Ερευνα: Καλύτερα να εφαρμοζόταν το «e-mail Χαρδούβελη»

Η είσοδος της Ελλάδας στον Ευρω­παϊκό Μηχα­νι­σμό Στή­ρι­ξης συνο­δεύ­τηκε από μια θεα­μα­τική ανα­διά­ταξη των οικο­νο­μι­κών, κοι­νω­νι­κών και πολι­τι­κών θεμάτων που απα­σχο­λούν την κοινή γνώμη σε ημε­ρή­σια βάση. Ενα τέτοιο σημα­ντικό ζήτημα είναι και η τακτική που ακο­λου­θεί η κυβέρ­νηση κατά τη διάρ­κεια των δια­δι­κα­σιών αξιο­λό­γη­σης του ελλη­νι­κού προ­γράμ­μα­τος. Ιδιαί­τερα τα δύο τελευ­ταία χρόνια, μετά τη νίκη του ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές του Ιανουα­ρίου του 2015, η αξιο­λό­γηση του προ­γράμ­μα­τος εμφα­νί­ζε­ται ως μια διαρκής εκκρε­μό­τητα που κυριαρ­χεί για μεγάλο χρονικό διά­στημα την ειδη­σε­ο­γρα­φική επι­και­ρό­τητα και παράγει ένταση στη σχέση μεταξύ κυβέρ­νη­σης και αντι­πο­λί­τευ­σης.

Η δια­πραγ­μα­τευ­τική τακτική

Πώς όμως απο­τι­μούν οι πολίτες την τακτική της σημε­ρι­νής κυβέρ­νη­σης έναντι των δανει­στών; Οπως έχουμε ήδη εντο­πί­σει σε παλιό­τερη έρευνα, η ακο­λου­θού­μενη τακτική της κυβέρ­νη­σης αξιο­λο­γεί­ται αρνη­τικά από το 52% των ερω­τώ­με­νων (έρευνα 9-10 Φεβρουα­ρίου 2017). Μάλιστα, η απο­τί­μηση αυτή ανα­τρέ­πει ριζικά την εντύ­πωση που είχε σχη­μα­τί­σει η κοινή γνώμη για τις επι­δό­σεις της κυβέρ­νη­σης στον τομέα αυτό, το πρώτο διά­στημα μετά τις εκλογές του Ιανουα­ρίου του 2015. Τότε, δύο χρόνια πριν, μέσα σε κλίμα ευφο­ρίας, αισιο­δο­ξίας και υψηλής δημο­τι­κό­τη­τας του πρω­θυ­πουρ­γού, που δια­μόρ­φωσε η αλλαγή του πολι­τι­κού σκη­νι­κού, η ακο­λου­θού­μενη δια­πραγ­μα­τευ­τική τακτική της κυβέρ­νη­σης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ αντι­με­τω­πι­ζό­ταν θετικά από τη μεγάλη πλειο­ψη­φία του εκλο­γι­κού σώματος (περίπου επτά στους δέκα πολίτες την εκτι­μού­σαν ως ορθή).

Η τελευ­ταία έρευνα της Μονάδας Ερευνών Κοινής Γνώμης και Αγοράς του Ερευ­νη­τι­κού Πανε­πι­στη­μια­κού Ινστι­τού­του του Πανε­πι­στη­μίου Μακε­δο­νίας, που πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε στις 6-8 Απρι­λίου 2017, επι­χεί­ρησε τη διε­ρεύ­νηση και άλλων όψεων γύρω από το ζήτημα της αξιο­λό­γη­σης. Πιο συγκε­κρι­μένα, απο­δί­δο­νται στην κυβέρ­νηση «δεύ­τε­ρες σκέψεις» με γνώμονα το πολι­τικό όφελος. Ειδι­κό­τερα, 7 στους 10 Ελληνες εκτι­μούν πως η δια­πραγ­μά­τευση καθυ­στε­ρεί επειδή ο πρω­θυ­πουρ­γός υπο­λο­γί­ζει το πολι­τικό κόστος. Αντι­θέ­τως, μόλις το 18% των πολιτών εκτιμά πως πρό­κει­ται για σκληρή δια­πραγ­μά­τευση που πραγ­μα­το­ποιεί­ται με γνώμονα το καλό της χώρας και την προ­ά­σπιση της εθνικής υπε­ρη­φά­νειας. Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό πως με την τελευ­ταία άποψη συντάσ­σο­νται μόλις 4 από τους 10 πολίτες που είχαν επι­λέ­ξει τον ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές του Σεπτεμ­βρίου του 2015.

Το ζήτημα ολο­κλή­ρω­σης της αξιο­λό­γη­σης από την κυβέρ­νηση Σαμαρά είχε εμφα­νι­στεί έντονα στην προ­ε­κλο­γική περίοδο του Ιανουα­ρίου του 2015. Η τότε κυβέρ­νηση υπο­στή­ριζε πως λήψη των μέτρων που περιείχε το λεγό­μενο «e-mail Χαρ­δού­βελη» θα συντε­λούσε στην ολο­κλή­ρωση της αξιο­λό­γη­σης, με τον ΣΥΡΙΖΑ όμως να απορ­ρί­πτει εκ των προ­τέ­ρων οποιο­δή­ποτε μέτρο στην κατεύ­θυνση των προ­τει­νό­με­νων. Ποια είναι όμως σήμερα η άποψη της κοινής γνώμης; Θα μπο­ρού­σαν τα μέτρα του «e-mail Χαρ­δού­βελη» να απο­τε­λού­σαν μια καλύ­τερη εναλ­λα­κτική επιλογή, έναντι της στρα­τη­γι­κής που τελικά ακο­λου­θή­θηκε;

Θέτο­ντας το συγκε­κρι­μένο ερώτημα στην τελευ­ταία έρευνα, παρα­τη­ρούμε πως σήμερα, ένας στους δύο πολίτες εκτιμά πως θα ήταν προ­τι­μό­τερο η κυβέρ­νηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ να είχε κλείσει την αξιο­λό­γηση εφαρ­μό­ζο­ντας το «e-mail Χαρ­δού­βελη» παρά να προ­χω­ρή­σει στη στρα­τη­γική που τελικά ακο­λού­θησε. Η άποψη αυτή υπο­στη­ρί­ζε­ται από 8 στους 10 ψηφο­φό­ρους της Ν.Δ. ενώ τη στη­ρί­ζει και ένας στους τρεις ψηφο­φό­ρους του ΣΥΡΙΖΑ. Η ακο­λου­θού­μενη στρα­τη­γική της κυβέρ­νη­σης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ δεν δικαιώ­νε­ται ούτε από τους ψηφο­φό­ρους του ΣΥΡΙΖΑ καθώς μόνο το 25,5% εξ αυτών υπο­στη­ρί­ζει την ορθό­τητά της.

Η συνο­λική εκτί­μηση

Παρα­κο­λου­θώ­ντας τη στάση της ελλη­νι­κής κοινής γνώμης, από τις εκλογές του Ιανουα­ρίου 2015 έως σήμερα, παρα­τη­ρούμε τη στα­διακή μετα­στροφή της έναντι των επι­λο­γών της κυβέρ­νη­σης. Στη δια­μόρ­φωση της αρνη­τι­κής εικόνας συντε­λεί και σημα­ντικό μέρος των πολιτών που είχαν στη­ρί­ξει τον ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές του Σεπτεμ­βρίου 2015 οι οποίοι σήμερα αξιο­λο­γούν απορ­ρι­πτικά τις επι­λο­γές του στο μέτωπο της δια­πραγ­μά­τευ­σης με τους εταί­ρους. Μέχρι στιγμής όμως, αυτοί οι πολίτες στην πλειο­νό­τητά τους, αν και απο­στα­σιο­ποιού­νται, δεν φαί­νε­ται να κατευ­θύ­νο­νται σε κάποια άλλη κομ­μα­τική επιλογή, παγιώ­νο­ντας το τελευ­ταίο διά­στημα τον δημο­σκο­πικό συσχε­τι­σμό μεταξύ ΣΥΡΙΖΑ και Ν.Δ., συμ­βάλ­λο­ντας έτσι στην κατα­σκευή μιας «παγω­μέ­νης δημο­σκο­πι­κής εικόνας» του κομ­μα­τι­κού συστή­μα­τος κατά τους τελευ­ταί­ους μήνες.

ΝΙΚΟΣ ΜΑΡΑΝΤΖΙΔΗΣ, ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΙΑΚΑΣ-Καθημερινή

* Ο κ. Νίκος Μαραν­τζί­δης είναι καθη­γη­τής Πολι­τι­κής Επι­στή­μης στο Πανε­πι­στή­μιο Μακε­δο­νίας και ο κ. Γιώργος Σιάκας είναι διευ­θυ­ντής Ερευνών στη Μονάδα Ερευνών Κοινής Γνώμης και Αγοράς του Ερευ­νη­τι­κού Πανε­πι­στη­μια­κού Ινστι­τού­του του Παν. Μακε­δο­νία