Εκρηξη ακάλυπτων επιταγών

Απλή­ρωτη έμεινε μία στις τέσ­σε­ρις επι­τα­γές που κατα­τέ­θηκε στις τρά­πε­ζες κατά την πρώτη μέρα ανοίγ­μα­τος των κατα­στη­μά­των και άρσης της αργίας την περα­σμένη Δευτέρα. Το ποσοστό των ακά­λυ­πτων επι­τα­γών εκτο­ξεύ­θηκε στο 27%, όταν ο μέσος όρος του πρώτου εξα­μή­νου δεν ξεπερνά το 3%. Τα στοι­χεία από τις τρά­πε­ζες απο­κα­λύ­πτουν το πρό­βλημα που συσ­σω­ρεύ­θηκε στην αγορά και στις επι­χει­ρή­σεις της χώρας κατά τη διάρ­κεια των τριών εβδο­μά­δων της τρα­πε­ζι­κής αργίας, διά­στημα στο οποίο οι επι­τα­γές δεν μπο­ρού­σαν να εξο­φλη­θούν και ουσια­στικά η διάρ­κειά τους είχε παγώσει.

Με το άνοιγμα των τρα­πε­ζι­κών κατα­στη­μά­των και τη δυνα­τό­τητα που δόθηκε με τη νέα Πράξη Νομο­θε­τι­κού Περιε­χο­μέ­νου για την κατά­θεση επι­τα­γών, εκα­το­ντά­δες επι­χει­ρή­σεις και επαγ­γελ­μα­τίες έσπευ­σαν να κατα­θέ­σουν τις επι­τα­γές που είχαν στα χέρια τους και οι οποίες είχαν λήξει στο μεσο­διά­στημα ή επρό­κειτο να λήξουν άμεσα. Ετσι την πρώτη μέρα σε λογα­ρια­σμό τρά­πε­ζας κατα­τέ­θη­καν επι­τα­γές αξίας άνω των 600 εκατ. ευρώ, τη δεύτερη μέρα περί τα 400 εκατ. ευρώ και την τρίτη ημέρα περί τα 200 εκατ. ευρώ. Να σημειω­θεί ότι τα ποσά είναι ενδει­κτικά και μέρος μόνο της αξίας των επι­τα­γών που κατα­τέ­θη­καν προς εξό­φληση, καθώς σε αυτά δεν περι­λαμ­βά­νο­νται οι επι­τα­γές μεγάλης αξίας που συμ­ψη­φί­ζο­νται μέσω της Τρά­πε­ζας της Ελλάδος.

Επειτα από τρεις εβδο­μά­δες τρα­πε­ζι­κής αργίας εκα­το­ντά­δες επι­χει­ρή­σεις και επαγ­γελ­μα­τίες βρέ­θη­καν ενώπιον άδειων λογα­ρια­σμών, αδυ­να­τώ­ντας να εξο­φλή­σουν τις επι­τα­γές που είχαν στα χέρια τους, χωρίς ωστόσο κανείς να προσ­διο­ρί­σει με ασφά­λεια πόσοι από τους λογα­ρια­σμούς αυτούς «άδεια­σαν» λόγω έλλει­ψης ρευ­στό­τη­τας στην αγορά ή μέσα από κινή­σεις μετα­φο­ράς χρη­μά­των σε άλλους λογα­ρια­σμούς, στις οποίες προ­χώ­ρη­σαν πολλές επι­χει­ρή­σεις σε μια προ­σπά­θεια να προ­στα­τευ­θούν οι κατα­θέ­σεις ή να δια­χει­ρι­στούν το πρό­βλημα ρευ­στό­τη­τας που αντι­με­τώ­πι­σαν. Ο μεγάλος αριθμός απορ­ρί­ψεων που κατα­γρά­φηκε την πρώτη μέρα με το ποσοστό να φθάνει το 27%, αλλά και τη δεύτερη που έφτασε το 17% έναντι 3% που ήταν για όλο το πρώτο εξάμηνο του 2015, οδηγεί νομο­τε­λειακά σε αύξηση του αριθμού των επι­τα­γών που επρό­κειτο να σφρα­γι­στούν τις επό­με­νες μέρες και μετά την πάροδο των οκτώ ημερών που προ­βλέ­πει ο νόμος ως περι­θώ­ριο για την πληρωμή τους.

Σε μια προ­σπά­θεια να αμβλύ­νει τις επι­πτώ­σεις στην αγορά, το υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών μελετά το ενδε­χό­μενο να δοθεί πρό­σθετη παρά­ταση έως ότου οι εκδότες των ακά­λυ­πτων επι­τα­γών μπουν στη «μαύρη» λίστα του «Τει­ρε­σία». Το διά­στημα αυτό εξε­τά­ζε­ται να φτάσει τον ένα μήνα και να δοθεί ως πρό­σθε­τος χρόνος σε σχέση με ό,τι ισχύει σήμερα, που επι­τρέ­πει ήδη την πληρωμή των επι­τα­γών 30 ημέρες από τη σφρά­γισή τους. Το ενδε­χό­μενο η περί­ο­δος απο­πλη­ρω­μής να επε­κτα­θεί τελικώς στους δύο μήνες θα λει­τουρ­γή­σει ως μικρή ανάσα στην αγορά, κυρίως ως προς τις επι­πτώ­σεις που θα έχει στον επι­χει­ρη­μα­τικό και επαγ­γελ­μα­τικό κόσμο η ένταξη στη «μαύρη» λίστα του «Τει­ρε­σία», εξέλιξη που με τη σειρά της θα μπλο­κά­ρει κάθε οικο­νο­μική δρα­στη­ριό­τητα εν μέσω μιας γενι­κευ­μέ­νης κρίσης. Να σημειω­θεί ότι οι ακά­λυ­πτες επι­τα­γές μέχρι και τον Ιούνιο του 2015, δηλαδή πριν από την κήρυξη της τρα­πε­ζι­κής αργίας, περιο­ρί­στη­καν συνο­λικά στα 95 εκατ. ευρώ, ως απο­τέ­λε­σμα της μειω­μέ­νης συναλ­λα­κτι­κής κίνησης, αλλά και της εξυ­γί­αν­σης του κύκλου των επι­τα­γών που κυκλο­φο­ρούν στην αγορά, μετά τη μεγάλη έκρηξη που σημειώ­θηκε τα πρώτα χρόνια της κρίσης. Εντού­τοις ο ρυθμός μείωσης που είχε παρα­τη­ρη­θεί τους πρώτους μήνες του έτους και ο οποίος έφθασε ακόμη και το -62,54% τον Απρίλιο, επι­βρα­δύν­θηκε στη συνέ­χεια, με απο­τέ­λε­σμα τον Ιούνιο ο ρυθμός μείωσης των ακά­λυ­πτων επι­τα­γών να περιο­ρι­στεί στο -18,7% τον Ιούνιο. Το διά­στημα της τρα­πε­ζι­κής αργίας, που πάγωσε τη δια­δι­κα­σία εξό­φλη­σης επι­τα­γών θεω­ρώ­ντας το σχετικό διά­στημα από τις 19 Ιουνίου ως «νεκρή περίοδο» μέχρι και τις 27 Ιουλίου, θα ακο­λου­θή­σει η εκτί­ναξη των ακά­λυ­πτων επι­τα­γών. Η παρά­ταση του χρόνου από τη σφρά­γιση μέχρι και την ένταξη στην «Τει­ρε­σίας», θα παγώσει ουσια­στικά τον χρόνο μέχρι να απο­τυ­πω­θεί το πρό­βλημα στα επίσημα στοι­χεία, χωρίς ωστόσο να αντι­με­τω­πί­ζει την κατά­σταση της έλλει­ψης ρευ­στό­τη­τας στην αγορά, που με τη σειρά της οδηγεί σε κλεί­σιμο επι­χει­ρή­σεων και αύξηση της ανερ­γίας.

Η Επι­τροπή

Η κατά­σταση δείχνει μη ανα­στρέ­ψιμη, καθώς η Επι­τροπή Εγκρί­σεων Τρα­πε­ζι­κών Συναλ­λα­γών, που μέχρι πρό­σφατα έδρευε στο Γενικό Λογι­στή­ριο του Κράτους, συνε­χί­ζει να δέχεται εκα­το­ντά­δες αιτή­ματα από επι­χει­ρή­σεις για έγκριση συναλ­λα­γών με το εξω­τε­ρικό είτε για εισα­γω­γές είτε για εξα­γω­γές. Τα αιτή­ματα συσ­σω­ρεύ­ο­νται επι­κίν­δυνα και προ­σεγ­γί­ζουν τα 4.000, χωρίς ωστόσο ο ρυθμός εξυ­πη­ρέ­τη­σης των αιτη­μά­των να μπορεί να ικα­νο­ποι­ή­σει τις ανάγκες της οικο­νο­μίας εν μέσω καθε­στώ­τος περιο­ρι­σμών στην κίνηση κεφα­λαίων και απου­σίας ρευ­στό­τη­τας. Η Επι­τροπή Εγκρί­σεων Τρα­πε­ζι­κών Συναλ­λα­γών εντά­χθηκε πλέον στη Γενική Γραμ­μα­τεία Οικο­νο­μι­κής Πολι­τι­κής του υπουρ­γείου Οικο­νο­μι­κών, ενώ μέσα από τη δημιουρ­γία υπο­ε­πι­τρο­πών στα τρα­πε­ζικά ιδρύ­ματα, επι­διώ­κε­ται να απο­κε­ντρω­θεί το σύστημα ελέγχων και εγκρί­σεων με στόχο την ταχύ­τερη επε­ξερ­γα­σία των αιτη­μά­των για συναλ­λα­γές προς έγκριση. Τα ημε­ρή­σια όρια σε ό,τι αφορά τα αιτή­ματα έως 100.000 ευρώ που έχουν χορη­γη­θεί προς τις τρά­πε­ζες δεν ξεπερ­νούν τα 10 εκατ. ευρώ, όταν οι ανάγκες της οικο­νο­μίας είναι πολ­λα­πλά­σιες, ενώ τα κρι­τή­ρια που έχουν τεθεί από το υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών για την προ­τε­ραιό­τητα των αιτη­μά­των, κατα­δι­κά­ζουν αυτό­ματα επι­χει­ρή­σεις που αν και υγιείς, δεν εντάσ­σο­νται στους κλάδους, που έχουν καθο­ρι­στεί ως κυρί­αρ­χοι για τη δια­σφά­λιση του δημο­σίου συμ­φέ­ρο­ντος. Με βάση την ιεράρ­χηση που έχει δοθεί προη­γού­νται τα αιτή­ματα από επι­χει­ρή­σεις των κλάδων της ενέρ­γειας, των φαρ­μά­κων, των τρο­φί­μων και των σχο­λι­κών ειδών, κατη­γο­ριο­ποί­ηση που αν και φαί­νε­ται εύλογη, δημιουρ­γεί στρε­βλώ­σεις και σε κάθε περί­πτωση οδηγεί επι­χει­ρή­σεις, που δεν εντάσ­σο­νται αυστηρά σε αυτούς στους κλάδους, στο περι­θώ­ριο και εν τέλει στο κλεί­σιμο.

Καθη­με­ρινή