Από την ακμή στο ηλιοβασίλεμα

Με απόφαση του ΔτΤΕ ανα­κλή­θη­καν την 13η Δεκεμ­βρίου οι άδειες 3 συνε­ται­ρι­στι­κών τρα­πε­ζών, της Δωδε­κα­νή­σου, Δυτ Μακε­δο­νίας και Ευβοίας.

Η αιτιο­λο­γία είναι ότι δεν εμφά­νι­σαν αξιό­πι­στο σχέδιο για την κάλυψη των ανα­γκαίων κεφα­λαίων για την ανα­κε­φα­λαιο­ποί­ησή τους και έτσι τέθηκαν σε καθε­στώς εκκα­θά­ρι­σης. Οι κατα­θέ­σεις τους ύψους 400 εκατ € (στοι­χεία 31.12.2012) μετα­φέρ­θη­καν στην ALPHA BANK.

Με την απόφαση αυτή :

• 225 εργα­ζό­με­νοι βρί­σκο­νται χωρίς δουλειά αφού δεν υπάρχει καμία ουσια­στική δέσμευση γι αυτούς εκτός από ευχές. Από τους 225 εργα­ζό­με­νους οι 135 ανήκουν στην Συνε­ται­ρι­στική Δωδε­κα­νή­σου.

• 36.000 μερι­διού­χοι θα χάσουν την αξία των συνε­ται­ρι­στι­κών τους μερι­δίων. Απο αυτούς 22.680 είναι Δωδε­κα­νή­σιοι και οι απώ­λειες τους είναι 31 εκατ ευρώ. Μη ανα­νέ­ωση δανείων για τουσ Δωδε­κα­νή­σιους 265 εκατ. ευρώ.

• Το κόστος είναι πολ­λα­πλά­σια μεγα­λύ­τερο από αυτό της διά­σω­σης τους.

Αυτά τα στοι­χεία και μόνο δεί­χνουν ότι η τοπική οικο­νο­μία μπαίνει σε μία τερά­στια δοκι­μα­σία και αβε­βαιό­τητα.

Η Συνε­ται­ρι­στική Δωδε­κα­νή­σου είχε καλύψει το 55% της αύξησης του ΜΚ και ζήτησε νέα προ­θε­σμία για την ολο­κλή­ρωση ή χρόνο για συγ­χώ­νευση με την Παγκρή­τια, που δεν της δόθηκε. Υπεν­θυ­μί­ζουμε ότι για την ανα­κε­φα­λαιο­ποί­ηση των «συστη­μι­κών» τρα­πε­ζών η υπο­χρέ­ωση, που είχαν οι μέτοχοι, σύμφωνα με τις απο­φά­σεις της Κυβέρ­νη­σης, ήταν να καλύ­ψουν μόνο το 10% των ανα­γκαίων κεφα­λαίων.

Για την πλήρη ανα­κε­φα­λαιο­ποί­ησή της και επο­μέ­νως για την εξυ­γί­ανση και λει­τουρ­γία έπρεπε να αντλη­θεί ποσό περίπου 4,5 εκατ €. Με τη λύση που επι­λέ­χθηκε το κόστος για το ΤΧΣ θα ανέλθει σε 249 εκατ €.

Εχει αξία να στα­θούμε σε κάποια χρη­μα­το­οι­κο­νο­μικά στοι­χεία της τρά­πε­ζας και τα απο­τε­λέ­σματα αυτής της από­φα­σης για την εκκα­θά­ριση της.

Κατα­θέ­σεις στη Συνε­ται­ρι­στι­κής Τρά­πε­ζας Δωδε­κα­νή­σου, 255.137.000 ευρώ.

Τιμή αγοράς της τρά­πε­ζας, 2,1% των κατα­θέ­σεων, δηλαδή, 5.371.877 ευρώ.

Προ­σω­ρι­νός υπο­λο­γι­σμός των περιου­σια­κών στοι­χείων, αξία των μετα­βι­βα­ζό­με­νων στοι­χείων του ενερ­γη­τι­κού, 6.188.546 ευρώ.

Στοι­χεία παθη­τι­κού 255.201.898 εκατ. ευρώ και κάτι. Τη διαφορά των 249.013.352 εκατ. καλεί­ται να την καλύψει με χρη­μα­το­δό­τηση από το υστέ­ρημα του ελλη­νι­κού λαού το ΤΧΣ προς την Alpha Bank που αγόρασε τη τράπεζα.

Εκτός από τα παρα­πάνω, δεν έχουν μετα­βι­βα­στεί ακόμα τα ποσά των μερι­διού­χων που συμ­με­τεί­χαν στην τελευ­ταία αύξηση μετο­χι­κού κεφα­λαίου που ανέρ­χο­νται περίπου σε 5 εκατ. ευρώ. Μπο­ρείτε να μου πείτε πού βρί­σκο­νται αυτά τα λεφτά; Είναι ακόμα στη Συνε­ται­ρι­στική Τράπεζα Δωδε­κα­νή­σου; Έχουν πάει στην Alpha Bank, αλλά δεν δίνο­νται στους μερι­διού­χους; Η τοπική κοι­νω­νία είναι σε ανα­βρα­σμό και ανη­συ­χεί για την τύχη αυτών των χρη­μά­των. Αυτό το ποσό των 5 εκατ. ευρώ από μόνο του έφτανε για την αγορά της Συνε­ται­ρι­στι­κής Τρά­πε­ζας Δωδε­κα­νή­σου, δηλαδή, αν σήμερα τα 5 εκατ. που προ­ήλ­θαν από την αύξηση μετο­χι­κού κεφα­λαίου δεν απο­δο­θούν στους δικαιού­χους, είναι το ποσό με το οποίο ουσια­στικά η Alpha Bank, αγόρασε τη Συνε­ται­ρι­στική Τράπεζα Δωδε­κα­νή­σου, δηλαδή την πήρε τζάμπα. Γεν­νά­ται πολύ μεγάλος προ­βλη­μα­τι­σμός για την απόφαση σας. Θα δοθούν 249 εκατ. ευρώ από το ΤΧΣ στην Alpha Bank και ταυ­τό­χρονα ξεπου­λή­σατε μια τράπεζα η οποία ήταν ανα­πτυ­ξιακό εργα­λείο για την περιοχή μας και τη που­λή­σαμε σχεδόν δωρεάν, αφού η τιμή πώλησης είναι μικρό­τερη απο το ποσό της αύξησης του μετο­χι­κού κεφα­λαίου, χρήματα τα οποία κανείς δεν ξέρει αν και πότε θα απο­δο­θούν στους μερι­διού­χους. Και επι­πλέον, η τιμή πώλησης της τρά­πε­ζας είναι μικρό­τερη από την αξία των περιου­σια­κών της στοι­χείων.

Έιχαμε την άποψη και το ζητή­σαμε απο την τράπεζα της Ελλάδας ότι έπρεπε άμεσα να ανα­κλη­θεί η απόφαση και να δοθεί η προ­θε­σμία, που ζητή­θηκε για την κάλυψη των κεφα­λαίων που απαι­τού­νται ή να χρη­σι­μο­ποι­η­θούν κεφά­λαια του ΤΧΣ για την ενί­σχυση των τρα­πε­ζών, που θα κριθούν, ότι μπορούν να συνε­χί­σουν τη λει­τουρ­γία τους, κατά τα πρότυπα των συστη­μι­κών τρα­πε­ζών. Η λύση αυτή απο­τε­λούσε την πιο συμ­φέ­ρουσα για το Ελλη­νικό Δημόσιο αφού το κόστος θα είναι πολύ χαμη­λό­τερο.

Για τη δια­σφά­λιση των κοι­νω­νι­κών πόρων που θα χρη­σι­μο­ποι­η­θούν(υπο­πολ­λα­πλά­σια αυτών της λύσης που επι­λέ­χθηκε) θα έπρεπε :

Α) να προη­γη­θεί λεπτο­με­ρής δια­χει­ρι­στι­κός έλεγχος από την ΤτΕ σε κάθε μια από αυτές και να ληφθούν τα κατάλ­ληλα μέτρα αν προ­κύ­ψουν δια­χει­ρι­στι­κές ευθύνες που δημιούρ­γη­σαν ζημιές (απο­κλει­σμός από τη διοί­κηση, απόδοση ποι­νι­κών ευθυνών κλπ)

Β) Υποβολή κι έγκριση από την ΤτΕ επι­χει­ρη­σια­κού σχεδίου που να εξα­σφα­λί­ζει τη βιω­σι­μό­τητά τους για την επόμενη πεντα­ε­τία κατά τα πρότυπα των συστη­μι­κών τρα­πε­ζών.

Γ) Ορισμός επι­τρό­πων με έγκριση της ΤτΕ και των κοι­νω­νι­κών φορέων της περιο­χής για παρα­κο­λού­θηση εφαρ­μο­γής του επι­χει­ρη­σια­κού σχεδίου

Δ) Θεσμική ενί­σχυση των όρων δια­φα­νούς λει­τουρ­γίας και κοι­νω­νι­κού ελέγχου λόγω του συνε­ται­ρι­στι­κού τους χαρα­κτήρα.

Ε) Τακτι­κοί έλεγχοι ποιό­τη­τας χαρ­το­φυ­λα­κίων με ευθύνη της ΤτΕ.

Τίποτα απο όλα αυτά δεν έγινε.

Θέσεις του ΣΥΡΙΖΑ για τις συνε­ται­ρι­στι­κές τρά­πε­ζες

Η βασική μας θέση είναι ότι το τρα­πε­ζικό σύστημα πρέπει να υπη­ρε­τεί τις ανάγκες της κοι­νω­νίας και να λει­τουρ­γεί υπό τον έλεγχό της.

Επίσης είναι απο­λύ­τως απα­ραί­τητο να δημιουρ­γη­θούν ειδικά χρη­μα­το­πι­στω­τικά προ­ϊ­ό­ντα κατάλ­ληλα προ­σαρ­μο­σμένα για τη στήριξη μορφών αλλη­λέγ­γυας οικο­νο­μίας, συνε­ται­ρι­στι­κής οικο­νο­μίας, καθώς και μικρών επι­χει­ρή­σεων ελεύ­θε­ρων επαγ­γελ­μα­τιών, πλη­θυ­σμια­κών ομάδων με ειδικά προ­βλή­ματα.

Οι συνε­ται­ρι­στι­κές τρά­πε­ζες είναι απο­λύ­τως απα­ραί­τη­τες επειδή εξυ­πη­ρε­τούν ανάγκες της τοπικής κοι­νω­νίες και χωρίς να είναι δημό­σιες, συνι­στούν επι­χει­ρή­σεις κοι­νω­νι­κής οικο­νο­μίας, η λει­τουρ­γία των οποίων στη­ρί­ζε­ται σε κοινές συνε­ται­ρι­στι­κές αρχές και κανόνες.

Ειδι­κό­τερα για τις συνε­ται­ρι­στι­κές τρά­πε­ζες:

Κανένας δεν αμφι­σβη­τεί ότι σε μια περίοδο οικο­νο­μι­κής κρίσης, η ανα­συ­γκρό­τηση και εξυ­γί­ανση του τρα­πε­ζι­κού συστή­μα­τος απο­τε­λούν ανα­γκαίες παρεμ­βά­σεις για τη δια­σφά­λιση της ρευ­στό­τη­τας στην αγορά, αλλά και την επα­νεκ­κί­νηση της ανα­πτυ­ξια­κής δια­δι­κα­σίας της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας.

Επι­ση­μαί­νε­ται ωστόσο ότι στο πλαίσιο της συνο­λι­κής προ­σπά­θειας, που συντε­λεί­ται για την ανα­σύ­νταξη του τρα­πε­ζι­κού «χάρτη» και την ενί­σχυση των πιστω­τι­κών ιδρυ­μά­των, με δημόσιο χρήμα, δεν μπορεί να λαμ­βά­νο­νται απο­φά­σεις «εξαί­ρε­σης» ή «τιμω­ρίας» των συνε­ται­ρι­στι­κών τρα­πε­ζών, οι οποίες:

• Δια­θέ­τουν ως χαρα­κτη­ρι­στικό γνώ­ρι­σμα και συγκρι­τικό πλε­ο­νέ­κτημα έναντι των άλλων τρα­πε­ζών την εξυ­πη­ρέ­τηση των χρη­μα­το­πι­στω­τι­κών αναγκών των μικρο­με­σαίων επι­χει­ρή­σεων σε τοπικό και περι­φε­ρειακό επίπεδο, αλλά και τη χρη­μα­το­δό­τηση τοπικών και περι­φε­ρεια­κών ανα­πτυ­ξια­κών δρα­στη­ριο­τή­των

• Κατέ­χουν το δικό τους μερίδιο και ρόλο στην τρα­πε­ζική αγορά και μάλιστα απο­τε­λούν μοχλό ανά­πτυ­ξης στην τοπική κοι­νω­νία όπου δρα­στη­ριο­ποιού­νται.

• Δια­δρα­μα­τί­ζουν ολοένα και αυξα­νό­μενο ρόλο στην ευρω­παϊκή οικο­νο­μία και στον ευρω­παϊκό τρα­πε­ζικό τομέα μέσα από τη συμ­με­τοχή τους στην Ένωση Συνε­ται­ρι­στι­κών Τρα­πε­ζών Ελλάδας , την Ευρω­παϊκή Ένωση Συνε­ται­ρι­στι­κών Τρα­πε­ζών (EACB) και τη Διεθνή Ένωση Συνε­ται­ρι­στι­κών Τρα­πε­ζών (ICBA).

• Δεν είναι δημό­σιες τρά­πε­ζες και η βασική τους δια­φο­ρο­ποί­ηση συνί­στα­ται στον τρόπο ανα­δια­νο­μής των μετοχών

Οφεί­λουμε να εξε­τά­σουμε με ευρύ­τερη θεώρηση το συνο­λικό πρό­βλημα των συνε­ται­ρι­στι­κών τρα­πε­ζών ιδιαί­τερα τώρα, που με την επι­κεί­μενη τρα­πε­ζική ενο­ποί­ηση θα χαθεί ο έλεγχος από τις μεγάλες τρά­πε­ζες.
Η ανεργία, όπως γνω­ρί­ζουμε ακόμη και με τα στοι­χεία της κυβέρ­νη­σης έχει φτάσει σε τέτοια επίπεδα, που πρώτο βήμα αντι­με­τώ­πι­σης θα ήταν να μπει φρένο και να μην προ­στε­θεί στα τραγικά νούμερα ανερ­γίας ούτε ένας άλλος άνεργος.
Η τρα­πε­ζική ενο­ποί­ηση πρα­κτικά σημαί­νει απώλεια ελέγχου των μεγάλων ελλη­νι­κών τρα­πε­ζών.
Συνεπώς, είναι σκόπιμο να δια­τη­ρη­θούν οι μικρές συνε­ται­ρι­στι­κές τρά­πε­ζες που δεν θα ανήκουν στην επο­πτεία της Ευρω­παϊ­κής Κεντρι­κής Τρά­πε­ζας για να απο­τε­λέ­σουν ευέ­λι­κτα χρη­μα­το­δο­τικά εργα­λεία για τις ανάγκες ανά­πτυ­ξης της τοπικής κοι­νω­νίας. Βελ­τιώ­νο­ντας το θεσμικό πλαίσιο που ισχύει γι αυτές ώστε να εξα­σφα­λι­σθεί η δια­φα­νής λει­τουρ­γία, ο κοι­νω­νι­κός έλεγχος και η δια­σφά­λιση ενί­σχυ­σης της αλλη­λέγ­γυας οικο­νο­μίας.
Δημή­τρης Γάκης
Βου­λευ­τής Δωδε­κα­νή­σου του ΣΥΡΙΖΑ