Τουλάχιστον δύο είναι οι πιο σημαντικές λέξεις που μένουν σε όποιον συνομιλεί με έναν από τους πιο ευφυείς ανθρώπους στον κόσμο τον κ. Νίκο Λυγερό. Είναι η νοημοσύνη και η ανθρωπότητα. Σύμφωνα με όσα δήλωσε σε συνέντευξή του στη «δ» ο κ. Λυγερός το μέλλον της ανθρωπότητας είναι η νοημοσύνη.
«Μέσα σε αυτό το χώρο λειτουργεί και ο Ελληνισμός που βασίστηκε στη νοημοσύνη για να παράγει ένα έργο», τονίζει ο ευφυέστατος αυτός άνθρωπος που αναφέρθηκε με το δικό του μοναδικό τρόπο σε όλα τα θέματα που απασχολούν τους Ελληνες σήμερα.
Δεν είναι δυνατόν, πάντως, να αναφέρουμε όλους τους τομείς δράσης του κ. Νίκου Λυγερού. Παίζει σκάκι από δύο(!) ετών, είναι καθηγητής μαθηματικών στη Λυών, επισκέπτης καθηγητής στη Θράκη, όπου διδάσκει θεωρία ομάδων και ιστορία και φιλοσοφία των μαθηματικών, επισκέπτης καθηγητής στην Αθήνα, όπου διδάσκει επιστημολογία, βιοηθική και κυβερνητική. Είναι καθηγητής στη Σχολή Εθνικής Ασφάλειας και στην Αστυνομική Ακαδημία. Είναι expert μεταφραστής -διερμηνέας στα γαλλικά δικαστήρια, έχει εκδώσει λογοτεχνικά βιβλία και ποιητικές συλλογές ενώ γράφει και σκηνοθετεί θεατρικές παραστάσεις. Είναι λάτρης και μαχητής της Κύπρου, στην οποία κατέχει και τη θέση του στρατηγικού συμβούλου. Και όλα αυτά σίγουρα είναι λίγα γιατί ο κ. Λυγερός είναι μια πολύπλευρη προσωπικότητα, φωτεινή και ανοικτή στον κόσμο, γεμάτη θέληση για προσφορά στο κοινό καλό.
Αναφερόμενος για τον Ελληνισμό τονίζει πως εκπέμπει μήνυμα:
«Ο Ελληνισμός εκπέμπει μήνυμα. Μόνο και μόνο ότι υπάρχει, σημαίνει ότι μια χούφτα ανθρώπων είναι ικανή να προκαλέσει αλλαγή φάσης για όλη την ανθρωπότητα. Αυτό είναι το στίγμα», τονίζει ο κ. Νίκος Λυγερός που αφίχθη στο νησί για μια σειρά μαθημάτων στο Κολλέγιο Ρόδου και για την παρουσίαση του νέου του βιβλίου.
Η συνέντευξη του κ . Λυγερού αναλυτικά:
Πώς αισθάνεται ένας από τους εξυπνότερους ανθρώπους στον κόσμο όταν ζει σε μια χώρα όπως η Ελλάδα, που αντιμετωπίζει τόσα προβλήματα;
Δεν έχει σχέση με τη νοημοσύνη αυτό. Η κάθε χώρα έχει προβλήματα και τα αντιμετωπίζει. Η νοημοσύνη λειτουργεί με τα προβλήματα, γιατί είναι φτιαγμένη για να τα λύνει. Δεν είναι κάτι που είναι εξωφρενικό λοιπόν ή κάτι μη λογικό.
Δεν εννοώ ότι είναι εξωφρενικό αλλά ένας άνθρωπος που μπορεί να έχει στο μυαλό του λύσεις προβλημάτων πώς αισθάνεται όταν η κρατική μηχανή δεν τραβάει για να δώσει λύσεις;
Κοιτάξτε, εγώ λειτουργώ περισσότερο, στο πλαίσιο του Ελληνισμού και όχι του Ελλαδισμού. ¶ρα αυτή η μηχανή, λειτουργεί αρκετά καλά. Νομίζω ότι παράγουμε ένα έργο αρκετά καλό, σε ό,τι αφορά κρατικούς μηχανισμούς είναι πιο δύσκολα τα πράγματα γιατί λειτουργούν πιο αργά. Στην πραγματικότητα από τότε που γεννιώμαστε, έχουμε να παλέψουμε με αυτό το πλαίσιο.Επί πλέον όταν ασχολούμαστε με θέματα στρατηγικής λειτουργούμε σε πλαίσιο που είναι δύσκολο.
Τι σημαίνει για σας να σας αποκαλούν τον πιο έξυπνο άνθρωπο στον κόσμο; Σας έχει γίνει συνήθεια αυτό;
Όχι δεν υπάρχει συνήθεια. Ξέρετε είναι μια δημοσιογραφική ετικέτα. Για μένα δεν σημαίνει τίποτε το ειδικό. Είμαστε υπεύθυνοι μπροστά σε όλους για όλα και παράγουμε ένα έργο, που πρέπει να είναι άξιο. ¶ρα έχει σχέση με την ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Εδώ είναι η δυσκολία σε σχέση με την ετικέτα.
Το ό,τι έχετε πολύ υψηλό δείκτη IQ είναι μια πραγματικότητα και κάποιοι σας συγκρίνουν με τον Αϊνστάιν. Έχει φθάσει να σας ενοχλεί αυτό;
Για μένα ο Αϊνστάιν είναι ο δάσκαλός μου. Με ενοχλεί επειδή συμψηφίζονται τα νούμερα με το έργο. Μακάρι στο τέλος της ζωής μου να έχω κάνει ένα ποσοστό από το έργο του Αϊνστάιν. Για μένα είναι πιο σημαντικό το τι παράγουμε. Στην ουσία είναι το έργο που παράγει το ον και όχι το αντίθετο.
Πότε καταλάβατε ότι έχετε πολύ υψηλό δείκτη ευφυίας και ποια είναι η σειρά των γεγονότων που ακολούθησε;
Κοιτάξτε αυτό είναι απλά, η συνομιλία με τους άλλους. Ο δείκτης νοημοσύνης είναι ένα καθεστώς, μια πραγματικότητα. Δεν είναι σαν τη θερμοκρασία που αλλάζει. Η αλλαγή φάσης είναι σημαντική, σε ό,τι αφορά το πλαίσιο μέσα στο οποίο θα ζήσουμε και θα παράγομε έργο. Βλέπουμε ότι μετά από τις συνομιλίες μας η διαφορά θα κάνει τη διαφορά. Κατά συνέπεια εκεί πέρα αλλάζουν τα πράγματα.
Είστε καθηγητής σε πανεπιστήμια της Γαλλίας και της Ελλάδας. Αισθάνεστε ότι το κράτος αντιμετωπίζει σωστά ανθρώπους σαν εσάς;
Ανθρώπους σαν εμένα, δεν τους αντιμετωπίζει το κράτος. Παράγουμε ένα έργο επειδή έχουμε επαφές με ανθρώπους. Εγώ πιστεύω στους ανθρώπους στην πατρίδα μου. Το κράτος είναι απλά ένας θεσμός. Πολλά πράγματα γίνονται από ιδιωτική πρωτοβουλία ακόμη και μεγάλα ιδρύματα έχουν δημιουργηθεί με αυτό τον τρόπο. Αντιμετωπίζω το θέμα όπως είναι δηλαδή, σαν μια κατάσταση. Είναι μια κατάσταση που δεν παράγει έργο. Δεν λειτουργούμε όμως εμείς σε αυτό το πλαίσιο.
Θα μπορούσε η κατάσταση να είναι καλύτερη και να παράγεται έργο και μάλιστα ερευνητικό έργο;
Σωστά. Εγώ θα ήθελα απλά η κατάσταση να είναι καλή. Το καλύτερο είναι εύκολο, μετά να το κάνεις. Η Ελλάδα πρέπει να είναι σε επίπεδο που να παράγει έργο που θα είναι αν θέλετε σημαντικό, για όλη την ανθρωπότητα και όχι μόνο σε ένα ελλαδικό πλαίσιο.
Τι είναι για σας τα μαθηματικά, ποιες απαντήσεις μπορεί να βρει ο σύγχρονος άνθρωπος σε αυτή την επιστήμη;
Πρώτα από όλα τα μαθηματικά, είναι περισσότερο μια τέχνη. Μέσα από αυτή την τέχνη αγγίζουμε τις άλλες επιστήμες. Είναι αν θέλετε ο κώδικας της ζωής. Είναι συμπυκνωμένη σκέψη που μας δίνει τη δυνατότητα να αντλήσουμε δυνάμεις για να αντιμετωπίσουμε προβλήματα. ¶ρα είναι ένα μέσο, που δεν το θεωρώ στόχο. Στόχος για μένα παραμένει η ανθρωπότητα.
Αυτό το μέσον στο οποίο αναφερθήκατε είναι αντιληπτό σε όλους;
Όχι. Πολύ το κοιτάζουν, αλλά λίγοι το βλέπουν πραγματικά. Συχνά σταματάμε στο επίπεδο της τεχνικής γιατί θεωρούμε πως είναι πολύ δύσκολο.
Δεν αντιλαμβανόμαστε ότι αυτή η δυσκολία είναι που θα μας βοηθήσει να ξεπεράσουμε άλλες δυσκολίες πιο σημαντικές για τους ανθρώπους.
Αναφερθήκατε στην ανθρωπότητα. Θεωρείτε ότι είναι σε δύσκολη καμπή σε αυτή τη φάση;
Όχι, η ανθρωπότητα γενικά, είναι σε δύσκολη κατάσταση λόγω της ύπαρξης των κοινωνιών που προσπαθούν κάθε φορά να επικρατήσουν και να επιβάλουν θεσμούς οι οποίοι δεν είναι διαχρονικοί. Όμως τα ουσιαστικά στοιχεία της σκέψης μας πρέπει να είναι ο χρόνος και η ανθρωπότητα.
Έχετε αναφερθεί πολλές φορές στο Κυπριακό . Πόσο αισιόδοξος είστε για την επίλυσή του και πώς μπορεί να προχωρήσει η διαδικασία ένταξης της Τουρκίας στη ΕΕ;
Είναι δυο διαφορετικά προβλήματα. Το Κυπριακό έχει μετατραπεί σε ευρωπαϊκό, Είναι μια λύση, στην οποία πρέπει να εισέλθει η ιδέα της ΕΕ. Μόνο έτσι θα λυθεί. Δεν πρέπει να το σκεπτόμαστε, σαν ένα παίγνιο μηδενικού αθροίσματος με δύο παίκτες δηλαδή την Κύπρο και την Τουρκία. Έχει σημασία να βλέπουμε τους 27 παίκτες. Αυτό είναι το θέμα. Η Κύπρος μπήκε πρόσφατα στην ΕΕ. Η ένταξη της στην Ε.Ε, άλλαξε ριζικά τα δεδομένα. Βλέπουμε τώρα ότι ακόμα και η στάση της Κύπρου σε ευρωπαϊκό επίπεδο είναι πολύ καλύτερη, αναγνωρίζονται και πιέσεις από άλλες χώρες που δικαιώνουν αυτή τη στάση, που μπορεί πια να χρησιμοποιηθεί σαν μοχλός πίεσης.
Αυτό που έχει σημασία είναι ότι η Κύπρος είναι στη ζώνη του ευρώ, εντάσσεται στον πυρήνα της ΕΕ. Υπάρχει αυτό το καταλυτικό στοιχείο και κατά συνέπεια μια πρόοδος η οποία δεν ξέρω αν είναι ουσιαστική. Θα πρέπει να υπάρξουν ακόμη θυσίες.
Θεωρείτε δηλαδή κλειδί το ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην επίλυση του Κυπριακού;
Είναι ο μόνος.
Οι Κύπριοι και οι Τούρκοι δεν έχουν λόγο για την επίλυση του προβλήματος αφού παραμένουν οι βασικοί παίκτες της διαμάχης;
Όχι δεν πάει έτσι, γιατί τώρα η Κύπρος ανήκει στην Ευρωπαϊκή Ένωση και κατά συνέπεια το θέμα λειτουργεί με 27 παίκτες και όχι με έναν. Ακόμη και τώρα να το ήθελε απλώς δεν θα μπορούσε να παραδοθεί. Έχουμε επιτέλους ένα συμμαχικό πεδίο δράσης. Ο λόγος πρέπει να είναι σε κρατικό επίπεδο αλλά σε ευρωπαϊκό πλαίσιο.
Πρέπει να ενταχθεί και η Τουρκία στην Ευρωπαϊκή Ένωση για να προχωρήσει καλύτερα ο διάλογος ;
Όχι, δεν έχει καμιά σχέση, το ένα με το άλλο. Ξέρετε ότι δεν είναι καν μια προϋπόθεση. Το θέμα είναι η αναγνώριση. Όποιος και να είναι υποψήφιος για ένταξη, θα πρέπει να αναγνωρίσει τα κράτη που ήδη είναι στην ΕΕ. Κατά συνέπεια έχουμε ήδη ένα πρόβλημα . Αν δεν λυθεί αυτό δεν μπορεί να προχωρήσει για λόγους ευρωπαϊκού κεκτημένου.
Ποιο είναι το μέλλον της παγκόσμιας οικονομίας και ποιο της ελληνικής ;
Δεν ασχολούμαι, με το μέλλον της οικονομίας. Η οικονομία δεν έχει μέλλον και παρελθόν. Το θέμα είναι αν έχει μέλλον η ανθρωπότητα. Το μέλλον της ανθρωπότητας είναι η νοημοσύνη. Μέσα σε αυτό το χώρο λειτουργεί και ο Ελληνισμός που βασίστηκε στη νοημοσύνη για να παράγει ένα έργο. Αυτό είναι το μέλλον. Χωρίς νοημοσύνη, δεν μπορούμε να έχουμε μέλλον. Θα προσπαθήσουμε μετά να διατηρήσουμε το παρελθόν και θα ανήκουμε γρήγορα σε αυτό.
Τι είναι για σας ο Ελληνισμός και τι μήνυμα εκπέμπει;
Ο Ελληνισμός εκπέμπει μήνυμα. Μόνο και μόνο ότι υπάρχει, σημαίνει ότι μια χούφτα ανθρώπων είναι ικανή να προκαλέσει αλλαγή φάσης για όλη την ανθρωπότητα. Αυτό είναι το στίγμα.
Πόσο είναι εύκολο στην εποχή που ζούμε να είναι κανείς ερευνητής;
Δεν έχει σχέση αυτό . Η εργασία και το έργο του ερευνητή είναι μέσα στη δυσκολία. Γιατί δεν μπορεί να βρεί μέσα στο άγνωστο. Δεν σχετίζεται αυτό με την κοινωνική δυσκολία.
Πώς αντιμετωπίζει η κοινωνία την ευφυία, με περιέργεια, με θαυμασμό, με δέος ;
Την αντιμετωπίζει αν θέλετε πραγματικά. Πρέπει να αποδείξεις ότι δεν είσαι ελέφαντας και πρέπει πάντα να κάνεις κάτι το καλό για να λάβεις την ελάχιστη ελευθερία. Στην ουσία αντιλαμβάνεται η κοινωνία ότι η ευφυία είναι μια παράξενη μορφή όπλου, το οποίο δεν ξέρει να αντιμετωπίσει.
Σημασία έχει ότι οι κοινωνίες είναι μόδες, η νοημοσύνη είναι διαχρονική και παράγει το έργο της για την ανθρωπότητα.
Αναφερθήκατε αρκετές φορές στην νοημοσύνη. Πόσο σημαντικό ρόλο πρέπει να παίζει στην ουσία ή στους ασκούντες αυτή;
Η νοημοσύνη ασχολείται με την ουσία και όχι με την εξουσία. Η νοημοσύνη εξ αρχής είναι μια αμφισβήτηση, κάποιας ιεραρχίας. Κατά συνέπεια δεν έχει σχέση με την εξουσία.
Τι είναι για σας το σκάκι και τι αισθάνεστε όταν παίζετε μια παρτίδα;
Το σκάκι είναι ένα παίγνιο που είναι φτιαγμένο για να αντιμετωπίσουμε καταστάσεις που οδηγούν στο θάνατο. ¶ρα είναι μια μικρή συμπυκνωμένη μοντελοποίηση του πολέμου που μας επιτρέπει, να καταλάβουμε σημαντικές έννοιες για να ερευνήσουμε τρόπους και μεθόδους για να λύσουμε δύσκολες καταστάσεις με ελάχιστα δεδομένα χάρη στη νοημοσύνη. Είναι μια νοητική εξάσκηση για να γίνει πράξη στον αληθινό κόσμο.
Ποιο είναι το μήνυμα που σας εκπέμπουν οι «αγανακτισμένοι» που διαμαρτύρονται στο Σύνταγμα για παράδειγμα για τις αδιέξοδες πολιτικές ;
Δεν είναι μόνο στο Σύνταγμα . Υπάρχουν και στο εξωτερικό. Η λέξη «αγανακτισμένοι» είναι μετάφραση από Ισπανική έκφραση. Είναι μια μορφή εκτόνωσης σε σχέση με γεγονότα που δεν μπορεί να διαχειριστεί η κοινωνία . Είναι μια μορφή αναζήτησης αλλαγής που επιζητεί τον τερματισμό από κάτι.
Ποιος είναι ο λόγος της επίσκεψής σας στη Ρόδο αυτό τον καιρό;
Ηρθαμε για να κάνουμε μάστερ κλας, δηλαδή εξειδικευμένα μαθήματα σε μικρά παιδιά οργανωμένα σε μικρές ομάδες. Έγιναν έξι σεμινάρια που αφορούν την λογική ανάπτυξη και για θέματα αυτοπεποίθησης. Είναι μια πλάγια σκέψη και τεχνικές, που εφαρμόζουμε ως στρατηγικές μάθησης στα παιδιά .
Πόσο δεκτικά είναι τα παιδιά και ποια είναι τα συμπεράσματά σας;
Τα παιδιά δεν είναι δεκτικά, γιατί δεν υπάρχει αντιπαράθεση. Τα παιδιά ζουν και είναι πολύ πιο ανθρώπινα από τους μεγάλους. ¶ρα συνεργάζονται πολύ πιο εύκολα, θέλουν να κάνουν κάτι, αλλά όταν βλέπουν ότι δεν είναι κλασικό μάθημα παίζουν το παιχνίδι.
Έγινε και πριν λίγες ημέρες η παρουσίαση του βιβλίου σας.
Ο τίτλος είναι «Προμηθέας και η Αθηνά». Αποτελεί το τρίτο μέρος μιας τριλογίας από το μυθολογικό χώρο. Η ιδέα ήταν να μετατραπεί σε ορατόριο από την θεατρική μορφή. Έτσι το ανεβάσαμε στην Αγγλία. Με τον τρόπο αυτό θέλουμε να το παρουσιάσουμε και στη Ρόδο. Το βιβλίο είναι το ενδιάμεσο σε σχέση με την παράσταση.
Τι είναι για σας η τέχνη;
Η Τέχνη πιστεύω ότι είναι η ελευθερία του ανθρώπου.
Το όραμά σας ποιο είναι ;
Το όραμά μου είναι η ανθρωπότητα.
Ποιες είναι η απόψεις σας για το Καστελόριζο και ποια είναι η σχέση το νησιού με τις ΑΟΖ;
Πριν λίγες ημέρες έδωσα μια διάλεξη εκεί. Εξήγησα και το σημαντικό στοιχείο της ΑΟΖ. Το Καστελόριζο εμφανίζεται ακόμα πιο κρίσιμα ως αιχμή του δόρατος στην Ανατολική Μεσόγειο, διότι μόνο η ύπαρξή του, κι αυτή με την οικονομική έννοια, επιτρέπει την ένωση της ελληνικής και κυπριακής ΑΟΖ. Η κρισιμότητα αυτού του νησιού δεν είναι πια μια θεωρητική υπόθεση αλλά μία τοποστρατηγική πραγματικότητα. Είναι τώρα θέμα ελληνικής πρωτοβουλίας, το να υλοποιηθεί πραγματικά κι ουσιαστικά όχι ένα ενιαίο αμυντικό δόγμα, το οποίο εμφανίζεται ως ουτοπικό, όταν εξετάζουμε την οντότητά του στην πράξη, αλλά μία ΑΟΖ που θα το εμπεριέχει.Το Καστελόριζο είναι ένα κρίσιμο σημείο για το λεγόμενο Ενιαίο Αμυντικό Δόγμα, αν θέλουμε να το υποστηρίζουμε έμπρακτα, πρέπει να σταθεροποιήσουμε την παρουσία μας, όχι με μια ελλαδική προσέγγιση, αλλά με την ευρωπαϊκή. Χωρίς το Καστελόριζο δεν υπάρχει κοινή ΑΟΖ. Θα υπάρχει πίεση σε αυτό το νησί που θα συνεχιστεί. Το θέμα είναι να ενισχύσουμε τους ανθρώπους που ζουν εκεί.
