57 πυρκαγιές έκαψαν 186,068 στρέμματα το έτος 2017

57 πυρ­κα­γιές και 186,068 στρέμ­ματα καμένης έκτασης είναι ο απο­λο­γι­σμός για το έτος 2017 της Πυρο­σβε­στι­κής Υπη­ρε­σίας Ρόδου.

Οι δασικές πυρ­κα­γιές απο­τε­λούν ένα από τα σημα­ντι­κό­τερα προ­βλή­ματα που απει­λούν τα δάση της χώρας μας, κατα­στρέ­φο­ντας κάθε χρόνο σημα­ντικά οικο­συ­στή­ματα και εκτά­σεις υψηλής κοι­νω­νι­κής σημα­σίας.

Η φωτιά δεν απο­τε­λεί μόνο παρά­γο­ντα ραγδαίας υπο­βάθ­μι­σης των δασών, αλλά συχνά, στην περί­πτωση του­λά­χι­στον των μεσο­γεια­κών δασών, και παρά­γο­ντα ανα­νέ­ω­σης που εντάσ­σε­ται στο φυσικό οικο­λο­γικό τους κύκλο.

Πιο συγκε­κρι­μένα, σύμφωνα με τα επίσημα στα­τι­στικά στοι­χεία της ΠΥΡ, οι πυρο­σβέ­στες επι­λή­φθη­καν το έτος 2017 550 συμ­βά­ντων εκ των οποίων τα 386 ήταν στην υπη­ρε­σία της Ρόδου, τα 67 στο Π.Κ. Λίνδου, τα 19 στο Π.Κ. Καρ­πά­θου και τα 21 στο Π.Κ. Απολ­λώ­νων.

Το σύνολο των αστικών περι­στα­τι­κών είναι 493 και ειδι­κό­τερα:

Η Κεντρική Υπη­ρε­σία της ΠΥΡ στη Ρόδο επι­λή­φθηκε 213 πυρ­κα­γιών, 136 περι­στα­τι­κών παροχής βοή­θειας και 37 απε­γκλω­βι­σμών από ανελ­κυ­στή­ρες.

Το Π.Κ. Λίνδου 36 πυρ­κα­γιών και 31 περι­στα­τι­κών παροχής βοή­θειας, το Π.Κ. Καρ­πά­θου 13 πυρ­κα­γιών και 6 περι­στα­τι­κών παροχής βοή­θειας και το Π.Κ. Απολ­λώ­νων 14 πυρ­κα­γιών και 7 περι­στα­τι­κών παροχής βοή­θειας.

Εκ των ανωτέρω η Κεντρική Υπη­ρε­σία της Ρόδου επι­λή­φθηκε 17 δασικών πυρ­κα­γιών, το Π.Κ. Λίνδου 19, το Π.Κ. Καρ­πά­θου 2 και το Π.Κ. Απολ­λώ­νων 19.

Σε ό,τι αφορά τις δασικές πυρ­κα­γιές οι 17 που κατα­σβέ­στη­καν από την Κεντρική Υπη­ρε­σία της Ρόδου έκαψαν 77,515 στρέμ­ματα δάσους, 30 στρέμ­ματα χορ­το­λι­βα­δι­κών εκτά­σεων, 0,34 στρέμ­ματα καλα­μιών, 0,01 στρέμ­ματα γεωρ­γι­κών εκτά­σεων, 0,1 στρέμ­ματα υπο­λειμ­μά­των καλ­λιερ­γειών και 5,6 στρέμ­ματα λοιπών εκτά­σεων. Συνο­λικά 113,565 στρέμ­ματα.

Το Π.Κ. Λίνδου, που επι­λή­φθηκε 15 δασικών πυρ­κα­γιών, κατα­μέ­τρησε ως καμένες εκτά­σεις 15 στρέμ­ματα δάσους, 1,75 στρέμ­ματα δασικής έκτασης 4,6 στρέμ­ματα χορ­το­λι­βα­δι­κών εκτά­σεων, 10 στρέμ­ματα καλα­μιών, 2,1 στρέμ­ματα γεωρ­γι­κών εκτά­σεων, 0,5 στρέμ­ματα υπο­λειμ­μά­των καλ­λιερ­γειών και 2,96 στρέμ­ματα λοιπών εκτά­σεων. Συνο­λικά 36,91 στρέμ­ματα.

Το Π.Κ. Καρ­πά­θου στις δύο δασικές πυρ­κα­γιές που επι­λή­φθηκε κατα­μέ­τρησε ως καμένες εκτά­σεις 5,7 στρέμ­ματα δάσους και 0,1 στρέμ­ματα δασικής έκτασης. Συνο­λικά 5,8 στρέμ­ματα.

Το Π.Κ. Απολ­λώ­νων στις 19 δασικές πυρ­κα­γιές που επι­λή­φθηκε κατα­μέ­τρησε ως καμένες εκτά­σεις 8,01 στρέμ­ματα δάσους, 10,5 στρέμ­ματα δασικής έκτασης 3,02 στρέμ­ματα χορ­το­λι­βα­δι­κών εκτά­σεων, 2,53 στρέμ­ματα καλα­μιών, 5 στρέμ­ματα γεωρ­γι­κών εκτά­σεων, 0,233 στρέμ­ματα υπο­λειμ­μά­των καλ­λιερ­γειών και 0,5 στρέμ­ματα λοιπών εκτά­σεων. Συνο­λικά 29,793 στρέμ­ματα.

Συνο­λικά το έτος 2107 κάηκαν 186,068 στρέμ­ματα και συγκε­κρι­μένα 28,71 στρέμ­ματα δάσους, 89,865 στρέμ­ματα δασικών εκτά­σεων, 37,62 στρέμ­ματα χορ­το­λι­βα­δι­κών εκτά­σεων, 12,87 στρέμ­ματα καλα­μιών, 7,11 στρέμ­ματα γεωρ­γι­κών εκτά­σεων, 0,833 στρέμ­ματα υπο­λειμ­μά­των καλ­λιερ­γειών και 9,06 στρέμ­ματα λοιπών καλ­λιερ­γειών.

Η εικόνα είναι βελ­τιω­μένη σε σχέση με εκείνη του 2016. Πιο συγκε­κρι­μένα το έτος 2016 είχαν κατα­γρα­φεί 67 δασικές πυρ­κα­γιές που έκαψαν 1.4170,8 στρέμ­ματα εκ των οποίων τα 2.502,6 ήταν δάσος, τα 7.083,03 δασική έκταση, τα 32,61 στρέμ­ματα χορ­το­λι­βα­δική έκταση, 41,46 καλα­μιές, 4.507,83 γεωρ­γι­κές εκτά­σεις, 1,65 υπο­λείμ­ματα καλ­λιερ­γειών και 1,606 λοιπές εκτά­σεις.

Τα αίτια των πυρ­κα­γιών είναι διάφορα και βέβαια είναι σαφείς οι υπό­νοιες πολλών φορέων και πολιτών για εμπρη­σμούς. Κάτι τέτοιο δεν έχει βέβαια στοι­χειο­θε­τη­θεί αφού υπάρ­χουν ενδεί­ξεις και όχι απο­δεί­ξεις ή μαρ­τυ­ρίες.

Το βέβαιο είναι ότι υπάρ­χουν και άλλες αιτίες, όπως για παρά­δειγμα οι χωμα­τε­ρές (πχ πρό­σφατα στη Ρόδο και στην Κω) και η ανε­ξέ­λεγ­κτη ρίψη σκου­πι­διών στην ύπαιθρο καθώς και οι αγρο­τι­κές εργα­σίες χωρίς τις απα­ραί­τη­τες προ­φυ­λά­ξεις και σε λάθος εποχή.

Τι λένε οι ειδικοί για τις αιτίες

Σύμφωνα με τη WWF Ελλάδας, οι κυριό­τε­ρες αιτίες των δασικών πυρ­κα­γιών είναι:

• Οι διά­φο­ρες γεωρ­γι­κές δρα­στη­ριό­τη­τες και κυρίως η καύση ξερών χόρτων.

• Η απόρ­ριψη αναμ­μέ­νων τσι­γά­ρων ή το άναμμα φωτιάς στο δάσος.

• Η απόρ­ριψη σκου­πι­διών στο δάσος.

• Η καύση σκου­πι­διών και η ύπαρξη ανε­ξέ­λεγ­κτων χωμα­τε­ρών.

• Κακό­βου­λες ενέρ­γειες (εμπρη­σμοί).

• Διά­φο­ρες δρα­στη­ριό­τη­τες σε εξο­χι­κές κατοι­κίες.

• Ατυ­χή­ματα (τροχαία, βλάβες γεωρ­γι­κών μηχα­νη­μά­των, κοκ)

Οι ανθρώ­πι­νες αυτές δρα­στη­ριό­τη­τες έχουν σαν απο­τέ­λε­σμα να εκδη­λώ­νο­νται πυρ­κα­γιές τόσο συχνά που οι αντοχές των οικο­συ­στη­μά­των εξα­ντλού­νται. Παράλ­ληλα, η ραγδαία αστι­κο­ποί­ηση του πλη­θυ­σμού και η μείωση της μόνιμης παρου­σίας στην ύπαιθρο, η απο­δυ­νά­μωση της πρω­το­γε­νούς παρα­γω­γής στα δάση και τις περιο­χές γύρω από αυτά και η γενι­κό­τερη υπο­χώ­ρηση του κλάδου της δασο­πο­νίας έχουν ως απο­τέ­λε­σμα να μη γίνεται δια­χεί­ριση του δάσους τοπικά, να χάνο­νται οι ντόπιες πρα­κτι­κές και να αυξά­νε­ται σημα­ντικά η βιομάζα, δηλαδή η κάθε είδους βλά­στηση στο δάσος.

Έτσι οι πρα­κτι­κές πρό­λη­ψης μειώ­νο­νται, η σφο­δρό­τητα των πυρ­κα­γιών αυξάνει και η έγκαιρη αντι­με­τώ­πισή τους γίνεται εξαι­ρε­τικά δύσκολη.

Είναι κοινή δια­πί­στωση ότι το 95% των δασικών πυρ­κα­γιών οφεί­λε­ται στην ανθρώ­πινη δρα­στη­ριό­τητα, θα μπο­ρού­σαν να γίνουν πολύ περισ­σό­τερα στον τομέα της πρό­λη­ψης. Ειδικά σε ένα νησί όπως η Ρόδος που ένα τερά­στιο ποσοστό από της δασικές του εκτά­σεις έχει καεί, είναι επι­τα­κτική πλέον η ανάγκη να μην έχουμε άλλες απώ­λειες. Ο σωστός και έγκαι­ρος σχε­δια­σμός είναι και εδώ απα­ραί­τη­τος.