Πρόταση εθνικής διαπραγμάτευσης για την υλοποίηση ευρωπαϊκών πολιτικών για τα νησιά του Αιγαίου

Στην εκ­δή­λω­ση της Βου­λής των Ελ­λή­νων και της Επι­τρο­πής Πε­ρι­φε­ρειών της Βου­λής για την επέ­τειο της εν­σω­μά­τω­σης της Δω­δε­κα­νή­σου, μί­λη­σε ο Βου­λευ­τής Δω­δε­κα­νή­σου, κ. Μάνος Κόν­σο­λας, κα­τα­θέ­το­ντας μια ολο­κλη­ρω­μέ­νη πρό­τα­ση για τις ευ­ρω­παϊ­κές και εθνι­κές πο­λι­τι­κές για τη νη­σιω­τι­κό­τη­τα.

Ο Μάνος Κόν­σο­λας χα­ρα­κτή­ρι­σε την πρό­τα­σή του, ως ένα νέο πλαί­σιο διεκ­δί­κη­σης, όχι μόνο για τα Δω­δε­κά­νη­σα αλλά και για όλο το νη­σιω­τι­κό χώρο.

Μί­λη­σε για μια εθνι­κή δια­πραγ­μά­τευ­ση για την κα­θιέ­ρω­ση και ανα­γνώ­ρι­ση ενός ει­δι­κού κα­θε­στώ­τος για τα νησιά του Αι­γαί­ου.

Δεν ζη­τά­με προ­νό­μια, αλλά ένα πλαί­σιο που θα εξι­σορ­ρο­πεί τις ανι­σό­τη­τες που αντι­με­τω­πί­ζουν οι νη­σιω­τι­κές πε­ριο­χές. Πολύ απλά θέ­λου­με ένα πλαί­σιο που θα μας δίνει τις ίδιες ευ­και­ρί­ες αλλά και τις ίδιες δυ­να­τό­τη­τες ανά­πτυ­ξης με αυτές που υπάρ­χουν στην ηπει­ρω­τι­κή χώρα και σε άλλες ευ­ρω­παϊ­κές πε­ρι­φέ­ρειες.

Έκανε λόγο για ένα τε­ρά­στιο έλ­λειμ­μα ορι­ζό­ντιων πο­λι­τι­κών για τα νησιά μας σε εθνι­κό αλλά και ευ­ρω­παϊ­κό επί­πε­δο και τό­νι­σε ότι πε­ρι­φε­ρεια­κή πο­λι­τι­κή της Ευ­ρω­παϊ­κής Ένω­σης, δεν συ­νι­στά πο­λι­τι­κή για τις νη­σιω­τι­κές πε­ρι­φέ­ρειες, αφού δεν αντι­με­τω­πί­ζει προ­βλή­μα­τα που συν­δέ­ο­νται με τα εντε­λώς ιδιαί­τε­ρα χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά αυτών των πε­ρι­φε­ρειών.

Ο κ. Κόν­σο­λας επι­σή­μα­νε ότι: «Η αδυ­να­μία σχε­δια­σμού και υλο­ποί­η­σης εθνι­κών και ευ­ρω­παϊ­κών πο­λι­τι­κών για τα νησιά μας, επέ­τει­νε τις ανι­σό­τη­τες.

Ποιες είναι αυτές οι ανι­σό­τη­τες:

– Είναι το υψηλό κό­στος με­τα­φο­ρών που δη­μιούρ­γη­σε προ­βλή­μα­τα αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας, με συ­νέ­πειες στην πραγ­μα­τι­κή οι­κο­νο­μία .

– Είναι η έντο­νη πε­ρι­φε­ρεια­κό­τη­τα, που συ­νί­στα­ται σε δια­φο­ρές στους δεί­κτες ανά­πτυ­ξης μι­κρών και με­γά­λων νη­σιών.

– Είναι οι κλει­στές, μι­κρής κλί­μα­κας και εύ­θραυ­στες, σχε­τι­κά, το­πι­κές οι­κο­νο­μί­ες.

Σε όλα αυτά ήρθαν να προ­στε­θούν νέα προ­βλή­μα­τα.

Ανα­φέ­ρο­μαι σε κά­ποια από αυτά:

– Είναι η κα­τάρ­γη­ση των μειω­μέ­νων συ­ντε­λε­στών ΦΠΑ, που κά­ποιοι θε­ω­ρούν προ­νό­μιο αλλά δεν είναι.

– Είναι η έντα­ξη της Πε­ρι­φέ­ρειας Νο­τί­ου Αι­γαί­ου στο Στόχο 2, που την κα­τα­τάσ­σει στις ανε­πτυγ­μέ­νες πε­ρι­φέ­ρειες με βάση στοι­χεία προ δε­κα­ε­τί­ας. Έκτο­τε όμως ο δεί­κτης μεί­ω­σης του ΑΕΠ στην Πε­ρι­φέ­ρεια Ν. Αι­γαί­ου είναι ο με­γα­λύ­τε­ρος συ­γκρι­τι­κά.

– Είναι η τε­ρά­στια επι­βά­ρυν­ση που δέ­χο­νται τα νησιά μας από τις ανε­ξέ­λεγ­κτες με­τα­να­στευ­τι­κές ροές με αρ­νη­τι­κές συ­νέ­πειες στην το­πι­κή οι­κο­νο­μία και στον του­ρι­σμό».

Ο Βου­λευ­τής Δω­δε­κα­νή­σου ανέ­φε­ρε ότι υπάρ­χουν 21 νη­σιω­τι­κές πε­ρι­φέ­ρειες στην Ευ­ρώ­πη εκ των οποί­ων οι 13 διέ­πο­νται από ένα ει­δι­κό κα­θε­στώς.

Οι 7 νη­σιω­τι­κές πε­ρι­φέ­ρειες έχουν ένα ει­δι­κό κα­θε­στώς αυ­το­νο­μί­ας με ει­δι­κές φο­ρο­λο­γι­κές και διοι­κη­τι­κές αρ­μο­διό­τη­τες, πα­ρά­δειγ­μα τα νησιά Φε­ρό­ες που ανή­κουν στη Δανία.

Οι 6 νη­σιω­τι­κές πε­ρι­φέ­ρειες έχουν κά­ποιο ιδιαί­τε­ρο κα­θε­στώς δια­χεί­ρι­σης και φο­ρο­λο­γι­κής αντι­με­τώ­πι­σης.

Ο Μάνος Κόν­σο­λας πε­ριέ­γρα­ψε, τους τρεις άξο­νες μιας νέας ευ­ρω­παϊ­κής πο­λι­τι­κής για τα νησιά μας ως εξής:

1. Η δια­μόρ­φω­ση μιας αμι­γούς και αυ­τό­νο­μης νη­σιω­τι­κής πο­λι­τι­κής από την πλευ­ρά της Ευ­ρω­παϊ­κής Ένω­σης. Σή­με­ρα οι δρά­σεις της Ευ­ρω­παϊ­κής Ένω­σης που αφο­ρούν στα νησιά μας, υλο­ποιού­νται μέσα από την πε­ρι­φε­ρεια­κή πο­λι­τι­κή.

Χρεια­ζό­μα­στε, όμως, πο­λι­τι­κές και δρά­σεις που θα απευ­θύ­νο­νται απο­κλει­στι­κά στις νη­σιω­τι­κές πε­ρι­φέ­ρειες.

2. Η δη­μιουρ­γία Τα­μεί­ου Νη­σιω­τι­κό­τη­τας, που θα απο­τε­λεί ερ­γα­λείο άσκη­σης και ανά­πτυ­ξης αυτών των πο­λι­τι­κών.

3. Ο επα­να­προσ­διο­ρι­σμός των κρι­τη­ρί­ων για την έντα­ξη των νη­σιω­τι­κών πε­ριο­χών στο Στόχο 1 ή στο Στόχο 2.

Ασφα­λώς και έχουν ισχύ τα επι­χει­ρή­μα­τα που θέτει η Πε­ρι­φέ­ρεια Νο­τί­ου Αι­γαί­ου, χρεια­ζό­μα­στε όμως μια θε­σμι­κή διεύ­ρυν­ση των κρι­τη­ρί­ων που κα­τα­τάσ­σουν μια πε­ρι­φέ­ρεια στις λι­γό­τε­ρο ή πε­ρισ­σό­τε­ρο ανε­πτυγ­μέ­νες.

Δεν μπο­ρεί να είναι μόνο το ΑΕΠ, πρέ­πει να συ­νυ­πο­λο­γί­ζο­νται οι πο­σο­τι­κοί και ποιο­τι­κοί δεί­κτες που δί­νουν την πραγ­μα­τι­κή ει­κό­να.

Το Νότιο Αι­γαίο είναι η κατ’ εξο­χήν νη­σιω­τι­κή πε­ρι­φέ­ρεια της Ευ­ρώ­πης, απο­τυ­πώ­νει την πο­λυ­διά­σπα­ση και τη γε­ω­γρα­φι­κή ασυ­νέ­χεια με 79 νησιά, εκ των οποί­ων τα 48 είναι κα­τοι­κη­μέ­να και με ορα­τές και έντο­νες εν­δο­πε­ρι­φε­ρεια­κές ανι­σό­τη­τες που δη­μιουρ­γούν, δυ­στυ­χώς, το φαι­νό­με­νο της δι­πλής νη­σιω­τι­κό­τη­τας.

Η πο­λι­τι­κή, όμως, για την νη­σιω­τι­κό­τη­τα εντάσ­σε­ται και στο πλαί­σιο ενός εθνι­κού σχε­δια­σμού για τη βελ­τί­ω­ση υπο­δο­μών, την οι­κο­νο­μι­κή ανά­πτυ­ξη και την αύ­ξη­ση της απα­σχό­λη­σης. Είναι και­ρός να απο­κτή­σου­με μια εθνι­κή νη­σιω­τι­κή πο­λι­τι­κή με ου­σια­στι­κό πε­ριε­χό­με­νο σε όλους τους το­μείς της αν­θρώ­πι­νης δρα­στη­ριό­τη­τας».

Πα­ράλ­λη­λα, ο Βου­λευ­τής Δω­δε­κα­νή­σου έθεσε και τις βα­σι­κές αρχές μιας εθνι­κής πο­λι­τι­κής για τη νη­σιω­τι­κό­τη­τα ως εξής:

«- Η ρήτρα νη­σιω­τι­κό­τη­τας πρέ­πει να έχει ορι­ζό­ντια και από­λυ­τη εφαρ­μο­γή σε κάθε νο­μο­σχέ­διο, σε κάθε διοι­κη­τι­κή πράξη. Παρά το γε­γο­νός ότι η ρήτρα νη­σιω­τι­κό­τη­τας απο­τε­λεί νόμο του Κρά­τους, δεν υπάρ­χει εφαρ­μο­γή της.

Αυτό πρέ­πει να αλ­λά­ξει.

Ο κ. Πρό­ε­δρος της Βου­λής είναι εδώ. Θα του προ­τεί­νω να εντά­ξει τη ρήτρα νη­σιω­τι­κό­τη­τας στον κα­νο­νι­σμό που διέ­πει τη νο­μο­θε­τι­κή δια­δι­κα­σία και τη λει­τουρ­γία του Κοι­νο­βου­λί­ου. Σε κάθε νο­μο­σχέ­διο, να υπάρ­χει η έκ­θε­ση επι­πτώ­σε­ων στις νη­σιω­τι­κές πε­ριο­χές που προ­κύ­πτει από τη ρήτρα νη­σιω­τι­κό­τη­τας, όπως υπάρ­χει και η αντί­στοι­χη έκ­θε­ση του Γε­νι­κού Λο­γι­στη­ρί­ου.

– Δη­μιουρ­γία αυ­τό­νο­μου Υπουρ­γεί­ου Νη­σιω­τι­κό­τη­τας με δυ­να­τό­τη­τα άσκη­σης ορι­ζό­ντιων πο­λι­τι­κών και δρά­σε­ων.

– Ανα­πτυ­ξια­κός Νόμος για τα νησιά με πο­σο­τι­κά και ποιο­τι­κά κρι­τή­ρια.

Προ­σα­να­το­λι­σμέ­νος στην και­νο­το­μία, στη στή­ρι­ξη της νε­α­νι­κής επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τας και στη διεύ­ρυν­ση του πα­ρα­γω­γι­κού ιστού.

– Ανα­βάθ­μι­ση της διοι­κη­τι­κής εξυ­πη­ρέ­τη­σης των πο­λι­τών στα νησιά και μεί­ω­ση του διοι­κη­τι­κού κό­στους.

Πως;

Με την ανά­πτυ­ξη τε­χνο­λο­γιών πλη­ρο­φο­ρι­κής και επι­κοι­νω­νί­ας, με τη δη­μιουρ­γία one stop shop σε κάθε νησί, στα οποία ο πο­λί­της θα κάνει όλες τις συ­ναλ­λα­γές του με το Κρά­τος, διοι­κη­τι­κού και οι­κο­νο­μι­κού χα­ρα­κτή­ρα.

– Δια­μόρ­φω­ση ολο­κλη­ρω­μέ­νου ενερ­γεια­κού σχε­δια­σμού για τα νησιά μας. Η δια­σύν­δε­ση της Κρή­της και ορι­σμέ­νων νη­σιών των Κυ­κλά­δων με το ηπει­ρω­τι­κό δί­κτυο προ­χω­ρά. Εθνι­κοί λόγοι επι­τάσ­σουν τη δια­σύν­δε­ση και της Δω­δε­κα­νή­σου πα­ράλ­λη­λα με την ανά­πτυ­ξη ανα­νε­ώ­σι­μων πηγών ενέρ­γειας και έξυ­πνων ενερ­γεια­κών συ­στη­μά­των, προ­κει­μέ­νου να δια­σφα­λι­στεί ενερ­γεια­κή επάρ­κεια.

– Εφαρ­μο­γή σχε­δί­ου δια­χεί­ρι­σης των υδα­τι­κών πόρων και γε­νι­κό­τε­ρα, εφαρ­μο­γή μέ­τρων πο­λι­τι­κής που να εξα­σφα­λί­ζουν τη βιώ­σι­μη ανά­πτυ­ξη και την πλη­θυ­σμια­κή αύ­ξη­ση στα νησιά σε συν­θή­κες κοι­νω­νι­κής και ατο­μι­κής ευ­η­με­ρί­ας. Το 2016 ακο­λου­θού­με, ακόμα, το πα­ρω­χη­μέ­νο και κο­στο­βό­ρο μο­ντέ­λο με­τα­φο­ράς νερού στα νησιά αντί να αξιο­ποι­ή­σου­με τους φυ­σι­κούς πό­ρους αλλά και τις δυ­να­τό­τη­τες της τε­χνο­λο­γί­ας».

Ο Μάνος Κόν­σο­λας έκλει­σε την ομι­λία του, ανα­φε­ρό­με­νος στην πίεση που δέ­χο­νται τα νησιά μας από την αύ­ξη­ση των με­τα­να­στευ­τι­κών ροών, επι­ση­μαί­νο­ντας:

«Κα­τέ­θε­σα πρό­τα­ση στο Υπουρ­γείο Οι­κο­νο­μι­κών για να ανα­στα­λεί η αύ­ξη­ση των συ­ντε­λε­στών ΦΠΑ στη δεύ­τε­ρη ομάδα των νη­σιών που είναι προ­γραμ­μα­τι­σμέ­νη να ισχύ­σει από την 1η Ιου­νί­ου.

Εκτι­μώ ότι η πρό­τα­ση αυτή εκ­φρά­ζει την κοινή λο­γι­κή, είναι μια αυ­το­νό­η­τη κί­νη­ση που οφεί­λει να κάνει η κυ­βέρ­νη­ση, τη στιγ­μή, μά­λι­στα, που το δη­μο­σιο­νο­μι­κό όφε­λος από την κα­τάρ­γη­ση των μειω­μέ­νων συ­ντε­λε­στών ΦΠΑ αμ­φι­σβη­τεί­ται. Το Γρα­φείο Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού της Βου­λής αλλά και το Ιν­στι­τού­το Φο­ρο­λο­γι­κών Με­λε­τών το απο­δει­κνύ­ουν και το επι­βε­βαιώ­νουν.

Αν θέ­λου­με να στεί­λου­με ένα μή­νυ­μα ενό­τη­τας, ένα μή­νυ­μα σε όλους τους πο­λί­τες της Δω­δε­κα­νή­σου, ας ενώ­σου­με τις δυ­νά­μεις μας σε αυτή την προ­σπά­θεια».