«Η πόλη αυτή με τις υποδομές που διαθέτει δεν μπορεί να προσελκύσει πελάτες με υψηλά εισοδήματα»

Συνέ­ντευξη

στην Πέγκυ Ντόκου

Την τραγική και ασφυ­κτική κατά­σταση η οποία επι­κρα­τεί αυτή την περίοδο στην τοπική αγορά της Ρόδου, περι­γρά­φει σε συνέ­ντευξή του στην “δ”, ο γενικός γραμ­μα­τέας του Επι­με­λη­τη­ρίου Δωδε­κα­νή­σου κ. Νίκος Παπα­στα­μα­τίου. Όπως εξηγεί, μπορεί να οι αριθμοί να ευη­με­ρούν σε αφίξεις αλλά η αγορά “στε­νά­ζει” χωρίς τζίρους, χωρίς ρευ­στό­τητα και με έναν πολύ δύσκολο χειμώνα να βρί­σκε­ται μπροστά μας. Από την άλλη, η φορο­μπη­χτική πολι­τική και όλη η φορο­κα­ται­γίδα που έπεσε πάνω από την Ρόδο, έφερε την κατά­σταση σε αδιέ­ξοδα που θα αντι­με­τω­πί­σει η αγορά πολύ σύντομα.

Η συνέ­ντευξη ανα­λυ­τικά:

• Κύριε Παπα­στα­μα­τίου φτάσαμε πια στα μέσα Αυγού­στου. Παρα­κο­λου­θούμε όλοι την του­ρι­στική κίνηση και τους αριθ­μούς που λένε ότι ευη­με­ρούν και ότι οι αφίξεις είναι αυξη­μέ­νες. Αυτό όμως έχει αντί­κτυπο στην τοπική αγορά; Βρί­σκε­ται σε συνάρ­τηση με τους πραγ­μα­τι­κούς αριθ­μούς;

Οι πραγ­μα­τι­κοί αριθμοί, δια­φέ­ρουν από τις θεωρίες. Βλέ­πουμε ότι τα νούμερα στις αφίξεις ευη­με­ρούν και παρου­σιά­ζουν μια πολύ καλή εικόνα στην κίνηση, αλλά την ίδια ώρα μειώ­νο­νται οι δια­νυ­κτε­ρεύ­σεις οι οποίες παρου­σιά­ζουν μείωση κατά 30%. Από την άλλη, το πρό­βλημα εντο­πί­ζε­ται στην μειω­μένη αγο­ρα­στική ικα­νό­τητα των του­ρι­στών που επι­σκέ­πτο­νται την Ρόδο. Αυτό αγγίζει το σύνολο των επι­χει­ρή­σεων του νησιού. Μιλάμε για τα του­ρι­στικά είδη, τα είδη ένδυσης, τα εστια­τό­ρια, τα είδη ανα­ψυ­χής, ακόμη και τον κλάδο ενοι­κιά­σεων αυτο­κι­νή­των. Οι περισ­σό­τε­ροι του­ρί­στες δεν ψωνί­ζουν από τα κατα­στή­ματα της Ρόδου ή επι­λέ­γουν τις γνωστές αλυ­σί­δες – πολυ­ε­θνι­κές, που έχουν πολύ μεγάλες προ­σφο­ρές αλλά δεν είναι ντόπιων συμ­φε­ρό­ντων. Άρα, η αγορά έχει ακόμη πρό­βλημα. Για να μιλή­σουμε ειλι­κρινά: η Ρόδος θα έχει για ενάμισι ακόμη μήνα, του­ρί­στες. Αυτό λοιπόν στο οποίο στρέ­φουμε τώρα το ενδια­φέ­ρον μας, είναι να ‘σώσουμε ό,τι μπορούμε’ καθώς η κίνηση θα συνε­χι­στεί σύμφωνα με τις εκτι­μή­σεις μέχρι το τέλος Σεπτεμ­βρίου. Πάμε λοιπόν να προ­σπα­θή­σουμε για να περά­σουμε τον χειμώνα όσο πιο…. ανώδυνα γίνεται. Αυτό μπορεί να γίνει εάν όλοι μαζί προ­σπα­θή­σουμε να περά­σουμε τον χειμώνα που έρχεται, μόνον εάν κάνουμε νέες ανα­διαρ­θρώ­σεις των ανε­λα­στι­κών υπο­χρε­ώ­σεων των επι­χει­ρή­σεων του νησιού. Ειδάλ­λως, δεν υπάρχει άλλη ενδε­δειγ­μένη λύση. Το εισερ­χό­μενο χρήμα και η κερ­δο­φο­ρία σε τίποτε δεν αντι­κα­το­πτρί­ζει αυτό που θα πρέπει να πλη­ρω­θεί.

• Μιλάμε δηλαδή ότι χωρίς τζίρους και με επερ­χό­με­νους φόρους, νέα μέτρα κ.λπ. δεν υπάρχει και μεγάλο περι­θώ­ριο για αισιο­δο­ξία…

Έχουμε συνέ­χεια νέους, ήρθε η κατάρ­γηση των μειω­μέ­νων συντε­λε­στών ΦΠΑ συν την αύξηση στην φορο­λο­γία στον του­ρι­στικό κλάδο, στα καύσιμα, στα τρόφιμα. Να σας δώσω ένα παρά­δειγμα: μία καρα­μέλα που­λιό­ταν πέρσι με 9% ΦΠΑ και φέτος πήγε στο 24%. Μιλάμε για μια αύξηση της τάξεως των 15 μονάδων οι οποίες είναι δύσκολο να απορ­ρο­φη­θούν. Την απορ­ρό­φη­σαν οι μικρο­με­σαίες και πολύ μικρές επι­χει­ρή­σεις όταν η αύξηση ήταν από το 9% στο 13% αλλά όχι και σε αυτή την νέα αύξηση.

• Ωστόσο, μιλή­σατε για την του­ρι­στική κίνηση και τις αφίξεις, αλλά δεν μιλή­σατε για την ποιό­τητα. Δηλαδή, την αγο­ρα­στική τους δύναμη.

Είναι γεγονός, ότι χάσαμε τους καλούς πελάτες αφού αντι­κα­τα­στά­θη­καν από εκεί­νους που έχασε η Τουρκία, η Τυνησία και η Αίγυ­πτος. Ήρθαν βέβαια στην Ρόδο αλλά δεν έχουν την αγο­ρα­στική δύναμη που περι­μέ­ναμε. Κατέ­λα­βαν τα κρε­βά­τια των ξενο­δο­χείων, αλλά δεν σημαί­νει τίποτα και είναι σαν έναν φαύλο κύκλο. Είναι σαν μία απλή μαθη­μα­τική εξίσωση: πολύς κόσμος έρχεται, δεν αγο­ρά­ζει άρα δεν υπάρ­χουν ούτε κέρδη ούτε τζίροι… άρα δεν μπορείς να πλη­ρώ­σεις τις υπο­χρε­ώ­σεις σου. Δεν υπάρχει κανένα μαγικό ραβδάκι για κανέναν. Δεν υπάρχει πια το εγώ πάω καλά, εσύ ίσως όχι. Η αγορά, ΔΕΝ πάει καλά.

• Οι αλυ­σί­δες κατα­στη­μά­των πάντως, συνε­χί­ζουν να επε­κτεί­νο­νται. Δεν μπορείς να τους στα­μα­τή­σεις, βέβαια, αλλά τι μπορεί να γίνει;

Η μεγα­λύ­τερη ζημιά που έγινε στις περι­φε­ρεια­κές πόλεις ήταν από τις αλυ­σί­δες κατα­στη­μά­των εθνικών ή πολυ­ε­θνι­κών. Είναι οι επι­χει­ρή­σεις που επι­βα­ρύ­νουν την περι­φέ­ρεια και σε τελευ­ταία ανάλυση, δεν επα­νε­πεν­δύ­ουν στον κάθε τόπο. Το ελά­χι­στο που προ­σφέ­ρουν είναι η μισθο­δο­σία των υπαλ­λή­λων τους. Ο τομέας που δεν έχει πληγεί μέχρι αυτή την ώρα, είναι ο τομέας της πώλησης τρο­φί­μων (σούπερ μάρκετ) διότι ανα­γκα­στικά η τροφή είναι ίσως η μόνη… από­λαυση που έχει μείνει στον Έλληνα κατα­να­λωτή. Ακόμη κι αν έχει περισ­σέ­ψει κάτι, εκεί θα το δώσει στο φαγητό.

• Ωστόσο, ανοί­γουν συνέ­χεια ξενο­δο­χεία. Αυτό είναι ένα δείγμα ανά­πτυ­ξης για την Ρόδο αλλά και πώς θα γεμί­σουν εάν όχι με φτηνούς του­ρί­στες;

Αυτή είναι μία ακόμη μεγάλη αλήθεια. Όμως θα σας πω κάτι άλλο. Πολλές φορές κατη­γο­ρού­νται οι ξενο­δό­χοι για κάποια πράγ­ματα που δεν είναι σωστά. Θα λέγαμε λοιπόν, ότι και χωρίς…. κρε­βά­τια δεν θα ερχόταν κανένας σ’ αυτό το νησί! Οφεί­λε­ται και η πρέ­πουσα τιμή τόσο στους ξενο­δό­χους όσο και στους του­ρι­στι­κούς πρά­κτο­ρες για την δουλειά που κάνουν. Δεν πρέπει να είναι έρμαια της κρι­τι­κής τόσο εύκολα για τους κακούς πελάτες. Από εκεί και πέρα, με το τι πελάτες θα γεμί­σουν τα ξενο­δο­χεία, απο­τε­λεί μια ευθύνη που βαρύνει όλους μας. Εκτός από τους φορείς, και τους ιδιώτες και τους πολίτες. Όλοι έχουμε το μερίδιο ευθύνης μας. Η πόλη αυτή με τις υπο­δο­μές που δια­θέ­τει δεν μπορεί να προ­σελ­κύ­σει πελάτες με υψηλά εισο­δή­ματα. Είναι μια κου­ρα­σμένη πόλη. Τα προ­βλή­ματα έχουν ‘σκα­λώ­σει’ και δεν λύνο­νται. Τα τριάντα τελευ­ταία χρόνια, είναι ακριβώς τα ίδια! Μάλλον πρέπει ν αρχί­σουμε από το μηδέν. Χρειά­ζε­ται στο­χευ­μένη ανα­πτυ­ξιακή πολι­τική, προβολή και δια­φή­μιση και όλα όσα απαι­τού­νται.

• Επειδή μιλάμε για την αγορά, πώς βλέπετε την κατά­σταση με την ρευ­στό­τητα, τις τρά­πε­ζες, τα Capital Controls;

Τα Capital Controls ήταν ένα μέτρο που διέλυσε την ήδη αδυ­να­τι­σμένη αγορά. Όχι τόσο για τα 420 ευρώ, αλλά ιδιαί­τερα οι μικρές και πολύ μικρές επι­χει­ρή­σεις που είναι το 90% της αγοράς, βρέ­θη­καν με το μαχαίρι στο λαιμό. Ανα­γκά­στη­καν να πλη­ρώ­νουν τις μετρη­τοίς -πράγμα που δεν γινόταν- και τις απο­συ­ντό­νισε εντελώς. Αυτές οι επι­χει­ρή­σεις δεν μπορούν να ανα­πνεύ­σουν. Αυτό απο­δυ­νά­μωσε και την τοπική αγορά καθώς μια μικρή επι­χεί­ρηση που λει­τουρ­γούσε με μικρά ποσοστά κέρδους, βρί­σκε­ται πλέον εκτε­θει­μένη διότι δεν μπορεί να γεμίσει ούτε το ράφι της ούτε το ταμείο της.

• Τώρα τελευ­ταία εμφα­νί­σθηκε κι άλλο πρό­βλημα με τα μηχα­νή­ματα POS και τις κατα­σχέ­σεις των λογα­ρια­σμών.

Το Επι­με­λη­τή­ριο Δωδε­κα­νή­σου έχει εκφρά­σει την ανη­συ­χία του για το θέμα που έχει προ­κύ­ψει με τις κατα­σχέ­σεις των τρα­πε­ζι­κών λογα­ρια­σμών. Γι’ αυτό πρό­σφατα, ζήτησε την θεσμο­θέ­τηση του ακα­τά­σχε­του τρα­πε­ζι­κού λογα­ρια­σμού, για ελεύ­θε­ρους επαγ­γελ­μα­τίες και μικρο­με­σαίες επι­χει­ρή­σεις, με επι­στολή του προς τον ανα­πλη­ρωτή υπουργό Οικο­νο­μι­κών Τρύφωνα Αλε­ξιάδη. Συγκε­κρι­μένα ζητούμε να εκδοθεί εγκύ­κλιος, ώστε όλα τα τρα­πε­ζικά ιδρύ­ματα ν’ ακο­λου­θούν μια ενιαία δια­δι­κα­σία κατά­σχε­σης και από­δο­σης των κατα­σχε­θέ­ντων, καθώς και άρση της κατά­σχε­σης ανα­φο­ρικά με τους τρα­πε­ζι­κούς λογα­ρια­σμούς. Αυτό, όπως ανα­φέ­ρε­ται στην επι­στολή, θα εξα­σφα­λί­σει αμοι­βαίες ωφέ­λειες για όλα τα εμπλε­κό­μενα μέρη, όπως η γρήγορη ομα­λο­ποί­ηση του τρα­πε­ζι­κού λογα­ρια­σμού για τη μικρο­με­σαία επι­χεί­ρηση, ταχύ­τερη χρήση του λογα­ρια­σμού για την τράπεζα και ταχύ­τερη είσπραξη των κατα­σχε­θέ­ντων για το ελλη­νικό Δημόσιο. Ζητάμε κάτι, που ο ίδιος ο υπουρ­γός είχε δεσμευ­τεί ότι θα πράξει. Ελπί­ζουμε, είπε, η δια­πραγ­μά­τευση να φέρει θετικά απο­τε­λέ­σματα, καθώς και οι επι­χει­ρή­σεις στραγ­γα­λί­ζο­νται και το κράτος χάνει χρήματα. Η χρήση του πλα­στι­κού χρή­μα­τος είναι ανα­γκαία αλλά οι μικρο­με­σαίες και οι πολύ μικρές επι­χει­ρή­σεις, δεν διευ­κο­λύ­νο­νται τελικώς αφού σε κάθε συναλ­λαγή ελλο­χεύει ο κίν­δυ­νος κατά­σχε­σης. Αυτό που πρέπει να κατα­λά­βουν οι κυβερ­νώ­ντες είναι ότι οι εισπρά­ξεις αυτές, απο­τε­λούν το κεφά­λαιο κίνησης των επι­χει­ρή­σεων. Συνεπώς, δεν μπορούν να φορο­δια­φύ­γουν ούτως ή άλλως.

• Υπάρ­χουν όμως και μηχα­νή­ματα POS που εντο­πί­στη­καν σε αρκετές επι­χει­ρή­σεις της Ρόδου να είναι συν­δε­δε­μένα με λογα­ρια­σμούς στο εξω­τε­ρικό.

Τα χρήματα αυτά δεν είναι κέρδη. Είναι κεφά­λαιο κίνησης. Εάν το κατα­σχέ­σουν, κλεί­νουν την επι­χεί­ρηση. Μόνον εάν υπάρχει ο ακα­τά­σχε­τος λογα­ρια­σμός, θα μπο­ρέ­σει να ‘ανασάνει’ η αγορά και να ενι­σχυ­θεί η ρευ­στό­τητα. Όσον αφορά τις επι­χει­ρή­σεις που χρη­σι­μο­ποιούν POS και έχουν λογα­ρια­σμούς στο εξω­τε­ρικό, δε νομίζω ότι υπάρχει φορο­λο­γική παρά­βαση από την στιγμή που κόβο­νται κανο­νικά οι απο­δεί­ξεις.