Τι έγινε την κρίσιμη Πέμπτη που η συμφωνία απείχε μια ανάσα

Το «γλυ­κα­ντι­κό» των ξένων, τα νέα αι­τή­μα­τα της Αθή­νας και πότε η Λα­γκάρντ είπε στον Γιούν­κερ «φεύγω από το δω­μά­τιο». Η απο­γο­ή­τευ­ση των δα­νει­στών μετά το διάγ­γελ­μα Τσί­πρα. Η χα­μέ­νη εμπι­στο­σύ­νη εμπό­διο σε πε­ραι­τέ­ρω δια­πραγ­μα­τεύ­σεις.

Πώς δό­θη­κε τε­λε­σί­γρα­φο, πώς χά­θη­κε η εμπι­στο­σύ­νη

Τη στιγ­μή που οι αξιω­μα­τού­χοι της ευ­ρω­ζώ­νης νό­μι­ζαν πως είχε υπάρ­ξει συμ­φω­νία, η Αθήνα ζή­τη­σε νέες πα­ρα­χω­ρή­σεις.

Το «τε­λε­σί­γρα­φο», όπως το απο­κα­λεί ο Αλέ­ξης Τσί­πρας, δό­θη­κε το πρω­ι­νό της 25ης Ιου­νί­ου.

Ο Ελ­λη­νας πρω­θυ­πουρ­γός είχε πε­ρά­σει το προη­γού­με­νο βράδι στα κε­ντρι­κά γρα­φεία της Κο­μι­σιόν στις Βρυ­ξέλ­λες, σε ένα τρα­πέ­ζι απέ­να­ντι από τον πρό­ε­δρο της Επι­τρο­πής Ζαν Κλοντ Γιούν­κερ, τον επι­κε­φα­λής της ΕΚΤ Μάριο Ντρά­γκι και την Κρι­στίν Λα­γκάρντ του ΔΝΤ. Μετά από ώρες δια­πραγ­μα­τεύ­σε­ων του έδω­σαν ένα πε­ρι­θώ­ριο μέχρι τις 11 το πρωί να απο­δε­χτεί μια τε­λι­κή προ­σφο­ρά για συμ­φω­νία διά­σω­σης.

Λίγο πριν τις 10 το πρωί, κά­ποιοι στην αί­θου­σα πί­στε­ψαν ότι υπήρ­χε συμ­φω­νία. Τις δυο πλευ­ρές χώ­ρι­ζαν 600 εκατ. ευρώ και ο κ. Τσί­πρας έδει­χνε ση­μά­δια συμ­βι­βα­σμού.

Οι αξιω­μα­τού­χοι της ευ­ρω­ζώ­νης είχαν ένα «γλυ­κα­ντι­κό» στο μα­νί­κι τους. Ηταν δια­τε­θει­μέ­νοι να δε­χτούν την με­τα­κί­νη­ση του ΦΠΑ στα ξε­νο­δο­χεία από το 23% στο 13%, μειώ­νο­ντας τη δια­φο­ρά στα 400 εκατ. ευρώ.

«Εί­χα­με φτά­σει πραγ­μα­τι­κά πολύ, πολύ κοντά», δή­λω­σε ένας από τους πα­ρι­στά­με­νους.

Ο κ. Τσί­πρας απο­χώ­ρη­σε για να δια­βου­λευ­τεί με τους συμ­βού­λους του στον ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ. Επέ­στρε­ψε με νέο έγ­γρα­φο, ζη­τώ­ντας 10 νέες πα­ρα­χω­ρή­σεις.

Ο επι­κε­φα­λής του Eurogroup Γε­ρούν Ντάι­σελ­μπλουμ άφησε έναν ηχηρό ανα­στε­ναγ­μό. Τα νεύρα των δια­πραγ­μα­τευ­τών είχαν ήδη σπά­σει. Σε ένα ση­μείο αρ­γό­τε­ρα εκεί­νο το βράδι η κ. Λα­γκάρντ είχε εκρα­γεί κατά του κ. Γιούν­κερ για τα συ­νε­χό­με­να τσι­γά­ρα που άναβε: «Ζαν Κλωντ, φεύγω από το δω­μά­τιο».

Στις 10:40 το πρωί οι δια­πραγ­μα­τεύ­σεις είχαν τε­λειώ­σει. «Μα μόλις αρ­χί­σα­με να δια­πραγ­μα­τευό­μα­στε», δια­μαρ­τυ­ρή­θη­κε ο κ. Τσί­πρας, χωρίς απο­τέ­λε­σμα. Την επό­με­νη εβδο­μά­δα οι δυο πλευ­ρές επι­χεί­ρη­σαν σπα­σμω­δι­κά να διορ­θώ­σουν τη ζημιά, η οποία είχε προ­κλη­θεί από την έλ­λει­ψη εμπι­στο­σύ­νης και τις πα­ρε­ξη­γή­σεις.

Οι αξιω­μα­τού­χοι της ευ­ρω­ζώ­νης είχαν πει­στεί ότι ο Γιά­νης Βα­ρου­φά­κης, ο χα­ρι­σμα­τι­κός υπουρ­γός οι­κο­νο­μι­κών της Ελ­λά­δας, σα­μπό­τα­ρε τις δια­πραγ­μα­τεύ­σεις ώστε η Αθήνα να χρε­ο­κο­πή­σει – κερ­δί­ζο­ντας επί της ου­σί­ας την ελά­φρυν­ση χρέ­ους που οι Ελ­λη­νες δεν είχαν κα­τα­φέ­ρει να κερ­δί­σουν μέσω των δια­πραγ­μα­τεύ­σε­ων.

Ηλ­πι­ζαν ότι εάν δια­πραγ­μα­τευ­θούν άμεσα με τον κ. Τσί­πρα, θα μπο­ρού­σε να κλει­στεί η συμ­φω­νία. Οι πε­ρισ­σό­τε­ροι έβλε­παν τον νεαρό πρω­θυ­πουρ­γό ως λο­γι­κό και πραγ­μα­τι­στή.

Όμως καθώς προ­χω­ρού­σαν οι συ­ζη­τή­σεις, πεί­στη­καν ότι ήταν δέ­σμιος πιο ρι­ζο­σπα­στι­κών μορ­φών μέσα στο κόμμα του. Η δια­πί­στω­ση επι­βε­βαιώ­θη­κε τη νύχτα της Πα­ρα­σκευ­ής, όταν ο Ελ­λη­νας ηγέ­της ανα­κοί­νω­σε δη­μο­ψή­φι­σμα για τις τε­λευ­ταί­ες προ­τά­σεις των δα­νει­στών και ζή­τη­σε από τους ψη­φο­φό­ρους να απορ­ρί­ψουν το «τε­λε­σί­γρα­φο». Ο Πιερ Μο­σκο­βι­σί, επί­τρο­πος νο­μι­σμα­τι­κών υπο­θέ­σε­ων, δή­λω­σε: «Μέχρι τότε, θε­ω­ρού­σα ότι μια συμ­φω­νία δεν ήταν μόνο ανα­γκαία, αλλά και εφι­κτή».

Εάν η Ελ­λά­δα εξέλ­θει τε­λι­κά από την ευ­ρω­ζώ­νη, όπως πι­στεύ­ουν πολ­λοί αξιω­μα­τού­χοι, η απο­τυ­χία να βρε­θεί μια συμ­φω­νία εκεί­νο το πρωί, και όχι η ανα­κοί­νω­ση του δη­μο­ψη­φί­σμα­τος, ίσως είναι η στιγ­μή που το Grexit κα­τέ­στη ανα­πό­φευ­κτο.

«Τότε ήταν που όλοι ένιω­σαν ότι όλα είχαν τε­λειώ­σει», σχο­λί­α­σε ένας από τους πα­ρευ­ρι­σκό­με­νους στην αί­θου­σα. Οντως, η όποια ελ­πί­δα για συμ­φω­νία άρ­χι­σε να ξε­φτί­ζει δυο ώρες αρ­γό­τε­ρα.

Σε μια συ­νά­ντη­ση των υπουρ­γών οι­κο­νο­μι­κών εκεί­νο το από­γευ­μα, ο γερ­μα­νός υπουρ­γός οι­κο­νο­μι­κών είπε στους ομο­λό­γους του ότι θε­ω­ρού­σε το «τε­λε­σί­γρα­φο» υπερ­βο­λι­κά επιει­κές –μια αντί­λη­ψη με την οποία συμ­φω­νού­σαν του­λά­χι­στον δυο ακόμη υπουρ­γοί.

Επι­τέ­θη­κε στον κ. Γιούν­κερ, λέ­γο­ντας ότι η Κο­μι­σιόν υπε­ρέ­βη την εντο­λή της απο­δε­χό­με­νη δη­μό­σια ελ­λη­νι­κές αντι­προ­τά­σεις. «Η Κο­μι­σιόν θέλει μια συμ­φω­νία πάση θυσία», δή­λω­σε Γερ­μα­νός αξιω­μα­τού­χος, προ­σθέ­το­ντας ότι οι άν­θρω­ποι του κ. Γιούν­κερ δια­πραγ­μα­τεύ­ο­νταν χωρίς να ενη­με­ρώ­νουν το ΔΝΤ ή την ΕΚΤ για τις υπο­χω­ρή­σεις που έκα­ναν.

«Είναι μύθος ότι δου­λεύ­α­με μόνοι μας, ιδίως τις τε­λευ­ταί­ες εβδο­μά­δες», επέ­μει­νε ο κ. Μο­σκο­βι­σί. «Ποτέ δεν δια­χω­ρί­σα­με τη θέση μας από τους άλ­λους θε­σμούς».

Μετά την ανα­κοί­νω­ση του δη­μο­ψη­φί­σμα­τος, οι στά­σεις σκλή­ρυ­ναν και τα επα­νει­λημ­μέ­να τα­ξί­δια στις Βρυ­ξέλ­λες για συ­να­ντή­σεις άρ­χι­σαν να φθεί­ρουν τους υπουρ­γούς οι­κο­νο­μι­κών.

Το πρω­ι­νό μετά την ανα­κοί­νω­ση του κ. Τσί­πρα συ­γκε­ντρώ­θη­καν στις Βρυ­ξέλ­λες – για Πέμ­πτη φορά σε πε­ρί­που μια εβδο­μά­δα. Μετά από μια σύ­ντο­μη συ­νά­ντη­ση, απέρ­ρι­ψαν το αί­τη­μα για πα­ρά­τα­ση του προ­γράμ­μα­τος. Ακόμη και τότε, κά­ποιοι δεν πα­ραι­τή­θη­καν, ιδίως ο κ. Γιούν­κερ και ο γάλ­λος Πρό­ε­δρος Φραν­σουά Ολάντ. Εως και τη Δευ­τέ­ρα το βράδυ, ο επι­κε­φα­λής της Κο­μι­σιόν είχε συ­νε­χείς τη­λε­φω­νι­κές επα­φές με τον Αλέξη Τσί­πρα, σε μια προ­σπά­θεια να τον κάνει να αλ­λά­ξει γνώμη.

Οι δια­πραγ­μα­τευ­τές των Βρυ­ξελ­λών είπαν ότι έλα­βαν επα­νει­λημ­μέ­νες εκ­κλή­σεις από το Πα­ρί­σι να έλ­θουν σε συμ­φω­νία ακόμη και την Τε­τάρ­τη. Σύμ­φω­να με αξιω­μα­τού­χους, ο κ. Τσί­πρας κά­λε­σε τον κ. Ολάντ την Τε­τάρ­τη το με­ση­μέ­ρι για να συ­ζη­τή­σουν ένα τη­λε­ο­πτι­κό διάγ­γελ­μα που θα πραγ­μα­το­ποιού­σε. Ο κ. Ολάντ του ζή­τη­σε να εμ­φα­νι­στεί συμ­βι­βα­στι­κός.

Οι υπουρ­γοί οι­κο­νο­μι­κών της ευ­ρω­ζώ­νης είχαν λάβει δυο νέες επι­στο­λές από τον κ. Τσί­πρα, στις οποί­ες υπο­σχό­ταν νέες υπο­χω­ρή­σεις. Ο κ. Ολάντ και ο Μισέλ Σαπέν, ο γάλ­λος υπουρ­γός οι­κο­νο­μι­κών, ήλ­πι­ζαν ότι μια δή­λω­ση «με­τα­μέ­λειας» θα μπο­ρού­σε να κα­τευ­νά­σει τις άλλες χώρες. Αντ’ αυτού, ο κ. Τσί­πρας υπε­ρα­σπί­στη­κε τις κι­νή­σεις του και κα­τη­γό­ρη­σε τους ομο­λό­γους του στην ευ­ρω­ζώ­νη ότι «εκ­βί­α­ζαν» τους Ελ­λη­νες ψη­φο­φό­ρους. Εκεί­νη τη στιγ­μή, ακόμη και ο κ. Σαπέν φέ­ρε­ται να απο­γοη­τεύ­θη­κε εντε­λώς.

Η εμπι­στο­σύ­νη έχει διαρ­ρα­γεί τόσο πολύ, λένε διά­φο­ροι αξιω­μα­τού­χοι, που ακόμη και εάν οι Ελ­λη­νες αγνο­ή­σουν τον κ. Τσί­πρα και ψη­φί­σουν θε­τι­κά αύριο, εν­δέ­χε­ται να μην είναι πρό­θυ­μοι να δια­πραγ­μα­τευ­θούν νέα διά­σω­ση με την ελ­λη­νι­κή κυ­βέρ­νη­ση.

Χωρίς νέο πρό­γραμ­μα, το Grexit ίσως κα­τα­στεί ανα­πό­φευ­κτο στις 20 Ιου­λί­ου, όταν η Αθήνα κα­λεί­ται να απο­πλη­ρώ­σει 3,5 δις. ευρώ προς την ΕΚΤ. «Εάν οι πο­λί­τες ψη­φί­σουν θε­τι­κά, η Αθήνα λέει ότι θα συμ­φω­νή­σει στο πρό­γραμ­μα», δή­λω­σε ο βέλ­γος υπουρ­γός οι­κο­νο­μι­κών Johan Can Overtveldt. «Λυ­πά­μαι, αλλά πολ­λοί άλλοι άν­θρω­ποι γύρω από το τρα­πέ­ζι των συ­ζη­τή­σε­ων δεν μπο­ρούν να το πι­στέ­ψουν».

euro2day.gr