Το αλκοόλ ευθύνεται για το 20% έως 30% των θανατηφόρων τροχαίων στην Ελλάδα

ημα­ντική μείωση παρου­σιά­ζουν τα τελευ­ταία χρόνια τα τροχαία δυστυ­χή­ματα και ατυ­χή­ματα στην Αττική, σύμφωνα με τα επίσημα στοι­χεία της Τρο­χαίας, ενώ είναι χαρα­κτη­ρι­στικό το γεγονός, ότι το αλκοόλ ευθύ­νε­ται για το 20% έως 30% των θανα­τη­φό­ρων τρο­χαίων. Ενδει­κτικά, το 2017 σε σχέση με το 2010, οι νεκροί ήταν λιγό­τε­ροι κατά 43,51%, οι σοβαρά τραυ­μα­τίες κατά 49,76% και οι ελαφρά τραυ­μα­τίες κατά 26,86%.

«Η μείωση αυτή είναι πολύ μεγάλη, αλλά εάν δούμε τους πραγ­μα­τι­κούς αριθ­μούς, πίσω από τα ποσοστά, δηλαδή 174 νεκροί, 210 σοβαρά τραυ­μα­τίες και 6.300 ελαφρά τραυ­μα­τίες το 2017, συμπε­ραί­νουμε ότι έχουμε πάρα πολύ δουλειά μπροστά μας, τόσο εμείς, όσο και οι λοιποί εμπλε­κό­με­νοι φορείς», τονίζει στο Αθη­ναϊκό – Μακε­δο­νικό Πρα­κτο­ρείο Ειδή­σεων ο διευ­θυ­ντής της Διεύ­θυν­σης Τρο­χαίας Αττικής, ταξί­αρ­χος Νίκος Σπα­νου­δά­κης.

Μια από τις κυριό­τε­ρες αιτίες πρό­κλη­σης τρο­χαίων είναι η οδή­γη­σης υπό την επήρεια αλκοόλ.

«Είναι γνωστό ότι η οδήγηση υπό την επί­δραση οινο­πνεύ­μα­τος, φαρ­μά­κων ή τοξικών ουσιών απο­τε­λεί μία από τις παρα­βά­σεις οι οποίες είναι συν­δε­δε­μέ­νες άμεσα με την πρό­κληση τρο­χαίων. Μάλιστα, όπως προ­κύ­πτει από τα στοι­χεία μας, αιτία για το 20% έως 30% των θανα­τη­φό­ρων τρο­χαίων είναι το αλκοόλ. Όσο μεγα­λώ­νει η συμ­με­τοχή οδηγών υπό την επί­δραση του οινο­πνεύ­μα­τος, τότε αυξάνει και η βαρύ­τητα του τρο­χαίου», επι­ση­μαί­νει ο κ. Σπα­νου­δά­κης.

Το γεγονός αυτό έχει αυξήσει τους ελέγ­χους της Τρο­χαίας. «Από τις Υπη­ρε­σίες Τρο­χαίας διε­νερ­γού­νται προ­λη­πτι­κοί έλεγχοι αλκο­τέστ σε καθη­με­ρινή βάση, ιδίως κατά τις νυχτε­ρι­νές ώρες, πιο εντα­τικά τα Σαβ­βα­το­κύ­ριακα, αλλά και τις εορ­τα­στι­κές περιό­δους», υπο­γραμ­μί­ζει ο ταξί­αρ­χος. «Δυστυ­χώς, πρέπει να επι­ση­μάνω ότι τα απο­τε­λέ­σματα των ελέγχων αυτών δεί­χνουν ότι η συγκε­κρι­μένη παρα­βα­τική συμπε­ρι­φορά οδηγών, εξα­κο­λου­θεί να υφί­στα­ται. Και για τον σκοπό αυτό οι έλεγχοί μας θα συνε­χί­ζο­νται, ακόμη πιο συστη­μα­τι­κοί και εντα­τι­κοί».

Η τροχαία αστυ­νό­μευση απο­τε­λεί βασικό στοι­χείο της πρό­λη­ψης δυστυ­χη­μά­των και ατυ­χη­μά­των. Κανόνες οδικής συμπε­ρι­φο­ράς, όπως για παρά­δειγμα ο Κώδικας Οδικής Κυκλο­φο­ρίας (ΚΟΚ) έχουν υιο­θε­τη­θεί από όλες τις χώρες, προ­κει­μέ­νου να καθο­ρί­ζουν την οδική συμπε­ρι­φορά των οδηγών, η πλειο­νό­τητα των οποίων συμ­μορ­φώ­νο­νται και ακο­λου­θούν τους κανόνες αυτούς. «Ωστόσο, κάποιοι οδηγοί δεν θα συμ­μορ­φώ­νο­νταν εάν δεν υπήρχε ο “φόβος” ότι θα εντο­πι­στούν και θα επι­βλη­θούν σε βάρος τους κυρώ­σεις», ανα­φέ­ρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ.Σπα­νου­δά­κης.

«Ακριβώς στο σημείο αυτό επεμ­βαί­νει η τροχαία αστυ­νό­μευση. Κατά συνέ­πεια απο­δο­τι­κές στρα­τη­γι­κές αστυ­νό­μευ­σης πρέπει να είναι εκείνες μέσω των οποίων θα αυξά­νε­ται η αίσθηση των οδηγών ότι θα ελεγ­χθούν και όχι εκείνες οι οποίες απο­βλέ­πουν στην αύξηση των παρα­βά­σεων που βεβαιώ­νο­νται. Η συχνό­τητα των τρο­χο­νο­μι­κών ελέγχων αντι­κει­με­νικά είναι αυτή που καθο­ρί­ζει κυρίως την πιθα­νό­τητα ελέγχου των οδηγών. Βασι­ζό­με­νοι, λοιπόν, σε αυτή την αντι­κει­με­νική πιθα­νό­τητα, αλλά και από προ­σλαμ­βά­νου­σες από άλλες πηγές, όπως για παρά­δειγμα ΜΜΕ, φίλους και γνω­στούς, οι οδηγοί προ­σμε­τρούν τη δική τους πιθα­νό­τητα να ελεγ­χθούν. Όταν προ­σμε­τρή­σουν αυτή την υπο­κει­με­νική πιθα­νό­τητα ως αρκετά υψηλή, τότε θα απο­φύ­γουν τη διά­πραξη τρο­χαίων παρα­βά­σεων. Ομο­λο­γου­μέ­νως, η επιβολή της τρο­χαίας νομο­θε­σίας είναι ένα πολύ απο­δο­τικό μέσο για την ενί­σχυση της οδικής ασφά­λειας».

Σημειώ­νε­ται, ότι πάγια τακτική και δράση των Υπη­ρε­σιών Τρο­χαίας είναι να σχε­διά­ζουν και να υλο­ποιούν αστυ­νο­μι­κούς τρο­χο­νο­μι­κούς ελέγ­χους οι οποίοι:

* Λαμ­βά­νουν χώρα για μεγάλες χρο­νι­κές περιό­δους.

* Είναι απρό­βλε­πτοι και δύσκολο να απο­φευ­χθούν.

* Συν­δυά­ζουν ορατές (περι­πο­λικά) και μη ορατές (συμ­βα­τικά περι­πο­λικά) δράσεις.

* Εστιά­ζουν σε οδικές συμπε­ρι­φο­ρές οι οποίες έχουν άμεση συσχέ­τιση με την πρό­κληση τρο­χαίων ή την σοβα­ρό­τητα αυτών. Για παρά­δειγμα, υπερ­βο­λική ταχύ­τητα, οδήγηση υπό την επί­δραση οινο­πνεύ­μα­τος, μη χρήση ζώνης ασφα­λείας ή προ­στα­τευ­τι­κού κράνους, κόκ­κι­νος σημα­το­δό­της, μη τήρηση απο­στά­σεων, χρήση κινητού τηλε­φώ­νου και αντι­κα­νο­νικό προ­σπέ­ρα­σμα,

* Γίνο­νται σε σημεία και ώρες που θα έχουν την μεγα­λύ­τερη επί­δραση στην οδική ασφά­λεια.

Ποιος είναι, όμως, ο βασι­κό­τε­ρος παρά­γο­ντας πρό­κλη­σης τρο­χαίων δυστυ­χη­μά­των και ατυ­χη­μά­των;

«Από τα στα­τι­στικά στοι­χεία μας ανα­φο­ρικά με τις αιτίες πρό­κλη­σης τρο­χαίων στην Αττική, δια­πι­στώ­νε­ται ότι ο οδηγός του οχή­μα­τος απο­τε­λεί τον βασι­κό­τερο παρά­γο­ντα», τονίζει χαρα­κτη­ρι­στικά ο κ. Σπα­νου­δά­κης.

«Ο οδηγός είναι αυτός ο οποίος με την συμπε­ρι­φορά του, είτε αυτή συνί­στα­ται σε συγκε­κρι­μέ­νες παρα­βα­τι­κές πράξεις, όπως υπερ­βο­λική ταχύ­τητα, οδήγηση υπό την επί­δραση οινο­πνεύ­μα­τος, παρα­βί­αση προ­τε­ραιό­τη­τας, από­σπαση της προ­σο­χής, παρα­βί­αση σήμαν­σης οδικού δικτύου και παρα­βί­αση σημα­το­δο­τών, είτε δεν προσ­διο­ρί­ζε­ται συγκε­κρι­μένα ή απο­τε­λεί συν­δυα­σμό συμπε­ρι­φο­ρών των οδηγών, απο­τε­λεί την βασική αιτία πρό­κλη­σης οδικών τρο­χαίων σε ποσοστό άνω του 50%».

Ένα εύλογο ερώτημα που προ­κύ­πτει, μεταξύ άλλων, για τα τροχαία, είναι εάν υπάρχει αύξηση των κακο­συ­ντη­ρη­μέ­νων οχη­μά­των, τα τελευ­ταία χρόνια, λόγω της κρίσης; Σύμφωνα με τον ταξί­αρχο, από τα στα­τι­στικά στοι­χεία της Τρο­χαίας, δια­πι­στώ­νε­ται για την περιοχή του νομού Αττικής ότι ενώ κατά τα χρόνια 2009 έως και 2013 υπήρχε αύξηση των παρα­βά­σεων για στέρηση δελτίου τεχνι­κού ελέγχου οχή­μα­τος (ΚΤΕΟ), στη συνέ­χεια, από το 2014 έως και σήμερα προ­κύ­πτει ότι σημειώ­θηκε μείωση του αριθμού αυτών. «Το γεγονός αυτό», διευ­κρι­νί­ζει ο διευ­θυ­ντής της Τρο­χαίας Αττικής, «προ­φα­νώς συσχε­τί­ζε­ται με τη συμ­μόρ­φωση των ιδιο­κτη­τών οχη­μά­των με το ισχύον νομο­θε­τικό πλαίσιο, αφού από 2014 τέθηκε σε εφαρ­μογή η δια­δι­κα­σία ηλε­κτρο­νι­κού εντο­πι­σμού των οχη­μά­των που δεν έχουν υποστεί τον περιο­δικό τεχνικό έλεγχο. Οφεί­λουμε, βέβαια, να επι­ση­μά­νουμε ότι ο στόλος των οχη­μά­των που κυκλο­φο­ρούν στη χώρα μας, έχει μεγάλο ηλι­κιακό μέσο όρο, γεγονός που απαιτεί την καλύ­τερη περιο­δική συντή­ρησή τους από τους ιδιο­κτή­τες τους».

Όσον αφορά τώρα τα οδικά δίκτυα της χώρας έχουν, αλήθεια, τις απα­ραί­τη­τες προ­δια­γρα­φές ασφα­λείας και κατά πόσο ευθύ­νο­νται για την πρό­κληση τρο­χαίων;

Η οδική υποδομή και το οδικό περι­βάλ­λον (οδό­στρωμα, σήμανση, σημα­το­δό­τηση, φωτι­σμός, στηθαία ασφα­λείας, δια­φη­μί­σεις, κλι­μα­το­λο­γι­κές συν­θή­κες), απο­τε­λούν έναν από τους παρά­γο­ντες που συμ­βάλ­λουν στην πρό­κληση τρο­χαίων, σύμφωνα με τον κ. Σπα­νου­δάκη. «Κατά συνέ­πεια οι αρμό­διες υπη­ρε­σίες και φορείς μερι­μνούν για την τήρηση των προ­βλε­πο­μέ­νων κάθε φορά προ­δια­γρα­φών. Σε κάθε περί­πτωση, πάντως, οι Υπη­ρε­σίες Τρο­χαίας, στο πλαίσιο των καθη­κό­ντων τους, εντο­πί­ζουν σημεία του οδικού δικτύου στα οποία η οδική υποδομή έχει υποστεί φθορές ή είναι ελλιπής ή τυχόν επι­κίν­δυνη για πρό­κληση τρο­χαίου ατυ­χή­μα­τος και ενη­με­ρώ­νουν σχετικά τις αρμό­διες υπη­ρε­σίες για την απο­κα­τά­στασή τους, παρα­κο­λου­θώ­ντας την εξέλιξη της απο­κα­τά­στα­σής τους».

Το Αρχη­γείο της ΕΛΑΣ εφαρ­μό­ζει ένα στο­χευ­μένο πρό­γραμμα την «παρά­βαση της εβδο­μά­δας» για την αντι­με­τώ­πιση των επι­κίν­δυ­νων τρο­χο­νο­μι­κών παρα­βά­σεων, σε όλη την επι­κρά­τεια. Ποιά είναι τα απο­τε­λέ­σματα του προ­γράμ­μα­τος έως τώρα;

«Με την καθιέ­ρωση της “παρά­βα­σης της εβδο­μά­δας”, δίδεται ιδιαί­τερη βαρύ­τητα στην διε­νέρ­γεια εντα­τι­κών τρο­χο­νο­μι­κών ελέγχων για την δια­πί­στωση παρα­βα­τι­κών οδικών συμπε­ρι­φο­ρών οι οποίες έχουν άμεση συσχέ­τιση με την πρό­κληση τρο­χαίων», σημειώ­νει ο διευ­θυ­ντής της Τρο­χαίας Αττικής. «Τα απο­τε­λέ­σματα της συγκε­κρι­μέ­νης μορφής δράσης, δεί­χνουν ότι απο­τε­λεί ουσια­στική προ­λη­πτική τρο­χο­νο­μική αστυ­νό­μευση προς την κατεύ­θυνση εντο­πι­σμού παρα­βά­σεων, όπως η υπερ­βο­λική ταχύ­τητα, η οδήγηση υπό την επί­δραση οινο­πνεύ­μα­τος, η μη χρήση ζώνης ασφα­λείας ή προ­στα­τευ­τι­κού κράνους, η παρα­βί­αση κόκ­κι­νου σημα­το­δότη, η χρήση κινητού τηλε­φώ­νου και το αντι­κα­νο­νικό προ­σπέ­ρα­σμα, οι οποίες επι­λέ­γο­νται κάθε φορά σε εβδο­μα­διαία βάση και κατόπιν μελέτης, ανά­λυ­σης και αξιο­λό­γη­σης των αιτίων πρό­κλη­σης των τρο­χαίων ατυ­χη­μά­των που έγιναν σε επίπεδο επι­κρά­τειας».

«Ο οδηγός απο­φα­σί­ζει εάν το αυτο­κί­νητό του είναι ασφαλές»

Ο οδηγός, όπως προ­α­να­φέρ­θηκε, έχει την μεγα­λύ­τερη ευθύνη για την πρό­κληση τρο­χαίων.

«Μπορεί να γίνομαι κου­ρα­στι­κός, αλλά πρέπει να τονίσω ότι ανε­ξάρ­τητα από το πόσο καλό, πόσο γρήγορο, πόσο ακριβό και πόσο απο­δο­τικό είναι το αυτο­κί­νητό μας, ο καθένας από εμάς είναι ο οδηγός που απο­φα­σί­ζει εάν το αυτο­κί­νητό του είναι ένα ασφαλές μέσο μετα­φο­ράς», επι­ση­μαί­νει ο κ. Σπα­νου­δά­κης. «Καλός οδηγός δεν είναι ο τέλειος οδηγός. Είναι αμφί­βολο εάν υπάρχει τέτοιος οδηγός. Πέρα από την επι­δε­ξιό­τητα και την εμπει­ρία που έρχο­νται με τον χρόνο, ο καλός οδηγός πρέπει να δια­κρί­νε­ται για την:

* Υπευ­θυ­νό­τητα.

* Συγκέ­ντρωση προ­σο­χής (προ­σή­λωση).

* Αντί­ληψη.

* Υπομονή.

* Εμπι­στο­σύνη.

Βασική προ­ϋ­πό­θεση για ασφαλή οδήγηση είναι η αυτο­συ­γκέ­ντρωση στην οδήγηση, η προσοχή και η έλλειψη βια­σύ­νης. Εάν υπάρ­χουν αυτά, απο­μέ­νει η πιστή τήρηση των δια­τά­ξεων του Κώδικα Οδικής Κυκλο­φο­ρίας, γιατί όλες οι παρα­βά­σεις μπορεί να προ­κα­λέ­σουν τροχαίο ατύχημα. Έτσι λοιπόν οι οδηγοί των οχη­μά­των θα πρέπει:

* Να μην οδηγούν όταν έχουν πιει έστω και λίγο αλκο­ο­λούχο ποτό.

* Να μην ανα­πτύσ­σουν υπερ­βο­λική ταχύ­τητα.

* Να χρη­σι­μο­ποιούν τη ζώνη ασφα­λείας και το προ­στα­τευ­τικό κράνος και να απαι­τούν να χρη­σι­μο­ποιούν αυτά και οι συνε­πι­βά­τες τους.

* Να συγκρα­τούν με σύστημα κατάλ­ληλο για την ηλικία, το ύψος & το βάρος τα μικρά παιδιά (ειδικό κάθισμα, ζώνη ασφα­λείας κλπ).

* Να μην πραγ­μα­το­ποιούν αντι­κα­νο­νικά προ­σπε­ρά­σματα.

* Να μη χρη­σι­μο­ποιούν το κινητό τηλέ­φωνο, είτε για την πραγ­μα­το­ποί­ηση τηλε­φω­νι­κών κλήσεων, είτε για απο­στολή μηνυ­μά­των ή είσοδο στο Internet και στις εφαρ­μο­γές κοι­νω­νι­κής δικτύ­ω­σης.

* Να μην παρα­βιά­ζουν τους κόκ­κι­νους σημα­το­δό­τες, τις πινα­κί­δες σήμαν­σης και τις δια­γραμ­μί­σεις.

Οι αλλαγές στον ΚΟΚ

Η πρό­σφατη τρο­πο­ποί­ηση του ΚΟΚ επέφερε τις εξής αλλαγές:

Μειώ­θη­καν τα διοι­κη­τικά πρό­στιμα κατά 50%, με εξαί­ρεση τις εξής παρα­βά­σεις, για τις οποίες τα διοι­κη­τικά πρό­στιμα παρα­μέ­νουν ως έχουν σήμερα:

– Οδήγηση υπό την επί­δραση οινο­πνεύ­μα­τος (200 ευρώ, 700 ευρώ και 90 ημέρες αφαί­ρεση άδειας οδή­γη­σης ή πλημ/μα και αφαί­ρεση άδειας οδή­γη­σης για 6 μήνες, κατά περί­πτωση),

– Παρα­βί­αση ρυθ­μι­στι­κής πινα­κί­δας Ρ-2 (Υπο­χρε­ω­τική διακοπή πορείας – ΣΤΟΠ) (700 ευρώ και 20 ημέρες αφαί­ρεση άδειας οδή­γη­σης και στοι­χείων κυκλο­φο­ρίας),

– Παρα­βί­αση ερυθρού σημα­το­δότη (700 ευρώ και 60 ημέρες αφαί­ρεση άδειας οδή­γη­σης και 20 ημέρες των στοι­χείων κυκλο­φο­ρίας),

– Οδήγηση οδικών οχη­μά­των για επί­δειξη ικα­νό­τη­τας, εντυ­πω­σια­σμό, αντα­γω­νι­σμό ή τέλεση αυτο­σχέ­διων αγώνων (700 ευρώ και 30 ημέρες αφαί­ρεση άδειας οδή­γη­σης και στοι­χείων κυκλο­φο­ρίας),

– Παρά­λειψη ή πλημ­με­λής σήμανση εργα­σιών που εκτε­λού­νται στις οδούς (1.500 ευρώ και πταίσμα).

– Αντι­κα­νο­νική προ­σπέ­ραση οχη­μά­των (700 ευρώ και 20 ημέρες αφαί­ρεση άδειας οδή­γη­σης και στοι­χείων κυκλο­φο­ρίας).

Στον οδηγό ο οποίος θα δια­πρά­ξει οποια­δή­ποτε από τις παρα­πάνω έξι παρα­βά­σεις, για τρίτη φορά μέσα σε διά­στημα πέντε ετών, η άδεια οδή­γη­σης θα αφαι­ρεί­ται δια βίου.

Παράλ­ληλα, οι παρα­βά­σεις για τις οποίες αφαι­ρού­νται επι­τό­που τα στοι­χεία κυκλο­φο­ρίας και η άδεια οδή­γη­σης, για εξήντα ημέρες, χωρίς την επιβολή προ­στί­μου, είναι οι εξής:

– Χρήση κινητού τηλε­φώ­νου εν κινήσει χωρίς ακου­στικά ασύρ­μα­της επι­κοι­νω­νίας ή χωρίς να είναι αυτό τοπο­θε­τη­μένο σε ειδική θέση για ανοικτή ακρόαση.

– Παρε­μπό­διση ραμπών διά­βα­σης ΑμεΑ ή στάθ­μευση σε απο­κλει­στι­κές ή γενικές θέσεις στάθ­μευ­σης ΑμεΑ.

– Χρήση με οποιον­δή­ποτε τρόπο της Λωρίδας Έκτα­κτης Ανάγκης (ΛΕΑ), έστω και για ελά­χι­στο χρόνο.

– Κίνηση βαρέων οχη­μά­των στην αρι­στερή λωρίδα ή χρήση αυτής για προ­σπέ­ραση (αφαί­ρεση μόνο της άδειας οδή­γη­σης).

– Απόρ­ριψη εκτός του οχή­μα­τος αντι­κει­μέ­νων ή ουσιών που ρυπαί­νουν ή που μπορούν να προ­κα­λέ­σουν πυρ­κα­γιά ή ατύχημα.

– Οδηγοί οι οποίοι παρα­βιά­ζουν τις δια­τά­ξεις για τη χρήση ζώνης ασφα­λείας.

– Οδηγοί οι οποίοι παρα­βιά­ζουν τις δια­τά­ξεις για τη χρήση προ­στα­τευ­τι­κού κράνους.

– Μη μέριμνα οδηγού για χρήση ειδικών μέσων συγκρά­τη­σης και προ­στα­σίας κατά τη μετα­φορά παιδιών.

Για τις προ­α­να­φερ­θεί­σες παρα­βά­σεις, σε περί­πτωση υπο­τρο­πής μέσα σε διά­στημα έξι μηνών, η άδεια οδή­γη­σης αφαι­ρεί­ται για διπλά­σιο χρονικό διά­στημα και ο οδηγός υπο­χρε­ού­ται σε επα­νε­ξέ­ταση για την επα­να­χο­ρή­γησή της.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ