν υπάρξει μία ακόμη έκδοση προς το τέλος του χρόνου, θα απο­τε­λέ­σει «μαξι­λάρι» για τις δανεια­κές ανάγκες του 2021 που υπο­λο­γί­ζο­νται στα 10-11 δισ. ευρώ, καθώς το πρω­το­γε­νές έλλειμμα εκτι­μά­ται για του χρόνου στο μηδέν.

Παράλ­ληλα, ανα­τρέ­πο­ντας τον αρχικό του σχε­δια­σμό για περιο­ρι­σμό των εκδό­σεων των εντόκων γραμ­μα­τίων του Δημο­σίου στα επίπεδα των 8 δισ. ευρώ εφέτος, ο ΟΔΗΗΧ τις επα­νέ­φερε στα περυ­σινά επίπεδα των 13 δισ. ευρώ, που απο­τε­λούν και το «ταβάνι», ενώ από εδώ και πέρα θα έχουμε απλώς αυτο­χρη­μα­το­δό­τηση των εκδό­σεων που λήγουν.

Η ύφεση του 2020 θα κυμαν­θεί στο 8%-10%, το ΑΕΠ δια­μορ­φώ­νε­ται στα 172-175 δισ. ευρώ, το δημο­σιο­νο­μικό έλλειμμα προ­σεγ­γί­ζει τα 15 δισ. ευρώ, το πρω­το­γε­νές έλλειμμα τα 5,5 δισ. ευρώ, ενώ το δημόσιο χρέος θα αυξηθεί πάνω από 340 δισ. ευρώ

Σημα­ντικό παρά­γο­ντα για τη χρη­μα­το­δό­τηση της χώρας δια­δρα­μα­τί­ζει η συμ­με­τοχή της στο έκτακτο πρό­γραμμα αγοράς ομο­λό­γων, του «QE Παν­δη­μίας», με τις δυνη­τι­κές αγορές ελλη­νι­κών ομο­λό­γων από την ΕΚΤ να φθάνουν συνο­λικά τα 27 δισ. ευρώ (από 10 δισ. ευρώ σήμερα), που σημαί­νει τη στήριξη της εκδο­τι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας του ΟΔΔΗΧ για τα επόμενα δύο και πλέον χρόνια. Να σημειω­θεί ότι αρχικά, ενώ οι ευρω­παίοι εταίροι ετοι­μά­ζο­νταν να στη­ρί­ξουν χωρίς πολλές προ­ϋ­πο­θέ­σεις την Ιταλία και την Ισπανία, για την Ελλάδα, που δεν μπο­ρούσε να συμ­με­τά­σχει στο πρό­γραμμα ποσο­τι­κής χαλά­ρω­σης εξαι­τίας του γεγο­νό­τος ότι τα ομόλογά της δεν ήταν επι­λέ­ξιμα από την ΕΚΤ, αφού δεν δια­θέ­τουν την «επεν­δυ­τική βαθμίδα», έκαναν λόγο πως η χώρα θα μπο­ρούσε να στη­ρι­χθεί στο ταμιακό «μαξι­λάρι» και στον μηχα­νι­σμό ELA. Οταν το επι­τό­κιο στα 10ετή ομόλογα έφτασε από το ιστο­ρικό χαμηλό του 0,92% στις αρχές του έτους το 4,1% και οι ελλη­νι­κές αρχές «θύμισαν» στους εταί­ρους μας ότι τους χρω­στάμε 250 δισ. ευρώ, με απο­τέ­λε­σμα η χώρα ύστερα από μια 10ετία κρίσης να απο­φύ­γει νέες περι­πέ­τειες, σήμερα η απόδοση του ελλη­νι­κού 10ετούς ομο­λό­γου κινεί­ται και πάλι στην περιοχή του 1%. 

Ξανά στο τραπέζι η λύση του ESM

Με το «QE Παν­δη­μίας» να εκτι­μά­ται πως θα ολο­κλη­ρω­θεί στο τέλος του 2021 και τη χώρα να μην ανα­μέ­νε­ται να απο­κτή­σει το στάτους της «επεν­δυ­τι­κής δια­βάθ­μι­σης» του­λά­χι­στον ως το τέλος του 2022, αυτό σημαί­νει πως για τη χρονιά αυτή (το 2022) θα πρέπει να βρεθεί μια λύση ώστε να μην απο­λέ­σει τη στήριξη της ΕΚΤ. 

Π.χ., η χώρα, αν προ­σφύ­γουν όπως ανα­μέ­νε­ται και η Ιταλία και η Ισπανία, θα μπο­ρούσε να εντα­χθεί στον ESM, όχι γιατί έχει ανάγκη τα 3,7 δισ. ευρώ που θα μπο­ρούσε να δανει­στεί (με μηδε­νικό ή και αρνη­τικό κόστος), αλλά για να συνε­χί­σει να συμ­με­τέ­χει στα προ­γράμ­ματα ποσο­τι­κής χαλά­ρω­σης της ΕΚΤ χωρίς να δεχθεί κρα­δα­σμούς από τις αγορές ώσπου να απο­κτή­σει την «επεν­δυ­τική βαθμίδα».

Κάτι τέτοιο βέβαια θα πρέπει να αξιο­λο­γη­θεί αν είναι πολι­τικά δια­χει­ρί­σιμο, αν και για ορι­σμέ­νους η ενδε­δειγ­μένη στρα­τη­γική θα πρέπει να είναι ότι η χώρα θα πρέπει απλώς να ακο­λου­θεί την Ιταλία, που είναι και ο πραγ­μα­τι­κός «ελέ­φα­ντας στο δωμάτιο» της ευρω­ζώ­νης. Να σημειω­θεί ότι το 2032 η Ελλάδα ίσως χρεια­στεί κάποιας μορφής ελά­φρυνση χρέους και ορι­σμέ­νοι με γνώση των δεδο­μέ­νων σημειώ­νουν πως δεν θα πρέπει να βρουν «πατή­ματα» ορι­σμέ­νοι εταίροι και δανει­στές για να μας θυμί­σουν πως αντί να μπούμε στον ESM δανει­ζό­μα­σταν ακριβά, απο­φεύ­γο­ντας να δεχτούν μια νέα ρύθμιση χρέους.

Πηγή: tovima.gr