Η μάχη για τα 4 δισ. της πίτας των υποβρύχιων καλωδίων-Βγαίνει από το συρτάρι η διασύνδεση της Κρήτης με τα Δωδεκάνησα

Του Χάρη Φλου­δό­που­λου

Η αρχή έγινε με τη δια­σύν­δεση των Κυκλά­δων, ένα έργο που χρειά­στηκε πάνω από 10 χρόνια για να ολο­κλη­ρω­θεί, και σημα­το­δό­τησε την πρώτη μεγάλη υπο­βρύ­χια δια­σύν­δεση μεγάλου μήκους και υψηλών τεχνι­κών απαι­τή­σεων που κατα­σκευά­στηκε στο ελλη­νικό ηλε­κτρικό σύστημα. Τα επόμενα χρόνια, ωστόσο, αρχής γενο­μέ­νης από το 2018, ανα­μέ­νε­ται να δημο­πρα­τη­θούν από τον ΑΔΜΗΕ μια σειρά από νέα μεγάλα έργα υπο­βρύ­χιων δια­συν­δέ­σεων, για τα οποία ήδη έχουν πάρει θέση μάχης όλες οι μεγάλες δυνά­μεις του κλάδου των καλω­δίων σε Ελλάδα και εξω­τε­ρικό. Άλλωστε, το οικο­νο­μικό δέλεαρ είναι μεγάλο και το ύψος των έργων ανα­μέ­νε­ται να ξεπε­ρά­σει τα 4 δισ. μέσα στην επόμενη δεκα­ε­τία.

Και εάν μέχρι πέρυσι η οικο­νο­μική κατά­σταση της ΔΕΗ και τα προ­βλή­ματα πρό­σβα­σης σε χρη­μα­το­δό­τηση απο­τε­λού­σαν ανα­σχε­τικό παρά­γο­ντα για την πρόοδο των συγκε­κρι­μέ­νων έργων, η είσοδος στο μετο­χικό κεφά­λαιο του δια­χει­ρι­στή του συστή­μα­τος του κινε­ζι­κού κολοσ­σού State Grid ανοίγει τον δρόμο ώστε τα έργα να περά­σουν από τη φάση του σχε­δια­σμού στην υλο­ποί­ηση.

Αυτό ήταν, άλλωστε, και το μήνυμα που έστειλε προ ημερών, κατά την παρου­σία του σε ενερ­γειακό συνέ­δριο στην Αθήνα, ένα από τα στελέχη που βρί­σκο­νται στις ανώ­τα­τες βαθ­μί­δες της διοι­κη­τι­κής πυρα­μί­δας της State Grid, ο γενικός διευ­θυ­ντής διε­θνούς συνερ­γα­σίας, Shirong Lyu. Όπως είπε ο κ. Shirong Lyu, η State Grid επι­θυ­μεί να προ­α­γά­γει και να συμ­βά­λει στην υλο­ποί­ηση μεγάλων έργων για τη δια­σύν­δεση των ελλη­νι­κών νησιών και να προ­ω­θή­σει νέες επεν­δύ­σεις που θα στη­ρί­ξουν τη μετά­βαση στο νέο μοντέλο της περι­φε­ρεια­κής αγοράς ηλε­κτρι­σμού.

Ποια είναι, όμως, τα έργα που επα­νέρ­χο­νται δυνα­μικά στο προ­σκή­νιο για τα οποία εκτι­μά­ται ότι θα απαι­τη­θούν επεν­δύ­σεις ύψους 4 δισ. ευρώ, το μεγα­λύ­τερο μέρος των οποίων θα κατευ­θυν­θεί για την αγορά υπο­βρύ­χιων καλω­δίων;

Το μικρό­τερο από τα έργα αυτά αφορά την τρίτη φάση της δια­σύν­δε­σης των Κυκλά­δων, με την πόντιση δεύ­τε­ρου καλω­δίου από το Λαύριο προς τη Σύρο. Το έργο ανα­μέ­νε­ται να έχει κατα­σκευα­στεί μέχρι το 2022, με το κόστος της εργο­λα­βίας να ανέρ­χε­ται στα 150,5 εκατ. ευρώ.

Το δεύτερο έργο αφορά τη μικρή δια­σύν­δεση της Κρήτης (Πελοπόννησος-Χανιά), με το μήκος του καλω­δίου εναλ­λασ­σό­με­νου ρεύ­μα­τος να φτάνει τα 132 χιλιό­με­τρα. Ο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός του έργου είναι 322,7 εκατ. ευρώ, ενώ ο ανά­δο­χος για τα υπο­βρύ­χια καλώδια ανα­μέ­νε­ται να ανα­δει­χθεί πιθα­νό­τατα εντός του 2018.

Το τρίτο μεγάλο έργο αφορά τη μεγάλη δια­σύν­δεση της Κρήτης, η οποία περι­λαμ­βά­νει δύο καλώδια μήκους 328 χιλιο­μέ­τρων το καθένα, με τον δια­γω­νι­σμό να τοπο­θε­τεί­ται χρονικά εντός του 2019-2020. Ο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός για το κόστος του έργου είναι στα 713 εκατ. ευρώ.

Το τέταρτο μεγάλο έργο, στο οποίο ενδέ­χε­ται να συγ­χω­νευ­τεί η μεγάλη δια­σύν­δεση της Κρήτης, είναι το καλώδιο Eurasia Interconnector, με συνο­λικό μήκος 1.500 χιλιό­με­τρα και ισχύ 2.000 MW, το οποίο προ­βλέ­πε­ται να συν­δέ­σει τα ηλε­κτρικά δίκτυα του Ισραήλ, της Ελλάδας και της Κύπρου, με συνο­λικό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό της τάξης των 3 δισ. ευρώ.

Βγαί­νουν από το συρτάρι

Εκτός από τα τέσσερα μεγάλα projects που είναι πιο προ­χω­ρη­μένα και θεω­ρού­νται τεχνικά ώριμα, στην αγορά καλ­λιερ­γεί­ται η αίσθηση ότι η είσοδος των Κινέζων στο μετο­χικό κεφά­λαιο του ΑΔΜΗΕ θα δώσει  νέα πνοή και σε άλλα  φιλό­δοξα σχέδια τα οποία είχαν μπει στο συρτάρι, καθώς απαι­τούν σημα­ντικά κεφά­λαια ή ειδική τεχνο­λο­γία.

Μεταξύ αυτών περιαμ­βά­νο­νται:

– Η δια­σύν­δεση των νησιών του Β. Αιγαίου, δηλαδή της Λήμνου (μήκος 160 χιλιό­με­τρα), της Λέσβου (120 χιλιό­με­τρα) και της Χίου (93 χιλιό­με­τρα), με δυνα­τό­τητα επέ­κτα­σης προς Σάμο, Ικαρία  (μήκος καλω­δίου 160 χιλιό­με­τρα).

– H δια­σύν­δεση της Κρήτης με τα Δωδε­κά­νησα (Κάρπαθο, Ρόδο, Σάμο, Ικαρία) με υπο­βρύ­χιο καλώδιο εναλ­λασ­σό­με­νου ρεύ­μα­τος μήκους 450 χιλιο­μέ­τρων.

Οι “μνη­στή­ρες” και το ελλη­νικό φαβορί

Η τερά­στια επεν­δυ­τική “πίτα” των έργων αυτών, σημα­ντικό μέρος της οποίας εκτι­μά­ται ότι θα χρη­μα­το­δο­τη­θεί με ευρω­παϊκά κον­δύ­λια, ανα­μέ­νε­ται να προ­σελ­κύ­σει το ενδια­φέ­ρον όλων των παικτών της αγοράς των υπο­βρύ­χιων καλω­δίων, ενώ εύλογα κινη­το­ποιεί και την εγχώρια βιο­μη­χα­νία καλω­δίων. Άλλωστε, τα τελευ­ταία χρόνια, με αιχμή του δόρατος τις επεν­δύ­σεις των Ελλη­νι­κών Καλω­δίων, η ελλη­νική βιο­μη­χα­νία έχει ανα­δει­χθεί σε έναν από τους κύριους παίκτες της διε­θνούς αγοράς. Όπως είχε ανα­φέ­ρει σε πρό­σφατη παρου­σί­αση η διοί­κηση της Cenergy, στην οποία συγ­χω­νεύ­τη­καν τα Ελλη­νικά Καλώδια, “αυτήν τη στιγμή τα ΕΛΚΑ θεω­ρού­νται μία από τις τέσ­σε­ρις καλύ­τε­ρες εται­ρείες στην Ευρώπη στα υπο­βρύ­χια καλώδια”. Ο αντα­γω­νι­σμός, πάντως, παρα­μέ­νει ισχυρός, και μεταξύ των “αντι­πά­λων” των Καλω­δίων στους δια­γω­νι­σμούς που θα έρθουν το επόμενο διά­στημα περι­λαμ­βά­νο­νται η γαλλική Nexans, η ιταλική Prysmianκαι η ελβε­τική ABB.

Η “προ­θέρ­μανση” για τις μάχες των υπο­βρύ­χιων καλω­δίων στο Αιγαίο έγινε πρό­σφατα, όταν η Cenergy κατά­φερε να κερ­δί­σει έναν από τους μεγα­λύ­τε­ρους ευρω­παϊ­κούς δια­γω­νι­σμούς, που διορ­γα­νώ­θηκε από τον δια­χει­ρι­στή του συστή­μα­τος ηλε­κτρι­σμού του Βελγίου, Elia, για τον σχε­δια­σμό, την κατα­σκευή και εγκα­τά­σταση υπο­βρύ­χιων καλω­δίων μήκους 90 χιλιο­μέ­τρων, 150 kV, για αιολικά πάρκα στη Β. Θάλασσα. Το ύψος της σύμ­βα­σης ανέρ­χε­ται σε 70 εκατ. ευρώ και απο­τε­λεί το τέταρτο μεγάλο έργο στη Β. Θάλασσα, καθώς η Cenergy έχει ήδη παρα­δώ­σει με επι­τυ­χία έργα σε μεγά­λους πελάτες, όπως είναι ο Ολλαν­δός δια­χει­ρι­στή Tennet ή η δανέ­ζικη Eneginet. Σημειώ­νε­ται ότι η εται­ρεία ολο­κλη­ρώ­νει τον επεν­δυ­τικό της κύκλο υλο­ποιώ­ντας ανα­βαθ­μί­σεις στο εργο­στά­σιο της Fulgor, ύψους 10 εκατ. ευρώ, οι οποίες ανα­μέ­νε­ται να διπλα­σιά­σουν το δυνα­μικό του εργο­στα­σίου μέχρι τα μέσα του 2018.

Ερω­τη­μα­τικό, τέλος, για τους ελλη­νι­κούς δια­γω­νι­σμούς του ΑΔΜΗΕ παρα­μέ­νει η στάση που θα τηρή­σουν οι κινε­ζι­κές εται­ρείες υπο­βρύ­χιων καλω­δίων, εάν δηλαδή θα δείξουν ενδια­φέ­ρον και εάν σκο­πεύ­ουν να κατέ­βουν αυτό­νομα ή σε κοι­νο­πρα­ξία με συνε­ταίρο.

capital.gr