Φούμαρα και πράσινα άλογα… – Γράφει ο Κώστας Λαμπριανός

Με πορ­δές δεν βά­φο­νται αυγά, λέει ο θυ­μό­σο­φος λαός μας και αυτό ισχύ­ει και για το δια­χρο­νι­κά επί­και­ρο, ζή­τη­μα των νη­σιω­τι­κών πο­λι­τι­κών που ανέ­δει­ξε, για μιαν ακόμα φορά, προ ημε­ρών , το συ­νέ­δριο της Πε­ρι­φε­ρεια­κής Ένω­σης Δήμων δη­λα­δή των Κυ­κλά­δων και της Δω­δε­κα­νή­σου.

Πρό­κει­ται για επα­να­λαμ­βα­νό­με­νο αφή­γη­μα-κοι­νώς πα­ρα­μύ­θι – των εκά­στο­τε κυ­βερ­νώ­ντων που , αντί να συ­γκι­νεί τους άμοι­ρους νη­σιώ­τες, προ­κα­λεί θυ­μη­δία και οργή.

Στου ανι­στό­ρη­τους και πολ­λά­κις πα­ρα­μυ­θια­σμέ­νους και πα­ρα­μυ­θιά­ζο­ντες αι­ρε­τούς της κε­ντρι­κής εξου­σί­ας , αλλά και της το­πι­κής αυ­το­διοί­κη­σης , θαρρώ πως είναι χρή­σι­μο να υπεν­θυ­μί­σω ότι οι σκέ­ψεις για την ανά­γκη οι­κο­νο­μι­κής και κοι­νω­νι­κής θω­ρά­κι­σης του ελ­λη­νι­κού νη­σιω­τι­κού χώρου , κυ­ρί­ως όμως του Ανα­το­λι­κού Αι­γαί­ου , δια­τυ­πώ­θη­καν από την πρώτη κυ­βέρ­νη­ση του Αν­δρέα Πα­παν­δρέ­ου , το 1982, με το πε­ρί­φη­μο «αμυ­ντι­κό δόγμα» Θράκη-Αι­γαίο-Κύ­προς.

Στη φι­λο­σο­φία του το «αμυ­ντι­κό δόγμα» είχε δύο πυ­λώ­νες · την αμυ­ντι­κή θω­ρά­κι­ση των νη­σιών του Ανα­το­λι­κού Αι­γαί­ου μέσω των ανα­γκαί­ων οπλι­κών συ­στη­μά­των και πα­ράλ­λη­λα την οι­κο­νο­μι­κή ευ­ρω­στία τους , διότι όταν κα­νείς είναι εύ­ρω­στος , οι­κο­νο­μι­κά, κοι­νω­νι­κά, προ­βάλ­λει τη με­γα­λύ­τε­ρη δυ­να­τήν αντί­στα­ση απέ­να­ντι σε όποιον επι­βου­λεύ­ε­ται την πε­ριο­χή του –  εν προ­κει­μέ­νω τους «γκρί­ζους λύ­κους».

Ως ιδέα , οι «νη­σιω­τι­κές πο­λι­τι­κές» κα­θιε­ρώ­νο­νται από την Ελ­λά­δα, για πρώτη φορά, στη Διά­σκε­ψη Κο­ρυ­φής, τον Δε­κέμ­βριο του 1988, εδώ στη Ρόδο, πάλιν από τον Αν­δρέα Πα­παν­δρέ­ου.

Ωστό­σο, η συ­νταγ­μα­τι­κή «κα­το­χύ­ρω­ση» τους άρ­γη­σε δε­κα­τρία ολό­κλη­ρα χρό­νια.

Στη συ­νταγ­μα­τι­κή ανα­θε­ώ­ρη­ση του 2001, στο άρθρο 101 πε­ρι­λαμ­βά­νε­ται «ερ­μη­νευ­τι­κή δή­λω­ση» , σύμ­φω­να με την οποία ο κοι­νός νο­μο­θέ­της και η Διοί­κη­ση όταν δρα κα­νο­νι­στι­κά έχουν υπο­χρέ­ω­ση να λαμ­βά­νουν υπόψη τις ιδιαί­τε­ρες συν­θή­κες των νη­σιω­τι­κών πε­ριο­χών.

Στην ανα­θε­ώ­ρη­ση του 2008 κα­ταρ­γεί­ται η «ερ­μη­νευ­τι­κή δή­λω­ση» και ρητά, στο ίδιο άρθρο, ορί­ζε­ται ότι «ο κοι­νός νο­μο­θέ­της και η Διοί­κη­ση όταν δρουν κα­νο­νι­στι­κά , υπο­χρε­ού­νται να λαμ­βά­νουν υπόψη τις ιδιαί­τε­ρες συν­θή­κες των νη­σιω­τι­κών και ορει­νών πε­ριο­χών , με­ρι­μνώ­ντας για την ανά­πτυ­ξη τους».

Όμως , η συ­νταγ­μα­τι­κή επι­τα­γή στην ουσία της έχει κα­ταρ­γη­θεί με τις αλ­λε­πάλ­λη­λες συμ­φω­νί­ες με τους δα­νει­στές –κοι­νώς Μνη­μό­νια- καθώς υπε­ρι­σχύ­ουν και αυτού ακόμα του Συ­ντάγ­μα­τος.

Συ­νε­πώς, η επί­κλη­ση του άρ­θρου 101 από εκ­προ­σώ­πους της Βου­λής  και της το­πι­κής αυ­το­διοί­κη­σης είναι άνευ αξίας, απο­προ­σα­να­το­λι­στι­κή και , άρα, το πα­ρα­μύ­θι των νη­σιω­τι­κών πο­λι­τι­κών πρέ­πει να στα­μα­τή­σει.

Στις εθνι­κές εκλο­γές (Μάρ­τιος 2004) μι­λώ­ντας ο Κων­στα­ντί­νος Κα­ρα­μαν­λής , ο νε­ό­τε­ρος , από τη Ρόδο είχε χα­ρα­κτη­ρί­σει τα νησιά της χώρας «ευ­λο­γία Θεού»

Στο προ­χθε­σι­νό συ­νέ­δριο της ΠΕΔ Νο­τί­ου Αι­γαί­ου ο Μη­τρο­πο­λί­της Ρόδου, πα­ρου­σία του υπουρ­γού Ναυ­τι­λί­ας και Νη­σιω­τι­κής Πο­λι­τι­κής κ. Κου­ρου­μπλή και του υφυ­πουρ­γού κ. Σα­ντο­ρι­νιού χα­ρα­κτή­ρι­σε τα νησιά «ευ­λο­γία και κα­τά­ρα» μαζί και μάλ­λον έχει δίκιο.

Ναι, ο νη­σιω­τι­κός χώρος , κυ­ρί­ως αυτός του Αρ­χι­πε­λά­γους αντι­με­τω­πί­ζε­ται από το άθλιο αθη­νο­κε­ντρι­κό πο­λι­τι­κό σύ­στη­μα ως «κα­τά­ρα», όταν πρέ­πει να πάρει απο­φά­σεις για το μέλ­λον των νη­σιών και των αν­θρώ­πων τους αλλά ως «ευ­λο­γία» όταν πρό­κει­ται για τις δια­κο­πές πρω­θυ­πουρ­γών , υπουρ­γών, βου­λευ­τών και με­γα­λο­σχη­μό­νων  της πο­λι­τι­κής και οι­κο­νο­μι­κής ζωής.

Και όμως, τα νησιά και οι ανα­ρίθ­μη­τες βρα­χο­νη­σί­δες αυτής της έρμης πα­τρί­δας είναι οι κυ­ριό­τε­ρες πλου­το­πα­ρα­γω­γι­κές πηγές της. Μόνον τα Δω­δε­κά­νη­σα και οι Κυ­κλά­δες –συ­νο­λι­κά 48 κα­τοι­κη­μέ­να νησιά- μαζί με την Κρήτη και τα Επτά­νη­σα συ­γκε­ντρώ­νουν το 70% και πλέον των εκα­τομ­μυ­ρί­ων του­ρι­στών , που επι­σκέ­πτο­νται ετη­σί­ως την Ελ­λά­δα. Στην ουσία είναι αυτά τα νησιά, που κατά κύριο λόγο στη­ρί­ζουν τον δη­μό­σιο κορ­βα­νά με τα του­ρι­στι­κά έσοδα ,τα έσοδα από φο­ρο­λο­γία , και συ­νει­σφέ­ρουν τα μέ­γι­στα στην απα­σχό­λη­ση διότι χωρίς αυτά η πραγ­μα­τι­κή ανερ­γία θα ξε­περ­νού­σε το 50%.

Με άλλα λόγια , τα νησιά είναι οι πα­χιές αγε­λά­δες που τις αρ­μέ­γουν, άπλη­στα, οι υπη­ρέ­τες του άθλιου πο­λι­τι­κού συ­στή­μα­τος, σε όλες τις γκρί­ζες απο­χρώ­σεις του.

Και αν πράγ­μα­τι οι αι­ρε­τοί της πε­ρι­φε­ρεια­κής και το­πι­κής αυ­το­διοί­κη­σης επι­διώ­κουν ν’ αλ­λά­ξουν  τα πράγ­μα­τα, πρέ­πει οι ίδιοι ν’ αλ­λά­ξουν ρότα ως προς τις διεκ­δι­κή­σεις τους , προ­κα­λώ­ντας τη δική τους ει­ρη­νι­κή επα­νά­στα­ση.

Οφεί­λουν, πρω­τί­στως , να απαλ­λα­γούν από κομ­μα­τι­κές εξαρ­τή­σεις και δε­σμεύ­σεις , να αφο­σιω­θούν απο­κλει­στι­κά στην υπη­ρε­σία των κοι­νω­νιών που τους επέ­λε­ξαν , υπο­χρε­ώ­νο­ντας την Κε­ντρι­κή Διοί­κη­ση, το κε­ντρι­κό κρά­τος να πε­ριο­ρι­στεί στον κα­θα­ρά επι­τε­λι­κό ρόλο του , όπως συμ­βαί­νει στις πε­ρισ­σό­τε­ρες ευ­ρω­παϊ­κές  χώρες , με πα­ρά­δο­ση στους ελεύ­θε­ρους , δη­μο­κρα­τι­κούς θε­σμούς.

Το Σύ­νταγ­μα προ­βλέ­πει την διοι­κη­τι­κή αυ­το­τέ­λεια της πε­ρι­φε­ρεια­κής και το­πι­κής αυ­το­διοί­κη­σης, όχι όμως και την οι­κο­νο­μι­κή, και αυτό ακρι­βώς απο­τε­λεί τον Γόρ­διο Δεσμό που πρέ­πει να κό­ψουν για την ανά­πτυ­ξη τους.

Δεν αντι­λαμ­βά­νο­μαι γιατί οι πε­ρι­φε­ρειάρ­χες και οι δή­μαρ­χοι πρέ­πει να φι­λά­νε κα­του­ρη­μέ­νες πο­διές για να υλο­ποι­ή­σουν ένα στοι­χειώ­δες τε­χνι­κό πρό­γραμ­μα.

Δεν αντι­λαμ­βά­νο­μαι , τέλος , γιατί πρέ­πει ο εκά­στο­τε δή­μαρ­χος Ρόδου να ζη­τια­νεύ­ει , κάθε φορά, ψί­χου­λα από τα έσοδα που ει­σπράτ­τει το αδη­φά­γο κε­ντρι­κό κρά­τος από τους αρ­χαιο­λο­γι­κούς χώ­ρους του νη­σιού, ενώ βλέ­πει τα τείχη της Με­σαιω­νι­κής Πόλης να κα­ταρ­ρέ­ουν και ανε­κτί­μη­της αξίας μνη­μεία σε πλήρη εγκα­τά­λει­ψη.

Κο­ντο­λο­γίς, αν οι το­πι­κές κοι­νω­νί­ες δεν ανα­λά­βουν πρω­τεύ­ο­ντα ρόλο στη δια­χεί­ρι­ση των δικών τους ζη­τη­μά­των , η ει­κό­να τους δεν θ’ αλ­λά­ξει  ποτέ, όσο το ελε­ει­νό πο­λι­τι­κό σύ­στη­μα κρατά και το πε­πό­νι και το μα­χαί­ρι για τον εαυτό του.

Σί­γου­ρα, δεν είναι νη­σιω­τι­κή πο­λι­τι­κή, η υπερ­φο­ρο­λό­γη­ση των μι­κρο­με­σαί­ων επι­χει­ρή­σε­ων του νη­σιω­τι­κού χώρου.

Σί­γου­ρα, δεν είναι νη­σιω­τι­κή πο­λι­τι­κή, η κα­τάρ­γη­ση των μειω­μέ­νων συ­ντε­λε­στών και η αύ­ξη­ση του Φ.Π.Α στις θα­λάσ­σιες με­τα­φο­ρές στο 24%, όταν το υψηλό με­τα­φο­ρι­κό κό­στος απο­τε­λεί το σο­βα­ρό­τε­ρο αντι­κί­νη­τρο για τις νη­σιω­τι­κές επι­χει­ρή­σεις.

Ασφα­λώς, δεν είναι νη­σιω­τι­κή πο­λι­τι­κή, η κα­τάρ­γη­ση ή διά­λυ­ση των πε­ρι­φε­ρεια­κών ια­τρεί­ων, των Κέ­ντρων Υγεί­ας, των νη­σιω­τι­κών νο­σο­κο­μεί­ων, η κα­τάρ­γη­ση ή η ισο­πέ­δω­ση των διοι­κη­τι­κών υπη­ρε­σιών, η κα­τάρ­γη­ση ή η συγ­χώ­νευ­ση σχο­λι­κών μο­νά­δων, γε­γο­νό­τα τα οποία απο­δυ­να­μώ­νουν επι­κίν­δυ­να τις νη­σιω­τι­κές κοι­νω­νί­ες, και ει­δι­κό­τε­ρα αυτές που νιώ­θουν τη θα­νά­σι­μη ανα­πνοή του κακού γεί­το­να.

Τα χρό­νια που έρ­χο­νται προ­βλέ­πο­νται ακόμα πιο δύ­σκο­λα για τα νησιά που, ήδη, φυλ­λορ­ρο­ούν σε αν­θρώ­πι­νο δυ­να­μι­κό, με τους νέους τους, επι­στή­μο­νες και μη, να ανα­κα­λύ­πτουν τους δρό­μους της οι­κο­νο­μι­κής με­τα­νά­στευ­σης, τους δρό­μους των παπ­πού­δων τους στη δε­κα­ε­τία 1950-1960.

Στον αστε­ρι­σμό των Μνη­μο­νί­ων οι «νη­σιω­τι­κές πο­λι­τι­κές» δεν είναι παρά… φού­μα­ρα και πρά­σι­να άλογα.