«Ο Θεός αγαπά τον άνθρωπο και πάλι θα ενεργήσει για το καλό του» δηλώνει σε συνέντευξή του στη «δημοκρατική» ο Σεβασμιότατος Μητροπολίτης Ρόδου κ.κ. Κύριλλος, απαντώντας στο αν πραγματικά υπάρχει ελπίδα για τον άνθρωπο.
Κληθείς να σχολιάσει τις ραγδαίες μεταβολές, όχι μόνο της οικονομίας, αλλά και του κοινωνικού ιστού, της απαξίωσης των θεσμών, των αξιών, των συμβόλων και των παραδόσεων, ο Μητροπολίτης Ρόδου τόνισε ότι όλα αυτά λειτουργούν και συμβαίνουν, έχοντας κάποια σκοπιμότητα.
Γι’ αυτό και εμείς ως έλληνες, που λόγω της εξωστρέφειάς μας διδάξαμε πολιτισμό, θα πρέπει και πάλι, ενεργοποιώντας τα χαρίσματά μας ως λαός, να ανακτήσουμε δυνάμεις και να επανακτήσουμε τα όσα σκοπίμως προσπαθούν να μας αφαιρέσουν.
Για την κρίση στην οικονομία, τόνισε ότι είναι απαραίτητη η ενεργοποίηση της κοινωνικής αλληλεγγύης και η επαναφορά των αξιών, καθώς χωρίς αυτές, δε μπορούμε να διαχειριστούμε την ύλη. Επί πλέον δε, είναι επιτακτική ανάγκη να διαφυλάξουμε τη γλώσσα και την θρησκεία μας, διότι το αντίθετο, δεν ξέρουμε που θα μας οδηγήσει. Πάντως τόνισε, ότι μας ανησυχεί το ότι δεν υπάρχουν αντιδράσεις από τον κόσμο, απέναντι σε όλα όσα συμβαίνουν.
Όσο για το μήνυμα της Αναστάσεως, ο Μητροπολίτης Κύριλλος δήλωσε κατηγορηματικά ότι υπάρχει ελπίδα με τη βοήθεια του Θεού που αγαπά τον άνθρωπο, διότι ο Θεός είναι το Φως και αυτό το Φως δε μπορεί να το νικήσει το σκοτάδι.
Η συνέντευξη αναλυτικά:
• Σεβασμιότατε, θα βιώσουμε όπως φαίνεται, μια Μεγάλη Εβδομάδα, διαφορετική από την περσινή και ακόμα πιο διαφορετική από πιο παλιές χρονιές, από την άποψη του ότι οι ημέρες των Αγίων Παθών, βρίσκουν τον κόσμο, πολύ περισσότερο προβληματισμένο και πονεμένο. Ποια μηνύματα λαμβάνετε εσείς από τον κόσμο;
Κυρία Βάλλα, το κλίμα που παρατηρείται γενικώς σε ότι αφορά στη σχέση του κόσμου με την Εκκλησία, αποδεικνύει ότι ο κόσμος έχει πολύ μεγαλύτερη προσέλευση σε Αυτήν, σε σχέση με παλαιότερα. Αυτό, διαπιστώθηκε και καθ’ όλη την διάρκεια της Σαρακοστής.
Το γεγονός δε της μεγάλης προσελεύσεως στην Κάρα του Αγίου Ραφαήλ, έστειλε πολλά μηνύματα. Και τα μηνύματα αυτά, λένε ότι στα γονίδια του κόσμου, η πίστη είναι ζωντανή. Απλώς χρειάζεται τα εναύσματα εκείνα, που θα τον ενεργοποιήσουν. Αυτό το βλέπουμε σε πολλές περιπτώσεις.
Και εκείνο που προσωπικά θέλω να δηλώσω, είναι ότι η πίστη μας, μπορεί να λειτουργήσει ως ένα γεγονός αισιοδοξίας στην καθημερινότητά μας, το οποίο μάλιστα μας δίδει συνοχή και ταυτότητα. Αυτό είναι ουσιαστικό και αυτό αναζητά ο κόσμος, που έχει απογοητευθεί από πρόσωπα και καταστάσεις.
• Με όλες αυτές τις κοσμογονικές αλλαγές στον βωμό της παγκοσμιοποίησης, ο κόσμος αισθάνεται άβολα, θεωρώντας σε πολλές περιπτώσεις, ότι απειλείται το θρησκευτικό συναίσθημα. Εσείς ανησυχείτε; Υπάρχει τρόπος αντιμετωπίσεως, ώστε να διατηρηθεί η θρησκεία ανέπαφη στην ψυχή του καθενός μας;
Για πολλούς, ο όρος «παγκοσμιοποίηση, σημαίνει ότι θα μπούμε όλοι μέσα σε μια χοάνη. Αυτό όμως, σε καμία των περιπτώσεων δεν είναι καλώς εννοουμένη παγκοσμιοποίηση. Είναι ακριβώς το μήνυμα της Εκκλησίας. Μέσα στην πραγματικότητα της Εκκλησίας, είναι δυνατόν να συμμετέχουν πολλοί λαοί, με κοινή πίστη. Παράλληλα όμως, να μην χάνουν την ταυτότητά τους.
Παρατηρούμε σήμερα, ότι στο βωμό της παγκοσμιοποίησης, κινδυνεύει να χαθεί η ιδιαιτερότητά μας και η ταυτότητά μας. Αν αυτά τα μεγέθη χαθούν, τότε χάνουμε τα πάντα. Αυτό το οποίο οφείλουμε να κάνουμε, είναι, να παραδεχθούμε ότι ο κόσμος σήμερα είναι μια απέραντη γειτονιά και εμείς, δε μπορούμε να απομακρυνθούμε από την πραγματικότητα αυτή.
Από την άλλη όμως, αυτή η πραγματικότητα αποτελεί αφορμή, έτσι ώστε να σκεφθούμε, να προβληματιστούμε περισσότερο και να διαφυλάξουμε αυτά που έχουμε και αυτά που διαφυλάχθησαν σε δύσκολες εποχές. Και αυτά είναι η γλώσσα και η θρησκεία μας. Αν αυτά τα δύο χαθούν, τότε θα χαθούμε κι εμείς.
Οσον αφορά την πίστη μας, αυτήν θα πρέπει να την ενεργοποιήσουμε μέσα μας και να αφήσουμε να λειτουργήσουν οι παραδόσεις μας. Σήμερα, παρατηρούμε ότι υπάρχει μία τάση εξουθένωσης της πίστης μας. Μία τάση ξεριζωμού, προσβολής και σχετικοποίησης εναντίον των θεσμών και των παραδόσεων. Αυτός είναι ένας εξαιρετικά ολισθηρός δρόμος, που δεν γνωρίζουμε τελικά πού θα μας οδηγήσει.
• Το ότι καταργήθηκε το μάθημα των Θρησκευτικών από ορισμένες σχολικές τάξεις, το ότι καταργήθηκε ο Σταυρός από την Ελληνική Σημαία εντάσσεται στις τάσεις που προαναφέρατε; Είναι ανησυχητικό; Εισπράττετε αντιδράσεις από τον κόσμο, που επί τόσα χρόνια, όλα αυτά ήταν αδιαπραγμάτευτα σύμβολα;
Εμένα προσωπικά, με ανησυχούν έντονα όλα αυτά… Θυμόσαστε, ότι είχε γίνει ολόκληρο ζήτημα, για το αν θα πρέπει να υπάρχει ο σταυρός ή η εικόνα μέσα στις σχολικές αίθουσες ή σε άλλους δημόσιους χώρους. Υπήρξε λοιπόν καταδικαστική απόφαση στην Ιταλία, όπου κάποια κυρία είχε προσφύγει στα δικαστήρια.
Διαπιστώνεται όμως, ότι τελικά το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, απεφάνθη ότι δεν προσβάλει καμία προσωπικότητα, το γεγονός ότι υπάρχει ένας σταυρός ή μια εικόνα σε σχολική αίθουσα ή σε θάλαμο νοσοκομείου. Με προβληματίζει δε, το ότι ενώ τότε τα ΜΜΕ προέβαλαν και συζητούσαν επί μακρόν την πρώτη απόφαση, απέκρυψαν τη δεύτερη, η οποία έλεγε το εξής: «η Ιταλία χωρίς τον σταυρό, δεν θα ήταν Ιταλία και η Ελλάδα χωρίς την εικόνα, δεν θα ήταν η Ελλάδα που γνωρίζουμε. Θα ήταν κάτι άλλο».
Αυτή την απόφαση, δεν την προέβαλε κανείς και παραμένει άγνωστη στο ευρύ κοινό. Αυτά είναι γεγονότα που μας προβληματίζουν. Γιατί να άραγε αφαιρεθεί ο σταυρός από τη σημαία; Αυτοί οι οποίοι αγωνίσθηκαν προκειμένου να φτιάξουν αυτό το κράτος και να είμαστε σήμερα ελεύθεροι, είχαν μπροστά τους τα λάβαρα των εκκλησιών. Ούτε καν σημαία δε μπορούσαν να έχουν.
Είχαν μόνο τα λάβαρα της Εκκλησίας και τον Σταυρό των Εξαπτέρυγων και με αυτά προχωρούσαν στις μάχες μπροστά και πολεμούσαν. Και για τη σημαία, αγωνίσθηκαν και θυσιάστηκαν χιλιάδες. Γιατί λοιπόν εμείς να αλλάζουμε αυτά τα σύμβολα; Ποιος ο λόγος και ποια η σκοπιμότης; Και το κακό είναι, ότι σε όλα αυτά, δεν υπάρχουν αντιδράσεις από την πλειοψηφία του κόσμου, πέραν κάποιων μεμονωμένων ατόμων. Γιατί να είμαστε όλοι όμηροι ασήμαντων μειοψηφιών;
• Τελικά ο Καλλικράτης έχει μπει για τα καλά στην καθημερινότητά μας και σε όλους τους τομείς της δημόσιας διοίκησης. Μάλιστα δε, όταν συνταξιοδοτούνται πέντε δημόσιοι υπάλληλοι, μόνον ένας θα προσλαμβάνεται για να καλύψει την θέση. Συμβαίνει και στους ιερείς αυτό;
Συζητήθηκε ότι αυτό θα ισχύσει και στην Εκκλησία. Βεβαίως, ζητήσαμε μια διαφορετική μεταχείριση, ακόμα όμως δεν έχουμε πάρει σχετική απάντηση. Εγώ θα επισημάνω το εξής ερώτημα: αν αυτή τη στιγμή, στη Νότια Ρόδο π.χ. που έχουμε δέκα χωριά, συμβεί κάτι και αποχωρήσουν πέντε ιερείς, τι θα γίνει; Θα διορισθεί ένας μόνο για πέντε χωριά; Υπάρχει περίπτωση αυτό να εξυπηρετήσει τις ανάγκες των κατοίκων;
Επί πλέον, αυτή τη στιγμή στα χωριά, ο μόνος που παρέμεινε, είναι ο παπάς. Ο οποίος, χτυπά την καμπάνα, οι συγχωριανοί αφού εκκλησιασθούν μπορεί μετά να συγκεντρωθούν όλοι μαζί στο προαύλιο της εκκλησίας, να συνομιλήσουν, να ανταλλάξουν απόψεις και να επικοινωνήσουν μεταξύ τους. Να υλοποιήσουν το γεγονός, ότι είναι κοινωνική ομάδα.
Πώς να καταργηθεί ο παπάς από ένα χωριό; Εκτιμώ πως είναι μια απόφαση την οποία η κυβέρνηση θα πρέπει να εξετάσει με διαφορετικά κριτήρια, λαμβάνοντας σοβαρά υπ’ όψιν, ότι αυτές οι μικρές κοινωνίες θα πρέπει να στηριχθούν και να κάνουμε οτιδήποτε, προκειμένου ο κοινωνικός ιστός, σε αυτές τις μικρές ομάδες να διατηρηθεί.
• Υπάρχει κοινωνική φτώχεια. Υποθέτω πως την πόρτα της Μητροπόλεως τη χτυπούν πάμπολλοι συμπολίτες μας τις ημέρες αυτές, ζητώντας αυτά που η πολιτεία είχε υποχρέωση να παρέχει, δηλαδή τα αυτονόητα. Έχουμε φτάσει στο σημείο, να μην ισχύει ούτε η ασφάλεια υγείας που πλήρωνε ο καθένας από την προσωπική του εργασία επί σειρά ετών. Πόσο έντονο είναι το φαινόμενο και ποιες εντοπίζετε ως αιτίες;
Το φαινόμενο είναι εντονότατο και οι αιτίες είναι πολλές. Από τη μια πλευρά είναι η γενικότερη οικονομική κρίση, η οποία όμως, συνεπικουρείται από πολλές παραμέτρους, που είναι δύσκολο να αναλύσουμε αυτή τη στιγμή. Το φαινόμενο υπάρχει, είναι γεγονός και κάθε μέρα που περνά, εμφανίζεται περισσότερο.
Το ζήτημα είναι πως θα το αντιμετωπίσουμε και δυστυχώς, δεν έχουμε την δυνατότητα να το αντιμετωπίσουμε ριζικά. Αυτό που κάνουμε ως ιδιώτες, ως φορείς ή ως Εκκλησία, είναι απλώς «μπαλώματα» μπροστά σε αυτό που συμβαίνει. Αυτό που θα βοηθήσει, είναι η ενεργοποίηση και η ανάπτυξη της κοινωνικής αλληλεγγύης. Δηλαδή, το να συνειδητοποιήσουμε ότι πράγματι υπάρχουν συνάνθρωποί μας που στερούνται ακόμα και το φαγητό.
Αν αυτό δεν γίνει, δε μπορούμε να προσφέρουμε τίποτα σε όσους έχουν προβλήματα. Και με τη συναίσθηση ότι σε παλαιότερες εποχές που ο κόσμος ήταν φτωχός, όμως λειτουργούσε με κοινωνική αλληλεγγύη, συνεπώς αυτά τα προβλήματα, δεν έπαιρναν τις διαστάσεις τις σημερινές. Πρέπει να κατανοήσουμε ότι είμαστε μέλη της κοινωνίας και θα πρέπει να έχουμε μια συμπεριφορά συγκεκριμένη, απέναντι στους αναξιοπαθούντες συνανθρώπους μας που βρίσκονται ανάμεσά μας.
• Γενικότερα η Εκκλησία, κατά πόσον ανησυχεί με τα φαινόμενα των καιρών που έχουν κυριολεκτικά περικυκλώσει την κοινωνία; Εκτός από τη φτώχεια, υπάρχει η εγκληματικότητα, η απαξίωση θεσμών, αξιών και παραδόσεων και γενικότερα η απότομες και ραγδαίες αλλαγές, οι οποίες μας βρήκαν απροετοίμαστους.
Ανησυχούμε αρκετά. Και προβληματιζόμαστε αρκετά. Αυτό το οποίο επιδιώκουμε, είναι να προβληματιστεί και ο κόσμος αρκετά. Ποια είναι άραγε η σκοπιμότητα όλων αυτών των φαινομένων, που οδηγούν σε μια απαξίωση της πραγματικότητας και σε μια αποκοπή από τις ρίζες μας; αυτό θα πρέπει να μας προβληματίσει.
Σε καμία περίπτωση, δεν θα πρέπει να είμαστε φονταμενταλιστές. Ούτε θα πρέπει να έχουμε τον φόβο ως προς το να ανοιχθούμε. Οι έλληνες ως λαός, πάντα ήμασταν ανοιχτοί, εξωστρεφείς, γι’ αυτό και δημιουργούσαμε πολιτισμό. Γι’ αυτό δημιουργούσαμε και επιρροές στους άλλους λαούς.
Μεταδώσαμε παιδεία, μεταδώσαμε ιστορία, μεταδώσαμε τέχνη, μεταδώσαμε πολιτισμό. Αυτή είναι μια πραγματικότητα, που αποδεικνύει ότι δεν φοβόμαστε αυτή την εξωστρέφεια. Και αυτή η απαξίωση που αναφέρετε, κάπου μας οδηγεί, κάποια σκοπιμότητα έχει και θα πρέπει να μας προβληματίσει.
Συμπερασματικά, θα πρέπει να δημιουργήσουμε αξίες. Διαπιστώνεται το πόσος φόβος έχει προκληθεί από την οικονομική κρίση. δεν θα πρέπει να προκληθεί ανάλογος προβληματισμός και για τις υπόλοιπες κρίσεις; Τις κρίσεις αξιών, προσώπων, κοινωνίας, αλληλεγγύης, θρησκείας, γλώσσας, παιδείας… Όλα αυτά δεν θα πρέπει να μας προβληματίσουν; Όταν χάσουμε τις αξίες μας , πως θα μπορέσουμε να διαχειριστούμε την ύλη, όσο πλουσιοπάροχη και αν είναι αυτή;
• Υπάρχει ελπίδα ανάκαμψης όλων αυτών; Μπορούμε να εναποθέσουμε τις ελπίδες μας στον Θεό;
Αλίμονο, αν δεν υπήρχε ελπίδα! Ο Θεός, είναι παρών στη ζωή μας και στη ζωή της κοινωνίας μας. Το πώς Αυτός ενεργεί, εμείς δε μπορούμε να το προσδιορίσουμε. Ο Χριστός, σε μια φράση του Ιερού Ευαγγελίου λέγει: «Το πνεύμα, όπου θέλει πνεί και την φωνήν αυτού ακούεις, αλλ’ ουκ οίδας πόθεν έρχεται και που υπάγει»…
Ο Θεός, δεν παύει να ενεργεί στην ιστορία του ανθρώπου. Όμως πρέπει να γνωρίζουμε τούτο: ότι ο Θεός τελικά, αγαπά τον άνθρωπο και πάντα λειτουργεί για το καλό του. Να είμαστε σίγουροι, ότι θα ενεργήσει ανάλογα και σε αυτά που συμβαίνουν. Αυτό που αποτελεί βασική πεποίθηση της Αγίας Γραφής και όλης της εκκλησιαστικής παράδοσης είναι: «Διασκεδάζει Κύριος, βουλάς εθνών».
• Ποιο είναι το μήνυμα της Αναστάσεως;
Το μήνυμα της Αναστάσεως είναι απλό: Το σκοτάδι, δε μπορεί να νικήσει το φως. Ο θάνατος δε μπορεί να νικήσει τη ζωή. Επομένως, είναι ένα μήνυμα αισιοδοξίας, χαράς και ενατενίσεως του μέλλοντος με προοπτική.
Οποιαδήποτε και αν είναι τα προβλήματα της καθημερινότητος ή του παρόντος, θα πρέπει να έχουμε πρωτίστως την διάθεση να προχωρήσουμε μπροστά, γνωρίζοντας ότι αυτά δεν είναι ανυπέρβλητα. Χρειάζεται συνεχής προσπάθεια.
Σε ότι αφορά δε, στο πνευματικό μέρος της υπάρξεώς μας, αλλά και την γενικότερη κοινωνική ζωή μας, θα πρέπει να προσπαθούμε για το καλύτερο, ενατενίζοντας με αισιοδοξία το μέλλον. Μήνυμα λοιπόν αισιοδοξίας είναι το μήνυμα της Αναστάσεως και έτσι θα πρέπει να το αντιληφθούμε εφέτος, μέσα στα ευρύτερα προβλήματα που καθημερινά αντιμετωπίζουμε.
