Β. Κορκίδης: «Η πραγματική οικονομία έχει ανάγκη από αποτελεσματικές ενέργειες και όχι από ανεκπλήρωτες υποσχέσεις»

Κύριε Κορκίδη, να ξεκι­νή­σουμε από την παρούσα περίοδο. Μετά το κλεί­σιμο της 2ης Αξιο­λό­γη­σης και έχοντας η κυβέρ­νηση μπροστά της την δια­δι­κα­σία της 3ης, η οικο­νο­μία φάνηκε ότι πήρε μικρές ‘ανάσες’. Η κατά­σταση όμως στην αγορά, αντα­να­κλά κάποια ψήγματα βελ­τί­ω­σης; 

Ήταν μια δύσκολη χρονιά που χαρα­κτη­ρί­στηκε από παρα­τε­τα­μέ­νες και περί­πλο­κες δια­πραγ­μα­τεύ­σεις, οι οποίες κατέ­λη­ξαν στο κλεί­σιμο της περί­φη­μης «δεύ­τε­ρης αξιο­λό­γη­σης». Τότε είχαμε δηλώσει την ελπίδα μας ότι «…θα απο­μα­κρυν­θεί η αγωνία και η αβε­βαιό­τητα στην πραγ­μα­τική οικο­νο­μία και θα δημιουρ­γη­θούν προσ­δο­κίες για ένα καλύ­τερο κλίμα στην ελλη­νική αγορά, σε συν­δυα­σμό μάλιστα και με τη του­ρι­στική περίοδο…». Η του­ρι­στική δρα­στη­ριό­τητα είναι πράγ­ματι ένα σημα­ντικό κεκτη­μένο που δημιουρ­γεί θετικές προ­ο­πτι­κές, ωστόσο εξα­κο­λου­θούμε να βρι­σκό­μα­στε στη μέγγενη ενός προ­γράμ­μα­τος που «στε­γνώ­νει» την αγορά από ρευ­στό­τητα και «στραγ­γα­λί­ζει» τους Μμε επι­χει­ρη­μα­τίες. Χρεια­ζό­μα­στε, πλέον, ένα νέο αφήγημα, επα­νεκ­κί­νη­σης της ανά­πτυ­ξης και ανά­τα­ξης της χει­μα­ζό­με­νης οικο­νο­μίας, που θα δείξει το δρόμο για μία βιώσιμη έξοδο από τη συνθήκη της κρίσης. Αυτό είναι κάτι που απαιτεί σύμπνοια, συνεν­νό­ηση, συνα­ντί­ληψη της πραγ­μα­τι­κής οικο­νο­μίας και το κυριό­τερο ενερ­γο­ποί­ηση των υγιών δυνά­μεων της χώρας.

Η προ­σέλ­κυση ξένων επεν­δύ­σεων παρα­μέ­νει ένα μεγάλο στοί­χημα για όλες τις κυβερ­νή­σεις –πόσω μάλλον για την παρούσα. Είστε αισιό­δο­ξος για τις εξε­λί­ξεις;

Η οικο­νο­μία μας χρειά­ζε­ται ακόμη πολλές δυνα­μι­κές παρεμ­βά­σεις, ώστε να δημιουρ­γη­θεί ένα περι­βάλ­λον φιλικό προς την επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα και τις επεν­δύ­σεις. Οι επι­χει­ρη­μα­τίες στην καθη­με­ρι­νό­τητα των εργα­σιών τους αντι­με­τω­πί­ζουν πολλές δυσκο­λίες τόσο σχετικά με τη βιω­σι­μό­τητα των επι­χει­ρή­σεών τους, όσο και σχετικά με την επέ­κταση των δρα­στη­ριο­τή­των τους. Αυτή η προ­σπά­θεια φαντά­ζει ακόμη πιο δύσκολη και πιο περί­πλοκη για όλους τους ξένους επεν­δυ­τές. Αναμ­φί­βολα, το γεγονός ότι ο Γάλλος Πρό­ε­δρος Εμμα­νουέλ Μακρόν ήρθε στη χώρα μας μαζί με με τα δέκα πρώτα ονόματα της γαλ­λι­κής οικο­νο­μίας, στέλνει ένα θετικό μήνυμα προς όλες τις κατευ­θύν­σεις.

Οι θερινές εκπτώ­σεις (και γενι­κό­τερα οι εκπτω­τι­κές περί­ο­δοι και οι συνε­χείς προ­σφο­ρές) πόσο βοηθούν στην κίνηση και πόσο συμ­φέ­ρουν τον κατα­να­λωτή; 

Σε κάθε εκπτω­τική περίοδο, οι προσ­δο­κίες των κατα­στη­μα­ταρ­χών είναι να βελ­τιώ­σουν τα προη­γού­μενα επίπεδα πωλή­σεων και την επι­σκε­ψι­μό­τητα στην επι­χεί­ρησή τους, αυτό, ωστόσο, δεν επι­τυγ­χά­νε­ται κάθε φορά καθώς η εμπο­ρική κίνηση και η αγο­ρα­στική ικα­νό­τητα βρί­σκε­ται σε συνάρ­τηση με το κλίμα που επι­κρα­τεί. Ο κατα­να­λω­τής, βεβαίως, σε κάθε περί­πτωση ευνο­εί­ται από τις χαμη­λό­τε­ρες τιμές και τις προ­σφο­ρές στις οποίες προ­βαί­νουν οι επι­χει­ρη­μα­τίες.

Όπως προ­κύ­πτει από τα απο­τε­λέ­σματα της έρευνας που πραγ­μα­το­ποιεί σε ετήσια βάση το ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ, ο κύκλος εργα­σιών κατά τη διάρ­κεια των φετινών θερινών εκπτώ­σεων δεν ήταν ο ανα­με­νό­με­νος, ιδιαί­τερα μετά από έναν πολύ καλό Ιούνιο, επι­βε­βαιώ­νο­ντας ότι μπορεί να βοή­θη­σαν αλλά σίγουρα δεν έσωσαν τις μικρο­με­σαίες εμπο­ρι­κές επι­χει­ρή­σεις. Υπήρξε μια δια­φο­ρε­τική εικόνα ανάμεσα σε πολύ μικρές και μεγα­λύ­τε­ρες επι­χει­ρή­σεις αλλά και σε εκείνες που βρί­σκο­νται κοντά σε του­ρι­στι­κούς προ­ο­ρι­σμούς. Έτσι θα λέγαμε ότι τα όρια που κινή­θηκε ο τζίρος ήταν από +3% για όσες επι­χει­ρή­σεις είχαν αύξηση και κατά μέσο όρο -11,5% για όσες είχαν μείωση.  Θα λέγαμε επο­μέ­νως ότι μεσο­σταθ­μικά η μείωση των πωλή­σεων περιο­ρί­στηκε φέτος λαμ­βά­νο­ντας υπόψη και τις προ­α­να­φερ­θεί­σες σημα­ντι­κές δια­φο­ρο­ποι­ή­σεις.Για άλλη μια χρονιά επι­βε­βαιώ­νε­ται ότι ο αυξη­μέ­νος του­ρι­σμός σε επίπεδο αφίξεων δεν αντι­στοι­χεί απα­ραί­τητα σε ενί­σχυση του τζίρου των επι­χει­ρή­σεων – ιδίως των εμπο­ρι­κών – ακόμα και στις απόλυτα του­ρι­στι­κές περιο­χές. Η αυξη­μένη του­ρι­στική κίνηση αν και βελ­τί­ωσε τις επι­δό­σεις ορι­σμέ­νων εμπο­ρι­κών επι­χει­ρή­σεων, δεν κατά­φερε να απο­φέ­ρει τα ανα­με­νό­μενα έσοδα στον κλάδο αλλά απλά να τονώσει τον τζίρο στις περιο­χές υψηλής επι­σκε­ψι­μό­τη­τας. Κατα­λη­κτικά, ένα βασικό ζήτημα, η ύπαρξη του οποίου συνε­χί­ζει να απο­τε­λεί σημα­ντικό ανα­σταλ­τικό παρά­γο­ντα στην ενί­σχυση της αγοράς, είναι ότι η έλλειψη ρευ­στό­τη­τας και οι αλλαγές στην κατα­να­λω­τική συμπε­ρι­φορά, απο­τε­λούν το μείζον θέμα που απα­σχο­λεί τους επι­χει­ρη­μα­τίες, και όχι τόσο η συχνό­τητα επα­νά­λη­ψης των εκπτω­τι­κών περιό­δων

Επειδή έγινε πολύς λόγος, για το άνοιγμα των εμπο­ρι­κών κατα­στη­μά­των τις Κυρια­κές, κατά την άποψή σας, βοήθησε έστω και για λίγο την κίνηση, με δεδο­μένο ότι ο κατα­να­λω­τής δεν δια­θέ­τει πλέον πολλά για αγορές; 

Τα κατα­στή­ματα είναι έξι ημέρες την εβδο­μάδα ανοιχτά. Η Κυριακή, θεσμο­θε­τη­μένη αργία, στην κοι­νω­νία μας έχει άλλη αξία, άλλο σκοπό και άλλο συμ­βο­λι­σμό. Αυτό απο­τυ­πώ­θηκε στην άρνηση των Ελλήνων να βγουν να ψωνί­σουν την Κυριακή. Απα­ξί­ω­σαν την ιδέα του ανοίγ­μα­τος τις Κυρια­κές. Μέχρι σήμερα, μόνο από τις αγορές των νησιών μας και άλλους του­ρι­στι­κούς προ­ο­ρι­σμούς, υπάρ­χουν θετικά μηνύ­ματα αυξη­μέ­νης κίνησης κυρίως από την κατα­νά­λωση ξένων του­ρι­στών.

Στην έρευνα του ΙΝΕΜΥ της ΕΣΕΕ για τις θερινές εκπτώ­σεις συμπε­ρι­λή­φθηκε και το θέμα των Κυρια­κών, με αφορμή της έναρξη εφαρ­μο­γής του νέου θεσμι­κού πλαι­σίου. Σύμφωνα με τους Εμπο­ρι­κούς Συλ­λό­γους, οι έμποροι δεν επέ­λε­ξαν να δια­τη­ρή­σουν τα κατα­στή­ματά τους ανοιχτά, εκτός από μεγάλες αλυ­σί­δες, οι οποίες φάνηκε να πει­ρα­μα­τί­στη­καν (δεν άνοιξαν όλες τις Κυρια­κές και ούτε όλα τα υπο­κα­τα­στή­ματά τους). Ακόμα και στο κέντρο της Αθήνας, η πλειο­νό­τητα των κατα­στη­μά­των δεν άνοιξε τις Κυρια­κές. Για τα κατα­στή­ματα που άνοιξαν την Κυριακή 16 Ιουλίου το 48% των επι­χει­ρη­μα­τιών πιστεύει ότι το άνοιγμα του κατα­στή­μα­τος την Κυριακή δεν επη­ρέ­ασε τον συνο­λικό τζίρο της θερινής εκπτω­τι­κής περιό­δου, το 38% ότι τον επη­ρέ­ασε αρνη­τικά και το 10% δηλώνει ότι συνέ­βαλε θετικά.Όσον αφορά την επι­σκε­ψι­μό­τητα του κατα­στή­μα­τος και αν αυτή έχει αυξηθεί από το γεγονός ότι παρα­μέ­νουν ανοιχτά τα κατα­στή­ματα τις Κυρια­κές, το 58% δηλώνει ότι δεν υπάρχει καμία βελ­τί­ωση, το 29% ότι το άνοιγμα τις Κυρια­κές έχει συμ­βά­λει σε μικρό βαθμό στην αύξηση της επι­σκε­ψι­μό­τη­τας και το 13% ότι έχει συμ­βά­λει πάρα πολύ ή πολύ.

Το επι­χεί­ρημα της «απε­λευ­θέ­ρω­σης» της αγοράς σε ένα περι­βάλ­λον, όπου η οικο­νο­μία της χώρας τελεί υπό περιο­ρι­σμό, το τρα­πε­ζικό σύστημα παρα­μέ­νει φυλα­κι­σμένο, ενώ η επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα δέσμια των capital controls είναι προ­σχη­μα­τικό.

Η αγορά και η επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα δέχο­νται συνεχώς… επι­θέ­σεις από την κυβέρ­νηση με την φορο­λο­γία κ.λπ. Κατά την άποψή σας, πώς μπορεί να αλλάξει το τοπίο προς το καλύ­τερο;

Η ελλη­νική κυβέρ­νηση οφείλει να διεκ­πε­ραιώ­σει τις υπο­χρε­ώ­σεις της τρίτης αξιο­λό­γη­σης του μνη­μο­νίου με «εγχώ­ριες» μεν εμπνεύ­σεις, χωρίς όμως να δημιουρ­γή­σει «εξω­χώ­ριες» αντι­δρά­σεις και πισω­γυ­ρί­σματα. Η πραγ­μα­τική οικο­νο­μία έχει ανάγκη από απο­τε­λε­σμα­τι­κές ενέρ­γειες και όχι από ανεκ­πλή­ρω­τες εξαγ­γε­λίες. Ενόψει μάλιστα της ΔΕΘ, είναι σκόπιμο να ανα­φέ­ρουμε ότι δεν θα χρη­σι­μεύ­σουν σε τίποτα «δώρα» χωρίς αντί­κρι­σμα. Άλλωστε, υπάρ­χουν συγκε­κρι­μέ­νες εκκρε­μό­τη­τες από την περσινή ΔΕΘ που όλοι μας περι­μέ­νουμε να εκπλη­ρω­θούν, προτού η ατομική και συλ­λο­γική κόπωση κατα­λή­ξει σε ατομική και συλ­λο­γική παραί­τηση. Από το βήμα της φετινής ΔΕΘ η ΕΣΕΕ περι­μέ­νει να ανα­γνω­ρι­στεί και να επι­βρα­βευ­θεί η επι­χει­ρη­μα­τική και εργο­δο­τική  συνέ­πεια. Η οικο­νο­μική συνέ­πεια έχει πάψει τα μνη­μο­νιακά χρόνια να είναι κάτι το αυτο­νό­ητο, ούτε απο­τε­λεί εδώ και καιρό τον κανόνα στην αγορά, αλλά μάλλον απο­τε­λεί την εξαί­ρεση, που για να δια­τη­ρή­σει κανείς απαιτεί μεγάλη προ­σπά­θεια και πολλές θυσίες. Η μείωση π.χ. του συντε­λε­στή φορο­λό­γη­σης των συνεπών επι­χει­ρή­σεων από 29% στο 26%, από το 2018 θα ήταν ένας πρώτης τάξεως κίνητρο να γίνει η συνέ­πεια, παρά­δειγμα προς μίμηση. Μετά την ΔΕΘ ανα­μέ­νουμε να δούμε έμπρα­κτα την υπο­στή­ριξη της κυβέρ­νη­σης στην επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα του τόπου, σύμφωνα άλλωστε και με τις δηλώ­σεις του Πρω­θυ­πουρ­γού στις πρό­σφα­τες συνα­ντή­σεις με τους παρα­γω­γι­κούς φορείς του τόπου. Έχουμε επα­νειλ­λη­μέ­νως δια­τυ­πώ­σει τις θέσεις μας, έχουμε κατα­θέ­σει τις προ­τά­σεις μας και είμαστε καλά προ­ε­τοι­μα­σμέ­νοι να συν­δρά­μουμε στην εξέλιξη του ελλη­νι­κού εμπο­ρίου. Κοινή επι­δί­ωξη πρέπει να είναι το μοντέλο επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τας “ευκαι­ρίας”, αντί αυτού της “ανάγκης”, που εντός κρίσης απο­δει­κνύ­ε­ται μή βιώσιμο. Αν αυτές οι δεσμεύ­σεις του Πρω­θυ­πουρ­γού υλο­ποι­η­θούν, τότε θα υπάρ­χουν οι βάσεις για να δούμε το τοπίο να αλλάζει προς το καλύ­τερο.