Νέα μελέτη: Σεισμοί, πλημμύρες και γεωμαγνητικές καταιγίδες μπορούν να κόψουν το ρεύμα ακόμη και για μήνες

Από μερικές ώρες έως μερι­κούς μήνες μπορεί να διαρ­κέ­σει σε κάποιες περι­πτώ­σεις η διακοπή του ηλε­κτρι­κού ρεύ­μα­τος από κάποια φυσική κατα­στροφή λόγω σεισμού, πλημ­μύ­ρας ή γεω­μα­γνη­τι­κής καται­γί­δας. Συνήθως η διακοπή του ρεύ­μα­τος διαρκεί από μία έως τέσ­σε­ρις μέρες, ενώ οι συχνό­τε­ρες δια­κο­πές συμ­βαί­νουν σε περί­πτωση πλημ­μύ­ρας.

Αυτό ανα­φέ­ρει μια νέα μελέτη του Κοινού Κέντρου Ερευνών της Ευρω­παϊ­κής Ένωσης (Joint Research Center-JRC) με τίτλο «Η απο­κα­τά­σταση του ηλε­κτρι­κού δικτύου μετά από τις επι­πτώ­σεις των φυσικών κατα­στρο­φών», με επι­κε­φα­λής δύο έλληνες ερευ­νη­τές, τους Γεώργιο-Μάριο Καρα­γιάννη και Σταμάτη Χον­δρο­γιάννη.

Οι ερευ­νη­τές μελέ­τη­σαν την επί­πτωση που είχαν στο ηλε­κτρικό δίκτυο ευρω­παϊ­κών χωρών 16 σεισμοί, 20 πλημ­μύ­ρες και 15 γεω­μα­γνη­τι­κές καται­γί­δες λόγω έντονης δρα­στη­ριό­τη­τας του Ήλιου. Όπως επι­ση­μαί­νουν, οι φυσικές κατα­στρο­φές μπορούν να επη­ρε­ά­σουν σοβαρά το ηλε­κτρικό δίκτυο στις πλη­γεί­σες περιο­χές και η διακοπή του ρεύ­μα­τος μπορεί να έχει ως απο­τέ­λε­σμα την πρό­κληση ατυ­χη­μά­των, τη διακοπή της οικο­νο­μι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας και την παρε­μπό­διση των προ­σπα­θειών διά­σω­σης και απο­κα­τά­στα­σης των υπο­δο­μών, εωσότου επα­νέλ­θει ο ηλε­κτρι­σμός.

Σύμφωνα με τη μελέτη, τα δια­φο­ρε­τικά φυσικά φαι­νό­μενα επη­ρε­ά­ζουν με δια­φο­ρε­τικό τρόπο το ηλε­κτρικό δίκτυο. Αλλά σε κάθε περί­πτωση, όσο πιο δύσκολη είναι η πρό­σβαση στις πλη­γεί­σες περιο­χές, π.χ. λόγω κατο­λι­σθή­σεων, πλημ­μυ­ρι­κών φαι­νο­μέ­νων ή κυκλο­φο­ρια­κής κίνησης στους δρόμους, τόσο θα καθυ­στε­ρή­σει η απο­κα­τά­σταση των ηλε­κτρι­κών βλαβών.

Ο χρόνος πλήρους απο­κα­τά­στα­σης εξαρ­τά­ται σημα­ντικά τόσο από τον αριθμό των ανα­γκαίων επι­σκευών, όσο και από τη δυνα­τό­τητα ταχείας πρό­σβα­σης στην πλη­γείσα περιοχή.

Ειδι­κό­τερα για τους σει­σμούς τονί­ζε­ται ότι συνι­στούν μεγα­λύ­τερη απειλή στις μεσο­γεια­κές χώρες όπως η Ελλάδα, καθώς και στις βαλ­τι­κές. Μπορούν να προ­κα­λέ­σουν ζημιές ακόμη και σε βαρύ ηλε­κτρικό εξο­πλι­σμό, ενώ αν συνο­δεύ­ο­νται από ρευ­στο­ποί­ηση και υπο­χώ­ρηση του εδάφους, τότε είναι δυνατό να αποβούν πολύ κατα­στρο­φι­κοί για το δίκτυο του ηλε­κτρι­σμού. Στις περισ­σό­τε­ρες περι­πτώ­σεις, σύμφωνα με τη μελέτη, χρειά­ζο­νται μία έως τέσ­σε­ρις μέρες για την απο­κα­τά­σταση του δικτύου μετά από σεισμό, αν και σε σπα­νιό­τερα περι­στα­τικά είναι πιθανό να χρεια­σθούν ακόμη και μήνες.

Συχνό­τερο πρό­βλημα σε όλη την Ευρώπη απο­τε­λούν οι πλημ­μύ­ρες, καθώς τα νερά και οι κατο­λι­σθή­σεις που προ­κα­λού­νται από αυτά, μπορούν να υπο­σκά­ψουν τα θεμέλια των στύλων του ηλε­κτρι­κού δικτύου και να τους ρίξουν. Επι­πλέον, η επαφή του ηλε­κτρι­κού εξο­πλι­σμού με το νερό μπορεί να προ­κα­λέ­σει ακόμη και εκρή­ξεις, ενώ η υγρασία και η σκόνη που διεισ­δύ­ουν στα πλημ­μυ­ρι­σμένα ηλε­κτρικά μηχα­νή­ματα, απαι­τούν χρο­νο­βό­ρες δια­δι­κα­σίες για τον καθα­ρι­σμό τους.

Ενώ όμως οι σεισμοί γίνο­νται απροει­δο­ποί­ητα, στις πλημ­μύ­ρες υπάρχει συχνά η δυνα­τό­τητα έγκαι­ρης προει­δο­ποί­η­σης για να μετρια­σθούν οι επι­πτώ­σεις στο ηλε­κτρικό δίκτυο. Για παρά­δειγμα, οι εται­ρείες ηλε­κτρι­σμού μπορεί να προ­λά­βουν να κλεί­σουν τις εγκα­τα­στά­σεις τους στις ζώνες υψηλού κιν­δύ­νου, ελα­χι­στο­ποιώ­ντας έτσι τις βλάβες. Μετά από μια πλημ­μύρα, το ρεύμα επα­νέρ­χε­ται συνήθως μετά από 24 ώρες έως τρεις εβδο­μά­δες.

Αντί­θετα με τους σει­σμούς και τις πλημ­μύ­ρες, οι -σχετικά υπο­τι­μη­μέ­νες έως τώρα- γεω­μα­γνη­τι­κές καται­γί­δες μπορούν να επη­ρε­ά­σουν όχι μόνο το τοπικό αλλά όλο το ηλε­κτρικό δίκτυο. Ο χρόνος προει­δο­ποί­η­σης συνήθως είναι πολύ λίγος, ενώ ο χρόνος απο­κα­τά­στα­σης των ζημιών ποι­κί­λει από μερικές ώρες έως αρκε­τούς μήνες.

Η έρευνα τονίζει ότι ο ηλε­κτρι­σμός απο­τε­λεί τη «ραχο­κο­κα­λιά» της ευρω­παϊ­κής -και κάθε άλλης- κοι­νω­νίας, γι’ αυτό είναι σημα­ντικό οι επι­πτώ­σεις μιας φυσικής κατα­στρο­φής στην παροχή ηλε­κτρι­κού ρεύ­μα­τος να τίθε­νται γρήγορα από έλεγχο. Μεταξύ άλλων, οι ερευ­νη­τές προ­τεί­νουν το ηλε­κτρικό δίκτυο να σχε­διά­ζε­ται έτσι ώστε μπορεί να συνε­χί­σει να λει­τουρ­γεί ακόμη κι αν κατα­στρα­φούν ζωτικές υπο­δο­μές του.

^{ΑΠΕ-ΜΠΕ}